-D.12/97 YİM 201/92

Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Anayasanın 152'nci Maddesi Hakkında.
Mahkeme Heyeti: Taner Erginel, Nevvar Nolan, Seyit A. Bensen.
Müstedi: Ersenal Yusuf n/d- Ersenal Y. Akındere n/d
Ersenal Akındere, Karaoğlanoğlu "S" Bölgesi,
Girne

- ile -

Müstedaaleyh: 1. İskân Bakanlığı vasıtasıyle KKTC,
Lefkoşa
2. Eşdeğer Tazmin Komisyonu
- vasıtasıyle KKTC, Lefkoşa
3. Girne Tapu Dairesi ve/veya
Amiri vasıtasıyle KKTC, Lefkoşa

A r a s ı n d a .

Müstedi namına: Avukat Ünsal Çağda
Müstedaaleyhler namına: Savcı Süleyman Candar
İlgili Şa-hıs namına: Avukat Hasan Kocadal.

---------------------------

H Ü K Ü M

Taner Erginel:Limasol göçmeni olan Müstedi evinin yanında bulunan 72/1/3 numaralı parselin 15. kaynak paketine konarak İlgili Şahsa verilmesine karşı önümüzdeki başvuruyu dosyala-mış bulunmaktadır ve bu kararın iptalini talep etmektedir.

Başvurunun olguları özetle şöyledir:
1974 yılında Limasol'dan Kuzey'e göçmen olarak gelen Müstediye, Karaoğlanoğlu'nda bir ev ve yanındaki taşınmaz mal tahsis edildi. Müstediye göre tarla, Mü-stedaaleyh-lere göre ise yan yana üç arsa olan bu taşınmaz malı Müstedi 1975 yılından beri kullanmaktadır. Müstedinin Limasol'da yaşadığı ev annesine ait olduğu için Müstedinin eşdeğer puanı yoktu. Bu nedenle Kuzey'de Müstediye tahsisli mallar eşinin "T"- cetveline yazılarak işlem gördü. İskân Dairesi, Müstedinin eşi Şerife Aziz için hazırlanan "T" cetveline aileye tahsisli ev ve diğer parselleri yazarken evin yanındaki üç parseli yazmadı. Üç parselin "T" cetvelinde yer almamasına karşı şikâyette bulunan- Müstediye üç parselin tarla değil arsa olduğu, arsaların tahsis edilmesinin yasaya aykırı olduğu, zamanında yanlışlıkla tahsis edildiği için bu parsellerin "T" cetveline yazılmadığı yanıtı verildi. Bu yanıta karşı 18.5.1991 tarihinde Saptama Değerlendirm-e ve Tazmin Komisyonu Başkanlığına yazılı bir itiraz veren Müstedi daha sonra bu itirazını geri çekti. Müstedi başvurusunda memurların kendisini aldattığını, parsellerin kaynak paketine konarak yine kendisine verileceğini söyledikleri için itirazını geri -çektiğini öne sürdü. Sözkonusu 3 parselin 15. kaynak paketine konması üzerine bunları almak için başvuran Müstedi, her üç parselin de başka kişilere verildiğini öğrenince önümüzdeki başvuruyu dosyaladı.

Müstedi annesinin Limasol'da kalan evine tekabül- eden 384985 puanla başvuru konusu parsellere müracaat etmişti. Bu puanların yarısını yani 192447 puanı annesinin Müstediye bağışladığı, 192447 puanı ise Müstedinin kardeşinden aldığı anlaşılmaktadır. Müstedi sırf evinin yanındaki parselleri kurtarabilme-k için bu puanları annesi ve kardeşinden aldığını iddia etmektedir. Müstedinin puanları nitelik yönünden değerli puanlar olmasına rağmen Müstediye parsellerin hiçbiri verilmedi. Komisyon Müstedinin 384985 puanı eşinin "T" cetvelindeki eksikliği gidermek -için kullanmak zorunda olduğu gerekçesiyle Müstedinin talebini reddetti. Halbuki Müstedi mücahit puanları + eşine ait eşdeğer puanları + yasanın tanıdığı puan satın alma hakkını kullanarak eşinin cetvelindeki malları zaten kurtarabilecek durumda idi. Yan-i Komisyonun yaklaşımı ışığında Müstedi 384895 puanı annesi ve kardeşinden boşuna almış duruma düşmüştü. Bu nedenle Müstedi İskân Dairesinin kendisini iki kez yanıltmasından ve yasaları hatalı uygulamasından şikâyetçidir. Müstedinin iddiasına göre:

A. M-üstedinin tahsisinde olan mallar yasaya aykırı olarak "T" cetveline yazılmadı. Daha sonra İskân Dairesi memurları yetkilerini kötüye kullanıp vaatlerde bulunarak yapılan itirazın geri çekilmesine neden oldular.

B. Müstediye evinin yanındaki 3 parseli a-labileceği ümidi verilerek puan alması sağlandı. Belli bir amaç için İskân Dairesi tarafından aldırılan puanların başka bir amaç için yani eşinin "T" cetvelindeki eksikliği gidermek için kullanılması yasaya uygun değildir.

Hemen belirtmek gerekir ki Müs-tedinin evinin yanındaki üç parselden ikisinin diğer İlgili Şahıslara verilmesi kesinleşmiş olup, Müstedi sadece evine hemhudut olan 71/1/3 numaralı parseli kurtarma mücadelesini sürdürmektedir.

Müstedaaleyhlerin görüşüne göre Müstedi şikâyetci olduğu he-r iki konuda da haklı değildir. Çünkü,

A. Müstedinin evi yanında bulunan üç parsel tarla değil yan yana üç arsa idi. Arsaların tahsis edilmesi yasaya aykırı olduğuna göre bu tahsisler geçerli değildir.

B. Müstedi eşdeğer puanlarını eşinin "T" cetvelind-eki eksikliği tamamlamak için kullanmak zorundadır.

Bu iki konuyu incelemeden önce Müstedinin puanlarına göz attığımız zaman bu puanların İlgili Şahsın puanlarından daha nitelikli olduğunu görürüz. Şöyle ki, Müstedinin Limasol'daki eve tekabül eden 3848-95 puanına karşılık İlgili Şahsın Kuzey'de askeri bölgede kalan arsa nitelikli arazisi nedeniyle aldığı 277775 puanı vardır. Diğer taraftan Müstedi evinin yanında olan ve 1975'den beri kullandığı bir parseli almaya çalışmaktadır. Yani Müstedinin istida k-onusu mala özel bir ilgisi vardır ve başka herhangi bir mal, Müstedinin ihtiyacını karşılamayacaktır. Halbuki İlgili Şahıs için başvuru konusu parselin diğer herhangi bir taşınmaz maldan farkı yoktur.

Müstedinin şikâyetlerine gelince, İskân Dairesini-n çalışma şekli üzerinde durmamız gerektiği görüşündeyim.
Kanımca İskân Dairesi iyi niyetle çalışan vatandaşların sorunlarını çözmek için gayret gösteren, sorunları çözmek için yasal yollar arayan bir daire olmalıdır. Vatandaşa güçlük çıkaran, vatandaşa e-ngel çıkarmak için yasal gerekçe arayan veya vatandaşı aldatarak sonuç almaya çalışan bir daire değil. Bir kimseye tahsisli olan bir taşınmaz malı tahsis kapsamı dışına çıkarmak ve bu nedenle "T" cetveline yazmamak ciddi bir karardır. Böyle bir kararı y-asada yetkili kılınan organ, yasadaki şartlara uyma koşuluyla verebilir. Tahsis kararı zamanında hatalı verilmiş olsa bile bu kararı geri almak kolay değildir. Çünkü hatayı yapan yine İskân Dairesinin kendisidir. Hele tahsis kararı yıllarca uygulandıkta-n sonra kararı bir çırpıda verilmemiş kabul etmek yönetsel ilkelere uygun düşmez. 1975 yılında tahsis konusu malı hem yanyana üç arsa hem de tarla olarak nitel