-D. 28/2014 Yargıtay/Hukuk 81/2010
(Girne Dava No: 1192/2006)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti: Narin F. Şefik, Hüseyin Besimoğlu, Ahmet Kalkan.
İstinaf eden: Emine Süleyman Yusuf n/d Emine Kozanoğlu'nun
Ter-eke İdare Memuru sıfatı ile Yusuf Kozanoğlu,
Boğazköy - Girne
(Davacı)
- ile -
Aleyhine istinaf edilen: Engin Desdur, Terminal Taksi Durağı,
- Lefkoşa Belediyesi Otobüs Terminali,
Lefkoşa
(Davalı)

A r a s ı n d a.

İstinaf eden namına: Avukat Menteş Aziz
Aleyhine istinaf edilen- namına: Avukat Hasan Özkök.

Girne Kaza Mahkemesi Kıdemli Yargıcı Beril Çağdal'ın 1192/2006 sayılı davada 14.5.2010 tarihinde verdiği karara karşı, Davacı tarafından yapılan istinaftır.

------------

H Ü K -Ü M

Narin F. Şefik: Huzurumuzdaki istinaf, Alt Mahkemenin Davacının davasını reddeden kararından kaynaklanmaktadır.

Davacı, 14.4.2006 tarihinde, Davalı aleyhine ikame ettiği dava ile, 28/7/1997 tarihinde, Girne-Aşağı Dikmen Pafta Harita XII/51, E &- W.1 Parsel 64/1'de yer alan taşınmaz maldaki 1/24 hissesi ile ilgili olarak 27.2.1996 tarihinde Davalı ile akteylediği satış senedinin, ve yine senede konu malın, Davalıya hibe yöntemi ile yaptığı devrin Davalının vaat ve/veya hile ve/veya aldatıcı davran-ışları ve/veya nüfuz suistimali ve/veya tehdit ve/veya baskı ve/veya Davacının iradesinin fesada uğratılması neticesinde yapıldığı ve/veya elde edildiği nedeni ile satış senedinin ve/veya devrin ve/veya koçan muamelelerinin geçersiz ve/veya hükümsüz olduğu-nu iddia ederek, bu işlemlerin iptal edilmesini ve
gayrimenkuldeki Davacının 1/24 hissesinin tekrar Davacı adına kaydedilmesini ve Davacıya zarar-ziyan ödenmesini talep etmiştir.

Dava, 14.4.2006 tarihinde ikame edildikten sonra, Davacı, 5.2.2007 tarihind-e vefat etmiştir. Dava dosyasına, 22.2.2008 tarihli Davacı Avukatının bir müracaatı ile, müteveffa Davacının 19/2007 sayılı Terekesine Yusuf Kozanoğlu'nun Tereke İdare Memuru olarak tayin edildiği ifade edilerek, davanın unvanının bu doğrultuda tadil edilm-esi talep edilmiş ve 7.4.2008 tarihli Mahkeme emri ile davanın unvanından Davacının ismi çıkarılarak Tereke İdare Memuru sıfatı ile Yusuf Kozanoğlu ismi konmak suretiyle unvan tadil edilmiştir.

27.6.2008 tarihinde, Davalı tarafından Müdafaa Takriri dosy-alanmış ve dava 17.11.2009 tarihinde dinlenmeye başlanmıştır. Alt Mahkeme duruşma neticesinde kararını 14.5.2010 tarihinde açıklamıştır.

Alt Mahkeme huzurundaki tüm şahadet ve bunlar üzerinde vardığı bulgular neticesinde, "müteveffanın kendi isteği ile- ve ne yaptığını ve sonuçlarını idrak ederek 27.2.1996 tarihli satış senedini imzaladığı, kendi arzusu ve hür iradesi ile 28.7.1997 tarihinde dava konusu taşınmaz malı Davalı adına devrettiği"ni kabul ederek, Davacının davasını ret ve iptal etmiştir.

Alt- Mahkeme kararında ayrıca, Davacının Terekesi olan 19/2007 No.lu terekenin öncelikle vasiyetnamesiz tereke olarak kurulması için başvuruda bulunulduğunu ve Yusuf Kozanoğlu'nun Tereke İdare Memuru olarak gösterildiğini, daha sonra merhumenin vasiyetnamesi -olduğunun ortaya çıkması ile terekeye Tereke İdare Memuru tayin edilmeden dosyanın açıkta bekletildiğini belirterek, Yusuf Kozanoğlu'nun Tereke İdare Memuru olmadığı gerçeği ışığında, bu davayı yürütmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle de, davanın reddedil-mesi gerektiğine karar vermiştir.

Davacı, Alt Mahkemenin 14.5.2010 tarihli kararından 11 istinaf sebebi ile istinaf etmiştir.

İlk olarak 9. istinaf sebebinin incelenmesi gerekir. Bu aynen şöyledir:

"Muhterem Bidayet Mahkemesi, Yusuf Kozanoğlu'nu-n
Girne Kaza Mahkemesi Tereke Tenfiz Salahiyatı Tereke İstida No.19/2007'de tereke idare memuru olarak gösterilmiş olmasına rağmen Yusuf Kozanoğlu'nun tereke idare memuru olmadığı ve dolayısıyla tereke idare memuru sıfatıyla da işbu davayı yürütemeyeceği n-edeniyle davayı reddetmekle yanlış ve hatalı hareket etti."

İstinafın dinlenmeye başlandığı 13.4.2012 tarihinde bu istinaf sebebi gündeme geldikten sonra, istinafın dinlenmesine ara verilerek, müteveffa Emine Süleyman Yusuf n/d Kozanoğlu terekesine Tere-ke İdare Memuru atanmasına Yargıtayca fırsat tanınmıştır. Ancak müteaddit ertelemelere rağmen, istinafın en son dinlenme tarihi olan 5.2.2014 tarihinde hâlâ daha müteveffanın terekesine Tereke İdare Memuru tayin edilmemişti. Bu nedenle bu istinaf sebebinin- öncelikle karara bağlanması gerekir.

Bir kişinin ölümü nedeniyle dava unvanı, Hukuk Muhakemeleri Usul Tüzüğü Emir 12 nizam 2 altında unvana Tereke İdare Memuru dahil edilerek tadil edilir.

Hukuk Muhakemeleri Usul Tüzüğü Emir 12 nizam 8 altınd-a, ölüm halinde, karşı tarafın, davanın devam etmesi için müracaat yapması halinde, verilecek süre içerisinde işlem yapılması gerekir, aksi takdirde, karşı taraf lehine hüküm verilir. Emir 12 nizam 10 altında ise 1 yıla aşkın bir süre, bir dava ölüm nedeni-yle askıda kalır ve işlem yapılmazsa dava iptal edilir. Huzurumuzdaki istinafa konu bu davada, Hukuk Muhakemeleri Usul Tüzüğü Emir 12 nizam 8 ve 10 altında bir müracaat yapılmadığı gibi, bu nizamlar altında herhangi emir de verilmiş değildir.

Hukuk Muhak-emeleri Usul Tüzüğü Emir 9 nizam 13'de ölen bir kişinin yasal temsilcisi ile ilgili uygulamanın ne olacağı izah edilmektedir.

Bu nizam aynen şöyledir:

-"If in any cause, matter, or other proceeding it
shall appear to the Court or a Judge that any
deceased person who was interested in the cause
or matter in question has no personal representa-
tive in Cyprus, the Court or Judge may, i-n the
cases mentioned below, proceed in the absence of
any person representing the estate of the deceased
person, or may appoint some person to represent
his estate for all the purposes of the cause,
matter or other proceeding o-n such notice to such
persons (if any) as the Court or Judge shall think
fit, either specially or generally by public
advertisement, and the order so made, and any
order consequent thereon, shall bind the estate of
the deceased- person in the same manner in every
respect as if a duly constituted personal represen-
tative of the deceased had been a party to the
cause, matter, or proceeding.
The cases above referred to are-
where there are other parties to t-he action
in the same interest as the deceased,
where the deceased was an accounting party
and without beneficial interest and died
insolvent,

where the interest of the deceased in the
proceeding was small and contingent, or
-where useless delay and expense would be
caused by appointing a person to represent
his estate,
where the deceased died after appearance or
the time therefor had lapsed, leaving heirs
residing abroad."

--
"Herhangi bir sebep, mesele veya başka bir işlemde
hak veya menfaati olan ölmüş bir kişinin Kuzey
Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'n-de şahsi temsilcisi
olmadığına mahkeme veya yargıcın kanaat getirmesi
halinde, mahkeme veya yargıç aşağıda belirtilen
durumlarda, müteveffanın terekesini temsil eden
herhangi bir kişinin gıyabında yargılamayı
sürdürebilir veya uygun göreceği kişi-lere
(eğer varsa) ve uygun göreceği şekilde özel olarak
veya genel nitelikte alenî bir ilân yoluyla gerekli
ihbarın yapılması üzerine, ilgili sebep, mesele veya
işlem amaçları için terekeyi temsil etmek üzere
herhangi, bir kişiyi atayabilir. Mahkem-e veya yargıç
tarafından verilecek böyle bir emir ve bu emre
istinaden verilecek herhangi başka bir emir, ilgili
sebep, mesele veya işleme müteveffanın yöntemine
uygun olarak atanmış şahsi bir temsilcisi taraf
olarak katılmış gibi, müteveffanın te-rekesini her
bakımdan aynı şekilde bağlar.

Yukarıda değinilen durumlar şunlardır:-

(a) Davada, müteveffa ile aynı hak ve menfaati olan
başka taraflar da bulunduğun