-D.6/2015YİM:138/2013
Yüksek İdare Mahkemesinde.
Anayasanın 152.Maddesi Hakkında
Yargıç Tanju Öncül huzurunda.

Davacı:Soyer Üstünışık, Kemal Aksay Caddesi, 49.Blok, Daire 1,
No:50, Taşkınköy, Lefkoşa
İle
Davalı:1-KKTC Güvenlik Kuvvetl-eri Komutanlığı, Boğaz, Girne
Polis Genel Müdürlüğü vasıtası ile KKTC Başsavcılığı-
Lefkoşa
2-Polis Örgütü Polis Hizmetleri Komisyonu, Polis Genel
Müdürlüğü vasıtası ile KKTC Başsavcılığı-Lefkoşa

A r a s ı n d a.

-Davacı namına:Avukat Oktay Feridun ve Avukat Serhan Çinar
adına Avukat Hazan Aksun
Davalılar namına:Savcı İlter Koyuncuoğlu
İlgili Şahıslar No.1,2,3,4,6,7,8,9,10,11,12,13,14,15,16,17
namına: Avukat Ayfer Şefik Tekinay adına Avukat Hasan Esendağlı
İlgili -Şahıs No.5 namına: Avukat Mustafa Şener ve Avukat Ayfer Şefik Tekinay adına Avukat Hasan Esendağlı.
...............
K A R A R
Davacı,
"A)Davalı No.1'in Başmüfettiş mevkiinden Polis Müdür
Muavinliği derecesine yükseltilmek üzere ilan
ettiği- Polis Müdür Muavini mevkii ve/veya kadrosuna
ve/veya rütbesine ve/veya derecesine, Davalı
No.2'nin dava konusu zamanlarda ve/veya takriben
02/09/2013 tarihinde Davacının atanmamasına ve/veya
terfi ettirilmemesine ve/veya ye-rine Ek listede
isimleri görülen şahısların atanmasına ve/veya
terfi ettirilmesine ilişkin kararının ve/veya
kararlarının ve bu karar ve/veya kararlar
doğrultusunda yapılan tüm işlemlerin tamamen
geçersiz ve/veya hük-ümsüz ve/veya etkisiz olduğuna
ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına,

B)Davalı No.1'in, Başmüfettişlik mevkiinden, Polis
Müdür Muavini derecesine yükseltilmek üzere ilan ettiği Polis Müdür Muavini münhâl mevkii ve/veya kadrosuna ve/veya rütbesin-e ve/veya derecesine, atanmak ve/veya terfi ettirilmek için Davalı No.2'nin yapmış olduğu sözlü sınavda ve/veya yarışma sınavında Davacının ve diğer adayların sicil notlarının ve/veya geçmiş sicil notlarının dikkate alınmasında ve/veya yapılan sözlü mülâka-tta Davacının verdiği cevapların değerlendirilmesinde ve/veya Davacı tarafından bilinmeyen nedenlerle tam puan ve/veya daha yüksek puan yerine düşük puan verilmesine ve/veya diğer tüm adaylardan daha tatminkâr cevap vermiş olmasına rağmen diğer adaylara D-avacıdan daha yüksek puanlar verilmesine ve/veya bu yarışma sınavı neticesinde yanlış kıstaslara ve/veya verilere dayanılarak başarı listesi hazırlanmasına ve/veya bu yarışma sınavı sonuçlarına ilişkin Davalının tüm işlem ve/veya kararlarının tamamen geçer-siz ve hükümsüz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına,

C)Davalı No.1'in, Polis Müfettişliğinden Polis Müdür
Muavini derecesine yükseltilmek üzere ilan ettiği
Polis Müdür Muavinliği mevkii ve/veya kadrosuna
ve/veya- rütbesine ve/veya derecesine atanmak
ve/veya terfi ettirilmek için Davalı No.2'nin
yapmış olduğu sözlü sınavın ve/veya yarışma
sınavının ve/veya bu hususta yaptığı tüm
değerlendirmelerin ve/veya her türlü terfi ve/veya
atanmalara ilişkin ya-pılan tüm işlemlerin seçim
yasakları süresince yapıldığı cihetle tamamen
geçersiz ve/veya hükümsüz ve/veya etkisiz olduğuna
ve herhangi bir sonuç doğuramayacağına

dair emir ve/veya hüküm" verilmesi taleplerinde bulunduğu davasında, hukuksal dayan-ak olarak, dava konusu karar veya işlemlerin mevzuata aykırı olduğu, gerekçeden yoksun bulunduğu, Polis Örgütü Sınav Tüzüğü'nün 13'üncü maddesinin, 51/84 sayılı Yasa'nın 73'üncü maddesinde terfiler için belirtilmeyen kıstasları içerdiği için Yasa'ya ve Ana-yasa'ya aykırı olduğu, seçim yasakları içerisinde terfi işlemi yapılmasının yasak olduğu, oysa Davalıların terfi işlemleri ile ilgili yaptıkları sınav ve sonuç açıklamalarını seçim yasakları içerisinde yaptıkları için sınavın geçersiz olduğu argümanlarına,- sair iddialar yanısıra yer vermiştir. Bunlar dışında dayanılan olgular da ilgili takrirde sıralanmıştır.

Davalılar tarafından dosyalanan müdafaa takririnde, atama kararlarının, Polis Örgütü Yasası'nın 73'üncü maddesi ile Polis Örgütü Sınav Tüzüğü'nün 1-3'üncü maddesine uygun olduğu, atama kararlarının seçim yasakları içerisinde alınmadığı, konu kararla Davacının meşru bir menfaatinin doğrudan ve olumsuz olarak etkilenmediği sair şeyler yanısıra ileri sürülmüş, ayrıca Davalıların bakış açılarına göre olgu-lara yer verilmiştir.

İlgili Şahıslar tarafından dosyalanan müdafaa takririnde, Sınav Tüzüğü'nün Yasa'ya aykırı olmadığı, ayrıca bu iddianın akademik kaldığı ve bu açıdan Davacının meşru menfaati bulunmadığı, Davacıya ve İlgili Şahıslara verilen puanlard-a hata olmadığı, kararın seçim yasakları içerisinde alınmadığı, Davacının daha önce kazandığı davanın dava konusu idari kararla ilgisi bulunmadığı ileri sürülmüş ve bu layihada da kendi bakış açılarına göre olan olgulara yer verilmiştir.

Tarafların tanık- dinletmediği davada, 1'den 44'e kadar numaralandırılmış belgeler Emare olarak kaydedilmişlerdir. Müştereken taraflarca beyan edilen olgular ise şöyledir:

"
Davacı, 17/12/2012 tarihinden itibaren ve halen vekâleten Güzelyurt Polis Müdürlüğünde Müdür Mua-vini olarak görevini sürdürmektedir.Polis Genel Müdürlüğü 25/4/2013 tarihli yazısı ile 2013 tarihinde yapılacak olan terfilerle ilgili münhal açmış olup münhal sayısı 18 kişi olarak belirlenmiştir. İlgili yazı ile özel yetiştirme kursuna katılabilecek p-ersonel listesi de ilan etmiştir. Davacı ve ilgili şahıslar söz konusu listede yer almakta olup 6-24 Mayıs 2013 tarihinde düzenlenen özel yetiştirme kurs sınavlarına katılmışlardır.Polis Genel Müdürlüğünün 25/4/2013 tarihli yazısında özel yetiştirme kur-s sınavının 1 Haziran 2013 tarihinde yapılacağı belirtilmiştir.Davacı ve tüm ilgili şahıslar 1 Haziran 2013 tarihinde yapılan özel yetiştirme kurs sınavına katılmaya hak kazanmışlardır. Davacının 73(2) bendi uyarınca geriye doğru son 4 yıla ait yıllık s-icil notları sırası ile şöyledir, 2013 tarihindeki sicil notu 89.2, 2012 yılındaki sicil notu 83.5, 2011 yılındaki sicil notu 70, 2010 yılındaki sicil notu ise 70.5 olarak belirlenmiştir.Davacı ve tüm ilgili şahıslar 1 Haziran 2013 tarihinde yapılan öze-l yetiştirme kurs sınavında başarılı olmuşlardır. Davacının özel yetiştirme kurs sınav sonucu bilgisine 01.06.2013 tarihinde getirilmiştir.Polis Genel Müdürlüğünün 25/4/2013 tarihli yazısında sözlü yarışma sınavının 10-21 Haziran 2013 tarihleri arasında- düzenleneceği beyan edilmiştir.Davacı ve ilgili şahıslar 51/84 sayılı Polis Örgütü Yasası'nın 73.maddesinde belirtilen kriterleri tatmin ettiklerinden 12.06.2013 tarihinde yapılan yarışma sınavına katılmaya hak kazanmışlardır. İşbu sınav sonucunda Pol-is Hizmeti Komisyonu tarafından Polis Örgütü Sınav Tüzüğü madde 13 tahtında değerlendirme yapılmıştır, Sicil notu için 60 puan sözlü mülâkat için ise 40 puan verilmesi öngörülmüş olup bu kriterlere dayanılarak 60 ve yukarı puan alanlardan 12/6/2013 tarihin-de başarı listesi oluşturulmuştur.Davacı da dahil 24 kişinin katıldığı sınav sonucu 17 polis başmüfettişi polis müdür muavinliğine terfi ettirilmiştir. Davacı başarı listesinde 23.sırada yer almaktadır.Seçim yasakları ise 1 Haziran 2013 tarihinden 1 -Eylül 2013 tarihine kadar devam etmiştir.Davalı, dava konusu terfi kararlarını 2 Eylül 2013 tarihinde almış ve açıklamıştır."

Davacının herhangi bir meşru menfaatinin doğrudan doğruya ve olumsuz olarak etkilenmediği özlü iddiaları göz önünde bulundu-rarak, öncelikle bu konuyu açıklığa kavuşturmayı yararlı görmekteyim.

Emare 22 polis müdür muavini adayları başarı listesi, müşterek olgular da göz önüne alınarak incelendiğinde, sicil puanına da değer verilerek belirlenen konu listede, Davacının, 58.4 p-uanla 23'üncü sırada yer aldığı gerçeği ile karşılaşılmaktadır. Sicil puanının değerlendirme dışı bırakıldığı bir durumda, Davacının, 13.5 puanla, Mustafa Tuğun (10.17 puan), İbrahim Sevindik (11.8 puan) ve Nevzat Mimar'ın (12 puan) önüne geçip 20'ncı sıra-ya yerleşeceği ise ortaya çıkmaktadır. Münhal sayısının 18 olduğu gerçeği değerlendirildiğinde, Tüzüğün öngördüğü, sicil notunun da dikkâte alınacağı düzenlemesinin uygulanmayacağı bir halde bile, Davacının, terfi alamayacağı gerçeği ile karşılaşılmaktadır-. Polis Örgütü Yasası'nın 73'üncü maddesindeki yarışma sınavında, 60 ve yukarı puan alanların başarılı sayılacağı düzenlemesi dikkâte alınarak, Emare 22 incelendiğinde ise daha da çarpıcı bir gerçekle karşılaşılmaktadır. Emare 22'ye göre sicil notunun dik-kâte alındığı durumda Davacının puanı 58.4'dür. Sicil notunun dikkâte alınmadığı durumda ise Davacı, 40'da 13.5 puan aldığı için, 100'de (100 x 13.5/40)= 33.75 puan almış olacaktır. Yani her iki halde de Davacı başarı sırasına girebilecek bir kişi konumund-a olamayacaktır. Daha açıkçası Davacı açısından sorun, münhâl sayısının yeterli olmamasından öte, başarı noktasındadır.

Davacının yarışma sınavında Tüzük kuralları uygulansa da, uygulanmasa da sıralamadan dolayı değil, başarısız sayıldığı için terfi alam-ayacağı gerçeğini doğuran yukarıdaki değerlendirme dikkâte alındığında, acaba, Davacının meşru bir menfaatinin etkilendiği söylenebilecek midir?

Huzurumdaki meselede, terfi karar veya işlemlerinin, iki farklı gerekçe ile tümden iptali de talep edilmiştir-. Diğer bir anlatımla, sınava girenlerin aldıkları puanlardan ve buna bağlı olarak oluşturulan başarı sıralamasından bağımsız olarak, konu idari karar veya işlemlerin iptali talep edilmektedir. Dolayısıyla, olası bir sonuçta, yarışma sınavına girme kriterl-erini haiz olup da sınava giren, ancak başarılı olamayan Davacı gibi kişilerin, terfi için yeni bir şans yakalayabilecekleri anlaşılmaktadır. Bu da dava konusu idari kararla Davacı arasında ciddi ve makûl ilginin olduğunu ortaya koymaktadır. Davacının, değ-iştirilmiş şekliyle 51/84 sayılı Yasa'nın 73'üncü maddesinin yarışma sınavına girme hakkı boyutunda belirlediği kriterleri taşıdığı veya elde ettiği göz önüne alındığında, yarışma sınavına girme hakkı bulunan Davacının menfaatinin meşru olduğu da ortaya çı-kmaktadır. Tüm bu nedenlerle Davacının meşru bir menfaatinin etkilendiği sonucuna varırım.

Menfaat ihlâlini, katılmadığım "yarar" yaklaşımı ile değerlendirdiğimde dahi, yarışma sınavının tümden iptali halinde yinelenebilecek bir sınava Davacı katılma hakk-ı elde edeceğinden , yani Davacı olası sonuçtan "yarar," "çıkar" sağlayacağından, sonuç yine değişmeyecektir. Diğer bir anlatımla, Davacının davası akademik kalmayacaktır ki, bu da, farklı bakış açısında dahi Davacının meşru bir menfaatinin etkilendiğini o-rtaya koyar niteliktedir.

Dava konusu incelendiğinde, Davacının, konu olaydan, sınava girip de terfi alamayan kişi olarak doğrudan doğruya ve olumsuz yönde etkilendiği de görülmektedir. Bu çerçevede menfaatin kişisel olduğu da açıktır.

Tüm bu nedenlerle,- Davacının meşru bir menfaatinin doğrudan doğruya ve olumsuz yönde etkilendiği değerlendirmesini yaparım.

Davanın esasını incelemeye geçmezden önce belirtmekte yarar vardır ki, menfaat ihlâli ile ilgili olarak dile getirdiklerimden ve menfaat ihlâli, dava-nın esasını ve temelini teşkil etmediğinden, diğer bir anlatımla Davacıya ilişkin ön koşullar arasında yer aldığından (gör:Tufan Erhürman, İdari Yargılama Hukuku, Sayfa 282 ve 285) dolayı, "Davacının, Tüzük yerine Yasa uygulansa bile aldığı puanlar dolayıs-ıyla terfi alamayacağı ve bu nedenle menfaat ihlâli olmadığı" özlü argümana, davanın esasını inceleme aşamasında herhangi bir değer verme olanağı kalmamaktadır.

Bu yaklaşım sonrası davanın esasına bakıldığında, ilk olarak, AE 599/2011 sayılı Tüzüğün 13'ü-ncü maddesinin, değiştirilmiş şekliyle 51/84 sayılı Yasa'ya aykırı olup olmadığı, diğer bir anlatımla "ultra-vires" (yetki aşımı) durumunun mevcût olup olmadığı konusunun karara bağlanması gerekliliği ile karşılaşılmaktadır. AE 599/2011 sayılı Polis Örgütü- Sınav Tüzüğü'nün 13'üncü maddesi:

"Yarışma
Sınavı ve
Bu sınavda
Uygulanacak
Kriterler ve puanlama şekli13.Derece yükselmelerinde, Özel Yetiştirme Kurs Sınavı ile Özel Yetiştirme sınavında başarılı olan adaylar, Polis Hizmetleri Komisyonu tarafından sö-zlü olarak yapılacak olan Yarışma Sınavına tabi tutulur. Yarışma Sınavı 100(yüz) puan üzerinden değerlendirilir ve uygulanacak kriterler aşağıda belirtildiği gibidir.
(1)Sicil notu 60(altmış) puan (Bulunduğu derece
içerisinde almış olduğu yıllık ve ter-fi
sicil notlarının toplamının sicil sayısına
bölünmesi ile bulunan sicil notu)
(2)Mesleki konularda yeterliği (Adaya mesleği
ile ilgili sorular sorularak tespit edilir.)
40(kırk)puan
(3)Başarı Listesi, Adayın yukarıdaki (1)'inci
ve (2)-nci fıkralarda belirtilen kriterlerden
aldığı notlar toplamına, Yasanın 73'üncü
maddesinin (4)üncü fıkrasında belirtilen