(2709 S. K. m. 77) (2839 S. K. m. 3, 4, 5, 6)
RGT: 05.02.2015
RG NO: 29258
Karar No: 115
2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 77. maddesinin birinci fıkrasında ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 6. maddesinin birinci fıkrasında Türkiye Büyük Millet Meclisi seçimlerinin dört yılda bir yapılacağı öngörülmüş; aynı Kanun'un 6. maddesinin ikinci fıkrasında ise; "Bir önceki seçimin yapıldığı tarihten itibaren dört yılın dolmasından önceki son Pazar günü oy verilir. Oy verme gününden geriye doğru hesaplanacak doksan günlük sürenin ilk günü seçimin başlangıç tarihidir." hükmüne yer verilmiştir.
Bir önceki 24. Dönem Milletvekili Genel Seçimi 12 Haziran 2011 Pazar günü yapıldığından, 25. Dönem Milletvekili Genel Seçiminin 2839 sayılı Kanun'un 6. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılması gerekmektedir.
2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 5. maddesinde, seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının Yüksek Seçim Kurulu tarafından genel nüfus sayımı sonuçlarının açıklanmasından itibaren en geç altı ay içinde, 4. madde uyarınca tespit edilerek ilân edileceği öngörülmüştür.
Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığının 28/01/2015 tarihli ve 3253 sayılı yazılarıyla; Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sisteminden (ADNKS) 31/12/2014 tarihi itibariyle alınan (il, ilçe, belde, köy ve muhtarlık düzeyinde yerleşim yeri kodları ile birlikte) 2014 yılı nüfus bilgileri bildirilmiştir.
Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2014 tarihli veriler esas alınarak ilân edilen ve Başkanlığımıza gönderilen 2014 yılı nüfus bilgileri ve 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 4 ve 5. maddeleri dikkate alınarak, illerin çıkaracağı milletvekili sayısı ile seçim çevresine bölünmesi gereken illerin hangi ilçelerden oluşacağı ve bu seçim çevrelerinin kaç milletvekili çıkaracağına ilişkin Kurulumuzun 24/10/2014 tarihli, 2014/4127 sayılı kararı ile oluşturulan Komisyonca hazırlanan rapor Kurulumuza sunulmuş olmakla konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2014 tarihli veriler esas alınarak ilân edilen ve Başkanlığımıza da gönderilen 2014 yılı nüfus bilgileri ve 2839 sayılı Kanun'un 5. maddesi gereğince, Kurulumuz tarafından seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısı nüfus bilgilerinin açıklanmasından itibaren en geç altı ay içinde Kanun'un 4. maddesi uyarınca tespit edilerek Resmî Gazetede, Radyo ve Televizyonda ilân edilmektedir.
Kurulumuzun 24/10/2014 tarihli, 2014/4127 sayılı kararı ile oluşturulan komisyonca hazırlanan ve Kurulumuza sunulan Komisyon Raporunda aynen;
"2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun,
3. maddesinde; milletvekili sayısının 550 olduğu,
5. maddesinde; seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının Yüksek Seçim Kurulu tarafından genel nüfus sayımı sonuçlarının açıklanmasından itibaren, 4. madde uyarınca tespit edilerek ilân edileceği
hükümleri yer almaktadır.
Anılan Kanun'un 4 üncü maddesine göre; milletvekillerinin seçim çevrelerine dağılımı yapılırken; toplam milletvekili sayısından (550) önce her il'e bir milletvekili tahsis edilir. Son genel nüfus sayımı ile belli olan Türkiye nüfusu, kalan milletvekili sayısına (469) bölünmek suretiyle bir sayı elde edilir. İl nüfusunun bu sayıya bölünmesi ile her ilin ayrıca çıkaracağı milletvekili sayısı tespit olunur.
Bu suretle hesaplanan milletvekillerinin sayısı 550'yi bulmadığı takdirde, nüfusu; milletvekili çıkarmaya yetmeyen illerin nüfusları ile artık nüfus bırakan illerin, artık nüfusları büyüklüklerine göre sıraya konulur ve ilk hesapta iller arasında bölüştürülmemiş bulunan milletvekilleri bu sıra esas alınarak dağıtıma tabi tutulur.
Yapılan tespit sonunda çıkaracağı milletvekili sayısı (18)'e kadar olan iller bir seçim çevresi sayılır. Çıkaracağı milletvekili sayısı (19)'dan (35)'e kadar olan iller iki, (36) ve daha fazla olan iller üç seçim çevresine bölünür. Bu seçim çevreleri numara sırasına göre adlandırılır.
2839 sayılı Kanun'un 3 ve 4. maddelerinin yukarıda belirtilen hükümleri ile 2014 yılı nüfus bilgileri göz önünde bulundurulmak suretiyle, 550 milletvekilinin (81) il'e dağılımı yapılmıştır.
Yapılan belirlemeye istinaden;
32 milletvekili çıkaracağı tespit edilen Ankara İlinin 2,
88 milletvekili çıkaracağı tespit edilen İstanbul İlinin 3,
26 milletvekili çıkaracağı tespit edilen İzmir İlinin ise 2,
seçim çevresine bölünmesi gerekli görülmüştür.
Seçim çevreleri belirlenirken, seçim çevrelerinin mümkün olduğu ölçüde eşit veya birbirine yakın sayıda milletvekili çıkaracak şekilde oluşturulması, ilçelerin mülki bütünlüklerinin bozulmaması ve idari teşkilat yapısının değiştirilmemesi gözetilmiş, ayrıca aynı seçim çevresinde yer alan ilçelerin nüfus ve coğrafi yakınlıkları ile ulaşım imkânları da göz önünde bulundurulmuştur.
Öte yandan, birden fazla seçim çevresine bölünen illerin milletvekili sayısının seçim çevrelerine dağılımında da, nüfusları bakımından illerin milletvekili sayısını tespit etmeye ilişkin esaslara göre belirlenmesi ilkesi benimsenmiştir...."
görüşü bildirilmiştir.
Yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde, Kurulumuzun 24/10/2014 tarihli, 2014/4127 sayılı kararı ile oluşturulan komisyonca yürütülen çalışma sonrası düzenlenen rapor incelenmiş olmakla,
a) Milletvekillerinin illere göre dağılımının (EK I)'de yer aldığı şekilde belirlenmesine,
b) 18'den fazla milletvekili çıkaracak illerin Ankara, İstanbul ve İzmir illeri olduğuna,
c) Ankara, İstanbul ve İzmir illerinin EK (II/A), EK (II/B) ve EK (II/C) sayılı cetvellerde gösterildiği şekilde birden fazla seçim çevresine bölünmesi gerektiği yönündeki görüşlerin Kurulumuzca da uygun görüldüğüne,
karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle;
1- 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 4 ve 5 inci maddeleri gereğince belirlenecek seçim çevreleri ve her seçim çevresinin çıkaracağı milletvekili sayısının tespitinde, Türkiye İstatistik Kurumu Başkanlığınca 31/12/2014 tarihi itibarıyla ADNKS'den alınan (il, ilçe, belde, köy ve muhtarlık düzeyinde yerleşim yeri kodları ile birlikte) ve Başkanlığımıza da gönderilen 2014 yılı nüfus bilgilerinin esas alınmasına,
2- 2839 sayılı Milletvekili Seçimi Kanunu'nun 3 ve 4. maddeleri göz önünde bulundurularak, milletvekillerinin illere göre dağılımının EK (I) sayılı Cetvelde belirtildiği gibi tespitine,
3- Belirlenen duruma göre (18)'den fazla milletvekili çıkaracak illerin Ankara, İstanbul ve İzmir illeri olduğuna ve bu illerin EK: (II-A) - (II-B) - (II-C) sayılı cetvellerde gösterildiği şekilde birden fazla seçim çevresine bölünmesi gerektiğinin tespit ve kabulüne,
4- Kararın bir örneğinin ve eki cetvellerin;
a) Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanlığına,
b) Seçime katılma yeterliliği tespit ve ilân edilen siyasi parti genel başkanlıklarına,
c) İl ve ilçe seçim kurulu başkanlıklarına, gönderilmesine,
d) Resmî Gazete'de yayımlanmasına,
5- Karar özeti ve eki cetvellerin Başkanlık duyurusu olarak Türkiye Radyo Televizyon Kurumunda (TRT) yayınlanmasına
02/02/2015 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
EK (I) SAYILI CETVEL
MİLLETVEKİLLERİNİN İLLERE GÖRE DAĞILIMI
İLİ: MİLLETVEKİLİ İLİ: MİLLETVEKİLİ
SAYISI SAYISI
ADANA 14 KOCAELİ 11
ADIYAMAN 5 KONYA 14
AFYONKARAHİSAR 5 KÜTAHYA 4
AĞRI 4 MALATYA 6
AMASYA 3 MANİSA 9
ANKARA 32 KAHRAMANMARAŞ 8
ANTALYA 14 MARDİN 6
ARTVİN 2 MUĞLA 6
AYDIN 7 MUŞ 3
BALIKESİR 8 NEVŞEHİR 3
BİLECİK 2 NİĞDE 3
BİNGÖL 3 ORDU 5
BİTLİS 3 RİZE 3
BOLU 3 SAKARYA 7
BURDUR 3 SAMSUN 9
BURSA 18 SİİRT 3
ÇANAKKALE 4 SİNOP 2
ÇANKIRI 2 SİVAS 5
ÇORUM 4 TEKİRDAĞ 6
DENİZLİ 7 TOKAT 5
DİYARBAKIR 11 TRABZON 6
EDİRNE 3 TUNCELİ 2
ELAZIĞ 4 ŞANLIURFA 12
ERZİNCAN 2 UŞAK 3
ERZURUM 6 VAN 8
ESKİŞEHİR 6 YOZGAT 4
GAZİANTEP 12 ZONGULDAK 5
GİRESUN 4 AKSARAY 3
GÜMÜŞHANE 2 BAYBURT 2
HAKKARİ 3 KARAMAN 2
HATAY 10 KIRIKKALE 3
İSPARTA 4 BATMAN 4
MERSİN 11 ŞIRNAK 4
İSTANBUL 88 BARTIN 2
İZMİR 26 ARDAHAN 2
KARS 3 IĞDIR 2
KASTAMONU 3 YALOVA 2
KAYSERİ 9 KARABÜK 2
KIRKLARELİ 3 KİLİS 2
KIRŞEHİR 2 OSMANİYE 4
DÜZCE 3
TOPLAM 550
EK (II/A) SAYILI CETVEL
İLİ: ANKARA
İL NÜFUSU: 5.150.072
ÇIKARACAĞI MİLLETVEKİLİ SAYISI: 32
BİR MİLLETVEKİLİNE DÜŞEN NÜFUS: 160.939
a) 1 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
2.902.828 18 161.268
AKYURT
BALA
ÇANKAYA
ELMADAĞ
ETİMESGUT
EVREN
GÖLBAŞI
HAYMANA
MAMAK
POLATLI
SİNCAN
ŞEREFLİKOÇHİSAR
b) 2 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
2.247.244 14 160.517
ALTINDAĞ
AYAŞ
BEYPAZARİ
ÇAMLIDERE
ÇUBUK
GÜDÜL
KALECİK
KAZAN
KEÇİÖREN
KIZILCAHAMAM
NALLIHAN
PURSAKLAR
YENİMAHALLE
EK (II/B) SAYILI CETVEL
İLİ: İSTANBUL
İL NÜFUSU: 14.377.018
ÇIKARACAĞI MİLLETVEKİLİ SAYISI: 88
BİR MİLLETVEKİLİNE DÜŞEN NÜFUS: 163.375
a) 1 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
5.075.563 31 163.727
ADALAR
ATAŞEHİR
BEYKOZ
ÇEKMEKÖY
KADIKÖY
KARTAL
MALTEPE
PENDİK
SANCAKTEPE
SULTANBEYLİ
ŞİLE
TUZLA
ÜMRANİYE
ÜSKÜDAR
b) 2 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
4.286.725 26 164.874
BAYRAMPAŞA
BEŞİKTAŞ
BEYOĞLU
ESENLER
EYÜP
FATİH
GAZİOSMANPAŞA
KAĞITHANE
SARIYER
SULTANGAZİ
ŞİŞLİ
ZEYTİNBURNU
c) 3 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
5.014.730 31 161.765
ARNAVUTKÖY
AVCILAR
BAĞCILAR
BAHÇELİEVLER
BAKIRKÖY
BAŞAKŞEHİR
BEYLİKDÜZÜ
BÜYÜKÇEKMECE
ÇATALCA
ESENYURT
GÜNGÖREN
KÜÇÜKÇEKMECE
SİLİVRİ
EK (II/C) SAYILI CETVEL
İLİ: İZMİR
İL NÜFUSU: 4.113.072
ÇIKARACAĞI MİLLETVEKİLİ SAYISI: 26
BİR MİLLETVEKİLİNE DÜŞEN NÜFUS: 158.195
a) 1 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
2.027.577 13 155.967
BALÇOVA
BUCA
ÇEŞME
GAZİEMİR
GÜZELBAHÇE
KARABAĞLAR
KARABURUN
KONAK
MENDERES
NARLIDERE
SEFERİHİSAR
SELÇUK
TORBALI
URLA
b) 2 NUMARALI SEÇİM ÇEVRESİ
SEÇİM ÇEVRESİ ÇIKARACAĞI BİR MİLLETVEKİLİNE
KAPSADIĞI İLÇELER TOPLAM NÜFUSU MİLLETVEKİLİ DÜŞEN NÜFUS
2.085.495 13 160.422
ALİAĞA
BAYINDIR
BAYRAKLI
BERGAMA
BEYDAĞ
BORNOVA
ÇİĞLİ
DİKİLİ
FOÇA
KARŞIYAKA
KEMALPAŞA
KINIK
KİRAZ
MENEMEN
ÖDEMİŞ
TİRE
Full & Egal Universal Law Academy