-D.5/94 Yargıtay/Ceza 28/92
(Ağır Ceza Dava No: 8429/91, Lefkoşa)

Yüksek Mahkeme Huzurunda
Mahkeme Heyeti: N. Ergin Salâhi, Taner Erginel, Metin A. Hakkı.

İstinaf eden: Şenol Bi-rer, lefkoşa.
ile
Aleyhine istinaf edilen: KKTC Başsavcılığı, Lefkoşa.
A r a s ı n d a.

İstinaf eden namına: Avukat Hasan Hasipoğlu ve Avukat Hasan Murat.
Aleyhine istinaf edilen- namına: Savcı Derviş Akter.

K A R A R

N. Ergin Salâhi: Bu istinaf Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesinin 8429/91 sayılı davasında sanığa verilen mahkûmiyet aleyhine yapılmıştır. Lefkoşa Ağır Ceza Mahkemesi önünde yargılanan sanık aşağıdaki davalarla itham edi-lmişti:

1. Fasıl 154 Ceza Yasasının 331, 333(a), 334 ve 337. maddelerine aykırı 1.1.1989 ile 21.4.1989 tarihleri arqssında İddia Makamınca bilinmeyen bir günde, Lefkoşa'da, dolandırıcılık kastı ile, Sigortalı hasta olan Kâzım Duru'nun Dr. Burahan Nalbanto-ğlu Devlet Hastahanesinde muayene olmadığı ve reçete almadığı halde, Sağlık Bakanlığına ait Forma Tıp 7 üzerine bu şahsın sigorta numarası olan 52743 ve Kimlik Kartı No. 089723 yazmak sureti ile Kâzım Duru adına 10.3.1989 tarihli ve 5 ayrı ilaç ismi ve mik-tarını içeren yani Voltaren tablet 4x1 - 60, Actifed tabelet 3x1 - 60, Ampicilin 500mg. 4x1 - 40, Norflex tablet 4x1 - 50 ve Sigamet tablet 3x1 - 50 yazmak sureti ile sahte resmi evrak düzenlemek:

2. Fasıl 154 Ceza yasasının 20, 331, 333(a), 334 ve 335. -maddelerine aykırı 1. davada belirtilen tarih ve mahalde dolandırmak kastı ile Kâzım Duru'nun, hayat Eczanesinden ilaç almadığını bildikleri halde ilaç almış gibi konu Eczaneye ait makbuz üzerine, 'Kazım Duru, 10.3.1989, Voltaren tablet 6.750TL.-, Actifed -tablet 12.000TL.-, Ampicilin 500mg. 20.000TL.-, Norflex tablet 4.050TL.- ve Sdigamet tablet 24.000TL.- cem'an 66.800TL.- yazmak sureti ile adıgeçen kişinin ilaç aldığını gösteren sahte bir makbuz tanzim etmek,

3. 1. davada belirtilen sahtelenmiş Tıp 7 Fo-rmasını veya aktarma reçeteyi Fasıl 154 Ceza Yasasının 20, 331, 339 ve 337. amddelerine aykırı Eczacılık Dairesine vermek sureti ile tedavüle koymak,

4. Fasıl 154 Ceza Yasasının 20, 339 ve 335. maddelerine aykırı 2. davada tafsilatı verilen Hayat Eczanes-ine ait sahtelenmiş faturayı İlaç ve Eczacılık Dairesine ibraz etmek sureti ile tedavüle koymak,

5. Fasıl 154 Ceza Yasasının 20, 297 ve 298. maddelerine aykırı niyeti ile 1. davada sözü edilen Tıp 7 isimli Forma veya reçete ile Hayat Eczanesine ait makbu-zu Eczacılık Dairesine vermek sureti ile 66.800TL.- nakit para temin etmek-

suçları ile itham edilmişti. Bu sanıkla beraber (2). bir sanık da aynı suçlarla itham edilmekte idi.

Sanık veya sanıklar aleyhlerindeki ithamları kabul etmemişler ve neticede Ağ-ır Ceza Mahkemesince, yapılan duruşmada sanık 1 (İstinaf eden) ve bu sanıkla beraber yargılanan (2). sanık, 1. ve 2. davada konu edilen sahte ervağı tanzim etmekten suçlu bulunmuşlar ve 2. davada konu edilen ervağı ise tedavüle koymak suçları ile ilgili 3.- ve 4. davalar ile 5. dava oalrak bu sahte evrağın içerdiği 66.800TL.- nakit parayı temin etmek suçlarından beraat etmişlerdir.

Sanığın lehinde olabilecek hafifletici sebepleri tezekkür eden Muhterem Ağır Ceza Mahkemesi sanık 1'ı (istinaf edeni) 1. dava-dan 6 Milyon, 2. davadan ise 4 Milyon TL. para cezasına çarptırmıştır.

İatinaf bu karardan yapılmış olup istinafın duruşmasında sanık 1, (istinaf eden)'le beraber yargılanan 2.sanığın dosyalamış olduğu 20/82 sayılı istinaf ile Başsavcılık tarafından, ta-kdir edilen cezaların az olduğu yönündeki mukabil istinaf işbu istinafla birleştirilerek ele alınmıştır. Ancak duruşmanın belirli safhasında Yargıtay/Ceza 20/92 sayılı istinaf ile Başsavcılığın dosyalamış olduğu Yargıtay/Ceza 31/92 sayılı istinaflar geri ç-ekildiğinden önümüzde sadece sanık 1'in Yargıtay/Ceza 28/92 sayılı mahkûmiyet ve ceza aleyhine dosyalanmış olduğu istinaf kalmıştır.
İstinaf ihbarnamesi 27 istinaf sebebi içermekle beraber duruşma sırasında Müstenif avukatı bunları özetleyip aşağında görü-len 7 başlık altıdna toparlayarak ele almıştır.

1. İlk Mahkeme, İddia Makamı Şahidi Numara 1 Kâzım Duru ile İddia Makamı Şahidi Numara 8 Nermin Ersoy'un şahadetine, kendi içindeki çelikilere ve çerve şaahdetle tutarsızlığına rağmen inanmamakla hata etmişt-ir. Ayrıca Dr. Burhan Nalbantoğlu Devket Hastahanesinde sorumlu eczacı olup Mahkemeye Müdafaa Şahidi Numara 4 olarak çağrılan Nurten Özünalp'ın asıl reçetelerle aktarma reçeteleri kontrol ettiğini ve Emare 1 aktarma reçetenin altındaki imzanın kendisine ai-t olduğunu, asıl reçetenin bulunmamasının kendisi için bir süpriz olduğunu ifade etmesine rağmen İlk mahkeme bu şahadete kıymet vermeyrek aktarma reçetesinin tanzim edildiği sırada asıl reçetenin bulunmadığı yönündeki bulgusu, inanılması gereken şahadetle -bağdaşmamaktadır.

2. İlk Mahkeme, mesele polise intikal etmezden önce Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastahanesinde ilaç yolsuzlukları ile ilgili disiplin soruşturmasında görevli Orta Eğitim Dairesi Müdürü Ali Riza Özkök'ün sanıktan kanuni ihtar yapılmada-n, belirli bir itham yöneltilmeden almış olduğu ve Mahkemeye Emare 18 oalrak ibraz edilen ifadeyi gönüllü ve geçerli bir ifade kabul etmek ve bu ifadeye değer vermekle hata etmiştir. Ayrıca ifadenin doğru olma oalsılığını araştırmadan buna kıymet vermekle -de hata etmiştir. Keza bu davanın konusu olan Emare 1 reçete için ayrı bir soruşturma yapılamdığı, Emare 1 reçete sanığa ayrıca gösterilmediği ve konu ifadenin Emare 1 ile spesifik olarak ilgili olmamasına rağmen bu ifadenin içeriğini doğru olarak kabul et-mekle hata etmiştir.

3. İlk Mahkemenin Müdafaa Şahidi Numara 4 Nurten Özünalp'ın sanığın gıyabinda başka bir soruşturma için yazmiş olduğu ifadenin Mahkemede okunmasını kabul etmesi ve şayia şahadet içeren bu ifadeye kıymet vermesi hatalıdır. Keza sanığı-n bu şahide sözlü itirafta bulunduğuna dair Mahkemenin bulgusu da aynı nedenlerle hatalıdır.

4. Emare 1 reçetenin aktarma reçete odluğu şahadetle sabit olmasına rağmen doktor tarafından yazılan esas resçetenin bulunup Mahkemeye ibraz edilmemesi İddia Mak-amının bir hatası olamsına rağmen bu reçetenin hiç mevcut olamdığı yargısına vararak bu hususu sanık aleyhine almakla İlk Mahkeme hata etmiştir.

5. İlk Mahkeme sanığın vermiş olduğu izahatını kabul etmemekle hata ettiği gibi Emare 1 aktarma reçetesinin s-aniyen sahte olduğu kabul edilse dahi suçun esas unsurlarınan biri olan "doalndırmak maksadı" İddia Makamınca ispatlanmadığı ve özellikle sanığın 3, 4 ve 5. davalardan beraat ettiği dikkate alındığında bu hususta mevcut şahadet bulunmadığı gerektiği karşıs-ında sanığı 1. ve 2. davalardan suçlu bulmakla hata etmiştir.

6. İlk Mahkeme, Emare 1 aktarma reçetenin altınaki imza ve bu reçeteye ekli makbuzdaki yazı ve rakamların kime ait odluğu Müdasfaa Şahidi Numara 4 Nurten Özünalp ile Müdafaa Şahidi Numara 3 Me-tin Şemmedi'nin direkt şahadetleri ile tebellür etmesine rağmen bilirkişi olarak çağrılan İddia Makamı Şahidi Numara 9 Abdulalh Iraz'ın şahadeti Müdafaa Şahidi Numara 5 Hasan uzunoğlu'nun şahadeti ve direkt şahadetle tekzip edilmiş olamsına rağmen İddia Ma-kamı Şahidi Numara 9'un şahadetini doğru oalrak kabul etmek ve aktarma reçetedeki imza ve buna ekli mkabuzdaki yazı ve rakamların sanığa ait odluğu bulgusuna varmaka hata etmiştir.

7. İlk Mahkeme Emare 1 aktarma reçete ile ona ekli makbuzdaki yazıalrın, -sanığın İddia Makamı Şahidi Eray Mertürk'e kendisine ait olduğu hususunda söylediklerine, Müdafaa Şahidi Numara 3'n açık ve tekzip edilmemiş şahadetine rağmen, değer vermekle hata etmiştir. Ayrıca sanığın polise verdiği esas ifadenin gönüllü olup olmadığı -hususunda duruşma içinde yapılan duruşma neticesinde gönüllü olmadığına karar verildikten sonra kanuni ihtar altında alınmayan yukarıdaki sözlü beyanına kıymet vermekle de hata etmiştir.

Müstenif avukatı, istinafın duruşmasında özetlenen istinaf sebepler-ine teker teker değinerek argümanlarını zabıtlara atıfta bulunarak genişletmiştir. Müstenif avukatının esas itibarı ile üzerinde durduğu, İddia Makamı Şahidi Numara 1 Kâzım Duru'nun hısım akrabası olan ve Dr. Burhan Nalbantoğlu Devlet Hastahanesinde hemşir-e olarak çalışan İddia Makamı Şahidi Numara 8 Nermin Ersou'un, Şahit Numara 1 Kâzım Dueu birçok kez hastahaneye gitmeden ve oradaki doktorlara muayene olmadan Dr. Eşref ve Dr. Arabacıoğlu'na Kazım Duru için reçete yazdırdığını ve bu reçetelerde görülen ila-çları kendisi veya oradaki hademeler vasıtası ile Eczacılık Bölümüne göndererek ilaç temin ettiğini ve bu ilaçları eniştesi Kâzım Duru'ya ve bazen de nenesine paylaştırdığını,Kâzım Duru için 28.3.1989'da Poliklinik Muayene ve Tedavi Kartı çıkarttığını ve a-lınan ilâçların bu karta işlenmiş olması gerektiğini bu şahidin şahadetinde ifade ettiğini ileri sürerek bu olguların dava üzerindeki tesirleri üzerinde durmuştur.

Yine Müstenif avukatına göre gerek Kâzım Duru'nun sadece 2 ez göz doktoruna muayene ettiri-ldiği ve sadece bu maksat için ilâç aldığı yönündeki şahadeti ile İddia Makamı Şahidi Numara 8 Nermin Ersoy'un şahadeti arasında ciddi tenakuzlar bulunmaktadır. Bu tenakuzlarla ilgili Müstenif avukatı, Şahit Numar 8 Nermin Ersoy'un şaahdetinde açıkça usuls-üz oalrak Şahit Numara 1 Kâzım Duru'yu Dr. Eşref ve Dr. Arabacıoğlu'na muayene ettirmeden reçete tanzim ettirdiğini ve bu reçeteleri kendisi veya hademeler vasıtası ile Eczacılık Bölümüne göndrerek ilâç temin ettirdiği yönündeki ifadesine işart ederek, Mah-kemenin Şahit Numara 1'in sadece 2 kez göz doktrouna müracaat ettiği, başka yöntemle ilâç olmadığı yönündeki bulgusunun İddia Makamı şahidi Numara 8'in şahadeti ile bağdaşmadığını iddia etmiştir. Keza İlk Mahkemenin Emare 1 aktarma reçetesinin mehazını teş-kil etmesi gerken asıl reçetenin mevcut olmadığı yönündeki bulgusu da sunulan şahadetle bağdaşmamaktadır.

Müstenif avukatı, ayrıca, Emare 14 olarak sunulan Kâzım Duru adına isdar edilmiş Poliklinik Muayene ve Tedavi Kartının 28.3.1989 tarihinde tanzim ed-ildiğini, halbuki Emare 1 aktarma reçetesinin 10.3.1989 tarihinde tanzim edilip isdar dildiğini ve bu aktarma reçetede yer alan Kazım Duru'ya ait sigorta nuamrası ile kimlik kartı numarasının hastahanedeki başka bir kartta veya yerde de bulunamayacağına gö-re Kâzım Duru'nun kendisi hastahaneye müracaat edip muayene edilmeden onun adına İddia Makamı Şahidi Numara 8 Nermin Ersoy tarafından Dr. Eşref veya Arabacıoğlu'na yazdırdığı reçetelerden aktarma olması gerektiğini vurgulamıştır. Emare 1'in dayandırıldığı -asıl reçete bulunup İddia Makamınca Mahkemeye sunulmadığına göre bu hususun lâyıkı ile aydınlatıl-madığını ve bunun sanık aleyhine alınmaması gerektiğini ileri sürmüştür.

Müstenif avukatı, Emare 1 aktarma reçetesinin sahte odluğu yönündeki İlk Mahkeme bu-lgusunun da hatalı olduğuna değinerek bu reçetedeki imzanın sanığın bağlı bulunduğu bölümün sorumlusu olan Müdafaa şahidi Numara 4 Nurten Özünalp'a ait odluğunu ve bu imzanın kendisine ait olduğunun bu şahit tarafından kabule dildiğini, ayrıca aktarma reçe-telerin tanzimi için sanığın Nurten Özünalp tarafından görevlendirildiği sabit olduğuna ve kayıp reçetenin de bu aktarma reçetedeki yazıları tekzip etmeidğine göre Emare 1'in sahte olamaya- cağını, kaldı ki bunun sahte olduğunun İddia Makamınca ispat edilm-ediğini ileri sürmüştür. Müdafaa avukatı,a yrıca Emare 1 aktarma reçeteye ilişik Hayat Eczanesine ait makbuzun Hayat Eczanesinde görevli Müdafaa Şahidi Numara 3 Metin Şemmedi tarafından tanzim edildiği ve yazı ile imzaların ona ait olduğu bu şahit tarafınd-an kabul edildiğine göre bu makbuzun da sahte olmadığı açıklık kazanmasına rağmen İlk Mahkemenin direkt şahadeti bir tarafa bırakarak bilirkişi oalrak çağrılan İddia Makamı Şahidi Numara 9 Abdullah İraz'ın kıymet vererek Emare 1 reçetedeki imza ve buna ili-şik Hayat Eczanesine ait makbuzdaki yazı, imza ve rkamların sanığa ait odluğu bulgusuna varmakla hata ettiğini ileri sürmüştür.

Müstenif avukatı tarafından üzerinde durulan bir 3. husus ise Emare 18 olarak Mahkemeye sunulan Sanık 1'in hastahanedeki yolsu-zluk ve disiplinsizlik suçlarını genel mahiyette tahkikatla görevlendirilen İddia Makamı Şahidi Numara 13 Ali Riza Özkök'e verdiği iddia edilen itiraftır. Müstenif avukatına göre Emare 18'e dayanılarak daha sonra meslenin polis tarafından tahkikatı sırasın-da sanık tarafından polise gönüllü olarak yapıldığı iddia edilen ancak Mahkemede, duruşma içindeki duruşmada, gönüllü olmadığı sabit olan ifadeyi ibraz edemeyn İddia Makamı Emare 18'ı onun yerine kulalnmış ve Mahkeme de bunu kabul ederek büyük ölçüde Emare- 18'den etkilenmiş ve neticede sanığı buna dayanrak mahkûm etmiştir. Müstenif avukatına göre, Emare 18 ihtar altında alınmış bir ifade değildir. İddia Makamı Şahidi Numara 13 tarafından da alınmış bir ifade olmayıp Mahkeme önündeki mesele ile ve özellikle -Emare Numara 1 ile direkt bir ilgisi olduğu görülmemektedir. Keza Emare 18 şayia şahadet içermekte olup usulünde alınmadığı gibi kıymet verilmemesi veya sıkı teste tabi tutlması gerekirken Mahkeme bunun doğruluğunu teste tabi tutmakla da hata etmiştir.

M-üstenif avukatı, ayrıca, , bütün bu iddialara rağmen Emare 1 aktarma reçete ile ona ilişik Hayat Eczanesine ait makbu