(298 S. K. m. 50, 51, 60)
Karar No: 648
Rize Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlığınca Kurulumuz Başkanlığına gönderilen 06/07/2007 tarihli, C.05.0.SKB.4.53.01.-140-01/122 sayılı yazıda; Rize İl Merkez Jandarma Komutanlığının 05/07/2007 gün ve 0621-3045-07/5626 sayılı yazısıyla, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60. maddesinin uygulamasında, yasakların kapsamının belirlenmesinde bazı tereddütler ve bir kısım ilçe seçim kurullarınca farklı uygulamalar yapılması nedeniyle ilgililerce güvensizlik doğduğu, bu nedenle Yasanın 60/1. maddesinde şehir, kasaba ve beldelerden söz edilip, köylerden söz edilmemesi karşısında köylerde anılan propaganda malzemesinin asılıp asılamayacağı, yoksa köyler bakımından hiçbir sınırlamanın olmadığı mı, aynı Yasanın 60/4. maddesinde yer verilen “Hiçbir Siyasi Parti ve Bağımsız adayca” ibaresi nedeniyle vatandaşların ev ve işyerlerinin pencerelerinin iç ve dışına, balkonuna veya pencere ve balkonundan sarkıtarak ya da işyerinin camekanına duvar veya herhangi bir cephesine anılan propaganda malzemelerinin asılıp asılamayacağı ve herhangi bir parti adayı ile bağımsız adayların parti binaları dışında kiralamış oldukları irtibat bürolarının yasak kapsamında olup olmadığı hususlarının karara bağlanması istenilmiş olmakla, konu incelenerek;
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 60 ıncı maddesinde; “Propaganda için afiş ve duvar ilanları ile her boyda parti flamaları, propaganda bayrakları ve benzerleri şehir, kasaba ve beldelerde İlçe Seçim Kurullarınca gösterilecek yerlere asılır.
Parti genel merkezlerinde, il, ilçe, belde merkez binaları ile kapalı yerlerde ve parti taşıtlarında, adayların özel taşıtlarında, konvoylarda, mitinglerde, miting alanlarında, kapalı salon toplantılarında, miting ve toplantı günü kullanılan afiş, bayrak, flama ve benzerleri bu hükmün dışındadır.
O sahadaki yerlerin sırası şehir ve kasabalarda İlçe Seçim Kurulunca, o çevrede seçime katılan siyasi partilere, birleşik oy pusulasındaki sıralamaya göre, bağımsız adaylarda ise ad çekme sonucuna göre tespit edilir.
…”
hükümlerini içermektedir.
Yukarıdaki kanun hükümlerine göre, propaganda için afiş ve duvar ilanları ile her boyda parti flamaları, parti bayrakları ve benzerlerinin nerelere asılacağı ilçe seçim kurulu kararı ile belirlenmektedir.
Söz konusu yasa hükmüne göre ilçe seçim kurulunca gösterilen yerlerden başka yerlere propaganda amacıyla afiş ve duvar ilanları ile her boyda parti flamaları, parti bayrakları ve benzerlerinin asılması yasak kapsamında olup, buna aykırı davranışta yine ilçe seçim kurulunca verilecek karar gereği kaldırılması gerekir.
Yukarıda açıklanan nedenlerle; afiş, bayrak, flama ve benzeri propaganda araçları sadece ilçe seçim kurulunun belirlediği yerlere asılacaktır. Bunun dışında kalan yerlere propaganda araçlarının asılmasının yasak olduğuna karar verilmelidir.
Ayrıca, 298 sayılı Seçimlerin Temel Hükümleri ve Seçmen Kütükleri Hakkında Kanunun 49 uncu maddesinde, “Seçimlerde propaganda, bu Kanun hükümleri dairesinde serbesttir. Propaganda, oy verme gününden önceki onuncu günün sabahında başlar ve oy verme gününden önceki günün saat:18.00’inde sona erer.” hükmüne yer verilmiştir.
50 nci maddesinde, açık yerlerde propaganda, 51 inci maddesinde de, kapalı yerde propaganda usul ve esasları düzenlenmiştir.
Aynı Kanunun 60/2. ve Yüksek Seçim Kurulunun 2007/246 sayılı kararının 2. maddelerinde yapılan açıklamalar çerçevesinde; üzerinde reklam ve ilan bulunan parti ve adayların özel taşıtlarında, konvoylarda halkın huzur ve rahatını bozmamak ve 298 sayılı Kanunun 50. maddesine uymak koşuluyla 02 Temmuz 2007 ile 21 Temmuz 2007 (son 20 gün) tarihleri arasında köylerde hoparlörle propaganda yapılmasında bir sakınca bulunmadığı gibi, köylerde de ilçe seçim kurullarınca belirlenen yerler arasında sayılmış ise buralarda belirlenen yerlere afiş, flama, bayrak ve benzerlerinin asılması 2007/246 sayılı kararımızda belirtilen ilkeler çerçevesinde mümkündür.
Öte yandan, 246 sayılı ilke kararımızın 1. maddesinde; Seçim zamanında, genel yollar üzerinde, mabetlerde, kamu hizmeti görülen bina ve tesislerde her türlü seçim çalışması yapılmasının ve parti bürosu kurulmasının yasak olduğu belirtilmiştir. Bu yerler dışında irtibat bürosu kurulması ve propaganda yapılmasının serbest olduğuna,
Bu nedenle, tereddüt edilen hususlarda yukarıda belirtilen açıklamalar çerçevesinde değerlendirilerek işlem yapılması gerektiğine karar verilmelidir.
SONUÇ: Açıklanan nedenlerle;
1- Üzerinde reklam ve ilan bulunan parti ve adayların özel taşıtlarında, konvoylarda halkın huzur ve rahatını bozmamak ve 298 sayılı Kanunun 50. maddesine uymak koşuluyla 02 Temmuz 2007 ile 21 Temmuz 2007 (son 20 gün) tarihleri arasında köylerde hoparlörle propaganda yapılmasında bir sakınca bulunmadığı gibi, ilçe seçim kurullarınca belirlenmek koşulu ile köylerde de belirlenen yerlere afiş, flama, bayrak ve benzerlerinin asılmasının 2007/246 sayılı kararımızda belirtilen ilkeler çerçevesinde mümkün olduğuna,
2- Seçim zamanında, genel yollar üzerinde, mabetlerde, kamu hizmeti görülen bina ve tesislerde her türlü seçim çalışması yapılmasının ve parti bürosu kurulmasının yasak olduğuna,
3- İlçe seçim kurulunca gösterilen yerlerden başka yerlere propaganda amacıyla afiş ve duvar ilanları ile her boyda parti flamaları, parti bayrakları ve benzerlerinin asılmasının yasak kapsamında olduğuna,
4- Karar örneğinin Rize Merkez İlçe Seçim Kurulu Başkanlığına gönderilmesine,
10/07/2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy