(298 S. K. m. 60, 61)
Karar No: 887
Karar Tarihi: 07/06/2011
Selçuk İlçe Seçim Kurulu Başkanlığı tarafından Kurulumuz Başkanlığına gönderilen 6/6/2011 tarihli, 352 sayılı yazıda; 12 Haziran 2011 Pazar günü yapılacak olan XXIV. Dönem Milletvekili Genel Seçimlerinde, Kurulumuzun 12/3/2011 tarihli, 186 sayılı kararının (II) maddesinin (d) fıkrasının son maddesi gereğince ilan ve reklam malzemelerinin seçim büroları, genel merkez, il, ilçe ve belde binaları dışında, seçim propaganda süresinin son günü olan 11/6/2011 Cumartesi günü saat: 18:00’den sonra, asılmasının yapıştırılmasının ve teşhirinin yasak olduğunu (298/60-14), 11/6/2011 Cumartesi günü saat: 18:00’den itibaren seçim yasakları başlayacağından, uygulamada birliğin sağlanması amacıyla siyasi partilerin ilçe ve belde teşkilatları ile seçim bürolarına asmış oldukları parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri malzemelerin ilgili yerlerden kaldırılıp kaldırılmayacağı hakkında görüş istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun “ İlan ve reklam yerleri” başlıklı 60. maddesinde;
“Siyasi partiler ve adaylar, seçim bürolarına, seçimin başlangıç tarihinden itibaren, seçim propaganda süresinin sona erdiği tarihe kadar, parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri malzemeleri asabilir veya yapıştırabilirler. Siyasi partiler genel merkez, il, ilçe ve belde binalarına sayılan malzemeleri her zaman asabilir veya yapıştırabilir.
Siyasi partiler ve adaylar seçimin başlangıç tarihinden seçim propaganda süresinin sona ermesine kadar, açık veya kapalı yer toplantıları ile taşıtlarında; parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri ilan ve reklam malzemesi kullanmakta serbesttirler.
Miting günü, miting alanı çevresindeki güzergâhlarda, toplantı bitimine kadar bu malzemelerin kullanılması serbesttir.
Yukarıda sayılan yerler dışında, propaganda ilan ve reklam malzemeleri, ancak, seçim kurullarınca gösterilecek yerlere aşağıdaki fıkralarda belirtilen usul ve esaslara göre asılır ve yapıştırılır.
Seçime katılan siyasi partiler ve bağımsız adaylar, oy verme gününden önceki otuzuncu günden itibaren, kendilerini tanıtıcı poster, parti bayrağı, ilan, pankart veya afiş gibi malzemeleri asmak veya yapıştırmak amacıyla, o seçim çevresi içinde, belediyelerce doğrudan kullanılan ve ilçe seçim kurullarınca belirlenen sabit ilan ve reklam yerlerinden süresi, sayısı ve ücreti eşit olmak şartıyla yararlanabilirler. Şu kadar ki seçim zamanı dışında ücretsiz olarak isteklisine tahsis edilen ilan ve reklam yerleri için ücret talep edilemez. Bu yerler siyasi partiler ve bağımsız adaylar arasında eşit olarak paylaştırılır.
Belediyelerin izni ile özel kişi ve kuruluşlarca kurulan veya belediyelere ait olup da özel kişi ve kuruluşlara kiraya verilen sabit ilan ve reklam yerlerinin, bu kişi ve kuruluşlar tarafından siyasi propaganda amacıyla kullandırılabilmesi için, bu hususta ilçe seçim kurulu başkanlığına yapılacak başvuru üzerine, ilçe seçim kurulunca, söz konusu yerlerin bu madde hükümlerine göre tahsisi gerekir.
İlçe seçim kurulu, o seçim çevresi içindeki ticari amaçlı sabit ilan ve reklam yerlerini oy verme gününden önceki kırkıncı güne kadar belirleyerek, seçime katılan tüm siyasi partilere ve bağımsız adaylara yazılı olarak bildirir. Siyasi partiler ve bağımsız adaylar bu bildirimden itibaren üç gün içinde yararlanmak istedikleri ilan ve reklam yerlerini ve süresini yazılı olarak ilçe seçim kuruluna bildirirler.
İlçe seçim kurulu, başvuruda bulunan siyasi parti ve bağımsız adaylar arasında bu maddeye göre tahsis yapar.
Aynı ilan ve reklam yerleri için birden fazla siyasi parti ve bağımsız adayın talepte bulunması halinde, ilçe seçim kurulu, ilgilileri aynı anda davet ederek son tercihlerini yazılı olarak bildirmelerini ister. İlgili parti veya bağımsız adaylar arasında anlaşma olmaması durumunda ilan ve reklam yerleri ad çekme işlemi yapılarak eşit süre, sayı ve ücret karşılığında tahsis edilir. Ad çekme işlemi, birden fazla istekte bulunulan her bir ilan ve reklam yeri için, propaganda süresinin tamamı, istekli sayısına bölünmek suretiyle, eşit sürelerle yapılır.
Şehir dışında karayolları kenarında bulunan sabit ilan ve reklam yerlerini de aynı usulle belirlemeye ve tahsis etmeye il seçim kurulu yetkilidir. Ancak il seçim kurulu bu yetkisini, yetkili ilçe seçim kuruluna devredebilir.
Ad çekme işleminden sonra, ilan ve reklam yerinden yararlanmak istemediğini il veya ilçe seçim kuruluna yazılı olarak bildiren siyasi parti veya bağımsız aday için ayrılan yerler, başvuruda bulunan siyasi parti veya bağımsız adaya tahsis edilebilir.
Bu Kanunda yasaklanan yerler dışında, kamuya açık alanlara yerleştirilmiş görüntülü reklam ve ilan yapmaya uygun sabit dijital reklam panoları vasıtasıyla da görüntülü propaganda yapılabilir. Ancak bu araçlarla sesli propaganda yapılamaz. Bu panoların hangi gün ve saatlerde siyasi propagandalar için kullanılacağı seçim kurulları tarafından belirlendikten sonra, bu süre içinde yapılacak propagandaların sıra ve süresi yukarıdaki fıkralarda belirtilen usule göre belirlenerek, siyasi parti veya bağımsız adaylara tahsisi yapılır.
Vatandaşlar, oy verme gününden önceki otuzuncu günden itibaren, propaganda süresinin bitimine kadar konutlarına, işyerlerine veya taşıtlarına, partilere veya adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemeleri asabilir veya yapıştırabilirler. Bu ilan ve reklamlar her türlü vergi ve harçtan muaftır.
Bu maddede belirtilen ilan ve reklam malzemeleri, birinci fıkrada belirtilen yerler dışında, seçim propaganda süresinin sona erdiği andan itibaren hiçbir suretle asılamaz, yapıştırılamaz ve teşhir edilemez.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir.”,
Ayrıca, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun “ İlan ve reklam yerleri ile ilgili yasaklar” başlıklı 61. maddesinde;
“Seçimin başlangıç tarihinden oy verme gününü takip eden güne kadar siyasi partiler, bağımsız adaylar, herhangi bir kurum veya kuruluş ya da vatandaşlar tarafından, bu Kanunda belirtilen yerler dışında, siyasi ilan ve reklam içeren afiş, poster, pankart veya parti bayrağı gibi malzemelerin asılması, yapıştırılması veya teşhiri yasaktır. Aksi halde, bu ilan ve reklamlar kaldırılır ve masrafları ilgilisinden tahsil edilir. Bu maddede belirtilen yasaklarla ilgili işlem yapma yetkisi, seçimin başlangıç tarihinden oy verme gününden önceki otuzuncu güne kadar mülki makamlara, son otuz gün içinde ilçe seçim kurullarına aittir. Belediyeler, bu maddede belirtilen yetkili mercilerin talebi üzerine, maddeye aykırı hususları gidermek için gerekli araç, gereç ve personeli sağlamakla yükümlüdür.
Seçimin başlangıç tarihinden oy verme gününü takip eden güne kadar; şehir içi veya şehir dışında, toplu taşıma amacıyla kamu hizmetlerinde kullanılan hava, kara, deniz ve raylı sistem taşıtlarında yer alan reklam yerleri ve araçlarında siyasi propaganda içeren yayın yapılamaz. Yolcuların inip bindiği kapalı alanlarda da bu hüküm uygulanır. İlçe seçim kurulları, bu fıkradaki yasaklara aykırılıkların önlenmesi için mülki makamlar vasıtasıyla gerekli denetimi yaparlar.” hükümlerine yer verilmektedir.
Resmi Gazetenin 14/3/2011 tarihli, 27874 sayılı nüshasında yayımlanan, Yüksek Seçim Kurulunun 12/3/2011 tarihli, 186 sayılı XXIV. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde uygulanacak seçim yasaklarına ilişkin kararının;
“İlan ve reklam yerleri” başlıklı (H) maddesinin (d) fıkrasının;
Dördüncü bendinde; “Vatandaşların, oy verme gününden önceki otuzuncu gün olan 13/5/2011 Cuma gününden, propaganda süresinin bitim günü olan 11/6/2011 Cumartesi günü saat 18.00’e kadar, konutlarına, iş yerlerine veya taşıtlarına, partilere ya da adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemeleri asıp yapıştırabileceklerine, bu ilan ve reklamların her türlü vergi ve harçtan muaf tutulduğuna (298/60-13),”
Beşinci bendinde; “İlan ve reklam malzemelerinin, seçim büroları, genel merkez, il, ilçe ve belde binaları dışında, seçim propaganda süresinin son günü olan 11/6/2011 Cumartesi günü saat 18.00’den sonra, asılmasının yapıştırılmasının ve teşhirinin yasak olduğuna (298/60-14),”
“İlan ve reklam yerleri ile ilgili yasaklar” başlıklı (I) maddesinin (a) fıkrasında;
“Seçimin başlangıcı olan 14/3/2011 Pazartesi gününden oy verme gününü takip eden güne kadar siyasi partiler, bağımsız adaylar, herhangi bir kurum veya kuruluş ya da vatandaşlar tarafından, 298 sayılı Kanunda belirtilen yerlerin dışında, siyasi ilan ve reklam içeren afiş, poster, pankart veya parti bayrağı gibi malzemelerin asılması, yapıştırılması veya teşhirinin yasak bulunduğuna,
Aksi halde, bu ilan ve reklamların kaldırılıp, masraflarının ilgilisinden tahsil edilmesi gerektiğine,
Bu maddede belirtilen yasaklarla ilgili işlem yapma yetkisinin;
-Seçimin başlangıcı olan 14/3/2011 Pazartesi gününden oy verme gününden önceki otuzuncu gün olan 13/5/2011 Cuma gününe kadar mülki makamlara,
-Son otuz gün içinde ise, ilçe seçim kurullarına ait olduğuna,
Belediyelerin, bu maddede belirtilen yetkili mercilerin istemi üzerine bu madde hükümlerine aykırılıkların giderilmesi için gerekli olan araç, gereç ve personeli sağlamakla yükümlü bulunduğuna (298/61-1),…”
hükümleri yer almaktadır.
Bu nedenle, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60/14 ncü maddesi uyarınca siyasi partiler genel merkezi, il, ilçe ve belde binalarının dışındaki yerlerde kullanılan; parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri malzemelerin 11/6/2011 Cumartesi günü saat: 18:00 itibariyle kaldırılması gerektiğine karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ: 1- 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60/14 ncü maddesi uyarınca siyasi partiler genel merkezi, il, ilçe ve belde binalarının dışındaki yerlerde kullanılan; parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri malzemelerin 11/6/2011 Cumartesi günü saat:18:00 itibariyle kaldırılması gerektiğine,
2- Karar örneğinin Selçuk İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına, il-ilçe seçim kurulu başkanlıklarına iç mail olarak gönderilmesi ve Kurulumuz resmi internet sitesinde yayınlanması için Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğüne gönderilmesine,
7/6/2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy