-D.3/2000 YİM 209/95

Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.

Mahkeme Heyeti: Taner Erginel, Gönül Erönen, Seyit A. Bensen

Müstedi: Türk Bankası Ltd. 92, G-irne Caddesi, Lefkoşa
- ile -
Müstedaaleyh: Gelir ve Vergi Dairesi vasıtasıyle KKTC.,
Lefkoşa

A r a s ı n d a.
Müstedi namına: Avukat Kıvanç Rıza
Müstedaaleyh namına: Başsavcı Yar-dımcısı Mehmet Ali
Şefik.

---------------------
H Ü K Ü M

Taner Erginel: Bu başvuruda Mahkemenin hükmünü Sayın Yargıç Seyit A. Bensen okuyacaktır.

Seyit A. Bensen: Müstedi Müstedaaleyh aleyhine -dosyaladığı işbu başvuru ile:
Gelir ve Vergi Dairesi Müdürü ve/veya Müstedaaleyh tarafından alınıp VDL. 93/22 sayılı ve 28.8.1995 tarihli bir yazı ile Müstediye bildirilen ve diğer şeyler meyanında TC'de kayıtlı ve tamamen ayrı tüzel kişiliği olan Türk Ban-kası A.Ş'nin elde etmiş olduğu gelirlerden adına TC'de ödemiş olduğu vergilerin Müstedinin ödeyeceği vergilerden mahsup edilmesinin vergi yasalarına göre mümkün görülmediğini öngören kararın ve/veya bu karar gereğince yapılan işlemlerin tamamen hükümsüz ve-/veya etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına dair bir Mahkeme kararı,
Gelir ve Vergi Dairesi Müdürü ve/veya Müstedaaleyh tarafından alınıp VDL 93/22 sayılı ve 18.10.1995 tarihli bir yazı ile Müstediye bildirilen ve diğer şeyler meyanında, T-C'de kayıtlı ve tamamen ayrı tüzel kişiliği olan Türk Bankası A.Ş'nin elde etmiş olduğu gelirlerden kendi adına TC'de ödemiş olduğu vergilerin Müstedinin ödeyeceği vergilerden mahsup edilmesinin vergi yasalarına göre mümkün görülmediğini, ayrıca 49/88 sayı-lı KKTC ile TC Vergi Andlaşması (onay) Yasası kapsamına girmediğini öngören kararın ve/veya bu karar gereğince yapılan işlemlerin tamamen hükümsüz ve/veya etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına dair bir Mahkeme kararı talep etti.

Başvurun-un duruşmasında taraflar herhangi bir tanık çağırmamışlar ve sadece Mahkemeye hitap etmekle yetinmişlerdir. Başvurunun duruşmasında 8 adet belge emare 1-8 olarak Mahkemeye sunulmuştur.

Huzurumuzdaki layihalar ve ibraz edilen emare belgelere göre başvuru -ile ilgili olgular özetle şöyledir: Müstedi Türk Bankası Ltd. KKTC. Yasalarına göre kurulmuş bir limited şirket olup, bankacılıkla iştigal eden tüzel kişiliğe sahip bir kuruluştur. Türk Bankası
A.Ş ise Türkiye Cumhuriyeti yasalarına göre kurulmuş bankacıl-ıkla iştigal eden ayrı tüzel kişiliğe sahip bir kuruluştur. Müstedi, diğer şirketler yanında, Türkiye Cumhuriyetinde kayıtlı Türk Bankası A.Ş'nin en büyük hissedarıdır.

Türkiye Cumhuriyeti mukimi Türk Bankası A.Ş'nin 1993 yılında, beyanına istinaden 49,36-4,847,943.TL vergi öncesi geliri olmuş ve bu miktar üzerinden 4,217,472,222.TL Kurumlar Vergisi 5,009,471,078.TL Gelir Vergisi Stopajı ve 645,886,031.TL Fon ödemesi olmuş ve 1993 yılı net gelirinden Müstedi Türk Bankası Ltd'e 11 Nisan 1994 tarihinde 4,437,-451,150.TL net temettü ödemiştir. Müstedi, 1994 yılı vergilendirme dönemi ile ilgili olarak hissedarı bulunduğu Türk Bankası A.Ş'den almış olduğu 4,437,451,150.TL temettüyü KKTC'deki genel netice hesaplarına intikal ettirdi. Söz konusu 4,437,451,150.TL tem-ettü için Türkiye Cumhuriyetinde Türk Bankası A.Ş. tarafından ödenen Kurumlar ve Gelir Vergisi 1,020,085,889.TL'ye tekabül etmektedir.

Müstedaaleyh, 1994 yılı vergilendirme dönemi ile ilgili olarak Müstediye gönderdiği tahakkuk fişinde TC'de ödenen yukar-ıda sözü edilen 1,020,085,889.TL'nı Müstedinin KKTC'de ödemesi gerekli kurumlar vergisinden indirmedi. Bu durumu farkeden Müstedi, Müstedaaleyhe 30.5.1995 tarihli emare 3 yazıyı göndererek Türkiyede elde edilerek KKTC'de genel netice hesaplarına intikal et-tirilen 4,437,451,150.TL kazanç için Türkiye Cumhuriyetinde ödenen 1,020,085,889.TL Kurumlar ve Gelir Vergisinin, Kurumlar Vergisi Yasasının 42. maddesi uyarınca KKTC'de tarh olunan Kurumlar Vergisinden indirilmesini talep etti. Ancak ileride herhangi bir -gecikme zammına tabi olmamak amacıyle Müstedaaleyhce tarh edilen vergiyi protestolu olarak ödedi.

Müstedaaleyh, Müstedinin 30.5.1995 tarihli dilekçesine 1.6.1995 tarihli bir yazı ile yanıt vererek yapmış olduğu itiraza gerekçeli olarak detaylı bir itiraz- yazısı vermesi talebinde bulundu. Müstedaaleyhin 1.6.1995 tarihli yazısına Müstedi 14.6.1995 tarihli bir yazı ile yanıt vererek gerekçeli itirazını yaptı. Müstedaaleyh Müstedinin 14.6.1995 tarihli itirazına 28.8.1995 tarihli bir yazı ile yanıt vererek ilg-ili vergi yasaları altında Müstedinin itirazını reddetti. Bunun üzerine Müstedi, Müstedaaleyhin 28.8.1995 tarihli yazısına cevaben 22.9.1995 tarihli bir yanıt vererek 49/88 sayılı KKTC. ile TC. Vergi Andlaşması (onay) Yasasının 22. maddesinin (2). fıkrası -kuralları dikkate alınarak verilen yanıtın bir defa daha gözden geçirilmesi talebinde bulundu. Müstedaaleyh, Müstedinin 14.6.1995 ve 22.9.1995 tarihli yazılarına 18.10