Rekabet Kurumu Başkanlığından,

REKABET KURULU KARARI

Dosya Sayısı : 2012-3-170 (Muafiyet/Menfi Tespit)
Karar Sayısı : 13-22/308-144
Karar Tarihi : 17.04.2013

A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER

Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Doç. Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE,
Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR, Kenan TÜRK,
Fevzi ÖZKAN
B. RAPORTÖRLER: H. Gökşin KEKEVİ, Osman Tan ÇATALCALI

C. BİLDİRİMDE
BULUNAN :- Tüm Optisyen ve Gözlükçüler Derneği
Meşrutiyet Caddesi Konur Sok. 41/19 Bakanlıklar/Ankara

(1) D. DOSYA KONUSU: Tüm Optisyen ve Gözlükçüler Derneği tarafından gözlük camı
fiyat listesi yayımlanması işlemine muafiyet tanınması talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 03.10.2012 tarih ve 7353 sayı ile giren ve en son
12.03.2013 tarihli yazı ile eksiklikleri tamamlanan bildirim üzerine düzenlenen 10.04.2013
tarih ve 2012-3-170/MM sayılı Menfi Tespit/Muafiyet Raporu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda özetle, dosya konusu eylemin muafiyet
alamayacağı kanaat ve sonucuna ulaşıldığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. Tüm Optisyen ve Gözlükçüler Derneği (Dernek)
(4) Dernek tarafından, “gözlükçülerin faaliyetlerini Oda ve Birlik Yasası olmayışı nedeni ile 5253
sayılı Dernekler Kanunu ile temsil edip yürüttükleri, optisyen-gözlükçülerin Türkiye
genelinde sayıları 35'e varan derneklerinin, dört federasyon ve bir konfederasyonlarının
bulunduğu”, bu derneklerden biri olan Dernek’in üye sayısının ise merkezde (Ankara’da)
250, taşrada (Ankara dışında) ise 114 olduğu ifade edilmiştir.
G.2. Konuya İlişkin Rekabet Kurulu ve Danıştay Kararları
(5) Dernek, fiyat listesi yayımlamak için izin verilmesine ilişkin talebinde, “Rekabet Kurumu
tarafından 2002 yılında fiyat listesi çıkarılmaması için uyarıda bulunulduğu, bu uyarı üzerine
bir daha fiyat listesi çıkarılmadığını” belirtmiştir. Bu bağlamda, Dernek’e ilişkin çeşitli bilgileri
de içeren konuya ilişkin Rekabet Kurulu (Kurul) ve Danıştay kararları hakkında bilgi verilmesi
gerekmektedir.
(6) 31.08.2001 tarih ve 01-42/424-107 sayılı Kurul kararıyla gözlükçüler derneklerinin, Dernek
başvurusunda belirtilen nitelikleri haiz fiyat listeleri hazırlamalarının, 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun (4054 sayılı Kanun)’un 4. maddesi kapsamında olduğu
sonucuna ulaşılmış ve 4054 sayılı Kanun’un 16. maddesi uyarınca para cezaları
13-22/308-144

2 / 5

uygulanmıştır. Bu para cezalarını, Danıştay 13. Dairesi hukuka uygun bulmuştur1. Ancak bu
karar, İdari Dava Daireleri Kurulu’nca, soruşturma heyeti başkanı olan Kurul üyesinin nihai
karar toplantısına katılarak oy kullanmasının hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle
bozulmuştur2. Kurul bozma gerekçesini göz önünde bulundurarak aldığı 16.12.2010 tarih ve
10-78/1616-620 sayılı kararında yeniden para cezası uygulamıştır.
(7) 04.01.2006 tarih ve 06-01/6-3 sayılı Kurul kararında ise, Tüm Optisyen-Gözlükçüler
Dernekleri Federasyonu’nun ve bu federasyonu oluşturan Tüm Optisyenler ve Gözlükçüler
Derneği, Karadeniz Optisyen ve Gözlükçüler Derneği, Konya Optisyenler ve Gözlükçüler
Derneği, Gaziantep Optisyen ve Gözlükçüler Derneği, Denizli Optisyen ve Gözlükçüler
Derneği’nin tavsiye niteliğinde fiyat listesi hazırlamasının ve bu fiyat listesinin dernek üyeleri
olan tüm optisyen ve gözlükçülere dağılımı ile bu işlemlere ilişkin dernek tüzüklerinde
mevcut bulunan yetkilerin devamının 4054 sayılı Kanun’un 5. maddesinde sayılan koşulları
yerine getirmediği sonucuna ulaşılmış ve muafiyet talebi reddedilmiştir. Kurulun bu kararını
Danıştay 13. Dairesi hukuka uygun bulmuştur3. 13. Daire’nin bu kararının bozulması için
İdari Dava Daireleri Kurulu’na başvurulmamıştır.
G.3. İlgili Pazar
(8) Yukarıda değinilen Kurul kararlarında, gözlükçülük faaliyetleri sektörüne ilişkin
değerlendirmelerin ardından, ilgili coğrafi pazar Türkiye ve ilgili ürün pazarı da “gözlük
camları perakende satış pazarı” şeklinde tanımlanmıştır.
(9) Bilindiği üzere, inceleme konusu işlem, gerek ürün gerekse de coğrafi açıdan olası alternatif
pazar tanımları çerçevesinde rekabet açısından endişeler yaratmıyor ya da alternatif tüm
tanımlar açısından rekabeti bozucu bir etki söz konusu oluyorsa pazar tanımı
yapılmayabilmektedir.
(10) Dolayısıyla yapılacak değerlendirmeyeği etkilemeyeceğinden hareketle, pazar tanımı
yapılmasına gerek olmadığı kanaatine ulaşılmıştır.
G.4. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
G.4.1. Yapılan Tespitler

(11) Dosya içeriğinde bulunan Bildirim Formunda,
- Başvuru konusunun niteliği, kapsamı ve amaçlarına ilişkin olarak, “Tavsiye fiyat listesinin
amacı, 5193 sayılı Optisyenlik Müesseleri Hakkında Kanun ve Yönetmeliğe göre faaliyet
gösteren meslektaşlarımız arasında haksız rekabeti engellemek, satılan emtianın aynı
olması nedeniyle fiyat birlikteliğini tesis etmek, optisyenlik hizmeti alan kişileri de korumak
amacı ile bu düzenlemenin yapılması amaçlanmaktadır.” ifadesine,
- Ticari kararların özgürce alınmasını engelleyebilecek hükümlerin ve etkilerin belirtilmesine
ilişkin olarak, “Derneğimiz tarafından yayımlanması düşünülen Tavsiye Fiyat listesi ile
amaçlanan Optisyenlik Müesseselerinde alım, satım, indirim ve diğer ticaret koşullarını
belirlemek, hizmet alan 3. kişilerin tek fiyat üzerinden hizmet almasını sağlamak, hizmeti
sunan (Optisyenlik Müesseseleri) arasında haksız rekabeti ortadan kaldırarak
meslektaşlarımız arasında birlik ve beraberliği tesis etmek, amaç aynı hizmet için aynı
emtianın aynı bedelle tüm müesseslerimizde nihai tüketiciye ulaşımını sağlamaktır.”
ifadesine
- İlgili ürün pazarının tanımlanmasına ilişkin olarak, “Yayımlanması düşünülen Tavsiye Fiyat
Listesi'nden doğrudan yada dolaylı etkileneceğini düşündüğümüz bir ürün veya ürünler söz

1 17.05.2005 tarih ve E:2005/194, K:2005/2554 sayılı karar.
2 29.01.2009 tarih ve E:2005/2402, K:2009/11 sayılı karar.
3 26.06.2007 tarih ve E:2006/1605, K:2007/4099 sayılı karar.
13-22/308-144 <