(298 S. K. m. 21, 22, 23, 24, 25, 100) (Sandık Kurullarının Oluşumu İle Görev Ve Yetkileri (135 Sayılı Genelge) m. 42)
Karar No: 1147
Karar Tarihi: 02/06/2015
Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkanlığı tarafından Kurulumuz Başkanlığına gönderilen 02/06/2015 tarihli, 844 sayılı yazıda; 298 sayılı Kanun'un 21. maddesinde, sandık kurulunun bir başkan ve altı asıl ve altı yedek üyeden kurulacağının belirtildiği, yine aynı Kanun'un 22. maddesinde sandık başkanının seçimi, 23. maddesinde sandık kurulu üyelerinin ayrıntılı olarak düzenlendiği, 24. maddesinde sandık kurullarının kurulması ve görev süresinin düzenlendiği, 25. maddesinde de, sandık başı işlemlerini takip etmek üzere, siyasi partiler ve bağımsız adaylar birer müşahit gönderebileceklerinin belirtildiği, Yüksek Seçim Kurulunun Genelge ve kararlarında konu ile ilgili ayrıca düzenleme bulunmadığı, ancak sandıklarda siyasi partilerin ve bağımsız adayların bulunduracakları müşahit sayısı birçok konu arasında detay olarak kaldığı, bazı siyasi partilerin ve bağımsız adayların 3-5 müşahit bulundurma yönünde ısrarları olduğu önceki seçimlerde yaşanmış tartışmalardan hatırlandığı, bunun için 7 Haziran 2015 Pazar günü yapılacak 25. Dönem Milletvekili Genel Seçiminde, siyasi partilerin ve bağımsız adayların her bir sandıkta en çok kaç müşahit bulundurabileceği konusunun tereddüde yer vermeyecek şekilde ve münhasıran açıklığa kavuşturulmasına dair bir karar alınması istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanun'un;
“Adaylar ve Müşahitleri” başlıklı 25. maddesinde; "Sandık başı işlemlerini takibetmek üzere, siyasi partiler ve bağımsız adaylar, birer müşahit gönderebilirler.”
"Zarfların açılması, oyların sayım ve dökümü" başlıklı 100. maddesinin son fıkrasında;
"Parti müşahitleri, sayım masası başında yer alabilir ve oy pusulalarını görebilirler. Ancak, parti müşahitlerinin sayısı beşten fazla ise, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle, sandık başında kalacak beş parti müşahidi her biri ayrı partiden olmak üzere tespit edilir. Diğer müşahitlerle bağımsız aday müşahitleri için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılır."
hükümleri yer almaktadır.
Resmî Gazete'nin 08/03/2015 tarihli, 29289 sayılı nüshasında yayımlanan, Kurulumuzun 04/03/2015 tarihli, 2015/292 sayılı kararı ile kabul edilen Sandık Kurullarının Oluşumu, Görev ve Yetkilerini Gösterir 135 Sayılı Genelge’nin 42. maddesinin son fıkrasında;
"Siyasi parti müşahitleri, sayım masası başında yer alabilir ve oy pusulalarını görebilirler. Ancak siyasi parti müşahitlerinin sayısı beşten fazla ise, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle, sandık başında kalacak beş siyasi parti müşahidi her biri ayrı siyasi partiden olmak üzere tespit edilir. Müşahitler için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılır (298/100)."
şeklinde düzenleme yer almaktadır.
Kurulumuzca yapılan değerlendirme neticesinde; her ne kadar 298 sayılı Kanun'un 25. maddesinde sandık başı işlemlerini takip etmek üzere siyasi partiler ve bağımsız adayların birer müşahit gönderebilecekleri belirtilmiş ise de, zarfların açılması, oyların sayım ve dökümüne ilişkin işlemleri düzenleyen 100. maddenin son fıkrasında ise siyasi parti müşahitlerinin sayısının beşten fazla olması halinde, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle sandık başında kalacak beş siyasi parti müşahidini her biri ayrı siyasi partiden olmak üzere tespit edecek, diğer müşahitlerle bağımsız aday müşahitleri için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılacaktır. Eş anlatımla, sayım masası başında ad çekme suretiyle belirlenen beş ayrı siyasi partinin müşahidinin olmasına, diğer müşahitler ile bağımsız aday müşahitleri sayım masasında olmamakla birlikte yakından izleyebilecekleri bir yer ayrılmasına karar verilmesi gerekmiştir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle;
1- Her ne kadar 298 sayılı Kanun'un 25. maddesinde sandık başı işlemlerini takip etmek üzere siyasi partiler ve bağımsız adayların birer müşahit gönderebilecekleri belirtilmiş ise de, zarfların açılması, oyların sayım ve dökümüne ilişkin işlemleri düzenleyen 100. maddenin son fıkrasında ise siyasi parti müşahitlerinin sayısının beşten fazla olması halinde, hazır bulunanlar arasından başkan tarafından kurul önünde ad çekme suretiyle sandık başında kalacak beş siyasi parti müşahidini her biri ayrı siyasi partiden olmak üzere tespit edecek, diğer müşahitlerle bağımsız aday müşahitleri için sayım işlemini yakından takip edebilecekleri bir yer ayrılması, eş anlatımla, sayım masası başında ad çekme suretiyle belirlenen beş ayrı siyasi partinin müşahidinin olmasına, diğer müşahitler ile bağımsız aday müşahitleri sayım masasında olmamakla birlikte yakından izleyebilecekleri bir yer ayrılması gerektiğine,
3- Karar örneğinin;
a) Adalet ve Kalkınma Partisi Genel Başkanlığına gönderilmesine,
b) Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğünce Kurulumuzun www.ysk.gov.tr internet adresinde yayınlanmasına, il ve ilçe seçim kurulu başkanlıklarına iç-mail olarak iletilmesine,
02/06/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy