-D.7/93 YİM 175/91

Yüksek İdare Mahkemesi Olarak Oturum Yapan
Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Mahkeme Heyeti: N. Ergin Salâhi, Metin A. Hakkı, Nevvar Nolan.
Anayasanın 152. Maddesi hakkı-nda.

Müstedi: Şükran Güneş, T.30 E. Esentepe.
ile
Müstedaaleyh: 1. Eşdeğer Tanzim Komisyonu, İskân Bakanlığı, Lefkoşa
ve diğerleri.
A r a s ı n d a.

Müstedi namına: Gözel Halim.
Müstedaaleyh namı-na: Mustafa Arıkan.
İlgili Şahıs namına: Sadi Çelebi.

K A R A R

N. Ergin Salâhi: Bu başvuruda Mahkemenin kararını Sayın Yargıç Metin A. Hakkı okuyacaktır.

Metin A. Hakkı: Müstedi, 22.7.1991 tarihinde Yüksek İdare Mahkemesi olarak görev yapan Yüksek Ma-hkemeye dosyalamış olduğu yukarıda ünvan ve sayısı gösterilen başvuru ile Mahkeemden aynen aşağıdaki taleplerde bulunmuştur.

"A- Müstedaaleyh (4)'ün, GİD 56/91-35 sayı ve 5.4.1991 tarihli ve "Esentepe Köyünde Mehmet Güneş'e İ.D.K.'nun 305/77 sayı ve 15.12-.1977 tarihli kararı ile işyeri tahsis edilmiştir. Tahsis sahibinin vefat etmiş olması ve/veya şahsa Tarımsal Kaynak tahsis edilmiş olması nedeniyle işyerinin tahsisi İ.D.K.'nun 20.2.91 tarih ve (4)82/77-10 sayılı ve İskân Bakanlığının aynı tarihli onayı i-le şahıs adından iptal edilmiştir. Bilgi edinmenizi sayıgı ile rica ederim." şeklindeki kararın hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve herhangi idari bir sonuç doğurmayacağına dair bir karar isdarı,

B- İsmet Güneş'e bu başvuru konusu kaynağı 1.4.91-31.3.92 tarih-ine kadar kiralanan 6.4.1991 tarihli kira anlaşması ile bu anlaşmaya dayanak teşkil eden TIS PG/ne 126-1559 sayı ve 19 Mart, 1991 tarihli yazının hükümsüz ve etkisiz olduğuna ve hiç bir sonuç doğurmayacağına dair bir hüküm isdarı,"

Müstedaaleyhler 21.11.-91 tarihinde Müstedinin başvurusuna bir itiraz dosyalamışlardır. Mezkûr itirazın içerdiği esasa müteallik diğer iddialar yanında Müstedaaleyhler, Müstedinin başvurusunda yakınma konusu yaptığı kararı öğrendikten sonra 75 günün dışında bir süre başvurusunu -dosyalamış olduğunu, dolayısıyle mezkur başvurunun hak düşürücü süre dışında dosyalanmış olması nedneiyle daha ileri gidemeyeceğini iddia etmekte ve başvurunun bu ön itiraz muvacehesinde iptale dilmesi gerektiğini talep etmektedirler.

Başvuru dosyalandık-tans onra mezkûr başvuru ile yakın ilgisi odluğu görülen ihtilâf konusu kahvehaneyi hale tasarrufunda buklunduran İsmet Güneş de başvuruya İlgili Şahıs oalrak dahil edilmiş ve o da bir itirazname dosyalamıştır. İlgili Şahsın itiraznamesi incelendiğinde baş-vurunun esasına giren iddialarının yanısıra, Müstedaalelyhlerin itirazlarında öne sürülen iptidai itiraza benzer nitelikte bir ön itirazda içerdiği görülmektedir. Bir başka deyişle İlgili Şahıs da, Müstedinin başvurusunu, yakınma konusu yaptığı kararı öğre-ndikten ve 75 günlük hak düşürücü süreyi geçtikten sonra dosyaladığını öne sürmekte ve bu nedenle Müstedinin başvurusunun iptalini talep etmektedir.

Başvurnun duruşmasına 6.1.1993 tarihli oturumda başlanmış taraflar birbirlerinin rızası ile dosyada duran- 18 adet ervağı emare yapmışlar sonra iptidai itirazla ilgili olarak hitabelerini yapmışlardır. Bunu müteakip başvuru, yapılan iptidai itirzın karara bağlanması amcı ile Mahkeme tarafından karar için bilâmüddet tehir edilmiştir. İptidai itirazın kökeninde -yatan olgular taraflar arasında ihtilâf konusu olmayıp şöyle özetlenebilir:

Esentepe'de, köy içinde 1-5 nolu kahvehane, Müstedaaleyhlerin 306/77 sayılı ve 15.2.77 tarihli bir kararı ile Mehmet Güneş'e tahsis edilmişti. Sözüe dilen Mehmet Güneş 18.12.1986- tarihinde vefat etti. Müteveffanın ölümünden sonra kardeşi İsmet Güneş kahvehaneyi çalıştırmaya devam etti. Devlet ise Girne Kaza Mahkemesinde söz konusu kahvehaneyi Devletten izinsiz işgal ettiği iddiası ile İsmet Güneş aleyhine 150/91 sayılı bir ceza da-vası ikame etti. merhumun terekesine 1987 yılında Tereke İstida 38/87 ile merhumun karısı Şükran Gğneş (önümüzdeki başvurudaki Müstedi) ve merhumun kardeşi İsmet Güneş (önümüzdeki başvurudaki İlgili Şahıs) Tereke İdare Memuru oalrak atandılar. Halen Tereke- idare memurluğu görevleri evam etmektedir. İsmet Güneş aleyhine dosyalanan 150/91 sayılı ceza davası henüz sonuçlanmadan Müsetdaaleyhler 6.4.91 tarihli bir kira mukavelesi ile ihtilâf konusu gayrimenkulü 1.4.91 ile 31.3.92 tarihleri arasındaki süre için İ-smet Güneş'e kiraladılar. Bunun üzerine Savcılık da, 10.5.91 tarihinde 150/91 sayılı ceza davası ile ilgili olarak takipsizlik kararı dosyaladı. mezkûr karar dosyalanmazdan önce 26.3.91 tarihinde ceza davasını yürüten Savcı, Şükran Güneş'e ihtilâf ve başvu-ru konusu yerin (şahadet veren savcının kelimeleri ile) "İsmet Güneş'e kiralandığını" söyledi. Müteveffa Mehmet Güneş'in isminden ihtilâf konusu yerin tahsisi Müstedaaleyhlerin aldığı 20.2.91 tarihli karar ile ipâl edildi, ancak Şükran Güneş'e bu gerçek, t-aahhütlü posta marifeti ile 5.4.91 tarihli ve 10.5.91 tarihinde Şükran Güneş'in eline geçen bir yazı ile resmen bildirildi. Emare 13 olarak Mahkeme önünde duran mezkûr yazı aynen şöyledir:

"İSKAN VE REHABİLİTASYON MÜDÜRLÜĞÜ
GİRNE ŞUBESİ

Sayı: GİD 56/91 -- 35
KONU: ......
5 Nisan, 1991

TAAHHÜTLÜ

Sayın Şükran Güneş
Phelicia Court
No: 19 Girne.

Esentepe Köyünde Mehmet Güneşe İnceleme Dağıtım Komisyo-nunun 305/77 sayı ve 15.2.77 tarihli kararı ile işyeri tahsis edilmiştir. Tahsis sahibinin vefat etmiş olması ve/veya şahsa Tarımsal Kaynak tahsis edilmiş olması nedeniyle işyerinin tahsisi İnceleme Dağıtım Komisyonunun 20.2.91 tarih ve (4)82/77-10 sayılı -ve İskân Bakanlığının aynı tarihli onayı ile şahıs adından iptal edilmiştir.
Bilgi edinmenizi saygı ile rica ederim.
Mustafa Aktuğ
İskân Şube Amiri"

Yapılan iptidai itirazı karara bağlamak için yukarıdaki olgulara uygulamamız gerken yerleşmiş prensipler-e değinmeyi uygun gördük.

KKTC Anayasanın 152(3) maddesi incelendiğinde 75 günlük hak düşürücü sürenin şikâyet konusu yapıla