-D.13/ 2002 YİM 136/2001
Yüksek İdare Mahkemesinde
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.
Mahkeme Heyeti: Metin A. Hakkı, Seyit A. Bensen, Şafak Öneri.
Davacı: 1. Şenay Kofalı, Gönyeli
2. Gülay Zorba, Gönyeli
- 3. Sonay Barkut, Gönyeli
4. Aziz Damdelen, Gönyeli
5. Bahire Avcı, Gönyeli
6. Timuray Kofalı, Gönyeli
7. M. Kemal Damdelen, Gönyeli
8. Bekir H. Damdelen, Gönyeli

- ile -
Davalı. 1. Bakanlar Kurulu vasıtasıyle Kuz-ey Kıbrıs Türk
Cumhuriyeti, Lefkoşa
2. Başbakan vasıtasıyle Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti,
Lefkoşa

A r a s ı n d a.

Davacılar namına: Avukat Kıvanç M. Riza
Davalılar- namına: Başsavcı Yardımcı Muavini Mustafa Arıkan.

----------------
-

H Ü K Ü M

Metin A. Hakkı: Davacılar, 27.11.2001 tarihinde, Anayasanın 152. maddesine istinaden Yüksek İdare Mahkemesi olarak oturum yapan Yüksek Mahkemede, Davalılar aleyhine dosyaladıkları yukarıda ünvan ve sayısı gösterilen dava ile aynen aşağıdaki -taleplerde bulunmuşlardır:

"a) Davalıların, münferiden veya müştereken,
Gönyeli'de kâin olup XXI/29 W.1 sayılı Devlet
Kadastro plânında Blok B'de 65 sayılı parsel
olup o zaman Hasan Damdelen n/d Hasan Aziz
Damdele-n'e ait olan taşınmaz malın 23 sayılı
ve 18.3.1986 tarihli Resmi Gazete'nin Ek
III'ünde 133 sayılı Amme Enstrümanı gereğince
yayımlanan bir Kamulaştırma Emri ile kamu
ulaşımının sağlanması, idamesi ve geliştirilmesi
- amacı ile kamulaştırılan kısmın 3 sene zarfında
ihtiyaç fazlası olan kısmını yukarıda mezkûr olup
halen vefat etmiş olan Hasan Damdelen'in n/d Hasan
Aziz Damdelen varisleri durumunda bulunan Davacılara
teklif etm-emekle göstermiş oldukları ihmalin
yapılmaması gerektiği ve/veya Davalıların, münferiden
veya müştereken, dava konusu 65 parsel sayılı
taşınmaz malın kamulaştırılan fakat ihtiyaç fazlası
olan kısmını Davacılara iktisap e-dildiği fiyat
karşılığında satmayı ve/veya geri vermeyi teklif
etmeleri gerektiği hususunda bir karar"

Davalılar mezkûr davaya 14.12.2001 tarihinde bir Müdafaa Takriri dosyalamışlar ve özetle Davacıların talep ettikleri kararı alma-ya hakları olmadığını ileri sürüp davanın masrafla reddolunması talebinde bulunmuşlardır. Davalıların Müdafaa Takriri 2 de ön itiraz içermektedir. Davalıların birinci ön itirazı, Davalıların, Davacıların talebine gerekli cevabı verdiklerini, Davacıların -bu dava ile karar verilmesini talep ettikleri işlemin yapılmayacağını Davacılara bildirmiş olduklarını dolayısıyla herhangi bir ihmalin söz konusu olmadığını iddia etmişlerdir. Davalılar ikinci ön itirazları ile Yüksek İdare Mahkemesinin bu konunun yetki -alanı içinde olmadığını iddia etmekte ve dolayısıyle Yüksek İdare Mahkemesinde dosyalanan Davacıların davasının reddini talep etmektedirler. Davalılar tarafından Müdafaa Takririnin dosyalanmasının akabinde Davacılar 3.1.2002 tarihinde davaya, Müdafaaya C-evap Takriri dosyalamışlar ve davalarında ısrar etmişlerdir.

Davanın duruşması 10.4.2002 tarihinde başlamış ve karşılıklı muvafakat çerçevesinde taraflar dosyada görülen ve evraklardan oluşan 1'den 10'a işaretli 10 adet emareyi Mahkemeye ibraz etmişl-erdir. Bu oturumda taraflar yine karşılıklı mutabakat çerçevesinde davanın kökeninde yatan olguların büyük bir kısmını müşterek olgu olarak Mahkemeye aktarmışlardır. Akabinde Davacı tarafı Mahkemeye başka şahadet ibraz etmemiş, Davalı tarafı ise, Karayol-larında görevli Aydın Kahyalar ve Karayolları Müdürü İsmail Altan'ı tanık olarak (Davalıların iddiasına göre eksik kalan olguların tamamlanması amacı ile) dinletmişlerdir. Sözü edilen bu 2 tanık şahadetleri esnasında dosyada emare 11,12,13 ve 14 olarak du-ran 4 adet emareyi daha Mahkemeye ibraz etmişlerdir. Davanın duruşması 10.4.2002 tarihinde başlamış, duruşma o gün hitam bulmayıp 17.4.2002 tarihine ertelenmiş, fakat bu meyanda, 10.4.2002 tarihli oturumda şahadeti bitmeyen Aydın Kahyalar bir trafik kazas-ı geçirdiğinden duruşmaya 17.4.2002 tarihinde devam edilmemiş ve her iki tarafın onayı ile dava 12.6.2002 tarihine ertelenmiştir. 12.6.2002 tarihinde duruşmaya devam edilmiş, duruşma o gün de bitmeyip 19.6.2002 tarihinde de devam etmiş ve bu tarihte hitab-eler de dinlendikten sonra dava karar için bilâmüddet ertelenmiş durumdadır.

Tarafların duruşma esnasında Mahkemeye ibraz ettikleri müşterek olguları, ibraz ettikleri emareleri, ve yine duruşma esnasında Davalı tarafının ibraz ettiği şifahi şahadeti -değerlendirdikten sonra yaptığımız bulgular neticesi davanın kökeninde yatan olguların aşağıdaki şekilde özetlenmesi mümkündür:

Dava ile ilgili tarihlerde Gönyeli'de takriben 11 dönüm alanı olan ve emare 10 plânda parsel 1853 olarak görünüp etrafı sa-rı ve kırmızı ile çevrilmiş bulunan gayrımenkul kâmilen merhum Hasan Damdelen'e ait idi. 12.9.1985 tarihinde Davalılar tarafından yayımlanan emare 1 ihbar ve bilâhare 18.3.1986 tarihinde yayımlanan Emir gereğince sözü edilen ve Kıta No.1853 olan gayrımenk-ulün tümü kamu ulaşımının sağlanması, idamesi ve genişletilmesi amacı ile Devletçe kamulaştırıldı. Bu gayrımenkulün sahibi olan Hasan Damdelen takriben 1994 yılında vefat etti ve bu davada Davacı durumunda bulunan kişileri varis olarak bıraktı. Dava konu-su olup yukarıdaki şekilde Devlet'çe iktisap edilen gayrımenkulün takriben 2 dönüm alanındaki Kuzey cephesinde bulunan ve emare 10 plânda kırmızı ile renklendirilen kısmı, Lefkoşa-Girne-Mağusa anayolunun yapımında yol yapılmak suretiyle kamu yararına kulla-nıldı, ancak sarı ile renklendirilen ve takriben 9 dönüm alanı olan kısım kullanılmadan durmaktadır. Vurgulanması yerinde olur ki emare 10'da kırmızı ile işaretli olan kısım Lefkoşa-Mağusa yolunun yapımı ve Gönyeli kavşağı diye bilinen yolun yapımı için k-ullanılmışken, sarı ile renklendirilen ve takriben 9 dönüm alanı olan kısım henüz kullanılmadan durmaktadır. Davacılar iddia ederler ki emare 10'da sarı ile renklendirilen kısım ihtiyaç fazlasıdır ve kamulaştırma tarihinden itibaren 3 yıl zarfında kullanı-lmadığı için mevzuat gereği Davacılara geri teklif edilmelidir. Davalılar ise, bu iddiayı benimsemezken tam tersine sarı ile renklendirilen kısmın ihtiyaç fazlası olmadığını, Gönyeli kavşağı diye bilinen yerde bir "Yonca Yol" yapılması tasarlandığından bu- kısmında "Yonca Yol" yapımında kullanılacağını dolayısıyle ihtiyaç fazlası olmadığını iddia etmektedirler.

Bu dava konusu ile ilgili olarak Davacılar, emare 4 olarak dosyada duran mektup ile 11.6.1997 tarihinde Başbakan'a hitap eden bir yazı yazmış -ve o yazıda emare 10'da görülen ve kendi iddialarınca istimlâk edilip ihtiyaç fazlası olan kısmın Davacılara geri teklif edilmesini talep etmişlerdir. Başbakan da 11.2.1998 tarihli bir yazı ile iadesi talep edilen kısmın ihtiyaç fazlası olmadığını, istiml-âk gayesine uygun olarak kullanılacağını belirtmiş, dolayısıyle Davacıların talebini reddetmiştir. Ancak tablonun tamamlanması amacı ile şunun da belirtilmesi yerinde olur ki Davacılar, 11.6.1997 tarihli yazıyı yazdıktan sonra 30 gün zarfında bu yazıya ce-vap alamadıklarından olacak ki Yüksek İdare Mahkemesinde 18.11.1997 tarihinde yine Davalılar aleyhine YİM 211/97 sayılı bu davaya benzer bir dava açmış ve bu davadaki benzer taleplerle benzer bir karar talep etmiştir. YİM 211/97 sayılı dava dosyalandıktan- sonra Davalılar ancak 13.2.1998 tarihinde Davacılara emare 6 olarak önümüzde duran red cevabi yazıyı cevap olarak vermişlerdir. YİM 211/97 sayılı dava Yüksek İdare Mahkemesinde dinlenmiş ve kararı da verilmiş bulunmaktadır. Sözü edilen davanın kararı ve-rilmeden konu tüm ilgililerin müracaatı ve davanın karara bağlanmasında bu davanın kökeninde yatan 15/62 sayılı Zorla Mal İktisabı Yasasının 15(1) maddesinin Anayasanın 41(3) maddesine aykırı olup olmadığı da konu edilmiş ve konu Yüksek İdare Mahkemesince -Anayasa Mahkemesine havale edilmiştir. Anayasa Mahkemesi 21.12.2000 tarihinde kararını vermiş ve inter alia, Anayasanın 41(3) maddesinin tefsiri ile ilgili geçmiş içtihatları da gözönünde bulundurarak (Bak: 2RSCC, 1961, sayfa 49 Jason Kanıklides davası) g-erek Anayasa gerekse ilgili Yasa'da sözü edilen 3 yılın sıkı sıkıya 3 takvim yılı olarak tefsir edilmemesi gerektiğini, meselenin tüm ahval ve şeraitinin gözönünde bulundurularak tefsir edilmesi gerektiğini belirterek davayı tekrar havaleyi yapan Yüksek İd-are Mahkemesine iletmiştir. Anayasa Mahkemesi 21.12.2000 tarihinde A.M. 8/2000 (D.4/2000) sayılı kararını verirken kararında aynen şu paragrafa da yer vermiştir:

"15/62 sayılı Zorla Mal İktisabı Yasasının 15(1)
maddesi ile Anayasanın 41(3) ma-ddesi arasında
Mahkememiz önünde bulunan konular açısından
özde bir farklılık yoktur. Bu durumda havaleyi
yapan Mahkeme, bu kararda söylenenler ışığında,
15/62 sayılı Yasanın 15(1) maddesini tefsir etmek
suretiyle uygulayaca-ktır. Bu maddenin Anayasanın
41(3) maddesine herhangi bir aykırılığı yoktur".

Anayasa Mahkemesi kararının 21/12/2000 tarihinde yayımlanmasından sonra YİM 211/97 (D.16/2001) sayılı davayı gören Yüksek İdare Mahkemesi, Anayasa Mahkemesinin kar-arı ışığında YİM 211/97 sayılı davayı neticelendirmiş ve özetle Davacıların davasını, Davacıların yeni dava açma hakları saklı kalmak koşuluyla red ve iptal etmiştir. Yüksek İdare Mahkemesi bu karara varırken neden olarak aynen şöyle demiştir:

"Duru-şma tamamlanıp dava karara kaldıktan sonra
Anayasa Mahkemesine havale yapılmıştır. Bu
durumda geçmiş şahadete bakarak davayı
sonuçlandırmamız doğru olabilir mi? Bunun doğru
olmadığı, davayı mevcut şekli ile sonuçlandırmanın
- taraflara haksızlık olacağı anlaşılmaktadır.
Duruşmaya devam etmek ve yeniden tanık dinlemek
de sağlıklı olmayacaktır, çünkü layihalar tadil
edilmeden bunun bir anlamı olmayacaktır. Diğer
taraftan malı iade etmeme davranışının- devam
ettiğini dolayısıyla Davacıların yeni dava
açmasına herhangi bir engel bulunmadığını dikkate
alıyoruz. Konunun yeni açılacak bir davada
tartışılması aradan geçen süre içinde değişen
faktörleri değerlendirme fırsatı da- vereceğinden
yararlı olacaktır".

Akabinde Davacılar, yukarıda değinildiği gibi 27.11.2001 tarihinde önümüzdeki davayı dosyalamışlardır. Davanın olgular kısmından ayrılıp bu olgulara uygulamakla yükümlü olduğumuz mevzuatı uygulamadan önce, ta-blonun tamamlanması açısından aşağıdaki olguların da belirtilmesi uygun olacaktır. Önümüzdeki şahadete göre halen fiili olarak kullanılmayan ve emare 10 plânda sarı ile renklendirilmiş durumda bulunup takriben 9 dönüm alanı bulunan tarla, aslında Davalıla-rın "Yonca Yol" projesi uygulamaya konursa kullanılacaktır. "Yonca Yol" projesi emare 9'da görülmektedir. Önümüzdeki tekzip edilmeyen şahadete göre bu proje 1984 yılında düşünülüp yapıldı. Uygulanmaya konacak olursa davanın duruşma tarihindeki değerlere- göre maliyeti takriben 2 Trilyon Türk Lirası olacaktır. Yine önümüzdeki tekzip edilmeyen şahadete göre KKTC'nin bu projeyi kendi başına finanse etmesi mümkün değildir. Aydın Kahyalar ve bilhassa Karayolları Dairesi Müdürü İsmail Altan'ın şahadetine göre- KKTC çapında yapılan karayollarının programı 10 yıllık, 15 yıllık ve 20 yıllık olarak düşünülmektedir. Bu "Yonca Yol" inşaatının gerçekleşmesi bir "Yatırım Projesi" dir. Bunların finansmanı KKTC bütçesinde görülmekle beraber fiiliyatta TC tarafından kar-şılanmaktadır. TC Başbakanlığında "Kıbrıs İşleri Müşavirliği" diye bir birim vardır ki bunun KKTC'deki uzantısı KKTC'de faaliyet gösteren TC Yardım Heyetidir. Bu "Yonca Yol"'un inşaatının kesin olarak hangi tarihte başlayıp biteceğine dair henüz nihai bi-r karar alınmış değildir, ancak Karayolları Dairesi Müdürünün şahadetine göre önümüzdeki birkaç yıl içinde tatbikata konması kuvvetle muhtemeldir.

Emare 9'da görülen Yonca Kavşak projesinin Yonca Kavşağa ilâveten 1) Kuzeydoğu, 2) Güneydoğu, 3) Güne-ybatı ve 4) Kuzeybatı olarak dört kolu vardır. Bu kollardan Güneydoğu'da bulunan ve dava konusu Kıt'a 1853'ün sarı ile renklendirilmiş kısmın içinde yer alan kolun fiiliyatta ana hatları benimsenmiş, tarlada yerine oturtulmuş ve stabilizesi yapılmış olmak-la beraber daha ileri herhangi bir işlem yapılmamıştır. Bunun inşaatı bitmiş olsa bile yalnız başına kullanılması söz konusu değildir. Diğer 3 kol ise kağıt üstünde durmaktadır ve fiiliyatta bunlarla ilgili hiçbir işlem yapılmamıştır. Dava konusu gayrıme-nkulde yer alan kolun yapılmasına da sadece Davacıların daha önce açtıkları YİM 211/97 sayılı davanın dosyalanmasından sonra başlanmıştır ve sırf iş yapıldığı görünsün diye başlatılmıştır. Fiiliyatta yapılan ve henüz bitmeyen bu yol da kullanılmadığı bir -yana halen Gönyeli kavşağı olarak bilinen yer kullanıldığı süre bu kol da kullanılmayacaktır. Ancak emare 9'da görülen proje uygulamaya konup inşaası bitmesi halinde kullanılacaktır.

Davanın kökeninde yatan olguları yukarıdaki şekilde özetledikten s-onra davayı karara bağlamak için uygulamakla yükümlü olduğumuz mevzuatı bu davaya uygulayıp davayı karara bağlamak görevimizdir. Anayasamızın 41(3) maddesi aynen şöyledir:

"Kamulaştırılmış herhangi bir taşınmaz mal veya bu
gibi bir mal üzerind-eki herhangi bir hak veya yarar,
sadece bu kamulaştırma amacı için kullanılabilir.
Bu amaç, kamulaştırma tarihinden başlayarak üç yıl
içinde gerçekleşmediği takdirde, kamulaştırmayı
yapan makam, bu üç yıllık sürenin sonunda kamulaş--
tırılan malı, kamulaştırma bedeline eski sahibine
geri vermeyi önerir. Bu öneriyi alan kişi kabul
veya ret cevabını bu öneriyi aldığı tarihten
başlayarak üç ay içinde bildirir, kabul ettiğini
bildirdiği takdirde, kabul tar-ihinden başlayarak
yine üç ay içinde, kamulaştırma bedelini geri
vermesi üzerine, kamulaştırılan mal hemen kendisine
geri verilir".

Yine davaya şamil 15/62 sayılı ve halen yürürlükte bulunan 1962 Zorla Mal İktisabı Yasasının 15(1) -maddesi aynen şöyledir:

"15.-(1) Herhangi bir gayrımenkul malın Anayasanın
yürürlüğe girdiği tarihten sonra iktisap edilmesi ve,
bu gibi malın iktisabı yapan makamın mülkiyetine
girdiği tarihten itibaren üç yıl içinde iktisap
maksadı-nın tahakkuk etmemesi veya bu gibi maksadın
tahakkukundan iktisabı yapan makamın vazgeçmesi, veya
iktisabı yapan makamca, bu gibi malın tamamının veya
herhangi bir kısmının, hakiki ihtiyaçlarından fazla
olduğunun görülmesi halinde, aşağıda -gösterilen
hükümler uygulanır:-

(a) iktisabı yapan makam, yazılı bir ihbarla,
bu gibi malı, iktisap edildiği fiatta, bu
gibi malın iktisap edildiği şahsa veya vefat
etmiş olması halinde, şahsi mümessilleri-ne
veya varislerine teklif eder, bu gibi şahıs
veya mümessil veya varisler, bu gibi ihbarın
verilmesinden itibaren üç ay içinde, iktisabı
yapan makama hitaben yazılı bir ihbarla,
teklifin kabul e-dilip edilmediğini bildirir,
ve mezkûr süre içinde teklife bir cevap
verilmemesi halinde, bu gibi teklif kabul
edilmemiş addolunur:

Ancak, herhangi bir gayrımenkul malın, bu
kanun hükümleri ge-reğince iktisap edildiği
maksat için işgal edildiği süre içinde bu
gibi mala herhangi bir ilâve veya ondan
herhangi bir azaltma olması, veya bu kanun
hükümleri gereğince iktisap edilen gayrımenkul
- malın yalnız bir kısmının, iktisabı yapan
makamca bu madde hükümleri gereğince teklif
edilmesi halinde, bunun için, iktisabı yapan
makamca, makul bir fiat tespit edilir ve
yukarıda mezkûr ihbarda gösterilir,- ve bu gibi
ihbarın verildiği şahıs, mal teklifinin kabul
edildiğini bildiren ihbarında, bunun için,
yukarıda gösterildiği üzere tespit edilip
gösterilen fiata itiraz edebilir, bunun
üzerine, fia-t, anlaşmazlık halinde, mahkeme
tarafından kararlaştırılır,

(b) kendisine, (a) bendi gereğince ihbar verilen
şahsın, yukarıda gösterildiği üzere ihtiva
ettiği teklifi kabul ettiğini bildirmesi
halind-e, bu gibi şahıs, bu gibi kabul
bildirildiğinden itibaren üç ay içinde veya,
bendindeki şartın şumulüne giren ahval
içerisinde, malın kendisine iade edileceği
fiatın, hale göre, kendisi ile iktisabı
yapan makam arasında uyuşulduğu veya mahkeme-
tarafından kararlaştırıldığı tarihten itibaren
üç aylık bir süre içinde, iktisabı yapan
makama, yukarıda gösterildiği üzere malın
iadesi için ödenmesi gereken fiatı öder, ve
iktisabı yapan makam bunun üzerine, derhal
malın mülkiyetinin ona devredilmesini- sağlar".

Bu mevzuat hükümlerini zihinde tutarak davanın esas olgularına göz atmak yerinde olacaktır. Davalıların "Yonca Yol" projesinden vazgeçmedikleri ortadadır. Davalılar bu projeyi gerçekleştirmek arzu ve niyetindedirler. Ancak Davalıları-n buna maddi imkânları olmadığı da ortadadır. TC Devleti "lütfen" bu projeyi uygulayacaksa diğer KKTC'de gerçekleştirilen bir çok proje gibi bu proje de gerçekleşecektir. Dava konusu gayrımenkulün istimlâk gayesine uygun olarak istimlâk tarihinden itibar-en 3 yıl içinde kullanılması gerekirken bunun tatbikatta sadece 2 dönümünün kullanıldığı geri kalan 9 dönümün fiiliyatta istimlâk gayesine uygun olarak henüz kullanılmadığı, Davalılar tarafından sırf işe başlandığı görülsün diye orada bir takım çalışma yap-ılmakla beraber ciddi bir çalışma yapılmadığı, bugün çalışmanın devam etmediği ve "Yonca Yol"un kesin olarak hangi tarihte inşaasına başlanıp başlanmayacağı, başlanırsa hangi tarihte biteceğini söylemek önümüzdeki şahadet ve olgular muvacehesinde imkânsızd-ır.

Bu çerçevede davayı karara bağlamak görevimizdir. Ancak bunu yapmadan ve davanın esasını tezekkür etmeden önce Davalıların iptidaî itirazlarının incelenip karara bağlanması yerinde olacaktır. Kararın başında yukarıda belirtildiği gibi Davalılar-ın birinci ön itirazı Davacıların talebine gerekli cevabı yazılı olarak verdikleri, Davacıların talep ettiği istimlâk edilen malın veya bir kısmının geri verilmesi talebini reddettiklerini gayrımenkulün geri Davacılara teklif edilme işleminin yapılmayacağı-nı Davacılara bildirmiş oldukları hasebi ile herhangi bir ihmalin söz konusu olmadığı, dolayısıyla davanın iptal edilmesi gerektiği iddiası idi. Davacıların bu dava ile talep ettikleri karar tezekkür edildiğinde, taleplerine cevap alamadıklarından yakınma-dıkları, talep ettikleri işlemin yerine getirilmemesinden yakındıkları görülmektedir. Dolayısıyla bu iptidaî itiraz yersizdir ve reddolunmalıdır. Davalıların 2. iptidaî itirazları, bu davanın Yüksek İdare Mahkemesinin yetki alanı içine girmediği iddiasıd-ır. Bu dava Anayasanın 152. maddesine istinaden açıldığı ihtilâf konusu değildir. Anayasanın 152. maddesinin bilhassa 1. fıkrası tetkik edildiğinde yasal durumun hiç de Davalıların iddia ettiği gibi olmadığı, bu iddianın tam tersine davayı görebilecek te-k yetkili Mahkemenin bu Mahkeme olduğu sarihtir. Dolayısıyla Davalıların bu itirazlarını da benimsememiz olanaksızdır ve bu iddia da reddolunmalıdır.

Davalıları Mahkemede temsil eden Savcı dava nihayetinde Mahkemeye yaptığı hitabesi esnasında yukarı-da tezekkür edilen 2 iptidaî itirazlarına ek olarak yine iptidaî itiraz mahiyetinde bir 3. iddiada daha bulunmuştur. Bu iddia da şudur: Davacılar davalarını, davalarında yakındıkları ihmal bilgilerine geldikten 75 gün içinde dosyalamamış, çok sonra dosyal-amış olmaları hasebi ile davaları müruru zamana uğramıştır, davaları daha ileri gidemez ve reddolunmalıdır. Bu iddiayı da değerlendirmek yerinde olacaktır. Her ne kadar bu iddia Müdafaa Takririnde yer almasa da yasal nokta içerdiği cihetle bunu da tezek-kür etmeyi uygun bulduk. Ancak gözden kaçmamalıdır ki Davacılar bu davayı daha önce 8.8.2001 tarihinde Yüksek İdare Mahkemesi tarafından neticelendirilen ve kendilerine aynı konuda yeni dava açma hakkı bahşeden Mahkeme emrine istinaden 27.11.2001 tarihind-e açmışlardır. Mahkeme emrine uygun olarak açılan bir davanın ise müruru zamana uğradığını kabul etmemiz olanaksızdır, dolayısıyla Davalıların bu itirazı da reddolunmalıdır.

Netice olarak Davalıların tüm iptidaî itirazlarının reddolunması gerekir.- Davanın esasına bakıp uygulamakla yükümlü olduğumuz mevzuatı, yani yukarıda iktibas edilen Anayasanın ilgili maddesi ile konuya şamil yine yukarıda iktibas edilen Yasanın ilgili maddesini bunlara uygulamaya kalktığımızda ortaya şöyle bir netice çıkar: E-mare 10'da sarı ile renklendirilip takriben 9 dönüm alanı olan gayrımenkul bugün Davalılarca kamulaştırılma maksadına uygun olarak kullanılmamaktadır. Davalılar bunu kullanmadan vaz mı geçtiler? Bu sualin cevabı "hayırdır".