(298 S. K. m. 60)
Karar No: 737
Karar Tarihi: 21.05.2011
Kurulumuz Başkanlığına Çankırı Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlığınca gönderilen 20/5/2011 tarihli, 294 sayılı yazıda; 12 Haziran 2011 tarihinde yapılacak olan XXIV. Dönem Milletvekili Genel Seçimlerinde kolluk birimlerinde gelen sözlü talep ve sorulara cevap verilebilmesi bakımından, 298 sayılı Kanunun 60/13. maddesi ile bu doğrultuda hükümler içeren Kurulumuzun 12/3/2011 tarihli, 186 sayılı kararı uyarınca, vatandaşların oy verme gününden önceki otuzuncu günden (13/5/2011) itibaren propaganda süresinin bitimine kadar konutlarına ve işyerlerine partilere ve adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemeleri asabilecekleri belirtilmiş olmakla birlikte, henüz inşaat halindeki yapıların, içinde kimsenin oturmadığı metruk haldeki çok katlı bina veya müstakil evler ile tek katlı veya çok katlı henüz içinde oturulmayan iskana açılmamış ev veya işyeri inşaatlarının bu kapsamda serbestçe bayrak, afiş ve poster asılacak yerlerden olup olmadığı konusunda görüş istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60 ıncı maddesinde;
“Siyasi partiler ve adaylar, seçim bürolarına, seçimin başlangıç tarihinden itibaren, seçim propaganda süresinin sona erdiği tarihe kadar, parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri malzemeleri asabilir veya yapıştırabilirler. Siyasi partiler genel merkez, il, ilçe ve belde binalarına sayılan malzemeleri her zaman asabilir veya yapıştırabilir.
Siyasi partiler ve adaylar seçimin başlangıç tarihinden seçim propaganda süresinin sona ermesine kadar, açık veya kapalı yer toplantıları ile taşıtlarında; parti bayrağı, afiş, poster, pankart ve benzeri ilan ve reklam malzemesi kullanmakta serbesttirler.
Miting günü, miting alanı çevresindeki güzergâhlarda, toplantı bitimine kadar bu malzemelerin kullanılması serbesttir.
Yukarıda sayılan yerler dışında, propaganda ilan ve reklam malzemeleri, ancak, seçim kurullarınca gösterilecek yerlere aşağıdaki fıkralarda belirtilen usul ve esaslara göre asılır ve yapıştırılır.
Seçime katılan siyasi partiler ve bağımsız adaylar, oy verme gününden önceki otuzuncu günden itibaren, kendilerini tanıtıcı poster, parti bayrağı, ilan, pankart veya afiş gibi malzemeleri asmak veya yapıştırmak amacıyla, o seçim çevresi içinde, belediyelerce doğrudan kullanılan ve ilçe seçim kurullarınca belirlenen sabit ilan ve reklam yerlerinden süresi, sayısı ve ücreti eşit olmak şartıyla yararlanabilirler. Şu kadar ki seçim zamanı dışında ücretsiz olarak isteklisine tahsis edilen ilan ve reklam yerleri için ücret talep edilemez. Bu yerler siyasi partiler ve bağımsız adaylar arasında eşit olarak paylaştırılır.
Belediyelerin izni ile özel kişi ve kuruluşlarca kurulan veya belediyelere ait olup da özel kişi ve kuruluşlara kiraya verilen sabit ilan ve reklam yerlerinin, bu kişi ve kuruluşlar tarafından siyasi propaganda amacıyla kullandırılabilmesi için, bu hususta ilçe seçim kurulu başkanlığına yapılacak başvuru üzerine, ilçe seçim kurulunca, söz konusu yerlerin bu madde hükümlerine göre tahsisi gerekir.
İlçe seçim kurulu, o seçim çevresi içindeki ticari amaçlı sabit ilan ve reklam yerlerini oy verme gününden önceki kırkıncı güne kadar belirleyerek, seçime katılan tüm siyasi partilere ve bağımsız adaylara yazılı olarak bildirir. Siyasi partiler ve bağımsız adaylar bu bildirimden itibaren üç gün içinde yararlanmak istedikleri ilan ve reklam yerlerini ve süresini yazılı olarak ilçe seçim kuruluna bildirirler.
İlçe seçim kurulu, başvuruda bulunan siyasi parti ve bağımsız adaylar arasında bu maddeye göre tahsis yapar.
Aynı ilan ve reklam yerleri için birden fazla siyasi parti ve bağımsız adayın talepte bulunması halinde, ilçe seçim kurulu, ilgilileri aynı anda davet ederek son tercihlerini yazılı olarak bildirmelerini ister. İlgili parti veya bağımsız adaylar arasında anlaşma olmaması durumunda ilan ve reklam yerleri ad çekme işlemi yapılarak eşit süre, sayı ve ücret karşılığında tahsis edilir. Ad çekme işlemi, birden fazla istekte bulunulan her bir ilan ve reklam yeri için, propaganda süresinin tamamı, istekli sayısına bölünmek suretiyle, eşit sürelerle yapılır.
Şehir dışında karayolları kenarında bulunan sabit ilan ve reklam yerlerini de aynı usulle belirlemeye ve tahsis etmeye il seçim kurulu yetkilidir. Ancak il seçim kurulu bu yetkisini, yetkili ilçe seçim kuruluna devredebilir.
Ad çekme işleminden sonra, ilan ve reklam yerinden yararlanmak istemediğini il veya ilçe seçim kuruluna yazılı olarak bildiren siyasi parti veya bağımsız aday için ayrılan yerler, başvuruda bulunan siyasi parti veya bağımsız adaya tahsis edilebilir.
Bu Kanunda yasaklanan yerler dışında, kamuya açık alanlara yerleştirilmiş görüntülü reklam ve ilan yapmaya uygun sabit dijital reklam panoları vasıtasıyla da görüntülü propaganda yapılabilir. Ancak bu araçlarla sesli propaganda yapılamaz. Bu panoların hangi gün ve saatlerde siyasi propagandalar için kullanılacağı seçim kurulları tarafından belirlendikten sonra, bu süre içinde yapılacak propagandaların sıra ve süresi yukarıdaki fıkralarda belirtilen usule göre belirlenerek, siyasi parti veya bağımsız adaylara tahsisi yapılır.
Vatandaşlar, oy verme gününden önceki otuzuncu günden itibaren, propaganda süresinin bitimine kadar konutlarına, işyerlerine veya taşıtlarına, partilere veya adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemeleri asabilir veya yapıştırabilirler. Bu ilan ve reklamlar her türlü vergi ve harçtan muaftır.
Bu maddede belirtilen ilan ve reklam malzemeleri, birinci fıkrada belirtilen yerler dışında, seçim propaganda süresinin sona erdiği andan itibaren hiçbir suretle asılamaz, yapıştırılamaz ve teşhir edilemez.
Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esaslar Yüksek Seçim Kurulunca belirlenir.”
hükmü yer almaktadır.
Ayrıca; Kurulumuzun 12/3/2011 tarihli, 186 sayılı kararının İlan ve Reklam Yerleri başlıklı (H) maddesinde;
…….Vatandaşların, oy verme gününden önceki otuzuncu gün olan 13/5/2011 Cuma gününden, propaganda süresinin bitim günü olan 11/6/2011 Cumartesi günü saat 18.00’e kadar, konutlarına, iş yerlerine veya taşıtlarına, partilere ya da adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemeleri asıp yapıştırabileceklerine, bu ilan ve reklamların her türlü vergi ve harçtan muaf tutulacağı (298/60-13), ………belirtilmiştir.
Yukarıda açıklanan, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60/13. fıkrasında yer alan “konut” kavramı açılımının, “bir kimsenin içinde yatıp kalktığı, iş zamanı dışında eğleştiği, genellikle içinde aile olarak oturduğu, sürekli olarak barındığı ev, apartman dairesi… hukuk tüzel kişiliği bulunan bir kuruluşun bulunduğu ve içinde iş gördüğü, yönetildiği yer,
“İşyeri” kavramı açılımının ise; “bir görevin bir işin yapıldığı… işçinin bir iş sözleşmesine bağlı olarak çalıştığı yer.”(Ali PÜSKÜLLÜOĞLU, Türkçe Sözlük Doğan Kitap 5. Baskı) olduğu dikkate alındığında, görüş isteminde bulunulan yazıda yer alan ancak, konut ve iş yeri tanımının dışında kalan” “içinde kimsenin oturmadığı, metruk haldeki çok katlı bina veya müstakil evler ile tek katlı veya çok katlı henüz içinde oturulmayan iskana açılmamış ev veya işyeri inşaatlarına” partilere ve adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemelerin asılıp yapıştırılamayacağına karar verilmelidir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle;
1- Konut ve işyeri tanımının dışında kalan henüz inşaat halindeki yapılara, içinde kimsenin oturmadığı metruk haldeki çok katlı bina veya müstakil evler ile tek katlı veya çok katlı henüz içinde oturulmayan iskana açılmamış ev veya işyeri inşaatları gibi yerlere, partilere ve adaylara ait bayrak, afiş veya poster gibi tanıtıcı malzemelerin asılıp yapıştırılamayacağına,
2- Karar örneğinin Çankırı Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına, Kurulumuz www.ysk.gov.tr adresinde yayınlanmak üzere, Seçmen Kütüğü Genel Müdürlüğüne, iç-mail olarak il ve ilçe seçim kurulu başkanlıklarına gönderilmesine,
21/5/2011 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy