-D.4/2010YİM:82/08

Yüksek İdare Mahkemesinde
Anayasanın 152.Maddesi Hakkında.

Mahkeme Heyeti:Necmettin Bostancı, Talât D.Refiker, Narin F.Şefik.

Davacı:1-Vedat Özünlü, Müftü Ziya Efendi Sokak, Bekiroğlu İş
Hanı 26/12, Lef-koşa
2-Doç.Dr.Güldal Mehmetçik, Eczacılık Fakültesi, Yakın
Doğu Üniversitesi
3-Metin Erduran, Bayramoğlu Apt., Işıl Sokak No:3/A,
Girne
4-Oyper Cam, Dursun Özsaraç Sokak, Serpil Babayiğit
Apt.A Blok No:1, Girne
5-Müge Yücetürk, Şe-hit Fevait Sokak No:4, Girne
6-Pervin Ulual, Uzman Laboratuvarı, Bahçelievler
Bulvarı, No:1/17, Güzelyurt
7-İrfan Dorak, 11, Kemer Sokak, K.Kaymaklı, Lefkoşa
8-Fatoş Ereş, Ereş Laboratuvarı, Şerif Arsık Sokak
No:20, Kö-şklüçiftlik, Lefkoşa
9-Ela İnan Dilaver, 16/A, Cengiz Han Sokak, K.Çiftlik,
Lefkoşa
-ile-

Davalı:KKTC Sağlık Bakanlığı vasıtası ile KKTC Başsavcılığı,
Lefkoşa

A r a s ı n d a.

Davacılar namına:Avukat Serhan Çınar
Dava-lı namına:Savcı İlter Koyuncuoğlu
İlgili Şahıs namına: Avukat Cenk Bolayır.

------------
K A R A R

Necmettin Bostancı: Bu başvuruda Mahkemenin ilk hükmünü Sayın Yargıç Talât D.Refiker okuyacaktır.

Talât D.Refiker: "Biyokimya Uzmanı" olarak özel laboratuvar-
larında mesleklerini icra eden Davacılar tarafından Davalı aleyhine ikâme edilen bu- davada, 37/1987 sayılı Tıp ve Kimya Laboratuvarları Yasasına aykırı olarak Davalı tarafından İlgili Şahıs Özlem Gürçağ Altuğra'ya verilen "Laboratuvar Çalıştırma Yetki Belgesi"'nin geçersiz olduğuna ve hiçbir sonuç doğuramayacağına karar verilmesi talep- edilmektedir.

Davalı ve İlgili Şahıs ise ayrı ayrı dosyaladıkları Müdafaa Takrirlerinde Davacının bu talebi reddedilmekte ve dava konusu karar veya işlemin Davacıların herhangi bir meşru menfaatini doğrudan doğruya ve olumsuz olarak etkilemediği iddia e-dilmekte ve bu husus İlgili Şahsın müdafaa takririnde ön itiraz olarak ileri sürülmektedir.

Davanın duruşmasına başlanacağı sırada İlgili Şahıs Avukatı söz alarak iptidai itirazın öncelikle ele alınmasını talep etmiştir. Davacıların ve Davalının da bu ta-lebe katılması üzerine dinlenen ön itirazda taraflar tanık dinletmeyip, hukuki argümanlarını Mahkemeye sunmakla yetinmişlerdir.

KKTC Anayasasının 152'nci maddesinde belirtildiği üzere Yüksek İdare Mahkemesi, yürütsel veya yönetsel bir yetki kullanan herh-angi bir organ, makam veya kişinin bir kararının, işleminin veya ihmalinin bu Anayasanın veya herhangi bir yasanın veya bunlara uygun olarak çıkarılan mevzuatın kurallarına aykırı olduğu veya bunların söz konusu organ veya makam veya kişiye verilen yetki-yi aşmak ve kötüye kullanmak suretiyle yapıldığı şikâyeti ile kendisine yapılan başvuru hakkında, kesin karar verme münhasır yargı yetkisine sahiptir.
Böyle bir başvuru, sahip olduğu meşru bir menfaatı bu gibi karar veya işlem veya ihmal yüzünden olumsuz y-önde ve doğrudan doğruya etkilenen kişi tarafından yapılabilir.

Davacılar, Talep Takririnin olgular bölümünde kendi laboratuvarlarında hizmet verdiklerini, İlgili Şahsın ise bu hizmeti vermeye ve laboratuvar çalıştırmaya muktedir olmadığını, İlgili- Şahsın, tahlil yaptığı kişilerin aslında kendi müşterileri olması icap ettiğini ve buna bağlı olarak haksız yere kazanç kaybına uğradıklarını iddia ettikleri ve şikâyetlerinin de bu yönde olduğu görülmektedir.

Yukarıda yer aldığı şekilde Davacılar taraf-ından ileri sürülen iki iddiadan birisi İlgili Şahsın labaratuvar çalıştırmaya muktedir ve ehil olmadığıdır. Bu bağlamda ise İlgili Şahsın laboratuvar çalıştırma konusunda nasıl ve kimin tarafından yetkili kılındığına bakmak gerekir.

Layihalarda yer alan- olgulara göre "Labaratuvar çalıştıracaklara ilişkin teknik sınav tüzüğü" altında oluşan sınav komisyonu tarafından yapılan sınavda başarılı olması nedeni ile komisyon tarafından ilgili şahsa "labaratuvar açma uygunluk belgesi" ve/veya "laboratuvar çalıştı-rma yetki belgesi" verilmesine karar verilmiştir. Bu davada Davalı konumunda olan Sağlık Bakanlığı ise sınav komisyonunun bu kararının bir gereği olarak İlgili Şahsa "labaratuvar açma uygunluk belgesi"'ni vermiştir.

Davacılar Talep Takririnde İlgili Şah-sın sözkonusu sınava katılma ehliyetinin olmadığını ve keza sınav komisyonunun da usulüne uygun olarak oluşmadığını iddia etmektedirler. Ne var ki, Davacılar sınav komisyonunun mezkûr kararını dava konusu yapmamışlardır ve buna bağlı olarak İlgili Şahsın l-aboratuvar çalıştırma ehliyetine haiz olmadığını ileri sürecek konumda bulunmamaktadırlar.

İlgili Şahsın Dr.Salih Miroğlu Caddesi, Girne adresinde laboratuvar açmakla haksız yere kazanç kaybına uğradıkları şeklinde Davacılar tarafından ileri sürülen iddi-aya gelince, YİM 25/96 D.20/96 İGO İnternational Games Organisation Ltd. v.KKTC Bakanlar Kurulu ve diğerleri davasında Yüksek İdare Mahkemesi Prof.Dr.A.Şeref Gözübüyük'ün Yönetsel Yargı (9.'ncu baskı) isimli eserinin 129.'ncu sayfasının 195.'nci paragra--fında yer alan "rekabete dayanan iktisadi bir menfaatın bulunması, genel olarak yönetsel karara karşı iptal davası açabilmek için yeterlidir." şeklindeki görüşle hemfikir olduğunu belirtmiş olmakla beraber Davacının meşru menfaatının bulunmadığı şeklinde -İlgili Şahıs tarafından ileri sürülen ön itiraz hakkında ise kararının 4.'ncü sayfasında şöyle denilmektedir:
"Meşru menfaat kavramı yerleşmiş bir hukuk prensibi olmakla beraber her başvurunun olguları nazarı itibara alınarak karara varılması gereken bir -husustur. Önümüzdeki meselede konuyu tezekkür ederek meşru bir menfaatın mevcût olup olmadığına karar verilmesi gerekir. Müstedi, Jasmine Court Hotel'de, İlgili Şahıs'a Jasmine Court için ikinci bir kumarhane işletme izni verilmesine ilişkin Bakanlar Kuru-lu kararının iptalini istemektedir. Kumarhane işletme izninin iptali talep edilen kumarhane ile Müstedinin işletmecisi bulunduğu Kumarhane birbirlerine yakın ve bitişik yerde çalışmakta olduğundan, müstedinin başvuru konusu kararın iptalini istemekte hukuk-en korunması gerekli meşru bir menfaatı olduğu açıktır. Bu nedenle müstedinin meşru menfaatı bulunmadığı yolundaki İlgili Şahsın iddiası reddolunur."