-D.5/2010 Yargıtay/Hukuk: 2/2008
(Dava No:1868/2006,Lefkoşa)

YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.
Mahkeme Heyeti:Mustafa H.Özkök, Gönül Erönen, Seyit A.Bensen.

İstinaf eden: Enver Hoca, Girne
- (Davacı)

- ile -

Aleyhine istinaf edilen: 1. Ercüment Tahir, Hasan Sabri Tahir
Terekesi İdare Memuru sıfatıyle,
Lefkoşa
- 2. Ercüment Tahir, Lefkoşa
3. Ahmet Özer Aydeniz, Girne
4. Valance Enterprises Ltd, Girne
(Davalı No.1, No.2 ve N-o.4)

A r a s ı n d a.

İstinaf eden namına: Avukat Kıvanç M. Riza
Aleyhine istinaf edilen No:1 ve 2 namına: Avukat Tevfik Mut
Aleyhine istinaf edilen No:4 Valance Enterprices Ltd., şahsen.

Lefkoşa Kaza Mahk-emesi Başkanı Narin Ferdi Şefik ve Yargıç Talat Usar'ın 1868/2006 sayılı davada 7.12.2007 tarihinde verdiği karara karşı, Davacı tarafından yapılan istinaftır.

-----------------

H Ü K Ü M

Musta-fa H. Özkök: Davacı, Lefkoşa Kaza Mahkemesinde dosyalamış olduğu 1868/2006 sayılı davasında sunduğu 25.9.2006 tarihli
-tafsilâtlı Talep Takririnde özetle, dava ile ilgili zamanlarda
ve halen emlâk işleri ile iştigal ettiğini, Davalı No.(1)'i
şahsen ve Sabri Tahir Tereke İdare Memuru sıfatıyle dava
edildiğini, Davalı No.(4)'ün kayıtlı bir şirket olup Davalı
No.(3)'ün ise D-avalı No.(4) şirketin %95 hissesine sahip ve
aynı zamanda şirketin yegane direktörü olduğunu ve Ekim 2005
yılında Davalı No.(3)'ün kendisine müracaat ederek restorant
yapmak için Lefkoşa' da bir yer bulmasını istediğini ve Davalı
No.(3)'e birkaç bina yanın-da Sabri Orient binaları olarak
bilinen binayı da gösterdiğini ve Davalı No.(3)'ün bu malı
satın almak istediğini ve satışın sağlanması halinde
kendisine 20.000 Sterling komisyonluk ödemesi hususunda
anlaştığını ve bu anlaşma üzerine Davalı No.(1) ve (2)-'yi
ziyaret ettiğini ve Davalı No.(3)'ün dava konusu gayrımenkûl-
leri satın almak istediğini Davalı No.(1) ve (2)'ye
bildirdiği zaman Davalı No.(2) şahsen ve Davalı No.(1)
Terekenin İdare Memuru olarak malın satılması halinde kendisine
%5 komisyonluk öd-eyeceğini kabul ettiğini ve bu hususta
anlaştıklarını, mal sahibi ile bu şekilde anlaştıktan sonra
Davalı No.(1) ve (2) ile Davalı No.(3)'ü Davalı No.(2)'nin
işyerinde biraraya getirdiğini ve dava konusu malların satışı
ile ilgili pazarlık yapıldığını, b-ilâhare pazarlığın Girne'de
Avukat Selçuk Gürkan Beyin yazıhanesinde devam ettiğini ve
taraflar arasında Davalı No.(1) ve (2)'nin dava konusu malı
465.000 Sterlinge Davalı No.(3)'e satma hususunda anlaştıklarını
ve el sıkıştıklarını ancak aralarında bazı a-nlaşmazlıklar olduğu için satışın gerçekleşmediğini bilâhare aynı malın Davalı No.(1)
tarafından Davalı No.(4) şirkete devredildiğini ve bu işlem
tamamlandığı cihetle Davalı No.(3) de 20.000 Sterling
komisyonluk alacağının doğduğunu, Davalı No.(3)'ün kend-isine
11 Milyar TL ödediğini ve bakiye 15.400 Sterling alacağı
kaldığını ve bu miktar için Davalı No.(3) aleyhine hüküm
verilmesini talep ettiğini keza Davalı No.(1) ve (2)'den ise
465.000 Sterling üzerinden %5 komisyonluk hakkı doğmasına
rağmen Davalı N-o.(1) ve (2)'nin kendisine herhangi bir ödeme
yapmadığı nedeniyle Davalı No.(1) ve (2) aleyhine de

465.000 Sterling için %5 nispetinde komisyonluk talebi ile
ilgili hüküm talep etmiştir.

Davalı No.(3) ve (4) dosyaladıkları müdafaa takririnde
özetle,- Davacıdan kendilerine restorant yapmak için bir yer
bulmasını istediğini ancak komisyonluk miktarı olarak
herhangi bir anlaşma yapmadıklarını, sadece malın bulunması
halinde kendisine makul bir komisyon ödeyeceğini söylediğini,
Sabri Orient binaları olar-ak bilinen binaların Davacı tarafından
kendisine gösterildiğini, alma talebi olduğunu Davacıya
bildirdiğini ve Davacı bilâhare Davalı No.(1) ve (2) ile
kendilerini biraraya getirdiğini, aralarında birtakım
pazarlıklar yapılmasına rağmen satışın gerçekleşme-diğini,
bilâhare bu malların Altınbaş Sigorta Ltd.'e satıldığını
öğrenmesi üzerine Altınbaş Sigorta Ltd. ile temasa geçtiğini
ve netice itibarıyle bu malları Altınbaş Sigorta Ltd.'ten
satın alıp Davalı No.(4) şirket adına kaydedildiğini, işlemin
tamamlanm-ası üzerine bu malın kendisine Davacı tarafından
bulunduğunu dikkate alarak ve Davacının bu meselede yapmış
olduğu hizmetine karşılık Davacıya 11.000 TL ödediğini ve
bu nedenle başka bir komisyon borcu olmadığını ileri
sürerek Davalı No.(3) ve (4) aleyh-indeki davanın reddini
talep etmiştir.

Davalı No.(1) ve (2) ise dosyalamış oldukları müdafaa
takririnde özetle Davacı ile komisyon anlaşması yapmadıklarını,
Davacının bu binaları satmasına yardımcı olması halinde
kendisine makul bir komisyon ödeyece-ğini vaat ettiğini,
ancak Davalı No.(3) ile biraraya gelmelerine rağmen satışın
gerçekleşmediğini ve Davacının da bu işi bıraktığını bilâhare
Altınbaş Sigorta Ltd.'in bu malı satın alması üzerine yapmış
oldukları 18.10.2005 tarihli yazılı sözleşme ile mal-ı Altınbaş
Sigorta Ltd.'e sattığını ve bilâhare bu malları Altınbaş
Sigorta Ltd.'in talebi üzerine ve yaptıkları mukavele uyarınca
Davalı No.(4) şirkete devredildiğini, Altınbaş Sigorta Ltd.'e
devredildiğinden dolayı Davacının herhangi bir katkısının
olma-dığı cihetle Davacıya karşı herhangi bir komisyon ödeme
sorumluluğu olmadığını ileri sürerek Davalı No.(1) ve (2)
ile ilgili davanın reddini talep etmişlerdir.

Davanın duruşması yapılmıştır. Davacı bizzat şahadet
vermiş ve 3 de tanık dinletmiştir. -Davalı No.(2) bizzat
şahadet vermiş ve 2 de tanık dinletmiştir. Davalı No.(3)
ve (4) adına ise Davalı No.(2) şahadet vermiş aynı zamanda
taraflar 6 adet de emare ibraz etmişlerdir.

Sunulan şahadet ve ibraz olunan emareleri değerlendiren
İlk Mahkem-e, Davacı ile Davalı No.(3) arasında komisyon
anlaşması olduğunu, Davalı No.(3)'ün yaptığı ödemeden sonra
bakiye 43.500 TL daha alacağı kaldığını belirterek bu miktar
için Davacı lehine ve Davalı No(3) aleyhine hüküm vermiş ve
Davalı No.(1), (2) ve (4) al-eyhindeki davayı ise ret ve iptal
etmiştir.

Davacı, Davalı No.(1), (2) ve (4) aleyhindeki davanın İlk Mahkeme tarafından reddedilmesi kararına karşı işbu istinafı dosyalamıştır.

İstinaf 8 sebep içermekle birlikte İstinaf Eden Avukatı
istinaf -sebeplerini birlikte ele alıp hitapta bulunmuştur.

İstinafın duruşmasına başlandığı sırada İstinaf Eden
Avukatı yaptığı hitabında, Aleyhine İstinaf Edilen No.(3) ve
(4) ile ilgili olarak Davalı No.(3) aleyhine verilen hüküm
tatmin edildiği cihetle- Davalı No.(3) ve (4) aleyhindeki istinafında ısrarlı olmadığını belirterek Davalı No.(3) ve (4) aleyhindeki istinafı geri çekmiştir.

Davalı No.(1) ve (2) ile ilgili istinafını ileri götüreceğini belirttikten sonra hitabını yapmıştır. Yaptığı hita-bında özetle, Davacının Davalı No.(1) ve (2) ile dava
konusu malın satışı ile ilgili anlaştıklarını ve satışın gerçekleşmesi halinde kendisine %5 komisyonluk verilmesi hususunda anlaştıklarını ve bu anlaşmaya uygun alıcı olarak Davalı No.(3) ile satıcı Dav-alı No.(1) ve (2)'yi ile biraraya getirdiğini, aralarında satış konusunda birtakım pazarlıklar yapıldığını ve dava konusu malların 465.000 Sterlinge satılması hususunda mutabık kalmalarına rağmen bilâhare araya giren uyuşmazlık nedeniyle satışın tamamlanma-dığını, ancak Davacının yapması gereken işleri yani alıcı ile satıcıyı biraraya
getirdiğini ve belli bir miktar üzerinde mutabık kaldıkları
cihetle mutabık kalınan 465.000 Sterling üzerinden %5 komisyonluk
hakkı doğduğu halde İlk Mahkemenin davasını redde-tmekle hata
ettiğini çünkü neticede dava konusu gayrımenkûllerin Davalı No.(2) tarafından Davalı No.(1) Tereke adına Davalı No.(3)'ün
%95 hissedarı olduğu Davalı No.(4) şirkete devredilmiştir.
Bu nedenle komisyon hakkı doğduğunu ileri sürerek İlk Mahke-menin davasını reddetmekle hata ettiğini belirtip istinafın kabul edilmesini talep etmiştir.

Aleyhine İstinaf Edilen Davalı No.(1) ve (2) Avukatı ise
yaptığı hitabında Davacı ile Davalı No.(1) ve (2)'nin %5 komisyonluk anlaşması yapmadıklarını, sadec-e satışı gerçekleştirmesi halinde kendisine makul bir komisyonluk verileceği söylenmiş olmasına rağmen Davacı, Davalı No.(1) ve
(2) ile Davalı No.(3)'ü biraraya getirmesine rağmen satışı
gerçekleştirmediğini bilâhare Davalı No.(1) ve (2)'nin dava
konusu m-alı Altınbaş Sigorta Ltd.'e sattığını ve mukavele gereğince Altınbaş Sigorta Ltd.'e ya kendi adına veya göstereceği kişi adına koçan devrinin yapılmasını öngördüğünü ve mukaveleye uygun olarak Altınbaş Sigorta Ltd.'in talebi üzerine ilgili mallar Davalı No-.(4) adına Tapu'da devir ve kaydedilmiştir. Bu satış işlemini yapan Davalı No.(1) ve (2)'nin Altınbaş Sigorta Ltd.'e satışı ile ilgili işlemde Davacının herhangi bir rolü olmadığı nedeniyle komisyon alacağı doğmadığını bu nedenle İlk Mahkemenin komisyonla- ilgili Davalı No.(1) ve (2) aleyhine hüküm vermemekle herhangi bir hata işlemediğini ileri sürerek istinafın reddini talep etmiştir.

Yapılan hitaplar ile sunulan şahadet ve ibraz edilen emareler incelendiği zaman meselenin olgularının kısaca şöyle- olduğu anlaşılmaktadır,

İlgili zamanda Davalı No.(2), Davalı No.(1) olan Sabri Tahir Terekesinin Tereke İdare Memuru idi ve dava konusu Sabri Orient binaları olarak bilinen gayrımenkûller Davalı No.(1) terekeye
ait idi. Davacı, dava konusu malları -satıp satmayacağı hususunda
Davalı No.(1) ve (2) ile temasa geçtiği, Davalı No.(2)'nin şahsen ve tereke idare memuru sıfatıyle Davacıya bu malları satmak
istediği ve satmada yardımcı olması halinde Davacının iddiasına
göre %5 komisyonla Davalı No.(2)'nin i-ddiasına göre makul bir
komisyon ödemesi hususunda anlaştıklarını bilâhare dava konusu malı alıcı olan Davalı No.(3) ile Davalı No.(1) ve (2)'yi biraraya getirdiği, aralarında birtakım pazarlıklar olmasına
rağmen ve satış bedeli olarak Davalı No.(3)'ün Da-valı No.(1) ve (2)'ye 465.000 Sterling satış bedeli önermesine rağmen satışın
taraflar arasındaki fiyat uyuşmazlığı nedeniyle gerçekleşmediği bilâhare Davalı No.(1) ve (2)'nin dava konusu malları Altınbaş Sigorta Ltd.'e satış senedi tahtında sattığı ve yin-e satış senedi şartlarına uygun olarak Davalı No.(1) ve (2) tarafından Davalı No.(3)'ün %95 hissedar olduğu bir şirkete Tapu'da devredildiği anlaşılmaktadır.

İstinaf Edenin istinafını incelemeye başlamadan önce Davalı No.(1) ve (2) ile ilgili sunulan- şahadet aşağıdaki gibidir:

Tanık No.(2) Zeliz Melemendi Toprakçı Mavi 29'da şöyle demektedir:

"S. Ayni tarihde bir da 1944/2005 sayılı takrir
yapıldı mı ayni tarihde?
C. Evet yapıldı.
S. Bu takrirlerle, satış- takrirleri ile Hasan
Sabri Tahir terekesine ait bazı mallar devredildi?
C. Evet.
S. Kime devredildi?
C. Valance Enterprises Limitete.
S. Devredilen mallar bu Sabri Oriyent olarak
bilinen yerdir?
- C. Evet.
S. Başbakanlık civarında?
C. Evet.
S. Tereke adına kim imzaladı?
C. Tereke İdare Memuru Ercüment Tahir.
S. Her iki t