-D. 41/2013 Yargıtay/Hukuk No: 74/2008
(Lefkoşa Dava No: 3871/2003)
YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.

Mahkeme Heyeti: Şafak Öneri, Hüseyin Besimoğlu, Mehmet Türker.

İstinaf eden: Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu, KKTC Merkez - Bankası - Lefkoşa
(Davalı)

ile

Aleyhine istinaf edilen: İhtiyat Sandığı Dairesi adına İhtiyat Sandığı Dairesi Müdürü - Lefkoşa
(Davacı)

A r a- s ı n d a.

İstinaf eden namına: Avukat Salih Çağdaşer
Aleyhine istinaf edilen namına: Avukat Ezer Özsoy.

Lefkoşa Kaza Mahkemesi Başkanı Narin F. Şefik ve Yargıç Talat Usar'ın 3871/2003 sayılı davada 11.7.2008 tarihinde verdiği karara karşı Davalı tara-fından yapılan istinaftır.

------------

K A R A R

Şafak Öneri: Davacı/aleyhine istinaf edilen (kararda davacı diye anılacak) yasa ile kurulmuş tüzel kişiliği haiz bir fon-dur. Davalı/istinaf eden (kararda davalı diye anılacak) ise, amacı KKTC'-deki bankalara yatırılan tasarruf mevduatlarını sigorta ettirmek ve tasarruf mevduatı sahiplerinin haklarını korumak olan, yasa ile kurulmuş, tüzel kişiliği haiz bir fon-dur.

Davacı, davalıya 21/3/2000 tarihinde devredilen Hürbank Ltd ve Everest Bank Lt-d.de, 9/10/2000 tarihinde devredilen Kıbrıs Kredi Bankası Ltd.de ve 31/3/2002'de devredilen Endüstri Bankası Ltd.de, TL ve döviz olmak üzere muhtelif tasarruf mevduatı bulunduğunu, bu mevduatların sigorta kapsamında olduğu için, davalı fon tarafından ödenm-esi gerek-tiğini ileri sürerek, Lefkoşa Kaza Mahkemesinde huzurumuzdaki istinafa konu davayı dosyaladı.
Davayı dinleyen Alt Mahkeme, neticede, davacının talepleri doğrultusunda mezkûr bankalardaki mevduat ve faizleri için davacı lehine hüküm vermesi üzeri-ne, Alt Mahkeme kararının hatalı olduğunu iddia eden davalı, huzurumuzda bulunan bu istinafı dosyaladı.
İstinaf ihbarnamesi 8 istinaf sebebi ihtiva etmesine rağmen, istinafın duruşmasında ileri sürülen argümanlara göre, 4 baş-lık altında özetlenebilir:
1-- Alt Mahkemenin, davacının davalı fonun kapsamında olduğuna ilişkin bulgusu hatalıdır.
2- Alt Mahkemenin, davacı lehine faiz emri vermesi hatalıdır.
3- Alt Mahkemenin, davacının Endüstri Bankasında bulunan mev-duatına, mezkûr banka tarafından önceki dönem-de tahakkuk etti-rilmeyen faizler için de hüküm vermesi hatalıdır.
4- Alt Mahkeme, davalının ödeme güçlüğü içinde olmasına rağ-men, dava konusu meblağlar için, davacı lehine hüküm ve emir vermekle hatalı davranmıştır.

İNCELEME:
1. İstinaf sebebi:
Daval-ı, dava konusu mevduatların, ilgili bankalara, 74/1991 sayılı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Yasası yürürlük-te olduğu bir zamanda yatırıldığını, davacının bu Yasa altında davalı fonun kapsamında olmadığını, 40/2001 sayılı Yasa, dava-cının mevduatlarını da- fon kapsamına almasına rağmen, herhangi bir sigorta primi ödenmediği için, dava konusu mevduatları kapsamadığını iddia etmektedir.

Dava konusu mevduatların, 74/1991 sayılı Yasa yürürlükte iken yatırıldıkları ve mezkûr Yasa altında davalının kapsamın-da- olmadıkları ihtilaf konusu değildir. Bilahare 10/3/2000 tarihinde yürürlüğe giren 21/2000 sayılı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Yasası ile 74/1991 sayılı Yasa yürürlükten kal-dırılmıştır. 21/2000 sayılı Yasa'nın 2 ve 9(1) maddeleri altında davacının, Yasa-'nın yürürlüğe girdiği tarihten sonra yatıracağı mevduatlar da davalı fon kapsamına alınmış olmasına rağmen, Geçici 1. maddesi altında, Yasa yürürlüğe girmezden önce yatırılan dava konusu mevduatlar fon kapsamı dışında tutulmuştur.
21/2000 sayılı Yasayı yü-rürlükten kaldıran, 40/2001 sayılı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu Yasası ise, ilk kez davacının dava konusu mevduatları hususunda geriye dönük bir hukuki düzenleme getirmektedir. 40/2001 sayılı Yasa'nın konu ile ilgili Geçici 1. maddesi şöyledir:

"Geçici- Madde 1.
Bu Yasanın yürürlüğe girdiği tarihten önce yönetimine el konulan bankalardaki gerçek kişilere ait mevduatlar ile yönetimine el konulan bankalardaki "banka" kelimesini kullanan ve bankacılık faaliyetini yürüten kooperatiflerin ve İhtiyat Sandı-ğı Fonunun tüm mevduatları, Fonun sigortası kapsamındadır."

Görüldüğü gibi, bu madde, dava konusu mevduatları davalı fonun kapsamına almaktadır.

Davalının iddialarına göre, bu madde, sigorta primi yatı-rılmış mevduatları kapsamaktadır. Dava konusu me-vduatlar için sigorta primi yatırılmadığı cihetle, bu mevduatlar sigorta kapsamında değildir.

40/2001 sayılı Yasa incelendiğinde, fondan yararlanabilmek için, sigorta primi yatırılması gerektiğine dair bir kriter yer almadığı açıklıkla görülmektedir. Dav-alı fonun kaynakları, 40/2001 sayılı Yasa'nın 7(1) maddesinde sıralanmıştır. Buna göre, fonun kaynakları sadece sigorta primlerinden oluşmamak-ta, örneğin "bütçeden aktarılan avans miktarı" "Türkiye'den ve/veya diğer ülkelerden bu amaçla sağlanacak yardıml-ar" kalemleri gibi miktarı belirgin olmayan, ihtiyaca göre tesbit ve elde edilmesi öngörülen kaynaklar da bulunmaktadır. Yine, Geçici 1. maddenin amacının, yaşanan banka krizinin, ekonomi üzerindeki olumsuz etkilerini azaltmak olduğu da dikkate alın-dığınd-a, sigorta primi ödenmeyen mevduatların kapsam dışı olduğu sonucuna varmak olanaksızdır.

İfade edilenler ışığında, Alt Mahkemenin bu başlık altın-daki kararı hatalı olmadığından, 1. istinaf sebebi reddolunur.

2. İstinaf sebebi:
Alt Mahkeme kararının, -dava konusu mevduatlara uygulanacak faiz oranlarının ne olması gerektiğine ilişkin bölümü şöyle-dir:

"Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu yasalarında "faiz" kelimesi olmamakla birlikte 21/00 sayılı Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu yasasının 9'uncu maddesi ile- "tüm tasarruf mevduatları fonunun sigortası altında" oldukları kabul edilmiştir.
40/01 sayılı yasanın 9'uncu maddesi de yine "tüm tasarruf mevduatları"'ndan bahseder.
Bir Tasarruf Mevduatının içerisinde tabii ki faiz de vardır. Bankacılığın en teme-l kuralı, bankaya yatırılan paraya faiz ödeneceğidir. Mevduatın yatırıldığı süreye bağlı olarak bu faiz oranı değişmektedir, ancak her tasarruf mevduat hesabına faiz de dahildir veya faiz hesabın bir parçasıdır. Bu nedenle Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu me-vduatı öderken faiz ödeme sorumluluğunu da yüklenmiş olur. Uygulanacak faiz oranları banka ile mevduat sahibi arasında belirlenmiş olur veya banka Merkez Bankasına uyguladığını bildirdiği faiz oranları kullanılır. Bu devrede Kıbrıs Kredi Bankasının uygulad-ığı faiz oranları emare 1 yazıda belirtilmiştir. Endüstri Bankası ise senet üzerinde uygulanacak faiz oranını yazmıştır. Bu durumda davacının sunduğu şahadet doğrultusunda davalının, Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu yasası kapsamında olduğunu kabul ettiğimiz- Hürbank ve Everest Bank'daki mevduatlara ve yine fon kapsamında olduğu kabul edilen Kıbrıs Kredi Bankası ile Endüstri Bankasındaki mevduatlara banka tarafından uygulanacak faiz oranlarını ödeme tarihine kadar uy