-D.22/09 YİM 106/05

Yüksek İdare Mahkemesinde
Anayasanın 152. Maddesi Hakkında.

Mahkeme Heyeti:Necmettin Bostancı,Talât D.Refiker,Narin F.Şefik.

Davacı: Remzi Gardiyanoğlu, Ortaköy - Lefkoşa

- - ile -

Davalı:1-Kıbrıs Türk Tabipler Birliği,Yeni Kent,Gönyeli-Lefkoşa
2-Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Onur Kurulu,Yeni Kent,
Gönyeli-Lefkoşa
3-Kıbrıs Türk Tabipler Odası,Gönyeli-Lefkoşa
4-Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yön-etim Kurulu,Gönyeli-
Lefkoşa
5-KKTC Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı,KKTC
Başsavcılığı vasıtasıyle, Lefkoşa

A r a s ı n d a.

Davacı namına:Avukat Güner Göktuğ adına- Avukat Ayşen Gardiyanoğlu
Davalı 1,2,3,4 namına: Avukat Emine Erk adına Avukat Sezi Sıdal.

----------

H Ü K Ü M

Necmettin Bostancı:Davacı, Davalılar aleyhine ikâme ettiği işbu davada, aşağıdaki şekilde talepte bulunmuştur:

"A- Davalı No (1)'in ve/v-eya davalıların ve/veya davalı No
(2)'nin 14.6.2005 tarihinde aldığı ve Davalı No (1) tarafından Davacıya 22.6.2005 tarihinde elden 21/6/2005 tarihli yazı ile bildirilen ve Davacının tadil edilmiş şekliyle 13/1976 sayılı yasanın 25/8/c,g,i maddes-ine istinaden Davacının 3 ay süre ile geçici olarak meslekten men cezasını öngören kararın tamamen hükümsüz ve/veya etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına dair kararı ve/veya hüküm verilmesi,

B- Davalı no(1)'in ve/veya Davalı no(2-)'nin ve/veya Davalıların 14.6.2005 tarihinde aldığı ve Davalı no(1) tarafından Davacıya 22.6.2005 tarihinde elden 21/6/2005 tarihli yazı ile bildirilen ve Davacının tadil edilmiş şekliyle 13/1976 sayılı yasanın (25.)8 ve bu yasa tahtında çıkarılan 655 say-ılı "reklam tüzüğü"nün 4.8. ve 9. maddelerine aykırı Davacının suç işlediğini ve "kınama" ve "asgari ücretin iki katı para cezası" verilmesini öngören kararın tamamen hükümsüz ve/veya etkisiz olduğuna ve herhangi bir sonuç doğurmayacağına dair karar ve/vey-a hüküm verilmesi,

C- İşbu dava masraflarının Davalılara tahmili,

Davalılar Davacının talep takririne karşılık müdafaa takriri dosyalayarak, Davacının iddialarını red ve inkâr ederek davanın reddini talep etmişlerdir.

Davacı, davanın ileriki sa-fhasında Davalı 5 aleyhindeki davayı geri çekmiştir.

Davacı, davasını ispat amacıyla kendisi şahadet vermiş, ayrıca 2 tanık dinletmiştir.

Davalı, 1,2,3,4 ise müdafaa amacıyla 7 tanık dinletmiştir.
Taraflar evraklardan oluşan 23 adet emare sunmuşlardı-r.

Dava ile ilgili olguları aşağıdaki şekilde özetlemek mümkündür.

Davacı çocuk doktoru olup, Davalı 1 ve 3'ün üyesidir. Davacı, branşında Hacettepe Üniversitesinden uzmanlık almıştır.

Davalı 1, 13/76 sayılı Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yasasıyla kur-ulmuş, Davalı 3'ün ve Kıbrıs Türk Diş Tabipleri Odası'nın bağlı olduğu bir birliktir. Davalı 3 ise, KKTC sınırları içerisinde, meslek icra etmeye yetkili, KKTC vatandaşı asker veya sivil tabiplerin oluşturduğu odadır. Davalı 2 ve 4 Davalı 1'in organlarıdır-.

8/4/2004 tarihinde Peysan Eriç Arıkan ile Özgür Arıkan çiftinin sezeryanla bir bebekleri olmuştur. Bu karar maksatları bakımından, bundan sonra sözkonusu bebekten
"Arıkan Bebek" olarak bahsedilecektir. Doğum, Alptürk Doğum Kliniğinde, Dr.Şevket Alptürk -tarafından gerçekleştirilmiştir. Ailenin isteği üzerine Davacı, doğumda hazır bulunmuş ve doğum sonrasında da bebeğin takibini üstlenmiştir. Arıkan çifti 11/10/2004 tarihli Emare 8'de görülen yazı ile Kıbrıs Türk Tabipler Birliği'ne, Davacının Arıkan bebeğ-e yanlış teşhis koyup, yanlış tedavi uyguladığı ve bunun sonucu, çocuklarının büyük zarar gördüğü ve ömür boyu sakat kaldığı iddiasıyla şikâyette bulunmuşlardır. Bunun üzerine, dosya 18/1/2005 tarihinde Davalı 1'in yönetim kurulu tarafından Davalı 2'ye (bu-ndan sonra bu karar maksatları bakımından sadece onur kurulu olarak anılacaktır) gönderildi. Onur kurulu 18/3/2005 tarihinde yazılı olarak Davalı 1'in yönetim kuruluna başvurarak, soruşturma ve sorgulamanın sağlıklı bir şekilde sonuçlandırılabilmesi için s-ürenin (2) ay uzatılmasını talep etti. Yönetim kurulu bahse konu talebi uygun bularak 22/3/2005 tarihli kararı ile süreyi 2 ay uzattı. Onur kurulu ayni gerekçe ile 17/5/2005'te yeniden (2) aylık süre talep etti. Yönetim Kurulu, 30/5/2005 tarihli kararı ile- süreyi yeniden (2) ay uzattı ve bunu 1/6/2005 tarihli yazı ile onur kuruluna bildirdi. Bu arada Onur Kurulu 4/4/2005 tarihinde Davacıya bir yazı yazarak (gör Emare 5) dava konusu karara mesnet teşkil edenler de dahil, aleyhindeki şikâyetleri bilgisine get-irdi bu cümleden olarak tedavi ettiği hasta çocukların anne ve babaları tarafından yazılı ve sözlü şikâyetler bulunduğunu, Kıbrıs Türk Tabipler Birliğinin bunları değerlendirerek, hakkında soruşturma başlattığını bilgisine getirerek, sair şeyler yanında Ar-ıkan bebekle ilgili yaptığı tedaviye ilişkin bir takım sorular tevcih etmiş, keza Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Tıp Meslek Ahlâk Tüzüğü ve Reklâm Tüzüğüne aykırı hareketleri olduğunu belirterek bunlarla ilgili de sorular tevcih etmiş ve cevap talep etmişti-r. Davacı kendisine 20/4/2005 tarihinde iletildiğini belirttiği konu yazıya 28/4/2005 tarihinde yazılı cevap vermiştir. (gör Emare 6)
Davacı konu yazıda yaptığı işlemleri izah etmiş, tedavisinin doğru bir tedavi olduğunu, hakkındaki asılsız, yıpratıcı, hak-aret teşkil eden yazı ve suçlamalara karşı, 10/10/2004 tarihli Yenidüzen gazetesinde, "Hastalarıma ve Kamu Oyuna Duyuru" başlıklı yazı yazdığını, 11/10/2004 tarihli Afrika gazetesinde çıkan yayınların kendi bilgi ve isteği olmadan yayınlandığını, 5/1/2005 -tarihli olup Kıbrıs gazetesinde 6/1/2005 tarihinde yayınlanan basın toplantısını Tabipler Birliği'nden önceden izin alarak yaptığını belirtmiştir. Ayrıca Arıkan Bebekle ilgili teşhisi, yaptıklarını ve önerilerini belirtmiştir. Arıkan Bebekle ilgili Davacın-ın yaptığı uygulama, tedavi ve teşhis bu kararın seyri içerisinde ileride daha detaylı olarak belirtilecektir.

Onur kurulu 12/5/2005 tarihinde konuyu görüşmek üzere Davacıyı toplantıya çağırmıştır. Davacı toplantıya Avukatı ile gelmiş, onur kurulu Avukat-ın toplantıya katılmasını uygun görmemiştir. Duruma itiraz edilmesi üzerine hukuk danışmanından görüş alınması amacıyla toplantı 17/5/2005 tarihine ertelenmiştir. Davacı 17/5/2005 tarihinde yapılan toplantıya Avukatı ile gelmiştir. Davacı Avukatının o gün -kurula yaptığı hukuki itirazlar kurul tarafından reddedilmiştir. Davacının sorgusu mezkûr tarihte yapılmıştır.
Bilâhare toplantı 24/5/2005 tarihine ertelenmiş, o tarihte Dr.Şevket Alptürk ve Dr.Eray Deliceırmak'ın sorgusu yapılmıştır. Süreç içerisinde o-nur kurulu, çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanı (4) hekimden oluşan bir bilim kurulu oluşturmuştur. Bahse konu kurul, konuyla ilgili 24/2/2005 tarihli bir rapor hazırlamıştır. Bilim kurulu raporunda ilmi açıklamalara yer verip Arıkan bebeğin doğum ve doğu-m sonrası öyküsünü özetledikten sonra raporun sonunda şu sonuca varmıştır:

"Özetle, doğum anında veya hemen sonrasında
gerekli tetkiklerin hemen yapılmaması vakanın yanlış değerlendirilmesi ve her şeye karşın seyrin kötüye
gitmesi durumunda bile gir-işimde bulunulmaması, hastanın sevkinin daha uzak ve olanakları kısıtlı bir sağlık kurumuna yapılması ne yapıldığı bilinmeyen uzunca bir periyoddan sonra hastanın geri gönderilmesi bebeğin
kalıcı hasarlara sahip olmasına yol açmıştır."

Onur kurulu, kend-i ifadesine göre sözü edilen bilim kurulu raporunu, Davacının sorgusunda söylediklerini, yazılı savunmasını, anne ve babanın iddialarını, doğumu yaptıran Dr.Şevket Alptürk'ün ifadesini, Dr.Eray Deliceırmak'ın ifadesini nazara alarak aşağıdaki sonuca varmış-tır:

"KARAR:
Bu süre içerisinde "Bilim Kurulu" raporunda da belirtildiği gibi ve inandırıcı bulduğumuz şahadet ve belgeler ışığında Dr.Gardiyanoğlu'nun, bebeğin geçirdiği ağır hastalık tablosunun tanı ve/veya tedavisinde ihmali ve/veya hatası olduğu kan-ısına varmış bulunuyoruz.
Bu ihmal ve/veya hatasından ötürü, eksik ve/veya yanlış tanı ve tedavi sonucu Arıkan bebeğin tedavisi olanaksız tıbbi ve maddi zarara uğramış olmasından 1.derecede sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.

Bu nedenle,
Değiştirilmiş ş-ekli ile 13/1976 sayılı Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yasasının 25. maddesi (8.) fıkrası
(c)paragrafındaki (g) ve (i) şıkları uyarınca Dr.Remzi Gardiyanoğlu'na 3 ay süre ile geçici olarak "Meslekten Men Cezası" verilmesine toplantıya katılan Onur Kurulu üy-elerinin oybirliği ile karar verilmiştir."

Ayrıca onur kurulu 655 sayılı Reklâm Tüzüğüne aykırılık tespit etmiş, ilgili gazetelere de temas ettikten sonra bu hususu da kararında aşağıdaki şekilde değerlendirip sonuca varmıştır.

"Onur Kurulu, yaptığı sor-gulama ve emare gazetelerin
ilan ve/veya yazıların incelenmesi sonrasında, tüm
bu ilan ve/veya yazıların organize bir şekilde
yürütüldüğü, bu organizasyonun Dr.Remzi Gardiyanoğlu'nun
bilgisi dahilinde ve/veya bizzat kendisi tarafından
yapıldığı kan-aatine varılmıştır.

Dr.Remzi Gardiyanoğlu'nun bu eylemlerinin değiştirilmiş şekli ile 13/1976 sayılı Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Yasası'nın 25.(8)maddesine ve bu yasa tahtında yayınlanan 655 sayılı "Reklam Tüzüğü'nün" 4.,8. ve 9. maddelerine aykırı old-uğu saptanmıştır.

Dr.Remzi Gardiyanoğlu'nun bu eylemlerinin sıklığı ve daha önce de ayni nitelikteki eylemleri nedeni ile iki kez kınama cezası aldığı da dikkate alınarak,

Kıbrıs Türk Tabipleri Birliği Yasasının 25.(8) madde Ç bendi(a),(b) ve (c) şıkl-arına göre, Dr.Remzi Gardiyanoğlu'na yazılı olarak "Kınama" ve Asgari Ücretin iki katı "Para Cezası" verilmesi toplantıya katılan "Onur Kurulu" üyelerinin oybirliği ile kararlaştırılmıştır."

Davacı söz konusu kararlar aleyhine işbu başvuruyu dosyalamıştı-r.

Davacının, tanı ve tedavisinde ihmali ve/veya hatası bulunduğu kararına konu olan Arıkan bebeğin öyküsüne gelince, Arıkan bebeğin anne ve babasında, kan uyuşmazlığı mevcuttur. Bu nedenle ilk bebekleri erken doğumla dünyaya gelmiştir. Anne ikinci kez h-amile kalınca, hamileliği Dr.Şevket Alptürk tarafından takip ve tedavi edilmiştir. Hamileliğin 34'ncü haftasına kadar herşey yolunda gitti, 35'nci haftada yapılan laboratuvar tetkiklerinde indirekt coombs testi pozitif olarak belirlendi, bebeğin ultra soun-d kontrollerinde sağlıklı olduğunun görülmesi üzerine, Dr.Şevket Alptürk sezeryanla doğum önerdi ve aile de bu öneriyi kabul etti. Dr.Şevket Alptürk doğumun riskli olacağını belirtip, doğumda bir çocuk doktoru bulundurulmasını istedi. Ailenin tercihi Davac-ı oldu. Dr.Şevket Alptürk "anne ve babanın kan uyuşmazlığı olduğu, ilk bebekte hitrops fetalist öyküsü bulunduğunu, bebeğin 36 haftalık olduğunu, erken doğum ve pozitif coomps testi nedeni ile riskli bir doğum olduğunu" Davacıya anlattığını ifade etmekte, -Davacı ise bunu reddetmektedir. Bu nokta taraflar açısından ihtilaflıdır.

Arıkan bebek 8/4/2004 tarihinde sezeryanla dünyaya geldiğinde sağlıklı bir bebekti. Doğumun ertesi günü 9/4/2004 tarihinde anne ve baba, Arıkan bebeğin sarardığı iddiasını Davacıya- aktardı. Davacı, sarılığın fizyolojik sarılık olduğu ve önemli olmadığını söyledi. 11/4/2004 tarihinde sabahleyin anne ve bebek taburcu oldu. Taburcu olana kadar Davacı, Arıkan bebeği klinikte 5 kez ziyaret edip gördü. Taburcu olduğu gün saat 15.00 sıral-arında Arıkan bebek huysuzlaşmaya, anne göğsünden ve biberondan süt emmemeye başladı, ateşi yükseldi. Durum Davacıya bildirildi. Davacı telefoniyen ateş düşürücü önerdi, ailenin huzursuzluğunun artması ve ateşin daha da yükselmesi üzerine Arıkan bebeği ve -ailesini kliniğe çağırdı. 12/4/2005 tarihinde saat 3.00 sıralarında Arıkan bebeğin ateşi Davacı tarafından 39.4 olarak tesbit edildi. Ayrıca bebeğin huzursuz ajıte ve ikterik olduğu, emme ve moro reflekslerinin alınamadığı saptandı. Davacı, aileye çocuğun -hastahaneye yatması ve tetkik yapılması gerektiğini söyledi. Davacı, aileye bu işlemin devlet hastahanesinde veya Magosa Yaşam Hastahanesinde yapılabileceğini söylediğini, ailenin Dr.Çiğdem Bakkaloğlu ile ihtilâfları olduğunu söyleyip Magosa Yaşam Hastahan-esini tercih ettiklerini iddia ederken, Arıkan çifti de Davacının kendilerini Magosa Yaşam Hastahanesine sevkettiğini iddia etmektedir. Bu noktada da taraflar arasında ihtilâf vardır. Davacı, Arıkan bebeği Magosa Yaşam Hastahanesine sevketmeden önce, mezku-r hastahanede görevli Dr.İlkan Hepgüler'i arayıp bebek hakkında bilgi verdi. Arıkan bebek 12/4/2004 tarihi sabah saat 04.00'te Magosa Yaşam Hastahanesi'ne götürüldü ve küveze kondu. Arıkan bebek Dr.İlkan Hepgüler tarafından 12/4/2004 tarihi gündüz saat 11.-00'de görüldü, doktor bebeği tedavi edebilecek donanıma sahip olmadıklarını beyan ederek onu Lefkoşa Devlet Hastahanesi'ne sevketti. Ayni tarihte saat 12.00'de Arıkan bebek Lefkoşa Devlet Hastahanesi yoğun bakım servisinde tedaviye alındı. Dr.İlkan sevk be-lgesine "sepsis + kern ikfanus tanısı yazmıştır.

Davacı, Arıkan bebeği Magosa Yaşam Hastahanesi'ne sevkederken, sepsis ? Menenjit ?? ve R/O İKK tanısını koymuştur.

Arıkan bebek Lefkoşa Devlet Hastahanesine getirildiğinde ağzından burnundan kan geliyord-u. Siyanotik solunum yetersiz yüzeyel ve bradıkardikti. Billurbin oranı 24 mg/dl idi. Beyin tomografisinde yaygın beyin ödemi, iskemik alanlar ve sol Hemisferde Parankimal iç kanama tesbit edildi. Epikriz raporunda hastanın Intrakranial kanama, asfeksi, se-psis teşhisi ile izlendiği belirtildi.

16/4/2004 tarihinde Arıkan bebek ailesinin isteği ile Güney Kıbrıs'a Makarios III Hospital'a çocuk servisine nakledildi, orda 40 gün yoğun bakım tedavisi gördü. Mezkûr hastaneden verilen Arıkan bebekle ilgili çıkış -raporundaki teşhis ise "muhtemel perinatal asfiksiye bağlı hypoxic encepahalopaty, convulsions, hyparbillirubinemia, exchange transfision early brain atrophy, prematurity (36/40) şeklindedir. İzmir 9 Eylül Üniversitesi'ne bağlı Çocuk Sağlığı ve Hastalıklar-ı Anabilim dalı Hastanesi'nde de tedavi gören
Arıkan bebek beyin hasarı sonucu, ağır işitme kaybı, ağır görme kaybı, sürekli körülzyonlardan mustariptir ve bunların sonucu olarak halen fizik tedavi görmektedir.

Dava ile ilgili olgular ile Arıkan bebekle -ilgili öyküyü özetledikten sonra, davanın yasal boyutuna bakmakta yarar vardır.

13/76 sayılı Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yasası (bundan sonra bu karar amaçları bakımından Yasa olarak anılacaktır) ve bu yasaya dayanılarak hazırlanan ve Bakanlar Kurulu ta-rafından onaylanan "Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Disiplin Suçları Soruşturma Ve Yargılama Tüzüğü'ne göre (bundan sonra bu karar amaçları bakımından sadece tüzük olarak anılacaktır)soruşturma ve yargılamada aşağıda özet olarak serdedilen usul uygulanır.

Y-asanın 24(4) maddesine göre soruşturmayı başlatıp sonuçlandırmak yetkisi Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yönetim Kurulunundur. Bu fiili nasıl gerçekleştireceği Tüzükte gösterilmektedir.

Tüzüğün 7'nci maddesine göre, maddedeki ifadesi ile, "Yönetim Kurulu k-endiliğinden veya kendisine ulaşan bildirimi veya şikâyetleri değerlendirerek, soruşturma açılıp açılmaması konusunda geciktirmeden karar üretir." Buna göre soruşturma açıp açmama yetkisi Kıbrıs Türk Tabipler Birliği Yönetim Kurulunundur.

Tüzüğün 8'nci m-addesine göre Disiplin İşlemleri, Soruşturma ve Disiplin Kovuşturması olmak üzere iki aşamalıdır. Buna göre yönetim kurulu ilk inceleme veya soruşturmayı yapar ve sonuçta, disiplin kovuşturması
için onur kuruluna sevk kararı verir veya disiplin kovuşturma-sı açılmasına gerek olmadığı sonucuna varır.
Görüldüğü gibi soruşturma yapma yetkisi yönetim kurulunundur.

Tüzüğün 9 (1) maddesine gö