Dairesi: Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No: 2022/166
Karar No: 2023/226
Karar Tarihi: 30.03.2023
T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No: ... Esas - ...
T.C.
KONYA TÜRK MİLLETİ ADINA
. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALILAR : 1-)
VEKİLİ:
: 2-)
VEKİLLERİ:
DAVA: Tazminat (Ziraat Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ:
KARAR TARİHİ:
KARAR YAZMA TARİHİ:
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ziraat Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİANIN ÖZETİ : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin tarımsal faaliyetler yürüterek gelir elde ettiğini, müvekkilinin bu kapsamda arazilerini davalı şirkete sigortalatmak sureti ile güvence altına aldığını, müvekkilinin tarım faaliyeti yürüttüğü araziler için ... Sİgorta A.Ş. Acentesi ... A.Ş.'ye ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... poliçe numaraları ile köy bazlı kuraklık verim sigortası poliçesi yaptırdığını, müvekkilinin geçtiğimiz hasat döneminde Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaza yeşil mercimek, ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmazda kırmızı mercimek, Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmazda kırmızı mercimek, Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmazda yeşil mercimek, Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmazda kırmızı mercimek, Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaza kırmızı mercimek, Konya ili ... ilçesi ... Köyü ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaza kırmızı mercimek ekmiş ancak kuraklık sebebi ile hiçbir mahsul elde edemediğini, bu hususun tespiti açısından ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyası ile tespiti yaptırıldığını, delil tespitinde müvekkilinin maddi zararının ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 30.870,00 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 26.230,79 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 27.406,49 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 56.889,00 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 29.735,84 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 7.785,69 TL , ... Ada ... Parsel numaralı taşınmaz açısından 24.590,22 TL olup toplamda 203.508,03-TL maddi zarar tespiti yapıldığını, davalılarca müvekkiline 53.775,49 TL kısmi ödeme yapıldığını, bu ödeme mahsup edilerek bakiye maddi zararının 149.732,54 TL olduğunu, bu nedenlerle haklı davalarının kabulü ile 149.732,54-TL maddi tazminatın 25/10/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile ve ayrıca ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D. İş sayılı dosyasında yapılan masraf olan 860,00-TL'nin kanuni faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMANIN ÖZETİ: Davalı taraflara usulüne uygun olarak davetiye tebliğ edilmiş, davalı ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesini, davacının dayandığı ve dosyaya giren tüm yazılı delillerin taraflarına tebliğini, sigortacılık kanunu gereği müvekkili kuruma başvuru şartının gerçekleşmediğini, başvuru aşamasında sunulması gereken zorunlu evrakların sunulmadığını, söz konusu evrakların müvekkili şirkete sunulmadan değerlendirme yapılmasının mümkün olmadığını, davacının müvekkili şirkete ihbar yükümlülüğünü usulüne uygun yerine getirmediğini, yapılan harcamaların sorumlusunun müvekkili şirket olmadığını, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğini, kabul manasına gelmemek kaydıyla davacının zararın artmasında kusuru bulunması halinde hesaplanacak tazminatın müterafik kusur tenzili gerektiğini, bu hususun araştırılması gerektiğini, sigorta şirketinin yalnızca gerçek zararı karşılamakla mükellef olduğunu, davacının dava konusu kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatın mahsubunun gerektiğini, kabul anlamına gelememek kaydıyla müvekkili şirketin faiz sorumluluğunun dava tarihinden itibaren yasal faiz olarak kabul edilmesi gerektiğini, davacı tarafın taleplerinin oldukça fahiş olduğunu, herhangi bir hukuki dayanağının olmadığını, bu nedenlerle haksız ve mesnetsiz davanın usulden ve esastan reddini, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; 24 Kasım 2020 tarih ve 31315 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Tarım Sigortaları Havuzu Tarafından 2021 Yılında Kapsama Alınacak Riskler, Ürünler ve Bölgeler ile Prim Desteği Oranlarına İlişkin Cumhurbaşkanı kararı uyarınca “ Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortasıyla; tarım alanlarında üretimi yapılan buğday, arpa, çavdar, yulaf, tritikale, nohut, kırmızı mercimek ve yeşil mercimek ürünleri ile bu ürünlerin sertifikalı tohumluk ürünlerinde dolu paketi dışındaki; kuraklık, don, sıcak, rüzgar, sıcak hava dalgası, aşırı nem, aşırı yağış risklerinden kaynaklı verim azalışları, ilgili genel şartlar ile tarife ve talimatlar kapsamında; Çiftçi Kayıt Sistemine kayıtlı çiftçilerin, özlük ürün ve arazi bilgileri dikkate alınarak teminat altına alınmakta olduğu, Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortasında, köyün eşik verim değeri, köyün ortalama veriminin yüzde 70’i alınarak belirlenmekte olduğunu, köyün ortalama verimi, ürün bazında TÜİK tarafından ilan edilen son 7 yıldaki en yüksek 5 yılın ortalaması baz alınarak hesaplanan verimi ifade ettiğini, Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Genel Şartları B.3. maddesi uyarınca verim tespitleri Tarım Sigortaları Havuzu tarafından belirlenen referans parsellerde gerçekleştirildiğini, Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Köy Bazlı Kuraklık verim Sigortası Genel Şartları uyarınca hasar tazminatlarında referans parsellerde tarım sigortaları havuzu eksperinin belirlediği verimin esas alındığını, tarım sigortaları havuzu adına görevlendirilen ekperlerin yaptığı tespitler dışında yapılacak verim tespitlerinin dikkate alınmadığı, 2021 üretim yılında Konya ili, ... ilçesi, Merkez- ... Köyünde ekili kırmızı ve yeşil mercimek ürününde gerçekleşen verim değerlerinin eşik verim değerinden düşük olduğu tespit edildiğinden tahakkuk eden hasar tazminatının ödendiğini, ilgili köylerde yapılan incelemeler, alınan örnekler ve gerçekleşen ortalama verim hesabına mesnet değerlerin eksper raporlarında belirtildiğini, yapılan incelemeler tarih ve koordinat bilgisi içeren fotoğraflarla kayıt altına alındığını, birçok kez belirtildiği üzere bu sigorta sözleşmesiyle parsel bazlı teminat verilmemekte, genel şartlar ve poliçede belirtilen hesaplama yöntemleri ile hesaplanan köy üretimi üzerinden belirli oranlarla teminat sağlandığını, Emsal nitelikteki Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin ... E. ... K. 25.02.2021 tarihli kararıyla yerel mahkeme kararının kaldırılmasına ve davanın reddine yönelik olarak yeniden karar verildiğini, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin ... E., ... K. Sayılı ve 22/06/2021 tarihli ilamı ile lehe bozma kararı verildiğini; Kararda her ne kadar davacı 2018 yılında meydana gelen kuraklık nedeniyle tazminat isteminde bulunmuş ise de gerek taraflar arasında imzalanan poliçe hükümleri gerekse poliçenin atıfta bulunduğu Genel Şartlar tarafları bağlayıcı nitelikte olup poliçe ve Genel Şartlar uyarınca tazminat hesabında esas alınacak olan ilçenin gerçekleşen verim ortalamasının her yıl hasat döneminde Tarım Sigortaları Havuzu tarafından belirlenen referans parsellerde yapılan tespitler sonucunda belirleneceği, bu durumda Tarsim verilerine göre Kızıltepe ilçesinde 2018 yılında kuru tarım şekilde ekimi yapılan buğday ürünü yönünden ilçenin gerçekleşen verim ortalaması 300 kg olarak belirlendiği, poliçede belirlenen ve 266 kg olan ilçe eşik verim değerinin üzerinde kaldığından davacının tazminat talep etme hakkının bulunmadığı anlaşılmış olup mahkemece bu husus göz önüne alınarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken İlçe Tarım Müdürlüğünün verileri esas alınarak tazminat hesabı yapılması ve yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiştir şeklinde değerlendirme yapıldığı ifade edilmiş, yukarıda izahı yapılan tüm bu nedenlerle de huzurda açılan haksız davanın reddi, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
ÇEKİŞMELİ HUSUSLAR, TOPLANAN DELİLLER, DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava; Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Poliçesi kapsamında sigortalı ürünlerde husule gelen zararın davalılardan tazmini davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacının davalılara arazilerini sigorta ettirmesi ve işbu sigorta neticesi düzenlenen 7 adet poliçe ile köy bazlı kuraklık verim sigortası yaptırmış olması ve akabinde meydana gelen kuraklık nedeniyle ürünlerin zarara uğraması sonucu davacının davalılardan bakiye herhangi bir zarar talep edip edemeyeceği hususunda olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce tarafların bildirdikleri deliller toplanmış, arabuluculuk tutanağı, ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası, ... Sigorta A.Ş.'den davaya konu köy bazlı kuraklık verim sigortası poliçeleri, ... Anonim Şirketinden davaya konu taşınmazlara ilişkin kuraklık sebebi ile oluşan hasara ilişkin 2021 yılı eksper raporları, ödemeye ilişkin belgeler ve tüm belgeler dosya arasına alınmıştır.
Akabinde dosyanın 2 ziraat mühendisi bilirkişisi ve bir sigorta bilirkişisinden oluşan heyete tevdi ile tarafların iddia ve savunmaları, değişik iş tespit dosyasındaki bilgiler ve tüm belgeler nazara alınmak suretiyle davacının davalılardan kuraklık sebebi ile herhangi bir bakiye tazminat talebinde bulunup bulunamayacağı, bulunacak ise talep edilecek miktarın denetime elverişli şekilde belirlenerek rapor düzenlenmesi istenilmiştir.
Bilirkişiler tarafından düzenlenen 10/01/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
Dava konusu sigorta poliçelerinin hazırlanması ve ekspertiz raporlarının tanziminin Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Genel Şartlar, tarife ve talimatlarına uygun olarak düzenlendiği, ödenmesi gereken tazminatlar hesap edilmiş ve ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... nolu sigorta poliçeleri için toplamda 2,27- TL fazla tazminat ödemesinin olduğu ve davacının bakiye alacak talebinin yerinde olmadığı, ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyasında mevcut bilirkişi raporunun keşif zaptı doğrultusunda ancak gözlem ve tespitleri doğrultusunda kanaatine dayalı olarak poliçelerin eki olan Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Genel Şartları 2021 ile Devlet Destekli Köy Bazlı Kuraklık Verim Sigortası Tarife ve Talimatları 2021 de belirtilen hususlar dikkate alınmadan parsel bazlı olarak hazırlandığı, değişik iş dosyasındaki tazminat hesabının yukarıda zikredilen poliçe, genel şartlar, tarife ve talimatlara uygun olmadığının tespit edildiği rapor edilmiştir.
Sunulan rapor poliçe hükümlerine uygun olarak tanzim edildiğinden dolayı hüküm kurmaya elverişli görülerek karara mesnet alınmıştır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Vekili zamanaşımı itirazında bulunmuş ise de bu itirazın reddine karar vermek gerekmiştir. Nitekim;
6102 sayılı TTK’nun ‘Zamanaşımı’ başlığını taşıyan 1420. Maddesi şu şekildedir:
MADDE 1420- (1) "Sigorta sözleşmesinden doğan bütün istemler, alacağın muaccel olduğu tarihten başlayarak iki yıl ve 1482 nci madde hükmü saklı kalmak üzere, sigorta tazminatına ve sigorta bedeline ilişkin istemler her hâlde rizikonun gerçekleştiği tarihten itibaren altı yıl geçmekle zamanaşımına uğrar.
(2) Diğer kanunlardaki hükümler saklıdır." Hükmünü amir olup dolayısı ile dava konusu olayda zamanaşımı süresi geçmemiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama ve değerlendirmede, davacı vekilince davalılar aleyhine açılan işbu davada davacının davalılara arazilerini sigorta ettirmesi ve işbu sigorta neticesi düzenlenen 7 adet poliçe ile köy bazlı kuraklık verim sigortası yaptırmış olması ve akabinde meydana gelen kuraklık nedeniyle ürünlerin zarara uğraması sonucu davacı yanca davalılardan bakiye alacak talep edilmiş, dosya kül halinde değerlendirildiğinde, alınan rapor, poliçe şartları ve dosya kapsamına göre davacının zararının poliçe şartları mucibince ödendiği, bakiye herhangi bir alacağının kalmadığı anlaşılmakla açılan davanın reddine ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-)Davacının davanın REDDİNE;
2-)Peşin alınan 2.571,75-TL harçtan alınması gereken 179,90-TL harcın mahsubu ile fazla alınan 2.391,85-TL'nin kararın kesinleşmesi ve talep halinde davacıya iadesine,
3-)Hazine tarafından karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
5-)Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından sarf edilen ...,50-TL vekalet suret harcı yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne verilmesine,
6-)Davalı ... Anonim Şirketi tarafından sarf edilen ...,50-TL vekalet suret harcı yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı ... Anonim Şirketi'ne verilmesine,
7-)Davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi ile ... Anonim Şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden dolayı karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen 23.588,88-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılar ... Sigorta Anonim Şirketi ile ... Anonim Şirketi'ne verilmesine,
8-)Dosyada artan gider avansının karar kesinleştiğinde ilgili tarafa iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekillerinin yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde Konya Bölge Adliye Mahkemesinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere yapılan yargılama sonunda karar verildi. 30/03/2023
Katip Hakim
Full & Egal Universal Law Academy