-D.2/85 Yargıtay/Asli Yetki 1/85

Yüksek Mahkeme Huzurunda.
Yargıtay Asli Yetki.
Mahkeme Heyeti: Şakir Sıdkı İlkay,Başkan, Salih S.Dayıoğlu, N.Ergin Salâhi

Müstedi: Ali Süha, Lefkoşa.
i-le
Müstedaaleyh: 1. Tapu ve Kadastro Müdürü, Lefkoşa.
2. Kaza Tapu Amiri, Girne.
A r a s ı n d a.

Müstedi namına: Ergin Ulunay.
Müstedaaleyhler namına: Başsavcı Yardımcısı Akın Sait.

H Ü- K Ü M

Şakir Sıdkı İlkay, Başkan: Müstedi, Yüksek Mahkemeye, Yargıtay olarak yaptığı müracaatı ile kesin tasarruf belgeleri uyarınca ismine kayıtlı olan Girne'deki 3 parça taşınmaz malın hepsinin veya her birinin yarı hissesinin Ahmet İlkman isimli üçüncü- bir şahsa satış devir işlemlerinin Girne Kaza Tapu Dairesinde yapılması ve ismine kaydedilmesi için müstedaaleyh aleyhine bir mandamus emri verilmesini talep etmiştir.

Müstedinin istidasına ekli yemin varakasında belirtildiği üzere mesle ile ilgili olgu-lar kısaca şöyledir: Müstedi, kesin tasarruf belgeleri uyarınca isminde kayıtlı konu taşınmaz malları satış yolu ile Ahmet İlkman'a devretmek için Girne Tapu Dairesine müracaatta bulundu. Tapu Dairesi ise devir işlemlerini yapıp konu malları İlkman'ın ismi-ne kaydetmeği reddetti ve ret kararının gerekçesini açıklayan bir yazıyı müstediye verdi. Kaza Tapu Amirinin imzasını taşıyan bu yazıda müsetdinin puanlarının bir kısmını satın alma yolu ile elde ettiği cihetle konu malların Ahmet İlkman'a devir muamelesin-in yapılması hususundaki müracaatın kabul edilemeyeceği bildirildi. Müstediye göre Tapu Dairesininin sözü edilen devir muamelesini yapma yasal yükümlülüğü vardır.

Yürütsel veya yönetsel bir yetki kullanan bir organ veya makamın kararından meşru menfaatı -zedelenen bir kişi Anayasanın 118. maddesi uyarınca Yüksek İdare Mahkemesine başvurabilir. Bu meselede müstedi, Tapu Dairesinin kararının kamu hukuku sahasına değil de özel hukuk sahasına giren bir karar olduğunu ve bu nedenle mandamus için Yargıtaya yapıl-an müracaatın yerinde olduğunu iddia etmiştir. Benzeri bir meselede ise Yüksek Mahkeme bu gibi bir karardan menfaatı zedelenen kişinin mandamus için Yargıtaya değil de karar aleyhine Yüksek İdare Mahkemesine başvurabileceğini karara bağlamıştır.- Gör Yargı-tay/Asli Yetki 1/79. Yüksek Mahkeme hükmünde şöyle demiştir:

"... Tapu Dairesine müracaat yapıldı fakat Tapu Dairesi devir muamelesini yapmağı yani müstedinin satın aldığı malın koçanını namına devretmeği kabul etmedi. Müstedinin iddiasına göre 11/78 say-ılı Yasa'ya göre Tapu Dairesinin devri yapmak yasal zorunluluğundadır. Bu nedenle Anayasanın 117. maddesinin (3). fıkrasında verilen yetkilere dayanarak Yüksek Mahkemenin, Yargıtay olarak, bir mandamus emri vermesi gerekir. Belirttiğim olgular ve gerekçel-er ışığında Tapu Dairesinin verilmiş bir kararı mevcuttur. Bu karar kanımca yürütsel veya yönetsel bir yetki kullanan bir makamın veya organın verdiği bir karardır ve bu gibi karar aleyhine meşru menfaatı zedelenen kişi ancak Anayasanın 118. maddesi uyarın-ca Yüksek İdare Mahkemesine başvurabilir."

Yapılan iktibastan anlaşılacağı gibi Yüksek Mahkeme bu gibi bir kararı kamu hukuku sahasında yürütsel ve yönetsel bir karar saymıştır.

Yukarıda serdedilen görüşü daha önce olduğu gibi halen de benimse- mekteyi-m.- Keza gör: Ramadan v. Electricty Authority and Other, 1 R.S.C.C. 49.

Söylenenlerden anlaşılacağı gibi müracaatın bu hususta münhsır yargı yetkisine sahip Yüksek İdare Mahkemesine yapılması gerekir. Bu böyle olduğuna göre de müstedinin ihtilâf konusu i-le ilgili olarak esasta haklı olup olmadığı hususunun incelenmesi gerekmemektedir.

Sonuç olarak başvurunun reddedilmesi ve masrafları ilgili herhangi bir emrin verilmemesi gerektiği görüşündeyim.

Salih S. Dayıoğlu: Sayın Yargıç N. Ergin Salâhi'nin bira-z sonra okuyacağı hükmü daha önceden görme fırsatını buldum ve orada serdedilen görüşmelerle hemfikirim.

N. Ergin Salâhi: Olgular Sayın Başkanın özetlediği gibidir. Bunlara birşey eklemek lûzumunu hissetmiyorum. Benim üzerinde duracağım ve tüm başvurda es-as itibarı ile üzerinde durulan, Girne Tapu Dairesi Müdürünün satış müracaatını kabul etmeyip devir işlemini yapmağı reddeden karar veya işleminin Kamu Hukuku sahasında veya Özel Hukuk sahasında olup olmadığıdır.

Konuyu değerlendirirken, hemen şunu belir-teyim ki Fasıl 224 Taşınmaz Ma