-D.7/10

YÜKSEK MAHKEME HUZURUNDA. Birleştirilmiş
Yargıtay/Hukuk 95/2009
Yargıtay/Hukuk 1/2010
(Girne Dava No, 2359/2006)

Yargıtay/Hukuk 95/2009
(Girne Dava No, 2359/2006)

İstinaf -eden: 1. Emir Ömer Topal(Küçük)
2. Ömer Lütfi Topal(Küçük)
Davacı küçüklere velayeten ve adı geçen
sabilerin vasisi ve/veya anneleri ve/veya en
yakın arkadaşı ve/veya velileri sıfatı ile ve
- onların nam ve hesabına Birsu Hilal Altıntaş,
Kuru Sokak No 4 Yeniköy, istanbul
(Davacılar)

-ile-

Aleyhine istinaf edilen: Önceleri Emper Otelcilik Ltd. Olarak
bilinen ve KKTC Bakan-lar Kurulu
Kararı uyarınca 13.3.1997 tarihinde
isim değişikliği ve Kyrenia Jasmine
Court Hotel and Casino Ltd., Jasmine
Court Hotel 20 Temmuz Cad., -Girne
(Davalı No 1)

A r a s ı n d a.
İstinaf edenler namına: Avukat Gürsel Kadri
Aleyhine istinaf edilen namına: Avukat Ergin Ulunay ve Avukat Güner Çakın.

Yargıtay/Hukuk 1/2010
(Girne Dava No: 2359/2006)

İs-tinaf eden: 1. Emir Ömer Topal(Küçük)
2. Ömer Lütfi Topal(Küçük)
Davacı küçüklere velayeten ve adı geçen
sabilerin vasisi ve/veya anneleri ve/veya en
yakın arkadaşı ve/veya velileri sıfatı ile ve
- onların nam ve hesabına Birsu Hilal Altıntaş,
Kuru Sokak No 4 Yeniköy, istanbul
(Davacılar)
-ile-

Aleyhine istinaf edilen: Önceleri Emper Otelcilik Ltd. Olarak
bilinen ve KKTC Ba-kanlar Kurulu
Kararı uyarınca 13.3.1997 tarihinde
isim değişikliği ve Kyrenia Jasmine
Court Hotel and Casino Ltd., Jasmine
Court Hotel 20 Temmuz Cad-., Girne
(Davalı No 1)

A r a s ı n d a.

İstinaf edenler namına: Avukat Gürsel Kadri
Aleyhine istinaf edilen namına:Avukat Ergin Ulunay ve Avukat Güner Çakın.

Girne Kaza Mahkemesi Başkanı İlker Sertbay'ın 2359/06 sayılı da-vada 17.12.2009 tarihinde verdiği karara karşı Davacılar tarafından yapılan istinaftır.

------------

K A R A R

Mustafa H. Özkök: Bu meselede sayın Gönül Erönen ve sayın Seyit A. Bensen'in yazdıkları kararları daha önceden okuma fırsatı buldum. S-ayın Gönül Erönen'in vermiş olduğu karar ve varmış olduğu sonuca katılırım.

Gönül Erönen: İstinaf Eden Davacılar, Yargıtay/Hukuk 95/2009 sayılı istinafla Girne Kaza Mahkemesinde açılan 2359/2006 sayılı davada öncelikle ara emri istidasının dinlenmesi ta-lep edildiği halde bu istek ve taleplerini reddetmekle Bidayet Mahkemesinin hata ettiğini, Yargıtay/Hukuk 1/2010 sayılı istinafla ise, Yargıtay/Hukuk 95/2009 sayılı istinafın sonuçlanmasını beklemeden 17/12/2009 tarihinde 2359/2006 sayılı esas davayı takip-sizlikten iptal etmekle de hata ettiğini ileri sürmektedirler.

İstinaflar birleştirilerek dinlenmiştir.

İstinaflara konu olgular,2359/06 sayılı davada dinlenen Yargıtay/Hukuk 43/09 sayılı istinafta özetle sıralanmıştır ve bu istinaf maksatları açısından -değerlendirilmek üzere, şöyledir :

"İstinaf eden küçük Davacı 1 ve 2, hissedarı oldukları Davalı şirket aleyhine Girne Kaza Mahkemesinde, dosyaladıkları 2359/2006 sayılı dava ile talep takririnde serdedilen nedenlerle Mahkemeden bazı kararlar talep ett-iler. Davalı şirket müdafaa dosyaladı ve bazı ön itirazlarda bulunarak Davacıların iddialarını reddetti. Davaya 13.3.2008 tarihinde Davalı olarak taraf yapılan şirket hissedarları Davalı 2,3,4,5,6 ve 7 de avukatları vasıtasıyle Davacıların davasına müdafaa- dosyaladılar. Davalılar müdafaalarında Davacı 1 ve 2'nin iddia ve taleplerini ret ve inkâr ettiler.

Takrirlerin tamamlanması ve bir çok tehirlerden sonra dava dinlenmek için 29.4.2009 tarihine tehir edildi. Dava 29.4.2009 tarihinde dinlenmek üzere Mah-keme huzuruna geldiğinde, Davacı 1 ve 2 avukatı Mahkemeye yaptığı müracaatta bu davada bulunan ara emrinin ivedilikle dinlenmesini talep etti. Yüksek Mahkeme, Yargıtay/Hukuk 25/2008 sayılı istinafta geçici ara emrinin kesinleşip kesinleştirilmemesi, keza -ara emri istidasındaki diğer taleplerinin de karara bağlanması ile ilgili istidanın Mahkeme tarafından ivedi olarak dinlenmesine emir verdiğini, bu emre bağlı olarak ara emrinin duruşmasına hazır olduklarını, çünkü ara emri olmadan davanın duruşmasının Dav-acıların menfaatleri bakımından ve olayların tesbiti yapılmadan yürütülmesinin imkânsız olduğunu, ayrıca İstanbul'da yaşamakta olan küçük Davacıların annelerinin de davada hazır bulunması gerektiğini ancak rahatsız olduğu için davada hazır bulunamadığını, -onun için adaletin tecellisi için öncelikle ara emrinin dinlenmesini talep etti ve davanın duruşmasına hazır olmadıklarını belirtti.Davalılar avukatı ise Davacı avukatının müracaatına şiddetle itiraz ederek, bu aşamada davanın duruşmasına hazır olduklarını-, ara emri istidasının dinlenmesi talebinin reddedilmesini ve davanın duruşmasına geçilmesini talep etti. Mahkeme ise davanın duruşmasına başlanıp devam edilmesine karar verdi."

Sonuç olarak, Yargıtay/Hukuk 43/09 sayılı istinafta Yargıtay aşağıdaki görüşl-ere yer verdi ve esas davayı 4/5/2009 tarihinde iptal eden kararı, 9/10/2009 tarihinde iptal etmiştir.

"Yargıtay/Hukuk 20/80 (D.12/80)'de vurgulandığı gibi bir davada tehir talebine itibar edip etmeme ilk etapta İlk Mahkemelerin takdirine bırakılmış bir h-usustur. İlk Mahkemeler bu takdirlerini, doğal olarak, adli bir şekilde kullanmak zorundadırlar. İstinaf Mahkemesi ancak İlk Mahkemenin adli takdirini yanlış kullandığı ya da bu gibi takdir hakkını kullanması sonucu bir adaletsizliğin doğacağı kanaatına va-rdığı hallerde müdahale edebilir.

Önümüzdeki meselenin zabıtları incelendiğinde Davacı ve esas avukatı 4.5.2009 tarihinde Mahkemede hazır değildi. Davacı avukatı adına hazır bulunan avukat davanın duruşmasına hazır olmadıkları nedeniyle davanın başka bi-r güne ertelenmesini talep etti. Mahkeme de Davalıların avukatları tarafından yapılan itiraz üzerine adli takdir yetkisini kullanıp tehir talebinin reddi yerine davayı takipsizlik nedeni ile ret ve iptal etti. Mahkemenin davayı iptal etmek yerine ilk önce -tehir talebini tezekkür edip, kabul edip etmediğine karar vermesi gerekirdi. Tehir talebini reddettikten sonra da Davacı avukatını davanın duruşmasına davet etmesi gerekirdi. Neticede, Mahkeme bunu yapmamakla ve davayı ret ve iptal etmekle adli takdirini h-atalı kullanmıştır. Bu nedenle İlk Mahkemenin 4.5.2009 tarihinde vermiş olduğu emrin iptal edilmesi gerekir.

Sonuç olarak istinaf oybirliği ile kabul edilir ve İlk Mahkemenin 4.5.2009 tarihinde davanın ret ve iptali ile Davacıların dava masrafı ödemesi -hususundaki emri iptal edilir. Konunun ehemmiyetine binaen davanın duruşmasının en erken bir zamanda yapılması için dava Kaza Mahkemesine iade edilir. Meselenin geçirdiği safahatı dikkate alarak istinaf masrafları ile ilgili herhangi bir emir verilmez."

-Yukarıdaki alıntıda bahsi geçen Yargıtay/Hukuk 25/2008 sayılı istinafta Yargıtay heyetinin 5/6/2008 tarihinde tarafların muvafakatıyle verilen şöyle bir emri bulunmaktadır:
"Yukarıdaki beyanlar ve tarafların muvafakatıyle İlk Mahkemenin 26.2.2008 tarihinde- verilen emri iptal edilir ve 17.1.2008 tarihinde verilen geçici ara emri yürürlüğe girer.
Geçici ara emrin kesinleştirilip kesinleştirilmeye- ceği ile ilgili keza Müstedinin ara emri istidasındaki diğer taleplerinin de karara bağlanması için istidanın Mah-keme Heyeti tarafından ivedi olarak dinlenip karara bağlanması için dosyanın Kaza Mahkemesine iade olunmasına emir verilir.
Masraflarla ilgili herhangi bir emir verilmez."

Görüleceği gibi, 5.6.2008 tarihinde Yargıtay,dosyayı Kaza Mahkemesine iade ederk-en Kaza Mahkemesinin gecici ara emrini kesinleştirip kesinleştirmeyeceği ve ona ilişkin diğer hususları karara bağlamak üzere ara emri istidasını ivedi olarak dinlemesine ve neticelendirmesine, emir vermiştir.

Bu istinaflara ilişkin olgulardan anlaşılacağ-ı üzere, 5.6.2008 tarihli bu emrin Kaza Mahkemesince yerine getirilmediği görülmektedir.

Bu nedenle önemli addettiğimiz için şu hususları söylemeden geçemiyeceğiz. Yargıtay/Hukuk 1/10 sayılı istinafa konu olan davanın iptaline ilişkin karar verildiği tari-h olan 17/12/2009 tarihinde ara emri halen askıda bulunmakta idi ve dinlenmesi için halen gün verilmemiş, Davacı avukatı tarafından da ara emrinin dinlenmesi için gün verilmesi Mahkemeden talep edilmemiştir. Dolayısıyle Yargıtayın ivedi olarak dinlenmesi g-erektiği emrine rağmen, bu istida havada kalmıştır.

Keza, ayni şekilde Yargıtayın emri ve direktiflerine uygun şekilde hareket etmesi ve verdiği direktifi yerine getirmesi beklenen Kaza mahkemesi de Yargıtayın 5.6.2008 sayılı emrine uygun olarak ara emri-n dinlenmesi için re'sen olsa dahi, gün vermeyi uygun görmemiştir. Yargıtay'ın ara emri istidasının dinlenmesi doğrultusundaki işbu emri davanın iptal edildiği tarih olan 17.12.2009 tarihine kadar yerine getirilmemiştir. Bunun nedenini anlamakta zorlanıyor-uz. Tarafların muvafakatıyle verilmiş olan bu emir ile sözkonusu ara emrinin öncelikle dinlenerek çözümlenmesi gerekirdi. Bu yapılmamıştır.

Kaza Mahkemesi, 5.6.2008 tarihinde verilen emri değil de sadece Yargıtayın bir seneye aşkın süre sonra esas dava -ile ilgili Yargıtay/Hukuk 43/09'a konu yakınmada vermiş olduğu emri yerine getirmeyi seçmiştir. Kaza Mahkemesinde, davada oturum yapacak olan yargıçların değişmiş olabileceği konusunu dikkate aldığımızda dahi,davayı dinleyecek Kaza Mahkemesi yargıcının ilg-ili dosyadan meselenin geçirdiği safahatları ve ara emri ile ilgili olarak Yargıtayın verdiği emrin bulunduğunu bilebilecek durumda olduğu varsayılması gerekir.

Kaza Mahkemesi eğer Yargıtay'ın 5.6.2008 tarihindeki emrine uygun olarak ara emrini gün verip -dinlemiş ve bir şekilde karara bağlamış olsa idi, bugün Yargıtayın önünde konuya ilişkin neticeye bağlanan diğer istinaflara ek olarak başka istinafla karşı karşıya kalınmayacaktı ve muhtemelen ileride konuya ilişkin diğer başka istinaflara yol açacak duru-m yaratılmayacaktı.

Yargıtay olarak Kaza Mahkemelerine vermekte olduğumuz emir ve direktifleri,kendilerine tanınan takdir yetkileri çerçevesinde,yerine getirmelerini Kaza Mahkemelerinden hassaten beklemekte olduğumuzu vurgulamak isteriz.

Tabiyatıyle