Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2015-4-21 (Muafiyet)
Karar Sayısı : 15-29/425-121
Karar Tarihi : 09.07.2015
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Ömer TORLAK
Üyeler : Arslan NARİN, Reşit GÜRPINAR, Fevzi ÖZKAN,
Dr. Metin ARSLAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ, Kenan TÜRK
B. RAPORTÖRLER : Dr. Hakan BİLİR, Selvi KOCABAY, Şevket GÜLTEKİN
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : Bankalararası Kart Merkezi A.Ş.
Temsilcisi: Av. Dr. İ. Yılmaz ASLAN
Gazi Umur Paşa Sok. Bimar Plaza 38/8 Beşiktaş/İstanbul
(1) D. DOSYA KONUSU: Bankaların sahip oldukları ATM ağlarının, diğer banka
müşterilerinin banka kartı ile nakit çekme ve bakiye sorma hizmetlerine açılması
amacıyla yapılan ATM Banka Kartı Paylaşım Platformu Protokolü çerçevesinde
Platform çatısı altında kurulan oluşumun, Bankalararası Kart Merkezi A.Ş. bünyesine
dahil edilmesi işlemine menfi tespit verilmesi talebi.
(2) E. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 20.04.2015 tarihinde giren başvuru üzerine
düzenlenen 24.06.2015 tarih ve 2015-4-21/MM sayılı Muafiyet/Menfi Tespit Ön İnceleme
raporu görüşülerek karara bağlanmıştır.
(3) F. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, bildirim konusu işleme süresiz olarak bireysel
muafiyet tanınmasında sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
G. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
G.1. İlgili Pazar
G.1.1. İlgili Ürün Pazarı
(4) BKM bünyesinde yürütülecek ATM paylaşımına ilişkin çalışmaların konusunu, ATM’lerden
banka kartı aracılığı ile nakit çekim ve bakiye sorma hizmetleri oluşturmaktadır. Diğer
taraftan ATM’ler aracılığıyla yapılacak işlemlerin kapsamının genişletilmesi mümkün
olabilecektir. Bu çerçevede, mevcut dosya bakımında ilgili ürün pazarı “ATM hizmetleri”
olarak tanımlanmıştır.
(5) Bunun yanı sıra, müşterilerin ATM’lerden para çekmelerini sağlayan banka kartları
müşterinin mevduat hesabına bağlı olduğundan, yukarıda bahsi geçen Kurul kararlarına
paralel biçimde, inceleme konusu ATM paylaşımından dolayı etkilenmesi muhtemel ikinci
ilgili ürün pazarı da “mevduat bankacılığı hizmetleri” pazarı olarak belirlenmiştir.
G.1.2. İlgili Coğrafi Pazar
(6) Bildirime konu uygulamaya, ATM Banka Kartı Paylaşım Platformuna (Platform) üye olan ve
Türkiye genelinde faaliyet gösteren bankaların ATM’leri dahil olup ayrıca bu ATM’lerden söz
konusu bankaların banka kartı sahibi tüm müşterileri faydalanabilecektir. Buna ek olarak,
ATM paylaşımı yoluyla elde edilecek maliyet tasarruflarının veya bu paylaşımdan
etkilenecek yatırım kararlarının ve mevduat bankacılığındaki olası rekabet artışlarının ülke
genelinde sonuçları olacağından dosya kapsamında ilgili coğrafi pazar, “Türkiye” olarak
15-29/425-121
2/6

tespit edilmiştir.
G.2. Bildirime Konu İşlem
(7) Dosya konusu bildirim ile ATM Platform Komitesi altında idare olunan Platformun yönetimi ve
idaresinin BKM bünyesine dahil edilmesi işlemine menfi tespit verilmesi talep edilmiştir.
(8) Yapılan bildirimde, Rekabet Kurulunun 28.01.2010 tarih ve 10-10/89-39 sayılı kararıyla üç yıl
süre ile 02.05.2013 tarih ve 13-25/347-163 sayılı kararıyla ise süresiz bireysel muafiyet
tanınan “ATM Banka Kartı Paylaşım Platformu Protokolü” (Protokol) çerçevesinde Platform
çatısı altında kurulan ve Protokole taraf olan bankaların birer üye ile temsil edildiği ATM
Platform Komitesinin, mevcut haliyle hızlı karar alamaması, toplantıların düzenli periyotlarla
ve tüm üyelerin katılımıyla gerçekleştirilememesi, alınan kararların BKM standartları ve
kuralları ile uyumluluğunun değerlendirilmesindeki güçlükler nedenleriyle BKM çatısı altında
yapılandırıldığı belirtilmektedir. Bu çerçevede, 16.12.2013 tarihinde ATM Platform
Komitesinin BKM bünyesine alınması karara bağlanmış ve yeni Komitenin Nisan 2014’te
oluşturularak çalışmalarına başlaması öngörülmüştür. Öte yandan, 27.02.2014 tarihli BKM
Yönetim Kurulu kararı ile Platform kapsamında, ücretlendirme, pazarlama, iş geliştirme,
güvenlik, banka ve müşteri ihtiyaçlarının analizi konuları ile operasyonel konularda
çalışmalar yapmak üzere BKM bünyesinde “ATM Paylaşım Komitesi” oluşturulmuştur. 2014
yılı Ağustos ayında ise “BKM Çalışma Komiteleri Yönetmeliği” çıkarılmıştır. Ardından da
ATM paylaşım hizmetlerinin tanımlanması ile ATM paylaşımında uyulması gereken kurallara
ve uygulamaya açıklık getirilmesi amacıyla “Banka Kartı Paylaşım Yönetmeliği” çıkarılmış ve
söz konusu yönetmelik Protokolün yerini almıştır.
(9) Banka Kartı Paylaşım Yönetmeliği’nin 1. maddesinde Platformun, BKM üyelerinin banka
kartlarının diğer tüm üye bankaların ATM’lerinden nakit çekme ve bakiye sorma işlemleri
bakımından kabulünü sağlamaya yönelik oluşturulduğu belirtilmiştir. Uygulamalar ve kuralları
düzenleyen 2. bölümdeki hükümlerin önemli ölçüde Protokol ile benzerlik taşıdığı
görülmektedir. Nitekim Banka Kartı Paylaşım Yönetmeliği’nde, Protokolün ücretlendirmeye,
Platformun desteklediği işlemlere, Platforma katılacak banka kartı ve ATM’lere, takas ve
hesaplaşmaya ilişkin hükümler ile ATM paylaşımına ilişkin bankalar arası yapılacak ikili
anlaşmalara yönelik hükümler korunmuştur. Bankalar arasında uygulanacak ücretler
Protokolde olduğu gibi standart ve tek ATM ücretlendirmesi şeklinde belirlenmiş, bu
kapsamda komisyon oranları ve sabitlerinin düzeyinde herhangi bir değişiklik yapılmadan
aynı rakamların uygulanmaya devam edilmesi öngörülmüştür. Diğer taraftan, ATM Platform
Komitesine ilişkin düzenlemenin kapsamı genişletilmiş, sisteme yeni giren bankalardan
katılım ücreti alınacağına ilişkin düzenleme ise yürürlükten kaldırılmıştır1.
(10) Buna ek olarak, Protokolde yer almadığı halde Banka Kartı Paylaşım Yönetmeliği’nde, tek
ATM ücretlendirmesinin tanımına, paylaşımda yer alan BIN listesine, standart ATM/tek ATM
komisyon farklılaştırmasının, takas-hesaplaşma ve müşteri itirazlarının, ATM işlem iadeleri
ile işlem iptallerinin, ücretlerinin işlem anında müşteriye gösterilmesinin, ücretlendirmenin,
sertifikasyonun ve ATM’lerde alıkonan kartların imha edilmesinin ne şekilde
gerçekleştirileceğine ilişkin hükümlere yer verilmiştir.
(11) Yeni oluşum ile birlikte, BKM bünyesinde yapılanan ATM Platform Komitesinin, BKM
Çalışma Komiteleri Yönetmeliği’nde belirtilen esaslar dahilinde oluşturularak görev yapacağı
hükme bağlanmıştır. Söz konusu yönetmelikte BKM bünyesinde kurulan Komitenin alacağı

1 Bildirimde, yapılan değişiklikle Yönetmelik gereği BKM üyesi olan ve banka kartı ve/veya ATM’si olan tüm
bankaların Platforma dahil olduğu, bu nedenle ek bir katılım prosedürü ve katılım ücreti öngörülmediği
belirtilmiştir.
15-29/425-121
3/6

kararların uygulamaya konulmadan önce Protokole taraf olan bankaların onayına sunulacağı
belirtilmiştir.
(12) Bildirimde, halihazırda 27 bankanın üye olduğu2 Platformun yönetiminden so