-D. 26/80
Yargıtay/Ceza 45/80
(Ceza Dava No.2039/80,Lefkoşa)

Yüksek Mahkeme Huzurunda.

Mahkeme Heyeti: Ülfet Emin, Başkan, Salih S. Dayıoğlu, Niyazi F. Korkut.

İstinaf eden: Şakir -Ahmet, Edremit.
- ile -
Aleyhine istinaf edilen: K.T.F.D. Başsavcılığı.

A r a s ı n d a.

İstinaf eden namına: Osman M. Dağlı ve Menteş Aziz.
Aleyhine istinaf edilen namına: Akın Sait ve Osman T. Enginsoy.

Y-argıtayın ceza yetkisi kullanan ilk mahkemelerin erteleme kararlarına istinafen bakma yetkisi olmaması.

Erteleme kararı - Ceza davalarında İlk Mahkemenin erteleme kararına karşı istinaf etme yetkisi - 9/76 sayılı Mahkemeler Yasası ile Fasıl 155 Ceza Usulü- Yasasının erteleme kararının istinaf edilebileceğine ilişkin hüküm içermemesi.

İstinaf etme hakkı - Fasıl 155 Ceza Usulü Yasasının 131, 132, 133, 135, 136 ve 137. maddeleri - Ceza davalarında istinafın mahkûmiyet ve ceza aleyhine yapılabilmesi - Ceza dav-alarında erteleme kararı aleyhine istinaf yapılamaması.

OLAY: İlk Mahkeme Sanık aleyhindeki davayı erteledi. Sanık erteleme
kararını istinaf etti.
İddia Makamı istinafta, bir ön itirazda bulunarak Sanığın erteleme kararını istinaf etmeye yetkisi bu-lunmadığını iddia etti. Yüksek Mahkeme de bu iddiayı öncelikle karara bağlamayı uygun gördü.

SONUÇ: Yüksek Mahkeme, mahkûmiyet ve ceza aleyhine 9/76 Mahkemeler Yasası 37(2) maddesi ile Fasıl 155 Ceza Muhakemeleri Usulü Yasası 131, 132, 133, 135, 136 ve 13-7. maddelerine uygun olarak istinaf yapılabileceğini belirtti. Bu maddelerin mahkûmiyet ve ceza aleyhine istinaf yapılmasını öngördüğünü ancak erteleme kararına karşı istinafı öngörmediğini dikkate alan Yüksek Mahkeme yetkisiz olduğu sonucuna vardı ve ön i-tirazı kabul etti.

Atıfta Bulunulan Yargısal İçtihatlar:

1-Theodoros Panayioti Skourris v. The Republic ve Gregoris N. Kazantzis v. The Police (1961) C.L.R.ll.
2- Maroulla Xenophontos v. Panayiota Charalambous (1961) CLR. 122.
3-The Attorney Gener-al of the Republic v. Enimerotis Publishing Co. Ltd. and Others (1966) - 2 CLR. sayfa 25.
4-Evangelos Christofi v. The Police (1970) 2 C.L.R. s.117 sayfa 119.
5-Photini Polycarpou Georghadji and Another v. the Republic (1971) 2 C.L.R. s.229, sayfa 233, 2-34 ve 235.
6- The Attorney General of the Republic v. A. Pouris and six others
(1979) 2 C.L.R. Part I, s.15, sayfa 40, 41 ve 61, 62.

---------------

H Ü K Ü M

Ülfet Emin, Ba-şkan: İşbu istinaf ile istinaf eden, Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesinde 2039/80 sayılı davadaki sanık, Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesinin 8.10.1980 tarihinde aleyhine olan davanın duruşmasının o günden sonra oturum yapacak ilk Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesine ertelen-mesi için verilen karara karşı istinaf etmiştir.

İstinafın duruşmasına başlamazdan önce aleyhine istinaf edilen Başsavcılık namına bulunan Kıdemli Savcı bir ön itirazda bulundu. Kıdemli Savcı itirazında istinaf edenin Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesinin ertele-me kararına karşı istinaf etmeye yasal yetkisi olmadığından istinafın daha ileri gidemeyeceğini ve bu hususun istinafın duruşmasına geçilmezden önce karara bağlanması isteminde bulundu. İstinaf edenin avukatları da Mahkeme uygun gördüğü takdirde yapılan ön- itirazın duruşmaya geçilmezden önce karara bağlanmasına itiraz etmediklerini beyan ettiler. Mahkeme de savcının yapmış olduğu müracaatı uygun bularak konunun tartışılıp ilk önce karara bağlanmasına karar verdi.

Kıdemli Savcı ceza davalarında herhangi bir- kişinin istinaf etme hakkı Ceza Usulü Yasasının ve 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesine tabi olduğunu ileri sürmüştür. Kıdemli Savcı istinaf ihbarnamesinde her ne kadar da 1960 Adalet Mahkemeleri Yasasının 25(2) maddesinden bahsedilmekte ise d-e istinaf ihbarnamesinin 9/76 sayılı Yasanın 37(2) maddesine dayandığının açık olduğunu ileri sürdü. 1960 Adalet Mahkemeleri Yasası 9/76 sayılı Yasa ile iptal edilmiştir. 1960 Adalet Mahkemeleri Yasasının 25(2) maddesinde yer alan hükümler hemen hemen 9/76- sayılı Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesinde yer almaktadır. Esasen istinaf edenin dosyaladığı ek istinaf ihbarnamesi de 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesine dayanmaktadır. Bu durumda esas istinaf ihbarnamesinin 1960 Adalet Mahkemeleri Yasasın-a istinat eden kısmının yanlışlıkla yazıldığını addeder ve istinaf ihbarnamesinin 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesi tahtında yapıldığını addederiz.

İstinaf ile ilgili 9/76 sayılı Yasanın 37(2) maddesi aynen şöy- ledir:

"Ceza Mahkemeleri Usul-ü Kanunu kurallarına bağlı kalmak koşulu ile, bu madde başka türlü konan hususlar saklı kalarak ceza yetkisini ilk mahkeme olarak kullanan bir mahkemenin her kararına karşı Yüksek Mahkemeye, Yargıtay olarak istinaf edilebilir. İstinaf mahkümiyet veya veril-en ceza veya her ikisi aleyhine yapılabilir."

9/76 sayılı Mahkemeler Yasası ile kaldırılan 1960 Adalet Mahkemeleri Yasasının 25(2) maddesi ise aynen şöyledir:

"Ceza Usulü Kanununun hükümlerine tabi olarak fakat bu fıkrada başka türlü konan hususlar müste-sna ceza yetkisini kullanan bir mahkemenin her kararı Yüksek Mahkemede istinafa tabi olacaktır.
Bu gibi herhangi bir istinaf hak olarak herhangi bir sebebe mebni, herhangi bir mahkûmiyet veya ceza kararı aleyhine yapılabilir."

Kıdemli Savcı 9/76 sayılı Ya-sanın 37(2) maddesinin hükümlerinin açık olduğunu ve mahkümiyet veya verilen ceza aleyhine yapılan istinafların dışında herhangi bir istinafın ancak Ceza Mahkemeleri Usulü Yasasının kurallarına bağlı olduğunu iddia etti.

Diğer taraftan istinaf edenin avuk-atları 9/76 sayılı Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesinin ceza yetkisini ilk mahkeme olarak kullanan bir mahkemenin her kararına karşı Yüksek Mahkemeye, Yargıtay olarak istinaf edilebileceğini öngördüğünü ve Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesinin duruşmayı erteleye-n kararının Mahkemeler Yasasının 37(2) maddesinde öngörülen bir karar olduğunu, bu nedenle böyle bir karardan istinaf edenin Yüksek Mahkemeye Yargıtay olarak istinaf etmeye yetkisi olduğunu ileri sürdü.

İstinaf edenin avukatı Rum tarafında 1966'da bu husu-sta verilmiş bir kararın mevcut olduğunu ileri sürdü ve söz konusu karardan, Yüksek Mahkemeye ışık tutmak bakımından, iktibaslar yaptı.

Kıdemli Savcı ise Rum tarafında 1966'da verilen söz konusu kararın 1979'da verilen bir karar ile iptal edildiğini ve/ve-ya yürürlükte olmadığını ve/veya Rum tarafındaki durumun 1979'da verilen ve Rum Yüksek Mahkemesinin bu gibi hallerde yetkisi olmadığını içeren kararın yürürlükte olduğunu ileri sürdü.

1960 Adalet Mahkemeleri Yasasının 25(2) maddesi hakkında ilk önce veril-en karar Cumhuriyet devrinde Theodoros Panayioti Skourris
v. The Republic ve Gregoris N. Kazantzis v. The Police, (1961) CLR. 11 davalarında idi. O davalarda zamanın Yüksek Mahkeme Başkanı 1960 Adalet Mahkemeleri Yasasının 25(2) maddesi uyarınca mahküm ola-n bir kişinin mahkûmiyeti veya ceza aleyhine istinaf yapması için önceden izin alması gerekmediğini belirtti. Daha sonra Maroulla Xenophontos v. Panayiota Charalambous (1961) C.L.R.122 davasında istinaf eden sanığı beraat ettiren kararın hatalı olduğunu il-eri sürerek istinaf eyledi. İstinafın duruşması esnasında beraat kararı aleyhine Başsavcının rızası ile istinaf yapılabileceği ileri sürüldü ve söz konusu istinafta Başsavcının rızası alınmadığından istinafın reddi talep olundu. Sayfa 126'da zamanın Yüksek- Mahkeme Başkanı şunları söyledi:

"It is I think, correct that a right of appeal clearly given in unqualified terms in a statute cannot be cut down by provisions of another procedural statute or statutory order. The difficulty arises, from the point of vi-ew of the appellant that in section 25 the right of appeal, though clearly given, is no less clearly qualified by opening words of the subsection."

Yüksek Mahkeme bir kaza mahkemesinin beraat kararından Başsavcının yazılı izni olmaksızın istinaf edilemiye-ceği kanaatına vardı ve istinafı reddetti. Bu gibi hallerde Başsavcının yazılı rızası olmaksızın istinafın yapılamıyacağı hususu Ceza Usulü Kanununun 131(2) maddesinde yer almaktadır. Daha sonra 1966'da The Attorney General of the Republic v. Enimerotis Pu-blishin Co. Ltd. and Others 2 CLR sayfa 25 istinafında kaza mahkemesının bir davanın duruşmasının erteleme kararından istinaf edildi ve o davada Rum Yüksek Mahkemesi kaza mahkemesinin kararı ertelemekle hata işlemediği kanısına vardı. Ancak hakimlerden bir-i kararında bu gibi hallerde karara karşı istinaf yolu ile gelebileceğine şüphe izhar etti ve bu gibi hallerde mandamus usulü ile Yüksek M