-D.34/91 YİM 190/90

Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: Aziz Altay, Celâl Karabacak, Özkan Tunçağ.
Anayasanın 152. maddesi hakk-ında.

Müstedi: Demokratik Mücadele Partisi, Lefkoşa.
ile
Müstedaleyh: KKTC Maliye ve Gümrükler Bakanlığı vas. KKTC.
A r a s ı n d a.

Müstedi namına: Hüseyin Celâl, Ay-tekin Musa ve Ünsal Çağda.
Müstedaaleyh namına: Yaşar Boran.

Yasa Maddesi: 10/75 sayılı Siyasal Partiler Yasasının 45(1) maddesi.

İstemin Özeti: Mecliste temsil edilmeyen Müstediye devlet yardımı yapılmasına olanak bulunmadığını bildiren Müstedaaleyh k-ararının hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar verilmesi istemi.

OLAY: 1990 da yapılan milletvekilliği seçimlerine katılan Müstedi parti geçerli oyların %45'ini alarak 16 milletvekili çıkardı. Bilahare iki milletvekili i-stifa ederek parti değiştirirken 12 milletvekili de yemin ederek göreve başlamadı. Sadece iki milletvekili yemin ederek göreve başladı. Müstedi parti Müstedaaleyhe yazdığı yazıda devlet yardımı yapılmasını talep etti. Müstedaaleyh de Müstediye verdiği yanı-tta partiyi temsil eden iki milletvekilinin de partilerinden istifa ettiklerine işaret ederek, artık mecliste temsil edilmeyen Müstediye devlet yardımı yapılmasına olanak bulunmadığını bildirdi.
Başvuru bunun üzerine yapıldı.

SONUÇ: Müstedi mecliste ik-i milletvekili ile temsil edildiğine göre devletten alması gereken ödenek, Siyasal Partiler Yasasının 45. maddesinin (6). fıkrasının (i) bendine göre Müstedinin aldığı oy oranı esas alınarak ve %5'in altında oy alan partilerin oyları ile bağımsızların oyla-rı da hesaba katılmadan devletin 1990 yılında bu amaç için ayırdığı ödenekten Müstediye isabet eden ödenek miktarıdır. Bu miktar Müstedinin seçimde kazandığı milletvekili sayısına bölünmesi ile her milletvekiline düşen meblağ bulunduktan sonra, Müstediyi -mecliste temsil eden iki milletvekili sayısına çarpılarak elde edilen miktarı Müstediye ödemesi gerekir.
Sonuç olarak Müstediyi mecliste temsil eden iki milletvekiline 1990 yılı için isabet eden miktarın ödenmesini öngörmediği oranda hükümsüz ve etkisiz- olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar verilir.

H Ü K Ü M

Aziz Altay: Bir siyasi parti olan ve 6 Mayıs 1990 tarihinde yapılan Milletvekiliği Genel Seçimlerine katılan müstedi geçerli oyların yaklaşık %45'ini alarak 16 milletvekilliği ka-zandı. Seçimi kazanan bu adaylardan iki tanesi 18.5.1990 tarihinde yer alan meclisin ilk oturumuna katılıp andiçmeden önce müstedi partiden istifa edip Yeni Doğuş Partisi'ne girdiler. 18 Haziran 1990 tarihinde yer alan meclisin birleşiminde müstedi partide-n seçimi kazanan adaylardan sadece iki tanesi katılıp andiçti. Diğer 12 tanesi ise bazı siyasal nedenleri gerekçe göstererek meclise gidip andiçmediler. Andiçip göreve başlayan iki milletvekili de 25.6.1990 tarihinde müstedi partiden istifa edip bir süre b-ağımsız olarak görev yaptıktan sonra başka partilere girerek görevlerini o partilerin mensubu olarak sürdürmektedirler.

Müstedi parti, 11.7.1990 tarihinde Ekonomi ve Maliye Bakanlığına bir yazı göndererek Siyasal Partiler Yasasının 45. maddesi uyarınca k-endisine Devlet yardımı yapılmasını istedi. Müstedaaleyh verdiği yanıtta müstediyi mecliste temsil etmekte olan iki milletvekilinin partilerinden istifa ettiklerini işaret ederek, artık mecliste temsil edilmeyen müstediye Devlet yardımı yapılmasına olanak- bulunmadığını bildirdi. Müstedi bunun üzerine bu başvuruyu dosyaladı ve söz konusu kararın hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına karar verilmesini istedi.

Müstediye göre yardım partilerin aldıkları oy oranına göre yıllık ola-rak hesaplanır ve ödemeler de aylık eşit taksitler halinde yapılır. Seçimler 6 Mayısta yapıldığına göre müstedi 7 Mayıs'ta yardıma hak kazanmış olur ve 1 Haziran'dan itibaren oyların %45'ine eşit bir meblâğın yıl sonuna kadar her ay kendisine ödenmesi gere-kir. Yıl içindeki istifalar dikkate alınmadığından partiye yapılan ödenekler yıl sonuna kadar devam eder.

Müstedaaleyhe göre ise, bir siyasal partinin Siyasal Partiler Yasasının 45(1) maddesi altında yardıma hak kazanabilmesi için mecliste temsil edilmes-i ön koşuldur. 18.6.1990 tarihinde andiçip göreve başlayan müstediye mensup iki milletvekili, 25.6.1990 tarihinde partilerinden istifa edip partileri ile olan ilişkilerini kestiler. Bu durumda mecliste sadece 8 gün temsil edilmiş olan müstedinin yasanın ön-gördüğü anlamda temsil edildiğinden söz edilemez ve dolayısıyle müstedi bu koşullar altında öd