-D.3/95 YİM 69/94

Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek İdare Mahkemesi Huzurunda
Mahkeme Heyeti: N. Ergin Salâhi, Taner Erginel, Mustafa H. Özkök

Müstedi: Mustafa Erbi-len, Lefkoşa.
ile
Müstedaaleyh: KKTC Ekonomi ve Maliye Bakanlığı vasıtasıyle KKTC,
Lefkoşa.
A r a s ı n d a.

Müstedi namına: Avukat Savaş Atakan.
Müstedaaleyh namına: Savcı Ali Fevzi Yeş-ilada.

Yasa Maddesi: 26/77 sayılı Emeklilik Yasasının 7(2) madddesi.

İstemin Özeti: Müstedinin burslu olarak yurt dışında geçirdiği sürenin emeklilik yıllarına eklenmesi ile ilgili talebine olumsuz yanıt veren Müstedaaleyh kararının hükümsüz ve etkisiz- olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar verilmesi istemi.

OLAY: 1963'te Kıbrıs Cumhuriyeti sağlık hizmetlerine pratisyen hekim olarak atanan Müstedi, 21 Aralık 1963'ten sonra diğer Türk Kamu görevlileri gibi Türk tarafında göreve devam etmiş- ve 1969 yılında Geçici Türk Yönetimi Yürütme Kurulu tarafından Kadın Doğum konusunda ihtisas yapmak üzere Türkiye'ye gönderilmiştir. Yürütme Kurulu kararında Müstediye Türk vatandaşı asistanlara verilen maaş ile ihtisas sonunda Türk cemaatı hizmetlerinde- çalışacağını taahhüt etmesi de bir koşul olarak ekelnmiştir. Müstedi ihtisas sonunda Kıbrıs'a gelmiş ve Limasol Türk Hastahanesinde görevlendirilmiştir. Müstedi bu görevi red etmiştir. Bir süre sonra Lefkoşa Türk Hastahanesinde görevlendirilen Müstedinin -görevine 1974 de gerekçesiz olarak son verilmiş, Müstedi de bu karardan sonra görevden ayrılmıştır.

SONUÇ: Müstedi, kendi yönü ile mükellefiyetlerini yerine getirmiş ve belirli bir süre Yönetim hizmetinde görev yapmıştır. Müstedinin kendi iradesi dışında -görevine son verilmesinin mesuliyeti Müstediye yükletilemez. Bu nedenle ihtisasra geçen süreler ile yönetimde geçen sürelerin eklenerek Müstedinin hizmet yılalrının buna göre hesaplanması gerekir.
Başvuru kabul edilir.

H Ü K Ü M

N. Ergin Salâhi: Müs-tedi Dr. Mustafa Erbilen, Yüksek İdare Mahkemesine dosyaladığı başvurusunda, müstedaaleyh tarafından gönderilen 25 Nisan 1994 tarih ve EMB.128/74 sayılı yazıda:

-"Burslu olarak yurt dışında geçirdiğiniz ödeneksiz izin yıllarınızın emeklilik hakkı kazandıran hizmet sayılmasına ve bu yılların emeklilik yıllarınıza eklenmesine yasal yönden olanak bulunmamaktadır."

şeklinde ifadesini bulan kararın hükümsüz ve etkisiz -olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına karar verilmesi isteminde bulunmuştur.

Müstedinin başvurusunda ileri sürdüğü olgulara göre 2 Aralık 1963 tarihinde Kıbrıs Cumhuriyetinin sağlık hizmetlerine pratisyen doktor oalrak atanmış, 21 Aralık 1963 h-adiselerinden sonra diğer Türk kamu görevlileri gibi müstedi de Türk bölgelerindeki sağlık hizmetlerinde görev yapmaya başlayarak ilk görevini Mağusa Hastahensinde yapmıştır. Takriben 2.6.1969 tarihinde Kıbrıs Geçici Türk Yönetimi Yürütme Kurulu, 921 sayı-lı bir karar ile müstediye kadın doğum konusunda Türkiye'de ihtisas yapabilmesi için izin vermiş ve ödenek oalrak da bu kararın 2. maddesinde görüldüğü gibi 'Türk vatandaşı asistanlara verilen maaşa muadil' bir ödenek verilmesini karara bağlamıştır. Ayrıca- bu karara, ödenekli ihtisas izni hitamında Kıbrıs''a cemaat hizmetlerinde çalıştığını taahhüt etmesi de bir koşul olarak eklenmiştir.

Müstedi ihtisasını Kasım 1973'de tamamlayarak geri Kıbrıs'a avdet etmiştir. Adaya avdetinden bir süre sonra kendisine L-imasol Türk Hastanesinde görev teklif edilmiş, ancak müstedi bu göreve itiraz ederek alınan bu kararın değiştirilmesini talep etmiş ve karar gözden geçirilinceye kadar kendisine teklif edilen göreve başlamamıştır. Müstedi ile Yönetim arasında bu hususta do-ğan ihtilâf daha sonra halledilerek müstedi 1 Nisan 1974 tarihinden itibaren Lefkoşa Türk hastahensine kadın doğum uzmanı olarak Kamu Hizmeti Komisyonunca atanmıştır. Bu şekilde görevine devam eden müstedinin 1.6.1974 tarihinde, gerekçesiz olarak, görevin-e son verilmiş ve müstedi de bu kararla kamu hizmetinden ayrılmıştır.

Taraflar arasında müstedinin hizmet yılları açısından esas ihtilâf ihtisas süresince Ada haricinde izinli olarak geçirdiği sürenin hizmetten sayılıp sayılmayacağıdır.

Başvurunun duru-şmasında, müstedinin izinli olarak ihtisasa gitmeden önceki memuriyet durumunu ve aldığı izinleri gösteren belgeler, ilgili Bakanlar Kurulu kararı, Ada haricinde izinli olarak bulunduğu sürede kendisine ödenen ödenkeleri gösteren maaş bordroları, Limasol-B-af sağlık hizmetlerinde müstediye teklif edilen görevle ilgili yazı, bu hususta yapılan işlemler, müstedinin 1 Nisan 1994 tarihinden itibaren Lefkoşa Hastahanesinde göreve atanması ile ilgili Kamu Hizmeti Komisyonu kararı ve konu ile ilgili yazılardan ibar-et 22 adet Emare Mahkemeye ibraz edilmiştir.

Başvurunun duruşmasında müstedi kendisi şahadet vermiş, başka bir şahit çağırmamıştır. Müstedaaleyh ise teknik şahit olarak Emeklilik Şubesi Sorumlusu Hasan Özkur'u çağırmıştır.

Müstedi şahadetinde, kamu hiz-metine ilk tayini, müteakip görevleri, Ada haricinde ihtisas maksadı ile ödenekli izin olarak geçirdiği süre ve Adaya avdetinden sonra Limasol-Baf Türk Sağlık Hizmetlerinde görevlendirilmesinden doğan ihtilâf, bu ihtilâfın halledilmesinden sonra Lefkoşa Tü-rk Hastahanesine kadın doğum uzmanı olarak atanması ve bu görevden çıkarılması ile ilgili konularda Mahkemeye geniş aydınlatıcı şahadet vermiştir. Müstedi şahadetinde kendisi ile birlikte ihtisas için Türkiye'ye gönderilen Dr. Zihni Uzman, Dr. Yüksel Dana -ve Dr. Derviş Eroğlu'nun ihtisasta geçirdikleri sürelerin emeklilik maksatları bakımından kamu hizmeti olarak değerlendirildiğini ifade etmiştir. Müstedinin iddiasına göre ihtisasta geçirilen sürede kendisine ödenekli izin verildiği cihetle bu sürenin emek-lilik hizmetleri açısından dikakte alınması gerekmetedir.

Tarafların argümanları dikkate alındığında müstedinin 2 Aralık 1963 tarihinde pratisyen hekim olarak göreve başladığı, 21 Aralık 1963 Hadiselerinden sonra Türk bölgelerinde ve özellikle Mağusa Tür-k Hastahenesinde görevine devam ettiği ihtilâfsız olgulardır. Yine ihtilâfsız olgulara göre Mahkemeye Enare 8 oalrak sunulan 921 sayılı Yürütme Kurulu kararı uyarınca müstediye 4 yıllık kadın doğum uzmanı dalında ihtisas yapmak üzere izin verilmiştir. Konu- ile ilgili 921 sayılı Yürütme Kurulu kararının 1. ve 2. maddesi aşağıdaki gibidir:

"(1) Dr. Yüksel Dânâ'ya radyoloji, Dr. Mustafa Erbilen'e Kadın-Doğum, Dr. Derviş Eroğlu'na Üroloji konusunda Türkiye'de ihtisas yapabilmeleri için izin verilmesi,

(2) Yu-karıda isimleri geçen doktorlara ihtisasları süresince, ihtisas yapmakta olan Türk vatandaşı asistanlara verilen maaşa muadil bir ödenek verilmesi ve karşılığında bahis konusu doktorların, ihtisaslarını tamamladıkları zaman Kıbrıs'ta cemaat hizmetinde çalı-şacaklarını taahhüt etmeleri."

Müstedaaleyh tarafından bulunan Savcı, ileri sürdüğü argümanlarında, müstedinin ihtisasını yapmak üzere aldığı 4 yıllık iznin emeklilik hizmetlerinden sayılabilmesi için koşul olarak ileri sürülen taahhüdü imzalaması yanınd-a bu taahhüdün içerdiği yükümlülükleri yerine getirmesi halinde izinli olarak ihtisasta geçen sürenin emeklilikten sayılabilceğini, müstedi ihtisası hitamında Adaya Kasım 1973'de avdet etmiş olmasına rağmen kendisine verilen görevi kabul etmeyip göreve baş-lamadığından sözü edilen sürenin emekkilikten sayılamayacağını ve bu nedenle söz konusu sürenin emeklilikten sayılmayıp hizmetlerine eklenmediğini, bu kararın ise mevcut olgular ışığında yanlış olmadığını ileri sürmüştür. Savcı, ayrıca, ilgili tarihlerdeki- mevzuat tam anlamı ile sarih olmamakla beraber müstedi ile birlikte çeşitli dalarada ihtisas yapan diğer doktorlar mükellefiyetlerini yerine getirdikleri cihetle bu şahısların izinli olarak ihtisasta geçen sürelerinin emeklilikten sayıldığını, müstedi de -taahhüdünü yerine getirmiş olsa idi, aynı şekilde onun da söz konusu süresinin emeklilikten sayılması gerktiğini teslim etmiştir.

Müstedi avukatı ise, 921 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile müstediye verilen izninin ödenekli bir izin olduğu, ek şartın ise- Yönetim ile müstedi arasında akdi bir anlaşma olduğu ve bu süre açısından memurluk statüsünü etkilemediğini ileri sürmüştür. Müstedi avukatı, ayrıca, müstedinin kendisine teklif edilen görevi reddetmediğini, Limasol'da görevlendirilmesi ile ilgili kararın- gözden geçirilmesini talep ettiğini, bu hususta olumlu veya olumsuz bir karar alınmadığını, ancak daha sonra müstedi ile Yönetim arasında bu h