T.C. KAYSERİ 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİEsas-Karar No:
T.C.
KAYSERİ
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TÜRK MİLLETİ ADINA
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:
KARAR TARİHİ:
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
İDDİA: Davacı vekili dava dilekçesinden özetle, Müvekkili şirketin eski plakası olan ..., yeni plakası ... plakalı ... model ... marka otomobili davalı ...'tan ... tarihinde 310.000,00 TL bedel ile satın aldığını, aracı satın alırken, ... tarafından işletilen ...isimli oto ekspertizinde aracın muayenesine gerçekleştirdiğini, müvekkilinin aracı satın aldıktan sonra bakım için servise gittiğinde, aracın tüm beyinlerinin değiştirildiğini, şase numaralarının araç şase numarası ile uyumsuz olduğunu, bu şekilde aracın gizli ayıplı olduğunu öğrendiğini, başkaca gizli ayıplar olabileceği ihtimali nedeniyle ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyasından delil tespiti yaptırıldığını, aracın gizli ayıplı olması nedeniyle ... Noterliği'nin ... tarih ve .. yevmiye sayılı ihtarnamesi ile aracı satan davalı ...'a ayıp ihbarında bulunulduğunu, aracın iade alınarak, ödenen satış bedelinin iadesini talep ettiğini, davalı tarafından ... Noterliği'nin ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnamesi ile aracın ikinci el araç olması nedeniyle bu arızaların olmasının muhtemel olduğu ve gizlenen ayıp olmadığını iddia ederek ihtarnameyi gönderdiğini, davalı hakkında ... CBS'nin... soruşturma sayılı dosyasından şikayette bulunulduğunu, dosyanın halen derdest olduğunu, davalı tarafından gizlenen ayıpların niteliği ve ağır ölçüde olması nedeniyle aracın bu haliyle müvekkili tarafından kullanılamayacağını, aracın iadesi ile ödenen satış bedelinin müvekkiline ödenmesini, müvekkilinin aracı satın aldıktan sonra arca bir takım masraflar yapıldığını, aracın lastiklerini değiştirdiğini, farlarının bakamı yaptırdığını, klimasının bakımını yaptırdığını, aracın navigasyonunun bakımını yaptırdığını, davalıya ihtarname tebliğine rağmen aracın iade alınarak bedelinin müvekkiline ödenmemesi nedeniyle arabulucuya başvurulduğunu, ancak anlaşamama ile sonuçlandığını belirterek,.... ATM'nin .... D.iş sayılı dosyasından yapılan tespit masrafları, delil tespiti için ödenen servis ücretinin, ihtarname ücretinin de ayrıca yargılama gideri olarak hesaplanmasını, dava konusu edilen ayıplı aracın davalıya iadesi ile satış bedeline istinaden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA: Davalı vekili cevap dilekçesinden özetle, Davacının gizli ayıbı sonradan öğrendiği iddiasının asılsız olduğunu, aracı satın almadan önce ... Oto Ekspertiz isimli firmada kapsamlı paket ekspertiz yaptırdığını, eksper raporunda davacının ayıp olarak ileri sürdüğü hususların hepsinin incelendiğini, davacı ve müvekkilinin bu hususta ekspertiz yapılması sonrası öğrendiğini ve davacının aracı bu haliyle aldığını, ekspertiz raporunda kusurlar sabit olduğunu gibi, sözlü olarak da tanıklar huzurunda davacının bilgilendirildiğini, üstelik eksperde araçla ilgili sıkıntıların çıkması sonrası satış ilanında belirtilen 329.000,00 TL fiyatta indirim yapılarak 310.000,00 TL'ye düşürüldüğünü, ayrıca davacıya aracın yetkili servise götürülmesi hususunun hatırlatıldığını, bu hatırlatmanın yazılı tutanak halinde davacı tarafından imzalandığını, TTK 23/c de malın ayıplı olduğu teslim sırasında açıkça belli ise alıcı 2 gün içerisinde durumu satıcıya ihbar etmelidir, açıkça belli değil ise de alıcı malı teslim aldıktan sonra sekiz gün içinde incelemek veya inceletmekle ve bu inceleme sonucunda malın ayıplı olduğu ortaya çıkarsa, haklarını korumak için durumu bu süre içinde satıcıya ihbarla yükümlüdür. Denilmesine rağmen davacının, basiretli tacire kanununun emrettiği yükümlülüğü yerine getirmediğini, araçtaki ayıpları kabul etmemekle birlikte davacının süresi içerisinde aracı incelettirmeyerek, kendi kusurunu müvekkiline yükletmeye çalıştığını, aynı zamanda davacının aracı indirimli almasına rağmen, ihtarname ile istemiş olduğu hususların kabul edilmesinin mümkün olmadığını, sözleşmeden dönülmesi yönünde karar verilmesi halinde bu durumun hak ve menfaatler dengesine aykırı olacağını, bilirkişi tarafından belirlenecek değer kaybının hesaplanarak ve daha önce de indirim yapılan 19.000,00 TL'nin de dikkate alınarak araç bedelininden indirim yapılmasının menfaat dengesine daha uygun olacağını belirterek davacının haksız ve kötüniyetli açılmış olduğu davasının reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
... Noterliğin'den,....Vergi Dairesi Müdürlüğünden, ... Noterliğinden, ... İl Emniyet Müdürlüğünden, Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinden ilgili tüm kayıt ve belgeler celp edilmiştir.
... CBS'nin... soruşturma sayılı dosyası uyap kayıtları dosyamız arasına alınmıştır.
... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyası uyap kayıtları celp edilmiştir. İşbu dosyadan alınan ... tarihli bilirkişi raporundan özetle, Dosyada mevcut bilgi, belgeler, yapılan açık keşif, servislerde yapılan incelemeler ve bilgisayarlı kontroller ile araştırmalar neticesinde elde edilen tespitler ile dava konusu araç üzerinde,
*Emniyet kemeri arızaları
* Beyin değiştirilmesi ve beyinde farklı bir aracın şasi numarasının kayıtlı olması
* Araçta orjinal olmayan harici yazılım kullanılması
* Uzaktan kumanda arızası ve kumandadaki şasi numarasının farklı olması
* EGR Valfinin iptal edilmiş ve beyinden silinmiş olması ile valfe bağlı çıkabilecek diğer sorunlar, şeklinde hataların bulunduğu, Şanzımanda olası hataların tespiti için aracın serviste sökülmesi gerektiği yönünde rapor edilmiştir.
... 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.iş sayılı dosyasından alınan... tarihli ek rapordan özetle, Bir önceki raporda bahsedilen EGR valfinin iptal edilmesi nedeniyle oluşan ayıbın mali sonuçları için mahalli piyasada fiyat araştırması yapılmasına rağmen gerek aracın sökülerek detaylı bir inceleme yapılması gerekliliği gerekse servislerdeki aracı görerek tamir ettirme isteğini görmek istemeleri nedeniyle yapılmayacak bir iş için fiyat vermeye yanaşmamaları sonucu fiyat tespiti yapılamamıştır. EGR sistemi modül, EGR valfi ve soğutucu gibi parçaları içermektedir. Sistemin iptel edilme nedeni araçtan sürekli olarak tam performans alma isteği olabileceği gibi valfin tıkanması modülün arızalanması, soğutucu sistemindeki bir tıkanıklık ya da arıza durumu ve bu arızalar sonucu oluşacak yüksek tamir maliyetlerinden kurtulmak için nispeten daha ucuza mal olan yazılımla valfin iptal edilmesi tercihi de olabilir. Dolayısıyla bu ayıptan kaynaklanan maliyetinin tespiti ancak araç sökülüp arızalar tespit edildikten sonra ortaya çıkacağından, EGR arızası hakkında maddi değer tespiti yapılamamıştır.
* ECU nun bilgi aldığı modüllerden yukarıda sayılan ve hata verenler başta olmak üzere, ilerde uyumsuzluk nedeniyle hata verme ihtimali olan diğer tüm modüllerden değiştirilmesi gerekebilecek olanların fiyatları konusunda piyasada araştırma yapılmak istenmiştir. Ancak listesinin çok uzun olması, aracın servise getirilmiş olmaması ve bilirkişi vasfıyla fiyat talep edildiğinden malzemelerin satın alınmayacağı düşüncesi ile mahalli piyasada fiyat teklifi veren firma bulunamamıştır. Bu sebeple ECU nun bilgi aldığı modüllerde olabilecek ayıpların maddi değeri tespit edilememiştir.
Davacı vekili tarafından hazırlanan...tarihli itiraz dilekçesinde belirtilen sorulara cevaben:
*ECU (Elektronik Kontrol Ünitesi) ve CAS (Araç Erişim Sistemi) olarak adlandırılan beyinlerin değiştirilmiş olduğu ve bunların tespitinin olağan bir gözden geçirme ile tespit edilemeyeceği ancak OBD (On-board Diagnostics) cihazları yardımıyla aracın bilgisayara bağlanması yoluyla tespit edilebileceği,
* ECU nun bilgi aldığı modüllerin:
1) Drive (Sürüş)
Motor Elecronics (diesel) N47 TU (N47 Turbo Motor için kontrol ünitesi), Transmission Control Module (şanzıman kontrol modülü), Car Access System (Araç Erişim Sistemi), Gear Selector Switch (Vites Seçici Anahtarı, [Vites]), Fuel Pump Control (Yakıt Pompası Kontrol Modülü)
2) Chassis (Şasi)
Dynamic Stability Control (Dinamik Denge Kontrolü Modülü), Parking Brake (Park Freni, elektrikli), Elektrik Power Steering (Elektrik motorlu direksiyon sistemi), Longitudinal and Lateral Dynamic Management (Dinamik Stabilite Kontrol, Yanal ve Dikey Araç Dinamiği Modülü)
3) Body (Gövde)
Body Gateway Module (Gövde Ağ Geçidi Modülü, Veri Yolu), Crash Safety Module (Çarpışma Güvenlik Modülü), Switch Center, Steering Colum (Anahtar Merkezi Dİreksiyon Kolonu), Allround-view Camera (Çok Yönlü Kamera), Central Gateway (Merkezi Ağ Geçidi, Veri Yolu), Roof Operating Center (Tavan Operasyon Merkezi, Açılır Tavan için), İnstrument Cluster (Elektronik Gösterge Paneli), Head Device CIC (), Park Distance Control (Park Mesafe Kontrolü), Central Controller (Merkezi Kontrol Modülü, CCM), Driver Seat Module (Sürücü Koltuğu Modülü, elektrikli koltuklarda), Modul Control Unit For Body Functions (Gövde Kontrol Ünitesi), Central İnformation Display (Merkezi Bilgi Ekranı, Multimedya Ekranı), Climate Automatics (Klima Otomatiği, Klima Kontrol Modülü) Modülleri olduğu, bu modüllerden,
1) Motor Elecronics (diesel) N47 TU (D72N47AO) 2) Transmission Control Module (GSB231) 3) Elektrik Power Steering (EPS_10)4) Longitudinal and Lateral Dynamic Management (ICMQL) 5) Body Gateway Module (JBBF3)6) Crash Safety Module (ACSM3)7) Modul Control Unit For Body Functions (FRM3)8) Climate Automatics (IHKA01) olmak üzere 8 tanesinin hata verdiği, ECU nun bilgi aldığı modüllerin değiştirilmiş olup olmadığının tespiti için bu modüllerin sökülmesi ve üzerlerinde (varsa) bulunan LOT numaralarına göre değerlendirme yapılabileceği, hata veren modüllerin ise ilerde başka arızalara sebep olma ihtimalinin olabileceği,
*Aracın bir adet kumandasının olduğu ve kumandada tanımlı olan şasi numarası WBAFW11010C643949 olup araç gövdesindeki (amortisör kulesi üzerinde işlenmiş) şasi numarası olan WBAFW1107BDU24300 numarasından farklı olduğu,
*EGR modülünün motor kaputu içinde motor üst plastik kapağının altında bulunmakta olup (Resim.3 - 4 - 5) çıplak gözle yapılan bir muayenede görülmesinin mümkün olamayacağı, tespit için teknik ve detaylı bir incelemenin gerekeceği,
* Emniyet kemerlerindeki arızanın çıplak gözle yapılan bir muayenede görülmesinin mümkün olamayacağı, tespit için teknik ve detaylı bir incelemenin gerekeceği,
* Aracın tüm beyinlerinin değiştirilmesinin aracın gerçek durumunun tespit edilmesini engelleyebileceği, şasi numarası olarak başka bir aracın şasi numarası gözükmesi nedeniyle dava konusu araca takılan beyindeki yazılımın da beynin alındığı araçtan (beyinle birlikte) nakledilmiş olduğu, bu işlemlerin araçta olağan bir gözden geçirme ve kontrol ile tespit edilemeyeceği, ancak OBD (On-board Diagnostics) cihazları yardımıyla aracın bilgisayara bağlanması yoluyla tespit edilebileceği,
* ... yetkili servisinden alınan tespit fişine istinaden, tespit edilen ayıplardan, Kontrol Ünitesi (18.190,49 TL),Kilit Seti (12.812,46 TL), Kumanda (4.266,10 TL) ve Servis Anahtarının (675,51 TL) parasal değerinin toplamı... tarihi itibariyle 35.944,56 TL olduğu,
Bunlara ilave olarak yukarıda izah edilen nedenlerden dolayı maddi değerleri tespit edilemeyen EGR modülü ve ECU nun bilgi aldığı modüllerin fiyatlarının da bu rakama eklenmesi gerekeceği yönünde rapor edilmiştir.
Mahkememizce ... Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılarak, Tespit dosyasında rapor düzenleyen ... haricinde, 2 Makine Mühendisi ve 1 Sözleşmeler konusunda uzman hukukçu(eser/ticari satımda nitelikli hesap uzmanı) bilirkişi alınması suretiyle mahallinde keşif yapılıp davacı tanıklarının da keşif mahallinde dinlenmesi neticesinde, Davaya konu aracın ayıplı olup olmadığı,ayıplı olması halinde açık ayıp mı gizli ayıplı mı olduğu, ayıp var ise davacının kullanımından kaynaklanıp kaynaklanmayacağı, ayıbın tamirle gideriminin mümkün olup olmadığı mümkün olması halinde ayıp giderim bedelinin ne olacağı,ayıbın değer kaybına sebep olup olmayacağı olduysa değer kaybının tespiti, aracın ayıp nedeniyle onarım görüp görmediği davacı tarafından masraf yapılıp yapılmadığı yapıldı ise tamir bedelinin tespiti, onarım gördü ise süresinin belirlenmesi bu süreçte davacının araçtan mahrum kalması söz konusu olacaksa benzer nitelikteki aracın bir günlük kiralama bedelinin tespiti ile davacının araçtan yoksun kalma zararının hesaplanması, araçta satıcıdan kaynaklanan ağır kusur bulunup bulunmadığı, var ise TBK 225. Maddesi çerçevesinde incelenmesi, davacının TTK 23.maddesi gereği ayıp ihbar sürelerine riayet edip etmediği,somut olayda ayıbın TBK 227 maddesi çerçevesinde davacıya hangi tür hak verebileceği hususlarında tüm dosya kapsamı incelenerek rapor düzenlenmesi hususunda dosyanın bilirkişi heyetine tevdi sağlanmıştır.
Talimat Mahkemesince alınan .... tarihli bilirkişi heyeti raporundan özetle, Dava konusu aracın yetkili serviste bilgisayara bağlanarak yapılan kontrollerde, araç erişim ünitesinin CAS (Car Acces System), motor kontrol ünitesinin (ECU) iki adet anahtar kumandasının ve bunlara ait yazılımların değiştirilmiş olduğu ve belirtilen ünitelerin araca uyumlu hale getirilmesi için harici yazılım uygulandığının görüldüğü, bahsi geçen ünitelerde (CAS, ECU ve kumandalardaki anahtarlar) kayıtlı şasi numarasının başka bir araca ait olan WBAFW11010C643949 olduğunun tespit edildiği, dava konusu aracın uzaktan kumandaları orijinal kumanda olmayıp, kumanda da bulunan anahtara kanal dahi açılmadığının ve kumanda şasi numarasının WBAFW11010C643949 şasi nolu araca ait olduğunun tespit edildiği, yapılan bu tespitin aracın olağan bir gözden geçirme veya inceleme ile ortaya çıkabilecek bir ayıp olmadığını, ancak OBD (On-Board Diagnostics) cihazları yardımıyla aracın bilgisayara bağlanması yolu ile tespit edilebileceği, dolayısıyla satıcının sattığı aracın ayıplı olduğu, söz konusu ayıbın niteliğinin de gizli ayıp olduğu,
2- Dava konusu araç üzerinde son yedi karakteri C643949 olan şasi numarası olan araca ait toplam 23 adet beyinin takılı olduğu, oysa dava konusu araca ait şasi numarasının son yedi karakterinin DU24300 olduğu, dolayısıyla dava konusu araca takılan beyinlerin C643949 şasi numaralı başka bir araca ait olduğunun tespit edildiği, yapılan bu tespitin aracın olağan bir gözden geçirme veya inceleme ile ortaya çıkabilecek bir ayıp olmadığını, ancak OBD (On-Board Diagnostics) cihazları yardımıyla aracın bilgisayara bağlanması yolu ile tespit edilebileceği, dolayısıyla satıcının sattığı aracın ayıplı olduğu, söz konusu ayıbın niteliğinin de gizli ayıp olduğu,
3- Dava konusu araçta C643949 şasi numaralı aracın beyinlerinin takılı olduğu, yapılan incelemede araçta okunan km bilgisinin (218845 km) C643949 şasi numaralı araca ait olduğu, dolayısıyla davaya konu DU24300 şasi numaralı aracın kat ettiği gerçek kat ettiği km' sinin kendisine ait olduğu, beyinlerde kayıtlı olduğu, bu durumda aracın kat ettiği gerçek güncel km bilgisinin belli olmadığının tespit edildiği, yapılan bu tespitin aracın olağan bir gözden geçirme veya inceleme ile ortaya çıkabilecek bir ayıp olmadığını, ancak OBD (On-Board Diagnostics) cihazları yardımıyla aracın bilgisayara bağlanması yolu ile tespit edilebileceği, dolayısıyla satıcının sattığı aracın ayıplı olduğu, söz konusu ayıbın niteliğinin de gizli ayıp olduğu,
4- Araç beyinleri olarak