-D.1/10Yargıtay/Hukuk İstida 2/2009
(Lefkoşa Dava No, 5756/2006)

YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.

Mahkeme Heyeti:Mustafa H.Özkök, Gönül Erönen, Seyit A. Bensen.

Müstedi: Aslı Akı, Girne

-ile-

Müstedaaleyh: Kıbrıs Türk Hava- Yolları Şti. Ltd. Lefkoşa

A r a s ı n d a.

Müstedi namına: Avukat Mustafa Güryel
Müstedaaleyh namına:Avukat Ergin Ulunay.

Müstedi tarafından 1.12.2009 tarihinde Yüksek Mahkemeye dosyalanan 2/2009 sayılı istidanın kararıdır.

--------------

K A R A R

Mustafa H. Özkök: Bu istidada Mahkemenin hükmünü sayın Yargıç Gönül Erönen okuyacaktır.

Gönül Erönen: Müstedi, 1.12.2009 tarihinde dosyalamış olduğu istida ile Lefkoşa Kaza Mahkemesi huzurunda bulunan 5756/06 sayılı davanın yin-e Lefkoşa Kaza Mahkemesinde Deniz Hukuku yetkisi bulunan Mahkemeye nakledilmesi için emir, talep etmektedir.

Lefkoşa Kaza Mahkemesinde dosyalanan 5756/06 sayılı dava, Davalının müstahdemi sıfatıyla görev yaptığı sırada meydana gelen uçak kazasında Dava-cının ciddi surette yaralanması nedeniyle Davalıdan tazminat talebine ilişkindir.

Müstedi konu davanın yetki bakımından Lefkoşa Kaza Mahkemesinde yürütülmesine imkan olmadığını, zaman aşımına uğrayacağı cihetle de davayı geri çekip Denizcilik Yargı yetki-si kullanan Mahkemede yeniden açmak imkanı bulunmadığından, sehven Lefkoşa Kaza Mahkemesinde açılan konu davayı Yüksek Mahkemenin yetkisini kullanarak Davalıyı hiç bir mağduriyete uğratmadan Deniz Hukuku yetkisi olan Lefkoşa Kaza Mahkemesine nakletmesinin -adaletin tecellisi açısından gerekli ve uygun olduğunu, ileri sürmektedir.

Müstedaaleyh durumunda bulunan 5756/06 sayılı davada ki Davalı Kıbrıs Türk Hava Yolları, 21 Aralık 2009 tarihinde dosyalamış olduğu itirazına ilişkin yemin varakasında Müstedinin- ileri sürdüğü tüm iddiaları reddetti. Müstedaaleyhe göre, özetle Yüksek Mahkemenin bir hukuk yargı yetkisinden ceza yetkisine veya ceza yargı yetkisinden hukuk yargı yetkisine nakil yapmaya yetkisi olmadığı gibi hukuk yargı yetkisinden denizcilik yargı ye-tkisine nakil yapmaya da yetkisi yoktur.

Müstedaaleyh devamla, Yüksek Mahkemenin nakil yapma yetkisi olduğu kabul edilse dahi, Denizcilik Yargı Yetkisi Tüzüğüne tabi olan Denizcilik Yargı Yetkisinde dava şekilleri, celbname ve usul kurallarının, hukuk da-valarından tamamıyla farklı olduğundan, böyle bir dava nakledildikten sonra tamamıyla hükümsüzlük ifade edecek ve dinlenmesi halinde neticede iptal edilecektir, iddiasını yapmıştır. Bu nedenle
ve Yüksek Mahkeme'den etkin olmayacak bir emir istenilemeye- c-eğinden Müstedaaleyh istidanın reddedilmesini talep etmiştir.

Konu istida dinlenmiştir ve taraf avukatları meseleye ilişkin görüşlerini Mahkemeye aktarmıştır.

Yüksek Mahkeme huzurunda yapılan duruşmada Mahkemeye yaptığı hitapta Müstedi avukatı özetle şu -hususlara değinmiştir:

Konu ile ilgili hemen hemen hiç bir içtihat kararı olmadığına değinen Müstedi avukatı, Yüksek Mahkemenin böyle bir yetkiyi kullanması halinde hiçbir tarafa herhangi bir adaletsizlik yaratılmayacağını, keza davaya bakacak olan Mahk-eme yargıçlarının ayni Kaza Mahkemesi yargıçları olacağını, Davalı tarafından şartlı ispat-ı vücut kaydı dosyalanmadığını ve Kaza Mahkemesinin yetkisi olmadığı durumunun ancak talimat safhasında ortaya çıktığına değinerek Yüksek Mahkemenin böyle bir yetki -kullanabileceğini ileri sürmüştür.

Müstedaaleyh adına hitab eden avukat ise cevaben özetle şu hususlara değinmiştir:

Konu 5756/06 sayılı davada avukat değişikliğinden sonra davaya avukat olarak girdiğini, durumun o zaman ortaya çıktığını ileri süren Müst-edaaleyh avukatı, mevcut içtihat kararlarına ve mevzuata değinmiş, 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 38(f) maddesinin 21 Aralık 1963 tarihinde yürürlükte olan Deniz Hukukuna ilişkin mevzuatın uygulanmakta olduğunu izah etmiş, keza, Deniz Hukuku ile halen yü-rürlükte sayılan 1956 Adalet Yönetim Yasası altında (The Administration of Justice Act) 1963 Admiralty Law Yasasının, Deniz Hukuku yetkisini Yüksek Mahkemeye verdiğini ve Deniz Hukuku açısından halen yürürlükte olan bu yasal mevzuat altında işbu davanın ta-lep edildiği şekilde havale edilemeyeceğini iddia etmiş ve neticede Deniz Hukuku yetkisinin Yüksek Mahkemede olduğu noktasından hareketle Yüksek Mahkemeyi bu davada nakil yetkisini kullanmamaya davet etmiş ve istidanın reddedilmesini talep etmiştir.

9/76 -sayılı Mahkemeler Yasasının 66(1) maddesi "Davaların nakli" yan başlığı altında, aynen şöyledir:

"66.(1)Yüksek Mahkeme Yargıtay olarak re'sen veya taraflardan
birinin istemi üzerine bir davayı bir mahkemeden
yetkili başka bir mahkemeye tü-müyle veya kısmen veya
davada takip edilmesi gereken usul konusunda, herhangi bir
zaman ve safhada nakledebilir.
Nakil yetkisi Yargıtay olarak Yüksek Mahkemece emir
verilmesi yoluyla kullanılır ve böyle bir emir aynı
şekilde ipta-l veya tadil edilebilir.
(3)Bir Kaza Mahkemesi başkanının re'sen veya ilgili kişinin
istemi üzerine, askıda bulunan bir hukuk işleminin başka bir
mahkemeye nakledilmesi gerektiği kanısında olması ve
bu konuyu Yüksek Mahkemeye bildirme-si halinde Yüksek
Mahkeme, Yargıtay olarak, işlemin hangi mahkemede
görülüp karara bağlanacağı hususunda direktif verir.
Nakil emri, emrin kapsamına giren ve uygulanması gereken dava veya işlemi talik eder ve dava ve işlem ile ilgili tüm d-osya ve sair kayıtlar naklin yapıldığı mahkemeye gönderilir ve o mahkeme tarafından görülüp karara bağlanır."
Ayni şekilde, Deniz Hukuku açısından incelenen 14/60 sayılı yasanın benzer kurallar içerdiğini görmekteyiz. Bu yasanın 61. maddesi aynen şöyl-edir:

"Davaların Nakli

Herhangi bir dava herhangi bir zamanda ve
herhangi bir safhasında,ve davadaki taraflardan nakil
herhangi birinin müracaatı ile olsun veya olmasın, yetkisi
Yüksek Mahkeme tarafından herhangi bir Mahkemeden
herhangi- başka bir yetkili mahkemeye nakledilebilir
ve o gibi dava tamamen veya kısmen veya bu davada
takip edilmesi gereken bir usul hususunda
nakledilebilir."

İlgili mevzuat gerek 1963 de gerekse günümüzde " Yetkili Mahkemeye" havale yapma yetkisinin Yüksek- Mahkemede olduğuna işaret etmektedir.

Deniz Hukukunda uygulanan mevzuatın ne olduğu ile ilgili incelemede ise 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 38(f) maddesi şöyle demektedir:

"Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Devleti Mahkemeleri aşağıdaki mevzuatı uygular-:-...........
(a) ..
(b) ...
(c) ...
(d) ...
(e) ...
(f) 21 Aralık 1963 tarihinde yürürlükte olan Deniz Hukukuna ilişkin mevzuat."

Bu noktadan hareketle Deniz Hukukuna ilişkin 1963'de yürürlükte bulunan mevzuatın ne olduğunu tesbit etmek için 14/1