(2820 S. K. m. 10, 20)
Karar No: 540
Kırşehir İl Seçim Kurulu Başkanlığı aracılığı ile Kurulumuz Başkanlığına Adalet ve Kalkınma Partisi Kırşehir İl Başkanı H. Ömer SEYFİ tarafından gönderilen 19.12.2005 tarihli dilekçede; Adalet ve Kalkınma Partisi Kırşehir Merkez İlçe kongresinde oy kullanacak delegelerin belirlenmesinin 2820 sayılı Siyası Partiler Kanununun 10. maddesinin (b) ve (d) fıkralarına göre yapılmadığı, yasa hükmüne rağmen Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına ismi bildirilmeyen kişilerin üye yapıldığı, delege tespit işleminin parti il başkanlığına ve ilgili Hakime bildirilmeden gerçekleştirildiği, bu nedenle Adalet ve Kalkınma Partisi Kırşehir Merkez İlçe Başkanlığının 11.12.2005 tarihinde yapmış olduğu delege tespit işleminin iptali istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
2820 sayılı Siyasi Partiler Kanununun 20. maddesinin;
3. fıkrasında; “Delege seçimleri; köy ve mahallelerde partinin bu yerlerde son genel seçimde aldığı oy miktarı, seçime katılmamış partilerde ise üye sayısı esas alınmak suretiyle bu yerlere verilecek kontenjanlara göre yapılır. Köy ve mahallelerdeki üye sayısı delege kontenjanı verilmesini gerektiren nispetin altında ise bu durumdaki köy ve mahallelerin diğer köy ve mahallelerle birleştirilerek delege seçilmesi mümkün olur.”,
4. fıkrasında; “Yapılan delege seçimleri bir tutanakla tespit edilerek, tutanak parti ilçe başkanlığına gönderilir.”,
5. fıkrasında da; “Parti tüzüğünde, münhasıran delege seçimi işlemlerini yürütmek üzere köy veya mahallelerdeki üyelerden birinin görevlendirilmesi öngörülebilir.” hükümlerine yer verilmiştir.
Bunlara paralel olarak, anılan Parti Tüzüğünün;
29. maddesinde; ilçe yönetim kurulunun, kongreden üç ay önce kongre delege dağılım listesini hazırlayacağı ve il yönetim kurulunun onayına sunacağı ve onaydan sonra ilan edileceği ve listenin ilanından itibaren 15 gün içinde yapılacak itirazların, il yönetim kurulunca kesin olarak karara bağlanacağı,
30. maddesinde ise;
Delege seçiminin, köy ve mahalle ölçeğinde yapılacağı, ilçe yönetim kurulunca; her köy ve mahallede kayıtlı parti üyelerinin listelerinin, üye kayıt defterine uygun olarak ayrı ayrı hazırlanıp köy ve mahalle temsilcisi veya yönetimine gönderileceği, üyelerin tanınmasını sağlayacak bilgileri içerecek şekilde düzenlenecek bu listelerin, delege seçiminden en az 15 gün önce köy ve mahallede uygun bir yerde ve ilçede ilçe binasında askıya çıkarılmak suretiyle duyurulacağı, listelerin seçim yapılana kadar askıda kalacağı, listelerin askıya çıkarıldığı tarih ile indirildiği tarihin, askı yapılan yerlerde birer tutanakla tespit edileceği,
İlçeye bağlı belde var ise beldeye bağlı mahallelerden belde kongresi tarafından seçilecek ilçe kongresi delege sayısının belde kongresinden önce ilçe yönetim kurulunca belirleneceği ve belde başkanlığına bildirileceği,
Partiye kayıtlı olduğu halde listede yer verilmeyen veya üye olmadığı halde listede yazılı olan kişilerle ilgili olarak, askı tarihinden itibaren 5 gün içinde ilçe yönetim kuruluna partili her üye tarafından itiraz edilebileceği,
İlçe yönetim kurulunun, itirazı iki gün içinde karara bağlayacağı, itirazın kabulü halinde, listede gerekli düzeltmenin yapılacağı, ilçe yönetim kurulu iki gün içinde karar vermez veya kararı red şeklinde olursa, ilgili kişinin 3 gün içinde il başkanlığına itiraz edebileceği, il yürütme kurulunca verilecek kararın, parti içi işlemler açısından kesin olduğu, ilçe başkanlığının bu karara uymasının zorunlu bulunduğu, kişinin il yürütme kurulunca verilmiş kararı ibraz ederek delege seçimine iştirak edebileceği, itiraz üzerine düzeltme yapılan listelerin ilan edileceği,
Mahalle ve köy delege seçimlerinin nerede ve hangi saatler arasında yapılacağı, delege seçmen listesinin askısında belirtileceği, belli edilmiş gün ve saatte, delege seçimi yapabilmek için, kesinleşmiş delege seçmen listesinde yer alan üyelerin salt çoğunluğunun katılımı aranacağı, yapılacak yoklamaya göre salt çoğunluk yok ise, aynı gün ve aynı yerde iki saat sonra hazır bulunan üyelerin katılımı ile delege seçiminin yapılacağı,
Delege seçimlerinin, ilçe yönetiminin görevlendireceği kişi veya kişilerin gözetim ve denetiminde gizli oy, açık tasnif esasına göre liste yöntemi ile yapılacağı,
Delege seçimlerine karşı seçimden itibaren 3 gün içinde il yönetim kuruluna itiraz edilebileceği ve il yönetim kurulunun vereceği kararın kesin olduğu, hükme bağlanmıştır.
Ayrıca, Adalet ve Kalkınma Partisi Kongre Yönetmeliğinde ise; kongre delege seçimlerinin nasıl ve ne şekilde yapılacağı Yönetmeliğin 15., 18., 19. ve 22. maddelerinde düzenlenmiştir.
Yukarıda belirtilen yasal düzenlemelerden de anlaşılacağı gibi parti ilçe kongrelerinde oy kullanacak partili delegelerin seçilmeleri ve seçimleri, ilgili partinin iç iş ve işlemleri olup, sözkonusu yasal düzenlemelerde seçim kurulu başkanlıklarına verilmiş bir görev ve yetki bulunmadığından yapılan itirazın reddine karar vermek gerekmektedir.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- İtirazın reddine,
2- Karar örneğinin itirazda bulunan H. Ömer SEYFİ ile Kırşehir İl ve Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlıklarına gönderilmesine,
31.12.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy