-D.20/2000YİM 9/97

Yüksek İdare Mahkemesinde
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.
Yargıç Gönül Erönen Huzurunda.

Davacı: P.M. İsmet Necip İlkhan(00758) Dipkarpaz/Magosa
-ile-
Davalı: 1. KKTC Güvenlik Kuvvetleri Komutanlığı Polis
G-enel Müdürlüğü vasıtasıyle KKTC Başsavcılığı,
Lefkoşa
2. Polis Hizmetleri Komisyonu vasıtasıyle KKTC
Başsavcılığı, Lefkoşa
A r a s ı n d a.
Davacı namına: Avukat Tevfik Mut
Davalılar namına: Kıdemli Savcı Behiç Ö-ztürk.

-----------------

H Ü K Ü M

Davacı 26.9.1962 doğumlu olup 1976 yılında kayıt yolu ile KKTC vatandaşlığını kazanmış bir şahıstır. 1.5.1985 tarihinde polislik hizmetlerine giren Davacı, Polis Hizmetleri Komisyonunun 10.12.1996 tarihin-de almış olduğu dava konusu karara değin muhtelif karakollarda polis memuru olarak görev ifa etti. Davacı,Kasım 1996 tarihinde Maraş'ın kapalı bölgesinde görev ifa etmekteyken, söz konusu bölgede bir takım suçlar işlendi ve Davacı da bu suçlarla ilgili ola-rak kamu görevlisi tarafından sirkat ve kanunsuz eski eser tasarrufu suçlarında methalder görüldü.

Bunun üzerine Polis Genel Müdürü tarafından kendisine Emare 4 de görülen 19.11.1996 tarihli bir yazı gönderildi. Bu yazı şöyledir:-

"5 Kasım 1996 tarihin-de meydana çıkarılan "Kamu Görevlisi tarafından Hırsızlık" ve "Kanunsuz Eski Eser Tasarrufu" suçlarından sivil bazı şahıslar ve PM Özen Tunga (01571) ile birlikte sanık
durumundasınız. Methalder olduğunuz bu suç ile ilgili olgular değerlendirildiğinde Pol-is olma ehliyetini yitirmiş bulunduğunuz görülmektedir.Bu durumda Polis Örgütü (Kuruluş, Görev ve Yetkileri) Yasası madde 71(2)(b) altında Polis Hizmeti Komisyonunca ehliyetsizlik nedeniyle sürekli olarak meslekten çıkarılmanız sözkonusudur. Durumunuz PHK -26 Kasım 1996 tarihindeki toplantısında ele alınacaktır.Polis Örgütü Yasasının 71(2) maddesinin şart bendi uyarınca kendinizi savunmak üzere anılan tarihte saat 9.30'da isterseniz bir avukat ile birlikte Polis Genel Müdürlüğünde hazır bulunmanız tarafınıza- duyurulur. Gelmemeniz durumunda gıyabınızda karar alınabilir."

26.11.1996 tarihinde,Davacı ve avukatı huzurunda yapılan toplantı neticesinde, savunmasını müteakip, Polis Hizmetleri Komisyonu, 10.12.1996 tarihli Emare 5'de görülen gerekçelerle, Davacıyı- polislik mesleğinden 31.1.1997 tarihinden itibaren sürekli olarak çıkardı. Dava konusu karar özellikle 51/84 sayılı Yasanın 71. maddesinin 2(b) fıkrasına dayandırılmaktadır.

12.12.1996 tarihinde ise Davacıya Polis Disiplin İşlemleri ve Tetkik ve İstinaf- Usulleri Tüzüğünün 4. maddesi gereğince Emare 6'da görülen suç duyurusu yapılmıştır. Bu suç duyurusu ile Davacı:-

1.1995-5.11.1996 tarihleri arasında görev yaptığı Maraş Emniyet karakol amirliği sorumluluk sahasındaki kapalı Maraş bölgesinde çeşitli yer-lerde bulduğu ikonları almak suretiyle hırsızlık yapmakla,
2. Ayni tarihler arasında Gelincik Köyünde PM Özen Tu-n-ga kendine Maraş kapalı bölgeden sirkat ettiği ikonları verdiği halde onu yakalamayıp birlikte satmaya anlaşıp suçlunun yakalanması için gerekli girişimde bulunmamakla,
3. Ayni tarihler arasında 1. davada belirtilenleri yapmak suretiyle hizmet dışında mesl-eğinin gerektirdiği saygınlığı ve güven duygusunu sarsacak eylem ve davranışta bulunmakla,
4.Yine ayni tarihler arasında 1. davada belirtilenleri yapmak suretiyle meslek vakar ve onuru ile bağdaşmayan tutum ve davranışta bulunmakla,

itham edildi ve ifade -vermek istemesi halinde yazılı veya sözlü ifade yapabileceği kendisine bildirildi.

Polis Genel Müdürlüğü 6.10.1997 tarihli bir cevabi yazıyı Başsavcılığa göndererek bu yazı ile başka şeyler yanında, Polis Hizmetleri Komisyonu tarafından Polis Yasasının 71-(2)(b) maddesi altında 10 Aralık 1996'da Davacının polislik hizmetinin kesilmesi ile ilgili başlattığı disiplin dosyasının "Daha İleri Götürülmeden" kapatıldığını bildirmiştir.

Davacıya göre, 26.11.1996 tarihinde yapılan toplantı, bir disiplin davasıdır- ve bunun neticesinde elde edilen ve Emare 5 de görülen 10.12.1996 tarihli karar bir disiplin yargılamasını müteakip verilmiş bir karardır. Bu nedenle 71. maddede belirtilen meslekten sürekli olarak çıkarılma işlemi ile ilgili disiplin kuralları bütünüyle - kendisine uygulanması gerekirdi. Halbuki Davacı söz konusu disiplin kurallarının kendi meselesine hiç bir şekilde uygulanmadığını iddia etmektedir.

Davacının sözünü ettiği ve kendisine uygulanması gerektiğini iddia ettiği usul kuralları, "Polisin Disipli-n İşlemleri ve Tetkik ve İstinaf Usulleri Tüzüğü" isimli tüzükte düzenlenmektedir. Bu Tüzük 235/85 A.E.ve 51/84 sayılı Yasanın 124 ve 145. maddeleri uyarınca yapılan tüzüktür. Konu tüzük kuralları disiplin
işlemlerinde, tetkik ve istinaf işlemlerinde uygu-lanacak usulleri ve sair ayrıntıları düzenlemektedir.

Davacının iddialarına göre, disiplin suçlarının kovuşturması ve yargılanmasına ilişkin kuralların başında Polis Disiplin İşlemleri ve Tetkik ve İstinaf Usulleri Tüzüğü'nün 4. maddesi gelmektedir.Buna -göre öncelikle suç duyurusu yapılmalıdır. Davacı iddialarına devam ederek aleyhinde bulunan kovuşturmanın 10.12.1996'da karara bağlandığını ve sürekli olarak görevden alınması ile neticelendirildiğini, buna uygun olarak 10.12.1996 tarihinde görevden alındı-ğını ancak önceden yapılması gereken suç duyurusunun Emare 6 ile 12.12.1996 tarihinde yapıldığını dolayısıyle, yapabilecekleri birşey olmadığını ileri sürmektedir. Sadece bu hususun Davalıların hata yaptığını ve tüzük kurallarına uymadığını göstermek için -yeterli olduğunu belirten Davacı, bahsi geçen tüzüğün 4 den 13'e kadar sıralanan maddelerinin bu disiplin işlemlerini düzenleyen kurallar olduğunu ve bu kuralların hiçbirinin kendisine uygulanmadığını iddia etmektedir.

Davacı, açığa alınmadığı bir tarafa- aleyhine getirilen ceza davalarının Emare 8'de görüleceği gibi şahadet yetersizliği nedeniyle takipsizlik kararı alınarak geri çekildiğini öne sürmektedir. İddialarına devam ederek Polis Hizmetleri Komisyonunun ilgili yasanın 71 (2)(b) maddesi altında eh-liyetsizlik nedeniyle kendisine sürekli olarak meslekten çıkarma cezası verirken, göreve alınma ve hizmet koşullarını içeren 63. maddenin 1(g) fıkrasına değinmesinin hatalı olduğunu ve bu kuralın kendisine uygulanamayacağını düşünmektedir.

Bu iddialar çe-rçevesinde Davacı avukatı talep takririnin A paragrafındaki talepleri mucibince, Davalı 2'nin 10.12.1996 tarihinde aldığı ve Davacının 31.1.1997 tarihinden itibaren sürekli olarak meslekten çıkarılmasına ilişkin kararın ve ona bağlı tüm işlemlerin esaslı b-ir şekilde sakat olması nedeniyle yoklukla malül olduğuna ve/veya kanunsuz ve/veya hükümsüz ve/veya etkisiz olduğuna ve/veya hiç bir sonuç doğuramayacağına dair hüküm verilmesini talep etmektedir.

Davalılar ise, 19.12.1996 tarihli olup Davacının sürekl-i olarak meslekten men olunmasına ilişkin kararın yoklukla malül olabilmesi için alınan kararın veya yapılan işlemlerin yetki gasbı ve ayni zamanda hukuka aykırı olarak alınması gerektiğini, halbuki 51/84 sayılı Polis Hizmetleri ve Polis Yasasının 71(2) ma-ddesinin Polis Hizmetleri Komisyonuna dava konusu kararı alma yetkisi verdiğini, bu nedenle yoklukla malül iddiasının ileri sürülemeyeceğini belirtmektedir. Keza Davalılara göre 71. maddenin 2. fıkrasının verdiği yetkiye dayanarak Polis Hizmetleri Komisyon-u Emare 4 olan 19 Kasım 1996 tarihli yazıyı Davacıya göndermiş ve bu yazı ile Davacıya aleyhindeki disiplin işlemi ve ne ile itham edildiğini bildirmiş ayrıca avukat tutarak savunma hakkı vermiştir.

Davalılar iddialarına devam ederek, 51/84 sayılı Yasanın- 12. maddesinin Polis Hizmetleri Komisyonunun oluşumunu, yetki ve görevlerini içerdiğini keza bu maddenin 2.paragrafında komisyonun görev ve yetkilerinin belirtildiğini, bu görev ve yetkiler arasında polis mensupları hakkında görevden uzaklaştırma ve mesle-kten çıkarma yetkisinin de bulunduğunu ileri sürmektedir.

Davalıların iddialarına göre, 51/84 sayılı Yasanın 63(1)(g) maddesi kimlerin polislik görevinden alınabileceği hususunu içermektedir. Bu kural polis memurlarının mesleğinin gerektirdiği iyi ahlak v-e karakter sahibi olması, uyuşturucu kullanma gibi kötü alışkanlıkları olmaması şeklinde bir ibare içermektedir. Buna göre bir polis mensubunun en büyük görevi kendisini ve örgütünü sürekli olarak güvenli bir polis pozisyonunda tutmaktır. 63(g) fıkrasına g-öre Polis Hizmetleri