-D. 29/2013 Yargıtay/Hukuk No: 108/2011
(Lefkoşa Dava No: 4141/2008)

YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA.

Mahkeme Heyeti: Şafak Öneri, Narin F.Şefik, Hüseyin Besimoğlu.

İstinaf eden: 1- Ayhan Gençosmanoğlu (Araç Sürücüsü) Gönyeli
2- MNG -Kargo Yurtiçi ve Yurtdışı Taşımacılık Anonim Şirketi, Lefkoşa
(Davalı No. 1 ve 2)

ile

Aleyhine istinaf edilen: Reşit ancak Mümeyyiz olmayan Yasir Cici, en yakın dostu veya akrabası Hamdi Cici vas-ıtası ile Türkiye
(Davacı)

A r a s ı n d a.

İstinaf edenler namına: Avukat Özkul Özdevim
Aleyhine istinaf edilen namına: Avukat Talat Kürşat.

Lefkoşa Kaza Mahkemesi Başkanı Mehmet Türker'i-n 4141/2008 sayılı davada 23/8/2011 tarihinde verdiği karara karşı Davalılar tarafından yapılan istinaftır.

---------------

K A R A R

Şafak Öneri:Davalı/istinaf eden 2, ilgili zamanlarda GT 956 plaka No.lu Wolkswagen Caddy marka aracın sahibi ve daval-ı/istinaf eden 1'in işvereni, davalı/istinaf eden 1 ise mezkur aracın sürücüsü idi.

12/3/2007 tarihinde, saat 13.55 raddelerinde, Uluslararası Kıbrıs Üniversitesinin bulunduğu Lefkoşa - Taşkent anayolu üzerinde, GT 956 plakalı aracın davalı 1 tarafından-, davalı 2'nin işi icabı sürüldüğü bir sırada bir trafik kazası meydana geldi. Meydana gelen kazada yaralanan davacı, en yakın dostu veya akrabası vasıtasıyla, Lefkoşa Kaza Mahkemesinde istinaf konusu davayı dosyaladı ve meydana gelen kazada, davalıların k-usur ve/veya ihmali olduğunu iddia ederek, genel ve özel zarar-ziyan talebinde bulundu.

Davayı dinleyen Alt Mahkeme, meydana gelen kazada davalı 1 ve davacının %50'şer kusurlu olduklarını bulduktan sonra, mesuliyetleri oranında, davacı lehine ve davalı -1 ve 2 aleyhine 82 TL özel ve 385,000 TL genel tazminata hükmetti.
Alt Mahkeme kararının hatalı olduğunu iddia eden davalılar, huzurumuzda bulunan bu istinafı dosyaladı. Davacı ise, isti-nafa karşı, 6.3.12 tarihinde, Emir 35 Nizam 10 altında "muka-bil ist-inaf" başlıklı bir ihbar dosyalamıştır.

İstinafın duruşmasına başlandığında, istinaf eden avukatı, ihbarın süresi içinde dosyalanmadığını ileri sürerek, ihbarın iptalini talep ettiğinden öncelikle bu konuda bir karar veril-mesi gerekmektedir.
HMUT Em-ir 35 Nizam 10'a göre, aleyhine istinaf edilen taraf, emir ve/veya hükümde değişiklik talep etmeyi arzu etmesi halinde, bu talebini içeren ihbarı, istinaf için tayin edilen günden 6 gün önce dosyalaması gerekir. Bu süre, müracaat olması halinde, İstinaf Ma-hkemesinin takdirine göre uzatıla-bilir.
Böyle bir ihbarın, değiştirilmesi istenen emir ve/veya hüküm-den etkilenebilecek tarafa tebliğ edilmesi gerekir. (Bak: Y/H 20/88, dağıtım 20/88)
Dosyadaki bilgilere göre, istinaf, 29/9/2011 tarihinde dosya-landıkta-n sonra, Mukayyitlikçe zapt-ı dava olarak, 7/2/2012 tarihine tayin edilmiştir. İhbar, değiştirilmek istenen emir ve/veya hükümden etkilenmesi muhtemel, istinaf edene şahsen tebliğ edilmemiştir. Zapt-ı dava için, tayin edilen gün, davacı avukatına 12/1/2012- tarihinde tebliğ edilmiş olmasına rağmen, davacı, ihbarı 7/2/2012 tarihinden 6 gün öncesine kadar dosyalamamış, dosyalayabilmek için Mahkemeden izin alma imkanı varken, bu yola da gitmemiş ve izinsiz olarak 6 Mart 2012 tarihinde dosyalamıştır. Dosyaladıkt-an sonra da, duruşma gününe kadar herhangi bir uzatma müracaatında bulunmamış, duruşma günü dahi böyle bir talep yapmamıştır. İfade edilenler ışığında ihbar, Emir 35 Nizam 10 kuralları uyarınca istinafın Mahkemece ele alınacağı tarihten 6 gün önce dosyalan-madığın-dan, dosyalanması için de herhangi bir talepte bulunulmadığın-dan, keza istinaf edene şahsen tebliğ edilmediğinden red ve iptal edilir.

İstinaf sebepleri, istinaf ihbarnamesinde belirtilenler ve istinafın duruşmasında davalı avukatı tarafından i-leri sürülen argüman ve iddialara göre, aşağıdaki şekilde özetlenebilir:
1- Alt Mahkemenin, davalı 1'in kazanın oluşumunda kusurlu olduğuna ilişkin bulgusu hatalıdır. Her halükârda, davalı 1'e yüklenen %50 sorumluluk oranı açıkça fazladır.
2- Alt Mahkemen-in, davacının almış olduğu yaralardan ötürü çektiği sızı ve çekeceği ızdırap ile hayat nimetleri kaybı için tam mesuliyet esası üzerinden tesbit ettiği 100,000 Stg açıkça fazladır.
3- Alt Mahkemenin, talep takririnde müstakbel kazanç kaybı ile ilgili yete-rli iddia yer almamasına rağmen, bu konudaki şahadeti değerlendirerek bulgu yapması hatalıdır.
4- Alt Mahkemece tesbit edilen 20 çoğaltıcı rakamı açıkça fazladır.
5- Alt Mahkeme, hatalı olarak müstakbel kazanç kaybını 36,000 TL fazla tesbit etmiştir.

1-. istinaf sebebi:
Davalı avukatı, kazanın davalı 1'in kullandığı aracın davacıya çarpması ile meydana geldiği hususunda yeterli şahadet olmadığını, ibraz edilen şahadete göre, kazanın yaya olarak yola giriş yapan davacının, o esnada yolu kullanmakta olan -davalı 1'in aracının sol dikiz aynası ve omuz kısmına çarpması suretiyle meydana gelme ihtimalinin daha güçlü olduğunu iddia etmektedir.

Alt Mahkemenin kazanın oluş şekli ile ilgili bulguları şöyledir:

"Tanık 6 Sümeyye Yılmaz, Tanık 13 Özgür İzmir'in ş-ahadeti ile Tanık 8 Hidayet Duran'ın şahadeti ve ibraz ettiği Emare 10 resimler albümünün ve bu resimlerdeki tahkikat memurunun saptadığı X vuruş noktasını, kaza mahallini, methaldar aracın durduğu yeri, Tanık 6 Sümeyye Yılmaz'ın şahadetine göre Davacının -yürüyüş ve kaza yeri olan yola yürüyüş yönünü ve kaldırımdan yola indiği ve Emare 10 resimlerde de görülen yeri, Davacının çarpmadan sonra savrulduğu kum yığınını, yine Emare 10 resimlerde görülen Davalı No.1'in kullandığı araçta sol yan dikiz aynasında ve- sol omuzda hasar olduğunu Tanık 10 Hüdaverdi Tabur ve Tanık 14 Arif Yetkiner'in şahadetine göre vuruşun önden arkaya doğru olduğunu da doğru bir şahadet kabul ederek dikkate aldığım zaman, kazanın 12/3/2007 tarihinde saat 20 raddelerinde Haspolat istikame-tinden (Lefkoşa Ana yolundan) gelerek Uluslararası Kıbrıs Üniversitesi Kampüsünü ikiye ayıran yolda Taşkent istikametine doğru yönetimindeki GT 956 plakalı Van Kargo Wolkswagen Caddy marka araç ile seyretmekte olan Davalı No 1'in yolun solundan yaya olarak- gelen ve kaldırımdan inip yola giriş yapan Davacıya yolun sol tarafında Emare 10 resimlerde görülen X noktasında aracının sol yan dikiz aynası ve sol omuzu ile çarpmak ve yine yolun solunda bulunan kum yığınına fırlatması ile meydana geldiği bulgusuna var-ırım."

Kazada methaldar olan davacı ve davalı 1, Alt Mahkemede şahadet vermediler. Keza, kazanın tahkikat memuru da şahadete çağrılmadı. Alt Mahkemenin kazanın oluş şekli ile ilgili ibraz edilen şahadeti titizlikle incelediği görülmektedir. Davalılar, -Mahkemenin bulguya varırken şahadeti yanlış değerlendirdiği hususunda bizi ikna edebilmiş değildir.

Alt Mahkeme kazanın oluş şekli ile ilgili bulgu yaptıktan sonra, tarafların kazanın oluşumundaki sorumluluğunu incele-yerek, davalı 1'in, kaza anında GT -956 plaka No.lu aracı makul ve basiretli bir sürücünün göstermesi gereken dikkat ve ihti-mamı göstermeksizin kullanması sonucu, yaya olarak yolda bulu-nan davacıya çarptığı için kusurlu olduğu, davacının ise, özellikle trafiğin yoğun olduğunu dikkate almak-sızın yeterli dikkat ve ihtimamı göstermeden, yolu kullanma ihtimali olan araçların mevcudiyetini dikkate almadan, etrafını yeterince kontrol etmeden, tedbirsiz olarak yola girmesi nedeniyle kaza-nın oluşumuna katkıda bulunduğu bulgusunu yaparak, tarafları-n kusur oranlarını %50'şer olarak tesbit etti. Alt Mahkemenin, davalı 1'in kusurları ile ilgili bulguları şöyledir:

"Huzurumdaki Davacı Tanıklarının inandığım şahadetleri ve Emare 10 resimlerde belirtilenlere göre, Davalı No 1, meskun ve gerek araç gerek-se insan trafiğinin yoğun olduğu kazanın vuku bulduğu yolda, yolun durumunu, yoldaki trafik hacmini, insanları göz önünde bulundurmadan ve bu ahval ve koşullara uygun olarak süratini salim bir hadde indirmeden süratli bir şekilde yoluna devam ederek, yolda- bulunan kişileri, bu kişilerin karşıdan karşıya geçebileceklerini kaale almadan aracını kullanmıştır. Kaza anı gündüz ve görüş mesafesi açık olduğu halde Davalı No 1 Davacıya çarpmamak için fren kullanmamıştır. Emare 10 resimlerde doğru kabul ettiğim X ça-rpışma noktası ve yolun genişliği dikkate alındığı zaman X noktası yani Davalı No 1'in aracı ile Davacıya çarptığı yer yolun sol kenarında olmasına rağmen yolun sağında Davalı No 1'in sağa manevra yaparak Davacıya çarpmayı önleyebilecek yeterli yol genişli-ği bulunmakta idi. Buna rağmen Davalı No 1 hiçbir manevra yapmayarak, fren kullanmayarak kullandığı aracın sol yan dikiz aynası ve sol omuzu ile Davacıya çarpmıştır. Davalı No 1 Davacıya çarpmamak için fren kullanmamış ve herhangi bir manevra yapmamıştır. -Zamanın gündüz, havanın açık, görüş mesafesinin de yeterli olduğu halde Davalı No 1'in Davacıyı görmemesi, Davacıya çarpmamak için fren kullanmaması, manevra yapmaması ve hiçbir tedbir almaması Davalının dikkatsiz ve ihmalkâr araç kullandığını açıkça ortay-a koymaktadır."
Davalı avukatı, Alt Mahkemenin davalı 1'in süratli araç kullandığı ve kaza anında kazayı önlemek için sağ yöne doğru manevra yapabile