-D. 6/04YİM: 219/02

Yüksek İdare Mahkemesinde
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.
Yargıç Seyit A. Bensen Huzurunda.

Davacı : 1. Elcem Ltd. Mormenekşe
2. Cemal Gürsel Öztemiz, Mormenekşe
- ile -
Davalı : 1. İçişleri ve Köyişle-ri Bakanlığı, Magosa
Kaymakamlığı vasıtası ile KKTC Başsavcılığı,
Lefkoşa
2. İçişleri Köyişleri Bakanlığı vasıtasıyle KKTC
Başsavcılığı, Lefkoşa
A r a s ı n d a.

Davacılar namına : Avukat Ünver -V.Bedevi
Davalılar namına : Savcı Yardımcısı Emine Tayfunsel
İlgili Şahıslar namına : Avukat Alibey Ahmet Çatankaya.

-------------------

K A R A R

Davacılar 26 Kasım 2002 tarihinde dosyaladıkları talep
takriri ile Davalılar ve/veya Davalı No.1 tarafından takriben 14.12.2001 tarihli yazı ile Ayşe Çatankaya ve Alibey Ahmet Çatankaya'ya Mormonekşe toprağında bul-unan pafta/harita XXIV/25 E.2 parsel 222 numaralı gayrımenkul içerisine benzin istasyonu kurmak için izin ve/veya ön izin veren kararın tamamen hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına dair bir Mahkeme kararı talep etmişlerdir.
-Davacılar 15.10.2004 tarihinde dosyaladıkları tek taraflı istida ile Mahkemeden,
Davalılar ve/veya Davalı No.1'in bu dava dinlenip bir neticeye bağlanıncaya kadar Ayşe Çatankaya ve Alibey Ahmet Çatankaya'ya vermiş oldukları benzin istasyonu kurma izni ve/v-eya ön izni ile ilgili tüm işlemleri durdurmaları ve/veya akaryakıt satma izni vermemeleri ve/veya daha ileri herhangi bir işlem yapmaktan ve/veya karar almaktan men edilmeleri hususunda bir ara emri itası,
Davalılar ve/veya Davalı No.1'in Ayşe Çatankaya v-e Alibey Ahmet Çatankaya'ya vermiş oldukları benzin istasyonu kurma izni ve/veya ön izni mucibince başlatmış oldukları Benzin İstasyonu inşaatının bu dava dinlenip bir neticeye bağlanıncaya kadar durdurulması ve/veya daha ileriye götürülmemesi hususunda bi-r ara emri itası talep ettiler.
Davacı no.2 tarafından yapılan istidaya ekli yemin varakasında, diğer şeyler meyanında halen Mormonekşe köyünde Benzin İstasyonu işletmekte olduğunu, işlerini geliştirmek ve/veya büyütmek maksadıyle Mormonekşe köyünde kâin -209 parsel nolu gayrımenkul üzerine yeni ve daha büyük bir benzin istasyonu kurabilmek için 6 Ağustos 2001 tarihinde Gazimağusa Kaymakamlığından ön izin aldığını, mezkûr ön izni müteakip ilgili gayrımenkul üzerinde Benzin İstasyonu inşaatına başladıklarını-, inşaatları devam ederken mezkûr inşaatın karşı tarafında bulunan parsel 222 üzerinde yeni bir Benzin İstasyonu inşaatının temellerinin atıldığını gördüğünü, bilâhare yapmış olduğu araştırma sonucu bu inşaatın Ayşe Çatankaya ve Alibey Ahmet Çatankaya'ya -ait Benzin İstasyonu inşaatı olduğunu öğrendiğini, kendine verilen iznin İlgili Kişilere verilen izinden önce olduğunu, ilgili mevzuata göre bir petrol istasyonu başka bir petrol istasyonunun karşı tarafında yer alamayacağını Davalıların İlgili Şahıslara v-erdikleri iznin tamamıyle hukuka ve özellikle Benzin İstasyonları İçin Kabul Edilen Minimum Standartlar ile ilgili mevzuata aykırı olduğunu, yetkisizce ve kötü niyetle verildiğini, talep edilen emir verilmediği takdirde dava neticelenip lehine hüküm çıkınc-aya değin ilgili inşaatın tamamlanacağı hatta İlgili Kişilerin benzin istasyonunu haksız olarak çalıştırıp haksız rekabet yaratacağını ve kendilerini zarara sokacağını ve/veya ortaya, eski duruma dönüşün güç ve/veya imkânsız olacağı bir durumun çıkacağını-, davada çok iyi bir dava sebebi olduğunu iddia etmiş ve talep ettiği ara emrinin verilmesini istemiştir.
İstida ve yemin varakası, Davalılar ve İlgili Kişilere tebliğ edilmek üzere 28.10.2004 tarihine ertelendi.
Davalılar ara emri istidasına karşı çıkma-yacaklarını beyanla herhangi bir itirazname dosyalamadılar. İlgili Kişi 1 ve 2 ise 8.11.2004 tarihinde Davacıların istidasına itirazname dosyaladı.
İlgili Kişi olan Alibey Ahmet Çatankaya kendi ve eşi Ayşe Çatankaya'yı temsilen itiraznameye ekli 8.11.2004- tarihli yemin varakasında, diğer şeyler meyanında, özetle Davacıların işbu istida ve ona ekli yemin varakasını dosyalamaya herhangi bir meşru menfaatlerinin olmadığını ve/veya benzin istasyonu kurma izni verildikten ve bu izne istinaden yerinde fiilen inş-aata başladıktan çok sonra ve/veya 75 günlük sürenin çoktan aşılmış olması nedeniyle dosyalanamıyacağına ilişkin bir ön itirazda bulunmuştur.
Ayrıca Davacıların 26.11.2002 tarihinde dosyalanan davaya bağlı olarak 28.11.2002'de dosyaladığı ara emri istidas-ına 27.12.2002 tarihli bir itirazname dosyalayarak itiraz ettiğini, bundan sonra da Davacıların istidayı geri çektiklerini, uzun bir aradan sonra yeni bir istida dosyalayarak istidadaki talepleri doğrultusunda yeniden ara emri talep etmeleri, bir ara emri -için gerekli olan şartların bulunmadığını gösterdiğini ön itiraz olarak ileri sürdü ve istida ile yemin varakasının ret ve iptalini talep etti.
İlgili Kişi itiraznamesine devamla yıllar önce 24.5.1999 tarihinde yapılan benzin istasyonu kurma izni müracaa-tlarına 14.12.2001 tarihinde Gazimağusa Kaymakamlığının gerekli ön izni verdiğini, bu izne bağlı olarak Mormenekşe köyünde kain parsel 222 üzerinde benzin istasyonu ile ilgili bina inşaatını tamamladıklarını, 4 adet yakıt deposu çukurunun kazıldığını ve do-lgu için toprak, kum, çakıl v.s malzemenin de sipariş edildiğini, yapmakta olduğu Benzin İstasyonunun Davacıların iddia ettikleri gibi kendi inşaatlarının tam karşısında yer almadığını, Davacıların istidalarında hiçbir haklı ve/veya yasal bir haklılıkları -bulunmadığı gibi zarara uğramalarının da söz konusu olamayacağını, çünkü eski benzin istasyonlarını aynen ve eskisi gibi çalıştırmakta olduklarını savunmuştur.
Ara emrinin verilip verilmemesi için 19.11.2004 tarihinde duruşmaya geçildi.
İstidanın duruşma-sında Davacılar tanık çağırmayıp Mahkemeye hitap etmekle yetindiler.
Davalılar istidanın A paragrafı geregince emir verilmesine itirazları olmadığını beyan ederek tanık çağırmadılar.
İlgili Kişi Ayşe Çatankaya ise yemin varakalarında belirtilen iddialar-ını kanıtlamak için bizzat şahadet vermiştir. İstidanın duruşması esnasında 25 adet belge de emare 1-25 olarak Mahkemeye sunulmuştur.
İstida, itirazname, yemin varakaları ve huzurumuzdaki tüm şahadeti etraflıca tezekkür ettim. İşbu istida maksatları bakım-ından olgular özetle şöyledir.
Davacı No.2, Davacı No.1 şirketin hissedarıdır. Davacı No.1 halen Mormenekşe köyünde Benzin İstasyonu işletmektedir. Davacılar işlerini geliştirmek maksadıyle Mormenekşe köyünde kain ve Davacı No.2'ye ait parsel 209 üzerine -yeni ve daha büyük bir Akaryakıt İstasyonu kurabilmek için 30.11.2000 tarihinde müracaatta bulunmuş ve 6.8.2001 tarihinde 209 parsel nolu arazi içerisine Benzin İstasyonu inşa etmek ve mevcut tesisi oraya aktarması için, Gazimağusa Kaymakamlığı tarafından,- gerekli ön iznin verilmesi uygun görülmüştür.
Davacılar mezkur ön izni müteakip ilgili parsel 209 üzerinde Benzin İstasyonu inşaatına başladılar.
İlgili Kişiler de 24.5.1999 tarihinde Gazimağusa Kaymakamlığına müracaat ederek Mormenekşe köyünde kâin 222- parsel üzerine Benzin İstasyonu kurabilmek için izin talep ettiler. İlgili Kişilere talepleri doğrultusunda Davacılardan sonra 14.12.2001 tarihinde Akaryakıt İstasyonu kurmak için gerekli ön izin verilmiştir. Bu ön izne dayanarak İlgili Kişiler de Mormene-kşe köyünde kâin mezkur 222 nolu parsel üzerine Benzin İstasyonu inşaatına başladılar.
Davacılar, İlgili Kişilerin Davacılara ait inşaatın karşı tarafında kâin parsel 222 üzerinde Benzin İstasyonu inşaatına başlamaları üzerine 26.10.2002 tarihinde YİM 219-/2002 sayılı bu davayı dosyalamışlardır. YİM 219/2002 sayılı davanın dosyalanmasını müteakip 28.11.2002 tarihinde de tek taraflı bir ara emri istidası dosyalanmıştır.
Ara emri istidasının dosyalanmasını müteakip taraflar arasında bazı temas ve görüşmeler -yapılmıştır. İhtilaflı konuların taraflar arasında görüşülmesi üzerine ara emri istidası 20.2.2003 tarihinde geri çekilmiştir. Ancak YİM 219/2002 sayılı esas dava halen açık durmaktadır.
İstidadan da görüleceği gibi Davacılar istidalarını, Fasıl 6, madde 4-, 9/76 Mahkemeler Yasası, madde 41, 1997 Yüksek İdare Mahkemesi Tüzüğünün ilgili maddelerine dayandırmaktadır.
İlk önce İlgili Kişi tarafından öne sürülen ön itirazları incelemeyi uygun buldum.
İlgili Kişi yemin varakasında benzin istasyonu kurma önizni v-erildikten sonra ve bu önizne istinaden yerinde fiilen inşaata başladıktan çok sonra ve/veya 75 günlük sürenin çoktan aşılmış olması nedeniyle Davacının ara emri istidası dosyalamaya meşru menfaatının olmadığını 1. ön itiraz olarak ileri sürmüştür.
1977 Y-üksek İdare Mahkemesi Tüzüğünün 11(1) maddesine göre Anayasanın 152. maddesi gereğince yapılan işlemlerde Mahkeme, işlemin herhangi bir saf