Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2014-5-28 (Önaraştırma)
Karar Sayısı : 14-32/653-288
Karar Tarihi : 12.09.2014
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Kenan TÜRK, Dr. Murat ÇETİNKAYA, Reşit GÜRPINAR,
Fevzi ÖZKAN, Doç. Dr. Tahir SARAÇ
B. RAPORTÖRLER : Murat AYBER, Atıf BİBER
C. BAŞVURUDA
BULUNAN : Gizlilik talebi bulunmaktadır.

D. HAKKINDA İNCELEME
YAPILAN :
(1) Çimsa Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Kısıklı Cad. No:4 Sarkuysan - Ak İş Merkezi S Blok
Altunizade/İSTANBUL
(2) Konya Çimento San. A.Ş.
Horozluhan Mah. Cihan Sk. No: 15 Selçuklu/KONYA
(3) Votorantim Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş.
Hasanoğlan Sanayi Bölgesi Bahçelievler Mah. Atatürk Cad. No: 8
Elmadağ/ANKARA .
(4) Adana Çimento Sanayii T.A.Ş
Ceyhan Yolu Üzeri 12.Km. Yüreğir / ADANA

(1) E. DOSYA KONUSU: Çimsa Çimento San. ve Tic. A.Ş., Adana Çimento San. T.A.Ş.,
Konya Çimento San. A.Ş ve Votorantim Çimento San. ve Tic. A.Ş.’nin pazar
paylaşımı içinde bulundukları ve Çimsa Çimento San. ve Tic. A.Ş.’nin fiyatta ayrımcı
uygulamaları ile hakim durumunu kötüye kullandığı iddiası.
(2) F. İDDİALARIN ÖZETİ: Başvuruda özetle, Niğde, Adana ve Kahramanmaraş’taki fiyatları
gösteren faturalar sunularak, Niğde bölgesindeki çimento fiyatlarının yüksek olduğu
belirtilerek gereğinin yapılması talep edilmiştir.
(3) G. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 28.05.2014 tarihinde intikal eden başvuru
25.06.2014 tarihli Kurul toplantısında görüşülerek, 14-22/455-M sayı ile önaraştırma
yapılmasına karar verilmiştir. İlgili karar uyarınca yapılan inceleme üzerine hazırlanan
02.09.2014 tarih ve 2014-5-028/ÖA sayılı Önaraştırma Raporu görüşülerek karara
bağlanmıştır.
(4) H. RAPORTÖR GÖRÜŞÜ: İlgili raporda, önaraştırma konusuna ilişkin olarak ilgili
teşebbüsler hakkında 4054 sayılı Kanun’un 41. maddesi uyarınca soruşturma açılmasına
gerek olmadığı ifade edilmiştir.
I. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
(5) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, ilgili ürün pazarı “gri çimento pazarı” olarak
belirlenirken, ilgili coğrafi pazar belirlenmemiştir.
14-32/653-288
2/4

(6) Dosya mevcudu bilgiler çerçevesinde, yapılan başvuruda yer alan iddiaların 4054 sayılı
Kanun’un 4. ve 6. maddeleri kapsamında değerlendirilebileceği anlaşılmıştır.
(7) 4054 sayılı Kanun’un 4. maddesinde “Belirli bir mal ve hizmet piyasasında doğrudan veya
dolaylı olarak rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama amacını taşıyan veya bu etkiyi
doğuran yahut doğurabilecek nitelikte olan teşebbüsler arası anlaşmalar, uyumlu
eylemler ve teşebbüs birliklerinin bu tür karar ve eylemleri” yasaklanmış ve aynı maddenin
ikinci fıkrasında ise tahdidi olmamak üzere yasaklanan hallere ilişkin örneklere yer
verilmiştir. Söz konusu fıkranın (b) bendinde, mal veya hizmet piyasalarının bölüşülmesi
ile her türlü piyasa kaynaklarının veya unsurlarının paylaşılması ya da kontrolü gibi,
teşebbüslerin belirli birtakım davranışlarının rekabeti engelleme, bozma ya da kısıtlama
amacını veya etkisini taşıması durumunda hukuka aykırı bulunacağı öngörülmüştür.
(8) Dosya mevcudundan, yapılan yerinde incelemelerde, 2012 yılında Çimsa Çimento San.
ve Tic. A.Ş. (ÇİMSA)’nin Niğde ilindeki satışları, toplam satışların (…..) karşılık gelirken
2013 yılında bu oran (…..) düştüğü, 2014 yılının ilk 7 ayında söz konusu oran (…..)
hesaplandığı, ÇİMSA’nın Niğde’ye olan toplam satışlarında oransal olarak büyük
değişimlerin görülmediği anlaşılmıştır.
(9) Olası bir pazar paylaşımı neticesi ÇİMSA’nın rakip teşebbüslerin yerleşik oldukları illere
girmekten imtina edip etmediğinin tespiti gayesiyle teşebbüsün rakip pazarlardaki
durumlarının incelenmesinden, ÇİMSA’nın, Niğde’ye yaklaşık 240 km uzaklıktaki
Konya’da dökme çimento pazarında 2013 yılında (…..) satışla Konya pazar payının (…..)
aldığı, 2014 yılının ilk 7 ayında ÇİMSA’nın, toplamda (…..) dökme çimento satışını
KONYA’ya gerçekleştirdiği, bu noktada ÇİMSA’nın 2013 yılında Konya’ya Niğde’den
daha fazla dökme çimento satışı gerçekleştirdiği görülmüştür.
(10) ÇİMSA, 2013 yılında Votorantim Çimento San. ve Tic. A.Ş. (VOTORANTİM)’nin fabrikası
bulunan Nevşehir’e (…..) dökme çimento satışı gerçekleştirerek Nevşehir ‘de (…..) pazar
payı elde ettiği tespit edilmiştir. VOTORANTİM Nevşehir’de (…..) dökme çimento satışı
gerçekleştirerek, Nevşehir’de (…..) pazar payı elde etmiştir.
(11) ÇİMSA, 2013 yılında Adana Çimento San. T.A.Ş. (OYAK ADANA)’nın fabrikası bulunan
Adana’ya (…..) dökme çimento satışı gerçekleştirerek Adana’da (…..) pazar payı elde
ettiği tespit edilmiştir. OYAK ADANA’nın, Adana’daki pazar payı ise (…..) olarak tespit
edilmiştir. Ayrıca OYAK ADANA’dan gelen veriler incelendiğinde 2014 yılının ilk 7 ayında
Niğde’ye (…..) ton çimento tedarik ettiği tespit edilmiştir.
(12) Söz konusu tespitler neticesinde ÇİMSA’nın olası bir pazar paylaşımı neticesinde rakip
pazarla girmekten imtina ettiğine yönelik ekonomik bir veriye rastlanmadığı
değerlendirilmiştir. Buna karşın Niğde’de dökme çimentoda ÇİMSA’nın pazar payının
(…..) seviyelerinde olması ve Niğde pazarına sınırlı olarak Konya Çimento San. A.Ş.
(KONYA ÇİMENTO) ve OYAK ADANA’nın girmesi ve VOTORANTİM’in Niğde pazarına
girmemesi üzerine değerlendirme yapılmasını gerekli kılmıştır.
(13) Bu noktada öncelikle çimento fabrikalarının yerleşik olduğu alandan uzaklaştıkça nakliye
bedellerinin karlılığı azalttığı, bu sebeple teşebbüsler uzak pazarlara ancak o pazardaki
fiyatlar yüksek ve pazar büyükse mal tedariği gerçekleştirdikleri düşünülmüştür.
(14) VOTORANTİM’in (…..). Mevcut kapasiteleriyle nakliye bedellerinin daha düşük olduğu
Nevşehir’e ve Kayseri’ye satış yapması olağandır. Ayrıca ÇİMSA’ nın Kayseri’de de bir
çimento fabrikasının bulunduğu göz önüne alındığında, VOTORANTİM Kayseri’ye satış
gerçekleştirerek hâlihazırda rakip pazarlara da girmiş olduğu değerlendirilmiştir.
(15) KONYA ÇİMENTO hâlihazırda Niğde’ye çimento satışı gerçekleştirmekle birlikte, satış
hacmi küçük miktarlardadır. Ayrıca KONYA ÇİMENTO tüm satışını (…..)
gerçekleştirmektedir. Bu noktada KONYA ÇİMENTO’nun kapasite kullanım oranlarına
14-32/653-288
3/4

bakıldığında, kış mevsimi dışında kapasite kullanım oranlarının genel (…..) üzerinde
dalgalandığı görülmektedir. Ayrıca Rekabet Kurulu’nun1 2013 yılında aldığı kararda da
söz konusu teşebbüsün “….fabrikalarının Konya yöresinin talebini dahi güçlükle
karşılayabildiği öne sürmüştür.” İfadelerini kullandığı belirtilmiştir. Son olarak Konya ve
Niğde arasındaki yaklaşık (…..) mesafenin bulunduğu, söz konusu mesafenin nakliye
bedellerini arttırarak teşebbüsün karlılığını azaltacağı düşünülmüştür.
(16) OYAK ADANA, Niğde’ye 2013 yılında TÇMB verilerine göre (…..) dökme çimento satışı
gerçekleştirmiştir. Adana ve Niğde illeri arasındaki uzaklığın (…..) ve OYAK ADANA’nın
kapasite kullanım oranlarının (…..) olduğu görülmektedir. Söz konusu durumda OYAK
ADANA’nın Niğde pazarındaki satışlarının yetersizliği şüphe uyandırsada, ÇİMSA’nın
faaliyette bulunduğu Mersin iline (…..) dökme çimento satışı gerçekleştirerek rakip
pazarlara satış gerçekleştirdiği değerlendirilmiştir.
(17) Her ne kadar ihbarda pazar paylaşımı ve bunun sonucunda rakip teşebbüslerin Niğde
pazarına girmemesi yahut girememesi sonucu talebin karşılanamaması konu alınmış ise
de, pazar paylaşımının muhtemelen fiyat artışı sonucunu doğuracağı
değerlendirmesinden hareketle fiyat hareketleri incelenmiştir. Niğde ilinde ÇİMSA
tarafından uygulanan çimento fiyatlarının –müşteri özelinde değişmekle birlikte- 01 Ocak
2014 tarihinden 31 Temmuz 2014 tarihleri arasında yaklaşık (…..) arttığı tespit edilmiştir.
(18) Son olarak belgelerin tetkikinden ve önaraştırma sürecinde yapılan incelemelerden
taraflar arasında fiyatların birlikte tespiti yahut coğrafi pazarların ya da müşterilerin
paylaşılması yönünde bir anlaşmanın akdedildiğine ilişkin somut bir emare, şirket içi
yahut şirketler arası bir iletişim izi bulunamamıştı