-D.7/91 Yargıtay/Ceza 28/91
(Ağır Ceza No: 552(91, Lefkoşa)

Yüksek Mahkeme Huzurunda
Mahkeme Heyeti: N. Ergin Salâhi, Taner Erginel, Metin A. Hakkı

İstinaf eden: Erol Orhan Kut-lu
ile
Aleyhine istinaf edilen: KKTC Başsavcısı
A r a s ı n d a.

İstinaf eden namına: Gürsel Kadri
Aleyhine istinaf edilen namına: Aşkan İlgen

H Ü K Ü M

N. Ergin Salâhi: Lefkoşa Ağır Ceza Ma-hkeemsi önünde yargılanan snık aleyhine aynı olaydan kaynaklanan 5 dava getirilmiştir. 1. dava Fasıl 154 Ceza Yasasının 228(a) maddesine aykırı ağır yaralama, 2. dava Ceza Yasasının 231. maddesine aykırı vahim zarar, 3. dava Ceza Yasasının 234(a) maddesine- aykırı yaralama, 4. dava ise Fasıl 159 tecavüzi Silâhlar Yasasının 2, 3(1) maddesine aykırı tecavüzi bir silâh addedilen sivri uçlu bir meyve bıçağı taşımak. 5.dava ise Fasıl 154 Ceza Yasasının 82(2), 85 ve 86. maddelerine aykırı aynı bıçağı taşımakla ith-am edilmiştir.

Sanık aleyhine getirilen 1. ve 4. davayı kabul etmiş, diğer davaları kabul etmemiştir. 2, 3 ve 5. davalr sanık tarafından kabul edilen davların alternatifi mahiyetinde olduklarından İddia akamı tarafından geri çekilmişlerdir.

İlk Mahkeme- önünde İddia Makamı tarafından sunulan olgulara göre Lefke Üniversitesine devam etmekte olan sanıkla 14.2.1991 tarihinde yine aynı Ünivesitede öüğrenci olan müşteki arasında bir münakaşa çıkmış, bu olaya içerleyen sanık bir gün sonra 15.2.1991 tarihinde Ü-niversiteye gitmek üzere evinden ayrılırken evdeki 4 buçuk inç uzunluğunda sivri uçlu bir meyve bıçağını alarak klasörün arasına koymuş ve Üniversiteye gitmiştir. Üniversiteye gidince müştekiyi bulmuş ve bir gün evvelki olayı konu ederek ona italei lisanda- bulunmuştur. Bunun üzerine müşteki elleri ile ona mukabele etmeye başlamış ve bu şekilde kavgaya tutuşan sanık klasör içinden çıkardığı bıçağı müştekinin göğsünün sol yan tarafına saplamış, müştekinin sanığı darbetmeye devam etmesi üzerine, bu kez bıçağı -müştekinin sol bacağına saplamıştır. Ancak bıçağın sapı kırılarak müşetkinin bacğına saplı kalmış, olaya müdahale eden müştekinin orkadaşları olayı yatıştırmışlar ve yaralıyı Cengiz Topel Hastahanesine seck etmişlerdir. Aynı gün sanık bulunup olay kendisin-e bildirildiğinde "o benim yüzüme vurdu ben de ona bıçağı soktum" şeklinde cevap vererek olayı doğrulamıitır. Thkikatı yürüten polis sanığın gönüllü ifadesini aldıktan ve emareleri toparladıktan sonra sanık aleyhine sözü edilen ithamları getirmiştir.

İdd-ia Makamı duruşmada sanığın gönüllü ifadesi ile sanık hakkında düzenlenen sosyal tahkiat raporunu Mahkemeye ibraz etmiştir. İddia Makamınca suluna ve doğru kabul edilen ifade ile Mahkemeye ibraz edilen olgular arasındaki farklılığa daha fazla değineceğim.
-
Sanığı temsilen bulunan avukat, olayın İddia Makamı tarafından Mahke- meye izah ediliş şekli üzerinde pek fazla durmamıştır. Müdafaa avukatı İlk Mahkemede esas itibarı ile sanığın olaydan sonra müşteki ile barıştığı, müştekinin onu affettiği üzerinde dur-arak müştekiyi bu hususta şahadet vermek için Mahkemeye çağırmıştır. Sanık avukatı snığın genç bir Ünivrsiteli olduğunu, bu olgular ışığında ona verilecek cezanın sanığın hayatının akışını değiştirecek veya onu mahvedecek bir ceza olmaması gerektiği yönünd-e savlar ileri sürerek sanığa verilecek cezanın onu topluma kazandıracak düzeyde hafif bir ceza olması gerektiğini öne sürmüştür.

Mevcut olguları değerlendiren İlk Mahkeme neticede sanığın 1. davadan 3 ay, 4. davadan ise 1 ay hapse mahkUm edilemsine kara-r vermiştir.

İstinaf bu karara karşı yapılmakta olup istinaf eden tarafından dosyalanan istinaf ihbarnamesi iki istinaf sebebi içermektedir.

Birinci istinaf sebebi özetle, Sanığın öğrenci olduğu dikkate alındığında verilen hapis cezasonon süresi az olm-akla ebraber istikbalini mahvedecek nitelikte odluğu ve bu nedenle cezanın türü itibarı ile bu olgular ışığında aşikâr surette fahiş olduğu yönündedir. İkinci istinaf sebebi ise aynı olayda methalder olan ve aleyhine darp davası getirilen müştekinin para c-ezasına çaptırıldığı dikkate alındığında aynı oalydan neşet eden sanığın işlemiş olduğu suça hapis cezası verilmekle cezalar arasında nispetsizlik yaratıldığı iddiasını içermektedir.

İstinafın duruşmasında müstenif avukatı 15.2.1991 tarihinde ceryan eden- olaydan bir gün önce sanığın müşteki tarafından sebepsiz yere dövüldüğünü, darebdildiğini ve yaralandığını, bu olaya içerleyen sanığın kendisini korumak için evden çıkarken bir meyve bıçğı alarak klasörün arasında koyduğunu ve Üniversiteye gittiğinde müşt-ekiyi bularak ona bir gün evvel olan olayı konu ederek küfrettiğini kabul etmesine karşı ilk anda onun üzerinde bulundurduğu bıçakla herhangi bir saldırıda bulunmadığını söyleyrek esas olayın cereyan ediş şeklini şu şekilde özetlemiştir: Müştekinin sınıf o-dasının perdelerini çekip kapatıp üzerine saldırıp onu yumruk ve kafa ile darbetmesine rağmen yine de bu bıçağı kullanmadığını, elle karşılık verdiğini, ancak yaralanıp acı hissettikten sonra klasörün arasındaki bıçağı alarak ona mukabele ettiğini, bıçağı -rasgele sallarken izah edildiği şekilde müştekinin yaralandığını ve kullanılan bıçak dikkate alındığında tam anlamı ile bir saldırı silahı olmadığını, ilk anda kırıldığını belirtmiş ve bu bıçağın ise basit bir meyve bıçağı olduğunu vurgulamıştır. Müstenif -avukatı sanığın gen yaşta bir ünivesite öğrencisi olduğunu, müşteki ile olaydan sonra tekrar barıştıklarını ve müştekinin onu affettiğini, müştekinin Mahkemeye kadar gelip bu hususta şahadet verdiğini ileri sürerek İlk Mahkemenin bu hususları dikkate aldığ-ını söylemesine rağmen lâyıkı ile değerlendirmediğini ileri sürmüştür. Müstenif avukatının iddiasına göre sanığın itham edildiği birinci dava oldukça vahim olup uzun süre hapis cezasını müstelzim olmakla birlikte İlk Mahkemenin sanığa oldukça hafif sayılan- 3 ay hapis cezası verildiğini, ancak tür itibarı ile bu verilen cezanın sanığın bir öğrencci olduğu dikkate alındığında onun hayatının yönünü değiştirerek ve talebelik hayatını sona erdirecek nitelikte odluğunu ve bu husus dikkate alındığında verilen ceza-sının bu olgular ışığında aşikâr surette fahiş olduğunu ileri sürmüştür.

İstinafın duruşmasında İddia Makamını temsilen bulunan Savcı sair hususlar yanında, sanığın işlemiş odluğu sçun son derece vahim olduğu gibi yaygın olduğunu ve bu gibi davalara kla-mu menfaatı dikkate alındığında İlk Mahkemece verilen cezanın değiştirilmesine sebep bulunmadığını ileri sürmüştür. Ayrıca olayda methalder olan müştekiye, sanığı gerek 14.2.1991 ve gerekse bir gün sonra olay günü 15.2.1991 tarihinde darbettiği için, darb -ve yaralama davaları getirildiğini, bu davaların birlikte ele alınacak ceman 225.000TL para cezası kesilerek sulh ve sukûnu muhafaza için müştekinin bir yıl süre ile kefalete bağlandığını, ancak sanığa kesilen ceza ile müştekiye verilen cezalar arasında ni-spetsizlik bulunmadığını, sanığın itham edilip suçlu bulunduğu suçlar çok daha ağır olduğundan verilen iki ceza arasında bir nisbet aranmasının söz konusu olamayacağını ileri sürmüştür.

Tarafların argümanları ışığında İlk Mahkemeye emare olarak sunulan s-anığın gönüllü ifadesine göz attığımızda İlk Mahkemeye izahe dilen olgular ile sanığın gönüllü ifadesinde olayın cereyane diş şekli ile ilgili söyledikleri arasında esasa inen can alıcı noktalarda farklar olduğu gözümüze çarpmış ve İddia Makamını temsilen -bulunan savcıya ilkin sanığın olay hakkında ifadesinde söylediklerinin doğru olup olmadığı sorulduğunda bu ifadeyi tümü ile doğru olarak kabul ettikleri yönünde beyanda bulunmuştur.

Olgularda 14.2.1991 de sanık ile müşteki arasında cereyan eden olay bir -münakaşa olarak İlk Mahkemeye aktarılırken sanığın gönüllü ifadesinde 14.2.1991 de sanığın müşteki tarafından darbedildiği ve yaralandığı görülmektedir. Bu hususun Mahkemeye eksik aktarılmış olabileceğine işaret edilmiş ve Savcı da gayet dürüst olarak bunu-n hakikatte sanığın ifadesinde beyan ettiği gibi cereyan ettiğini ve 14.2.1991 tarihinde ikisi arasında kavga vukubulduğunu ve bu kavgada sanığın yaralandığını teslim etmiştir. Ayrıca Mahkemeye izah edilen olgularda ilk kavga olayından bir sonra yeni 15.2.-1991 tarihinde sanık izah edidliği şekilde bıçağı klasör arasına koyup okula geldiği anda müştekiyi bulup ona italei lisanda bulunduğunu, müştekinin onu elle darbetmesi üzerine sanığın bıçağı çekip ona sapladığı ve onu yaraladığı şeklinde Mahkemeye izahe d-ildiği görülmektedir. Halbuki sanığın gönüllü ifadesinde bu bıçağı evden kendisini müdafaa için aldığını, müştekiyi okulda bulup ona bir gün evvelki olayı konu ederek italei lisanda bulunduğunu kabul etmekle beraber müştekinin sanık ile bulunduğu odanın pe-rdelerini çekerek kapıyı kapatıp üzerine saldırdığını, yumrukla darbettiğini, elinde yüzük bulunduğunu, yaralandığını, kendisi ilk anda elle yapılan darba elle mukabele ettiğini, bıçağı kullanmadığını ve ancak yaralanıp canı acıdıktan sonra bıçağı kullanm-a yönüne gittiği şeklinde ifade edilmiştir. Bu yönde İddia Makamına tevcih edilen sorulardan alığımız yanıtta bu hususun da lâyıkı ile olgularda yer almadığını ve İlk Mahkemeye eksik olarak izah edildiğini kabul etmiştir.

Kanaatimce İddia Makamı İstinaf -Mahkemesine yardımcı olmuş ve bu hususta son derece dürüst davranmıştır. esasen, bu gibi sanık leyhine önemli olabilecek can alıcı noktalara değinmek ve Mahkemeyi bu yönde aydınlatmak müdafaa avukatına düşmekte idi. Maalesef sanığın ifadesi emare olarak i-braz edildiği ve bu hususlar doğru kabul edilen ifadede açıklıkla görülebileceği halde müdafaa avukatının bunlara değinmemesi büyük bir eksikliktir.

İlkin 2. istinaf sebebini ele aldığımda müştekinin aleyhine getirilen darp ve yaralama suçları bir olayd-an neşet etmekle beraber sanık aleyhine getirilen, özellikle 1. dava, oldukça ağır olup uzun süre hapislik cezasını müstelzim olduğundan müştekiye verilen ceza ile sanığa verilen cezalar arasında bir bağlantı kurarak ileri sürülen ilkeyi bu meseleye uygula-mamız olası değildir. Bu nedenle 2. istinaf sebebinin reddedilmesi gerekir.

1. istinaf sebebine gelince İlk Mahkemenin olguları değerlendirmesi ve bu değerlendirme neticesinde vardığı yargıya değnmeden önce, suçluların cezalandırılması prensiplerine bir n-ebze değinmek isterim.

Bir sanığa ceza takdir ederken, işlemiş olduğu ssuçun ağırlığı ve uzun süre hapislik cezasını müstelzim olması, ilk nazarda, verilecek cezada, kamu menfaatının önde tutulması gerektiği ilkesinden hareketle caydırıcı veya ibret veri-ci bir ceza verilmesi ddüşünülebilir. Bu nedenle sanıklara, istisnai haller dışında yaygın ve vahim suçlarda hapis cezaları verilmesi gerekmektedir. Esasen kamu menfaatının ağırlık kazandığı bu gibi davalarda, cezaların kişiselliği prensibi yerine birçok a-hvalde kamu menfaatine öncelik verilerek hapis cezaları verilmektedir. Ancak bu gibi vahim ve yaygun olan suçlarda, ilk nazarda kamu menfaatına ağırlık verilmesi gerekmele beraber suçun işleniş şekli, sanığın bu gibi suçları işlemeye temayyülü olup olmadığ-ı, sanığın kişisel ve özel durumu ve sair tüm olgular dikkate alındığında bu gibi suçluya hafif bir ceza verilmesi kamu vicdanında bir etki yaratmayacağından böyle bir suçluya kamu menfaatını göz önünde tutarak ibret verici bir ceza verilmesi yerine cezala-rın kişiselliği prensibi