Kuruma intikal eden şikâyetinde özetle, ilgili kişinin veri sorumlusu tur şirketinden tatil paketi satın aldığı ve ilgili tüm bilgilerini veri sorumlusu ile paylaştığı, paylaşılan bu verilerin veri sorumlusu tarafından üçüncü bir kişiye aktarıldığı, söz konusu üçüncü kişi tarafından bahsi geçen bilgilerin bir mahkeme dosyasına ve baro şikâyet dilekçesi ekine sunulduğu, veri sorumlusuna yapılan başvuruya verilen cevapta üçüncü kişilere hiçbir şekilde verilmediği söylenen kişisel verilerin mahkeme dosyasında nasıl yer aldığının açıklanmadığı, bu kapsamda ilgili kişinin rızası ve bilgisi olmaksızın kişisel verilerini üçüncü kişilerle paylaşmış olan veri sorumlusu hakkında 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (Kanun) kapsamında gerekli hukuki ve cezai işlemlerin yapılması talep edilmiştir.
Konuya ilişkin olarak başlatılan inceleme çerçevesinde veri sorumlusunun savunması istenilmiş olup alınan cevabi yazıda özetle, Kanunun yürürlüğe girmesinden önce veri sorumlusunun sistemlerinde güvenlik ve önlem amaçlı log kayıtlarının tutulduğu, şirketleri ile rezervasyonun, çağrı merkezi, acente ya da internet sitesi üzerinden yapılabildiği, tüm bu kanallardan yapılan satış ve rezervasyonların tek bir satış altyapısında saklandığı, satış sürecinde oluşan kişi kartının, kişi ile iletişim kurulacak telefon numarası ve e-posta gibi iletişim bilgilerinin her seferinde tekrardan kişiden alındığı, böylelikle kişinin bir önceki seyahatinden farklı iletişim bilgileri ile (cep telefonu, e-posta vs.) yeni seyahatini planlayabildiği, İnternet sitesinden gerçekleştirilen bir seyahat alım sürecinde kredi kartı bilgileri kaydedilmeden banka sistemleri üzerinden işlem yapıldığı ve onay sürecinde bankanın paylaştığı son 4 hane ile ilk 6 haneyi içeren bilgiler ile kişi adı gibi detayların ödeme kısmında saklandığı, Çağrı merkezi ve acente sistemlerinin aynı altyapıda olduğu, çağrı merkezlerinin büyük ve online bir acente gibi işlem yaptığı, çağrı merkezinden yapılan alımlarda kişi kartlarındaki iletişim bilgilerinin Kanuna uygun olarak alınan teknik ve idari tedbirler kapsamında tamamen boş geldiği ve satış personelinin/müşteri temsilcisinin gereken bilgileri seyahat özelinde misafirden talep ederek ve talebe uygun olarak doldurduğu, Bu suretle, her bir rezervasyonda rezervasyon bilgilerinin iletileceği e-posta adresi ve telefon bilgilerinin güncellenmekte olduğu, misafir rezervasyonunun önceki kayıtlarda yer alan e-posta adresine veya telefon numarasına gönderilmesinin de önüne geçildiği, sistemde gerçekleştirilen bu kayıtlarda işlemi yapan temsilcinin giriş yaptığı/login olduğu kendisine ait hesap ile sisteme kaydedildiği/log kaydı alındığı, böylelikle ileride de temsilcinin oluşturduğu ya da sonradan görüntülediği şeklindeki bilgilere erişilebildiği, Yukarıda sayılan her bir satış kanalından yapılan rezervasyonlar için öncelikle ödemenin alındığına dair “alındı belgesi”, ardından da rezervasyon detaylarını ve şartlarını içeren “voucher” düzenlendiği, “voucher”in rezervasyonun onayı için hem ilgili tesisle hem de misafirin rezervasyon detayları ile bu rezervasyonun şartlarına hakim olmasını sağlamak amacıyla misafir ile paylaşıldığı, misafir ile paylaşım acente üzerinden yapılan satışlarda misafire elden imza karşılığı teslim edilerek yapılmakta iken, çağrı merkezi ve internet üzerinden gerçekleştirilen satışlarda rezervasyon sırasında bildirilen e-posta adresine gönderilmek suretiyle yapıldığı, Log mekanizmasında yazılımların içindeki erişim, değişiklik ve görüntülemelerin tarih, saat ve kişi bazlı olarak kayıt yapıldığı, yaşanabilecek siber saldırılardan korunmak için güvenlik duvarı sistemlerinin bulunduğu, güvenli paylaşımı sağlamak amacıyla güvenli bir dosya paylaşımı uygulamasının kullanıldığı, bu suretle veri sorumlusu tarafından yapılan paylaşımların kişi bazlı olarak gözlemlenebildiği, verilerin veri sorumlusu şirket içerisinde kullanılan cihazlardan USB, e-posta gibi yöntemlerle dışarı çıkarılmasının gerektiğinde engellenmesi ve yine log kaydı alınması için bir “Veri Kayıp Önleme” (DLP) ürününün satın alınıp kurumsal ekiplerinde konumlandırıldığı, Şikâyet konusu rezervasyonun Çağrı Merkezi üzerinden yapıldığı, rezervasyona ilişkin ilk e-posta gönderiminin 20.11.2018 tarihinde ilgili kişinin e-posta adresine rezervasyonun onaylanması için gönderildiği, bu işlemin onaylanmaması sebebiyle 21.11.2018 tarihinde tekrar e-posta gönderildiği, daha sonra konaklama tarihinin yaklaşması sebebiyle aynı adrese 05.12.2018 tarihinde rezervasyon hatırlatma e-postası gönderildiği
hususları belirtilerek veri sorumlusu tarafından ilgili kişi ile kurulan tüm iletişimin log kayıtlarına dair ekran görüntüleri Kurum ile paylaşılmıştır.
Konuya ilişkin yapılan inceleme neticesinde Kişisel Verileri Koruma Kurulunun 18/03/2021 tarihli ve 2021/242 sayılı Kararı ile, Kanunun “Tanımlar” başlıklı 3 üncü maddesinde “kişisel veri”nin, kimliği belirli veya belirlenebilir gerçek kişiye ilişkin her türlü bilgi, “veri sorumlusu”nun, kişisel verilerin işleme amaçlarını ve vasıtalarını belirleyen, veri kayıt sisteminin kurulmasından ve yönetilmesinden sorumlu olan gerçek veya tüzel kişi, “veri işleyen”in, veri sorumlusunun verdiği yetkiye dayanarak onun adına kişisel verileri işleyen gerçek veya tüzel kişi, “kişisel verilerin işlenmesi”nin, kişisel verilerin tamamen veya kısmen otomatik olan ya da herhangi bir veri kayıt sisteminin parçası olmak kaydıyla otomatik olmayan yollarla elde edilmesi, kaydedilmesi, depolanması, muhafaza edilmesi, değiştirilmesi, yeniden düzenlenmesi, açıklanması, aktarılması, devralınması, elde edilebilir hale getirilmesi, sınıflandırılması ya da kullanılmasının engellenmesi gibi veriler üzerinde gerçekleştirilen her türlü işlem olarak tanımlandığı, Konaklama satın almaya ilişkin işlemlerin tur şirketinin kendisine ait çağrı merkezi üzerinden yürütülmesi, rezervasyon takibinin yapıldığı ve otel ile tur şirketi arasındaki ilişkiyi kuran satışa ilişkin tek bir satış altyapısının varlığı ve bunun kurulması ve yönetilmesinden tur şirketinin sorumlu olması sebebiyle tur şirketinin Kanunun 3 üncü maddesinde tanımlanan veri sorumlusu sıfatını taşıdığı, “Voucher” ve “alındı” belgelerinde kimlik bilgileri kategorisinde ilgili kişinin adı soyadı, doğum tarihi gibi kişisel verilerin yer aldığı, Kanunun “Genel İlkeler” başlıklı 4 üncü maddesinde ise kişisel verilerin ancak bu Kanunda ve diğer kanunlarda öngörülen usul ve esaslara uygun olarak işleneceği hükme bağlandıktan sonra, kişisel verilerin işlenmesinde uyulması zorunlu ilkelere yer verildiği, bu çerçevede, kişisel veriler ancak, hukuka ve dürüstlük kurallarına uygun şekilde, belirli, açık ve meşru amaçlar kapsamında, doğru ve gerektiğinde güncel olma şartıyla, işlendikleri amaçla bağlantılı, sınırlı ve ölçülü olma ve ilgili mevzuatta öngörülen veya işlendikleri amaç için gerekli olan süre kadar muhafaza edilme ilkelerine uygun işlenebileceğinin düzenlendiği, Kanunun kişisel verilerin işlenme şartlarının belirlendiği 5 inci maddesinin (1) numaralı fıkrasında, kişisel verilerin ilgili kişinin açık rızası olmadan işlenemeyeceği hüküm altına alınmış olmakla birlikte, (2) numaralı fıkrasında, sayılan hallerde ilgili kişinin açık rızası olmadan kişisel verilerinin işlenmesine imkan tanıdığı, buna göre,
a) Kanunlarda açıkça öngörülmesi,
b) Fiili imkansızlık nedeniyle rızasını açıklayamayacak durumda bulunan veya rızasına hukuki geçerlilik tanınmayan kişinin kendisinin ya da bir başkasının hayatı veya beden bütünlüğünün korunması için zorunlu olması,
c) Bir sözleşmenin kurulması veya ifasıyla doğrudan doğruya ilgili olması kaydıyla, sözleşmenin taraflarına ait kişisel verilerin işlenmesinin gerekli olması,
ç) Veri sorumlusunun hukuki yükümlülüğünü yerine getirebilmesi için zorunlu olması,
d) İlgili kişinin kendisi tarafından alenileştirilmiş olması,
e) Bir hakkın tesisi, kullanılması veya korunması için veri işlemenin zorunlu olması,
f) İlgili kişinin temel hak ve özgürlüklerine zarar vermemek kaydıyla, veri sorumlusunun meşru menfaatleri için veri işlenmesinin zorunlu olması
hallerinden birinin varlığı durumunda ilgili kişinin açık rızası aranmaksızın kişisel verilerin işlenmesinin mümkün bulunduğu, Kanunun 12 nci maddesinin (1) numaralı fıkrasında ise veri sorumlusunun kişisel verilerin hukuka aykırı olarak işlenmesini önlemek, kişisel verilere hukuka aykırı olarak erişilmesini önlemek, kişisel verilerin muhafazasını sağlamak amacıyla uygun güvenlik düzeyini temin etmeye yönelik gerekli her türlü teknik ve idari tedbirleri almak zorunda olduğu hükmünün yer aldığı, Somut olayda, ilgili kişinin rezervasyonuna ilişkin log kayıtlarının ekran görüntülerine ilişkin detaylar incelendiğinde, rezervasyon işlemine ilişkin görüntüleme detaylarının 25 satırda takip edildiği, bunlardan ilk 16 adetinin ilgili kişinin veri sorumlusuna yaptığı başvuruya istinaden farklı saatlerdeki görüntüleme kayıtları olduğu, geri kalan 9 adetinin de Kurumdan gönderilen tebligata istinaden tekrar kontrol amaçlı olarak şirket içindeki görüntülemeye yönelik log kayıtlarının olduğu, her bir görüntüleme işlemine ilişkin olarak log kayıtlarının IP numarası dahil kullanıcı adını(USER_NAME) içerecek şekilde tutulduğu, yukarıda bahsi geçen 25 satırlık log kaydına ilişkin olarak 4 farklı kullanıcı tarafından rezervasyon ve sonrasındaki inceleme işlemlerine yönelik kaydın yer aldığının görüldüğü, İlgili kişiye gönderilen e-postaların iletim tarihi ve adresine ilişkin olarak log kayıtlarına bakıldığında, veri sorumlusu tarafından ilgili kişinin e-posta adresine 20.11.2018, 21.11.2018 ve 05.12.2018 tarihlerinde şikâyete konu rezervasyon için elektronik posta gönderildiği, bu mesajların içeriğine ilişkin log kayıtlarına bakıldığında, 20.11.2018 ve 21.11.2018 tarihinde gönderilen e-postaların onay için olduğu, 05.12.2018 tarihinde gönderilen e-postada ise rezervasyona ilişkin bilgilendirme yapıldığı, Ayrıca, “voucher” dokümanının acente üzerinden yapılan satışlarda misafire elden imza karşılığı verilirken, çağrı merkezi ve internet üzerinden gerçekleştirilen satışlarda rezervasyon sırasında bildirilen e-posta adresine gönderildiği, benzer şekilde “alındı” dokümanının konaklamanın yapılacağı tesis ile paylaşılmadığı ve sadece misafir ile e-posta üzerinden paylaşıldığı
değerlendirmelerinden hareketle, Şikâyet dosyasında yer alan konaklamaya ilişkin detayları içeren “Alındı” belgesinin sadece konaklamayı satın alan tarafla paylaşılan bir doküman olduğu ve konaklamanın yapılacağı tesis ile paylaşılmadığı, veri sorumlusunun Kuruma sunduğu log kayıtlarında konaklamaya ilişkin gönderilen “voucher” ve “alındı” dokümanlarının sadece ilgili kişinin e-posta adresine iletildiğinin belirlendiği ve konaklamaya yönelik veri sorumlusu personelinin yaptığı görüntülemelerin her birinin söz konusu belgelerin mahkemeye sunulma tarihi olan 04.04.2019 tarihinden sonra ve ilgili kişinin başvurusuna ve/veya Kurum tarafından yapılan bilgi ve belge talebine istinaden yapılan görüntülemeler olduğu dikkate alındığında, ilgili kişinin verilerinin veri sorumlusu tarafından paylaşıldığını tevsik eden somut bilgi ve belge bulunmadığından ilgili şikâyet hakkında 6698 sayılı Kanun kapsamında tesis edilecek bir işlem bulunmadığına karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy