T.C.
İZMİR
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
17. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2019/2249
KARAR NO: 2023/508
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 18/06/2019
NUMARASI: 2016/1069 Esas 2019/788 Karar
DAVA: TAZMİNAT
KARAR TARİHİ : 22/03/2023
KARAR YAZIM TARİHİ : 22/03/2023
Taraflar arasında görülen tazminat davasına ilişkin olarak yapılan açık yargılama sonucunda davanın usulden reddine dair verilen karara karşı yasal süresi içerisinde davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine dosya, Dairemize gönderilmiş olmakla HMK'nın 353. maddesi uyarınca dosya üzerinden inceleme yapıldı.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Mahkemece yapılan açık yargılama sonucunda, ''...dava dilekçesinde özetle , müvekil firma Almanya'da kurulu bir firma olup ana iştigal konusu Türkiye'den kuru meyve ithal ile Almanya 'daki firmalara satışından ibaret olduğunu, davalılardan ... Şti. İse Özbekistan 'dan ithal ettiği organik kuru üzümü İzmir Serbest Bölgeden ihraç eden bir şirket olduğunu, diğer davalı ise bu şirket adına müvekkil ile iletişim kuran ve sözleşmeyi akdeden kişi olduğunu, taraflar arasında 26/08/2015 tarihinde mail ortamında akdettikleri satış sözleşmesi ile toplamda 650 metrik ton organik kuru üzümün metrik tonu 2.480 USD dan olmak üzere davalı firma tarafından müvekkile satışı ve söz konusu ürünlerin Kasım 2015 - Mart 2016 tarihleri arasında müvekkile peyderpey teslimi hususunda anlaşmış olduğunu davalıın talebi ile bu süre Haziran 2016 'ya kadar uzatıldığını, davalıların sözleşmede akdolunduktan kısa bir süre sonra organik ürünlerle ilgili sertifikasyon problemi yaşadıklarını ileri sürerek müvekkile ürün göndermediklerini, müvekkilinin Almanya 'da iş yaptığı 3. Şahıslar nezdinde son redece zor bir durumda kaldığını, Alman firma nezdindeki taahhütlerini daha fazla aksatmamak amacı ile 17/12/2015 tarihinde bu kez organik Türk üzümü ... Şti. 'den metrik tonu 3.320 EURO dan almak zorunda kaldıklarını zararın büyümemesi bu firmadan yalnızca acil ihtiyaç miktarı olan 400 metrik ton alımı için anlaşma yapıldığını, ancak tüm alıcıların alım yaptığı hasat sezonu olan Temmuz- Ağustos dönemi davalıların verdiği söze ve yaptığı anlaşmaya güvenilerek geçirilmiş olduğundan müvekkil firma sezon sonrası başka bir firmadan gerçekleştirmek zorunda kaldığını, bu alım için Borsa endekslerinden de görüleceği üzere yükselen fiyatlar karşısında yüksek bedel üzerinden anlaşma yapmak ve alımı yapmak zorunda kaldığını, davalıların bu süreçte Mart 2016 sonunda müvekkil firmayı arayarak metrik tonu 2880 - USD den toplam yalnızca 60 metrik ton ürün gönderebileceklerini beyan ettiklerini, bu hususta da 01/04/2016 tarihinde e-mail gönderdiklerini, taahhüdünün ardından aylarca süre geçtikten sonra davalı yanca ileri sürülen ve yalnızca 60 metrik ton olarak belirtilen bu teklif dahi davalı firmanın TTK anlamındaki basiretsizliğini ortaya koyduğunu, kendilerinin talebi ile Haziran 2016 'ya kadar uzatılan sözleşme süresi içerisinde taahhüt ettikleri ürünlerin müvekkiline göndemeyen davalı firmanın ve firmayı temsilen firma adına tüm yazışmaları yapan diğer davalının temürrüde düştüğünü, TBK 'da madde 210 ve devamında satıcının borçları ve temerrüdü düzenlenmşi olup madde 213 'te borcunu ifia etmeyen satıcının alıcının bu yüzden uğradığı zararı gidermekle yükümlü olduğunu, ve bu noktada satış bedeli ile kendisine devredilmeyen satılanınn yerine bir başkasını satın almak için ödenen bedel arasındaki farka göre hesaplanacak zararın giderilmesini talep edebileceği keza borsada kayıtlı mallar veya piyasa fiyatı bulunan mallar açısından ise bir başka ürün satın almak zorunda olmaksızın satış bedeli ile belirlenmiş ifa günündeki piyasa fiyatı arasındaki farkın da hesaplanarak zararın giderilmesinin istenebileceğinin açıkca yazıldığını, davalı firma ile akdolunan sözleşme uyarınca teslimi gereken 650 metrik ton ürünün taraflarına teslim olunmadığını, bunun 400 metrik tonluk kısmı için farklı bir firma ile çok daha yüksek bir bedelden anlaşma yapılmak zorunda kalındığını, aradaki farkın zararları olduğunu, HMK 107 uyarınca arttırmak üzere şimdilik 50.000 TL alacağının davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsilini dava tarihinden itibaren ticari faiz işletilmesini mahkeme masraf ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine kara verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA :Davalı ... Şti. Vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle, Davacı şirketin sunduğu 26/08/2015 tarihli belge sözleşme niteliği taşımamakla beraber bir an için sözleşme olarak addedilse dahi diğer davalı ... 'un yetkisiz temsilci sıfatıyla imzalamış olduğunu, bu anlaşmaya müvekkil şirketin izin veya icazet vermediğini, davalı ... 'un davacı gözünde müvekkil şirketin temsilcisi olduğuna dair teamül oluşturabilecek bir vakıa da ispat edilmediğini, yetkisiz temsilci sıfatıyla hareket eden ... 'un imzaladığı belgenin müvekkil yönünden bir bağlayıcılığının olmadığının tacir olan davacının da bildiğini, müvekkilin taraflara arasındaki ticari ilişkide bir yerinin olmaması davanın müvekli yönüden husumet yokluğu sebebiyle reddine karar verilmesini, müvekkil şirketin davacı ile yaptığı bir satım sözleşmesinin de bulunmadığını, mahkemeye sunulan 26/08/2015 tarihli belge geçerli bir sözleşme vasfı taşımadığını, söz konusu belgede sözleşmenin Kasım 2015- Mart 2016 tarihleri arasında geçerli olacağı belirtildiğini, bir sözleşmenin en önemli etmelerinden olan ürünün ne zaman teslim olacağı ve teslim yeri ücretin ödenme zamanı ve yeri hiçbir şekilde kararlaştırılmadığını, bu niteliği itibariyle işbu belgenin ancak niyet mektubu olarak değerlendirilebileceğini, müvekkil şirketin bir an için sorumlulu olduğu kabul edilse bile sözleşmenin Kasım 2015 - Mart 2016 tarihleri arasında geçerli olacağının yazıldığını ancak ürün teslim tarihine ilişkin hiçbir bilgiye yer verilmediğini, davacının sunduğu e postalarda ürün sevkiyatının yapılacağı tarihine ilişkin hiçbir beyan mevcut olmadığını, davacı sözleşmesinin devam ettiği süre içinde neredeyse iddia edilen sözleşme süresi başlar başlamaz müvekkilinin temerrüde düşürmeden başka bir firmayla anlaşmaya varıldığını, davacının kendi fiileri ile sözleşmeyi sona erdirdiğini, davacının aldığı ürün müvekkilinden istenilen Özbek üzümü değil Türk üzümü olduğunu özbek Üzümü ile Türk Üzümünün birbirinden farklı iki ürün olduğunu, Özbek Üzümünün Türkiye'de üretiminin bulunmadığını, Özbekistan 'dan ihraç edildiğini davacının sunduğu davalı ... ve ... Şirketiyle yapılmış tüm e posta görüşmeleri dava dışı ... şirketi ile akdettiği sözleşmeden sonraki tarihli olduğunu, davacının başka bir firmayla anlaşma yaptığını belirtmediğini, ... 'a başka tearikçi tanıyıp tanımadığını sorulduğunu, bu durumda müvekilinin ilgisinin olmadığını ve ... ' a haber verilmediği anlaşılan yepyeni bir anlaşmanın göstergesi olduğunu, davacı ispat edemediği iddilarla yeni sözleşmeler yaparak aldığı Türk üzümlerinin bedellerini hiçbir hukuki işlemlerinde taraf olmayan ve kusurlu - kusursuz herhangi bir sorumluluğu bulunmayan müvekkilden tahsil etmeye çalıştığını, tüm bu nedenlerle müvekkil şirket yönünden haksız ve kötü niyetli olarak açılmış iş bu davanın reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... 'un mahkememize verdiği cevap dilekçesinde özetle: Davacının sunduğu 26/08/2015 tarihli belgenin imzalar kısmında ... adına atılmış olan imzanın eli ürünü olmadığını, davacı ile akdedilen böyle bir sözleşmenin bulunmadığının mahkeme huzurunda alınacak imza örneklerinin bilirkişi incelemesine tabi tutulması sonucunda adına atılan imzanın eli ürünü olmadığını, diğer davalı ... Şti iş akdine bağlı olarak 25/08/2016 tarihine kadar çalıştığını, bu şirkette çalıştığı süre zarfında davalı şirketten bağımsız olarak bazı firmalarla yazışmalar yaparak bir yandan da şahsen ticari faaliyet yapmak istediğini, bu doğrultuda davacının organik Özbek kuru üzümü alımı için dava dışı ... Şti. ile görüştüklerini birbirlerini teklif gönderip değerlerdirdiklerini öğrendiğini, kuru üzümün ihracı için Özbekistan 'da işlerinin kolaylaşmasına yardımcı olabilecek tanıdıklarının olması sebebiyle teklif görüşmelerine iştirak ettiğini, ancak e mail dökümanlarından da anlaşılacağı üzere görüşmelerini büyük bir çoğunluğunu davacı ile dava dışı ... Şti ile yapıldığını tarafının bir rolü olmadığını, davacı her ne kadar iletişim kuran ve sözleşme akdeden kişi olarak gösterilmiş ise de ne sözleşme diye nitelendirilen 26/08/2015 tarihli belgeyi imzalayan nede görüşmeleri sürekli olarak sağlayan tarf olmadığını yalnızca teklif görüşmelerine katılmakla beraber sözleşme yapma aşamasına geçilemediğini ve bir satım sözleşmesi akdetmediğini, tüm bu sebeplerle davacı şirkete bir borcunun olmadığını haksız açılan davanın reddini mahkeme masrafları ile vekatet ücretinin davacı şirket üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
GEREKÇE :Davacı ile davalı tarafın aralarında davacının dayanmış olduğu sözleşmenin akdedilip akdedilmediği, söz konusu sözleşmenin taraflar açısından geçerli ve bağlayıcı olup olmadığı, sözleşmenin davalı şirket yönünden bağlayıcı olup olmadığı, sözleşmedeki imzanın davalı ....'e ait olup olmadığı, ...'e ait olması halinde bu imza ile davalı şirketin sözleşmenin bağlayıp bağlamadığı, davacı tarafın talep etmiş olduğu zararı davalılardan isteyip istemeyeceği, davalıların bu zarardan sorumlu olup olmadıkları hususlarında uyuşamadıkları görüldü.
Mahkememiz önüne gelen davada öncelikle çözümlenmesi gereken uyuşmazlık, davanın belirsiz alacak davası olarak açılabilme şartlarını taşıyıp taşımadığı noktasında toplanmaktadır. Belirsiz alacak davasının açılabilme şartlarına ilişkin Yüksek yargı kararlarındaki açıklamalar aşağıdaki gibidir,
" 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesiyle, mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nda yer almayan yeni bir dava türü olarak belirsiz alacak ve tespit davası kabul edilmiştir.
6100 sayılı Kanun'un 107. maddesine göre,
"(1) Davanın açıldığı tarihte alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin kendisinden beklenemeyeceği veya bunun imkânsız olduğu hâllerde, alacaklı, hukuki ilişkiyi ve asgari bir miktar ya da değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabilir.
(2) Karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacı, iddianın genişletilmesi yasağına tabi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabilir.
(3) Ayrıca, kısmi eda davasının açılabildiği hâllerde, tespit davası da açılabilir ve bu durumda hukuki yararın var olduğu kabul edilir."
Hükümet tasarısında yer almayan bu madde, Türkiye Büyük Millet Meclisi Adalet Komisyonu tarafından, esasen baştan miktar veya değeri tam tespit edilemeyen bir alacakla ilgili hak arama durumunda olan kişinin, hukuk sisteminde karşılaştığı güçlüklerin bertaraf edilerek hak arama özgürlüğü çerçevesinde mümkün olduğunca en geniş şekilde korunmasının sağlanması gerekçesi üzerinde durularak ihdas edilmiş ve nihayetinde kanunlaşmıştır.
Davanın belirsiz alacak davası türünde açılabilmesi için, davanın açıldığı tarih itibariyle uyuşmazlığa konu alacağın miktar veya değerinin tam ve kesin olarak davacı tarafça belirlenememesi gereklidir. Belirleyememe hali, davacının gerekli dikkat ve özeni göstermesine rağmen miktar veya değerin belirlenmesinin kendisinden gerçekten beklenilmemesi Durumuna ya da objektif olarak imkansızlığa dayanmalıdır.
Madde gerekçesinde "Alacaklının bu tür bir dava açması için, dava açacağı miktar ya da değeri tam ve kesin olarak gerçekten belirlemesi mümkün olmamalı ya da bu objektif olarak imkânsız olmalıdır. Açılacak davanın miktarı biliniyor yahut tespit edilebiliyorsa, böyle bir dava açılamaz. Çünkü, her davada arandığı gibi, burada da hukukî yarar aranacaktır, böyle bir durumda hukukî yararın bulunduğundan söz edilemez. Özellikle, kısmî davaya ilişkin yeni hükümler de dikkate alınıp birlikte değerlendirildiğinde, baştan tespiti mümkün olan hâllerde bu yola başvurulması kabul edilemez." şeklindeki açıklamayla, alacağın belirli veya belirlenebilir nitelikte olması durumunda, belirsiz alacak davası açılarak bu davanın sağladığı imkanlardan yararlanmanın mümkün olmadığına işaret edilmiştir.
Alacağın hangi hallerde belirsiz, hangi hallerde belirli veya belirlenebilir olduğu hususunda kesin bir sınıflandırma yapılması mümkün olmayıp, her bir davaya konu alacak bakımından Somut olayın özelliklerinin nazara alınarak sonuca gidilmesi gereklidir.
6100 sayılı Kanun'un 107/2. maddesinde, sorunun çözümünde yol gösterici mahiyette kriterlere yer verilmiştir. Anılan madde fıkrasında, karşı tarafın verdiği bilgi veya tahkikat sonucu alacağın miktarı veya değerinin tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda davacının, iddianın genişletilmesi yasağına tâbi olmaksızın davanın başında belirtmiş olduğu talebini artırabileceği hüküm altına alınmış, madde gerekçesinde de "karşı tarafın verdiği bilgiler ve sunduğu delillerle ya da delillerin incelenmesi ve tahkikat işlemleri sonucu (örneği bilirkişi ya da keşif incelemesi sonucu)" belirlenebilme hali açıklanmıştır.
Davacının alacağının miktar veya değerini belirleyebilmesi için elinde bulunması gerekli bilgi ve belgelere sahip olmaması ve bu belgelere dava açma hazırlığı döneminde ulaşmasının da (gerçekten) mümkün olmaması ve dolayısıyla alacağın miktarının belirlenmesinin karşı tarafın elinde bulunan bilgi ve belgelerin sunulmasıyla mümkün hale geleceği durumlarda alacak belirsiz kabul edilmelidir.
Kural olarak kişinin alacağını belirleyebilmesi için aynı zamanda belgeye bağlama yetkisinin olması veya bu konuda belge düzenlenip kendisine verilmesi gerekir.
Sırf taraflar arasında alacak miktarı bakımından uyuşmazlık bulunması, talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olması anlamına gelmez. Önemli olan objektif olarak talep sonucunun belirlenmesinin davacıdan beklenemeyecek olmasıdır (H. Pekcanıtez, Belirsiz Alacak Davası, Ankara 2011, s. 45, H. Pekcanıtez/O. Atalay/M. Özekes, Medeni Usul Hukuku, 14. Bası, Ankara 2013, s. 448). Sadece alacak miktarında taraflar arasında uyuşmazlık bulunması ya da tartışmalı olmasının belirsiz alacak davası açılması için yeterli sayılması halinde, neredeyse tüm davaların belirsiz alacak davası olarak kabulü gerekir ki, bu da kanunun amacına aykırıdır. Çünkü, zaten uyuşmazlık bulunduğu için dava açılmakta ve uyuşmazlık mahkeme önüne gelmektedir. Önemli olan davacının talebini belirli kılacak imkâna sahip olup olmadığıdır. Burada, alacağın belirlenebilir olması ile ispat edilebilirliğinin de ayrıca değerlendirilmesi gerektiği unutulmamalıdır. Davacının talep ettiği alacağı belirlenmesi objektif olarak mümkün, ancak belirleyebildiği alacağını ispat etmesi, kanunun öngördüğü şekilde ispatı (elindeki delillerle) mümkün değilse, burada da belirsiz alacak davası açılacağından söz edilemez. Çünkü, bir alacağın belirlenmesi ile onun ispatı ayrı şeylerdir. Davacı, talep konusu yaptığı alacağını çok net şekilde belirleyebilir, ancak her zaman onu ispat edecek durumda olmayabilir. Aksinin kabulü, her ispat güçlüğü olan alacağı belirsiz alacağa dönüştürmek gibi, hem kanunun amacına hem de genel ilkelere aykırı bir durumu ortaya çıkartabilir.
Alacağın miktarının belirlenebilmesinin, tahkikat aşamasında yapılacak delillerin incelenmesi, bilirkişi incelemesi veya keşif gibi sair işlemlerin yapılmasına bağlı olduğu durumlarda da belirsiz alacak davası açılabileceği kabul edilmelidir. Ne var ki, bir davada bilirkişi incelemesine gidilmesi belirsiz alacak davasının açılabilmesi için yeterli değildir. Bir davada bilirkişiye başvurulmasına rağmen davacı dava açarken alacak miktarını belirleyebiliyorsa, belirsiz alacak davası açılamaz (C. Simil, Belirsiz Alacak Davası, I. Bası, İstanbul 2013, s. 225).
Kategorik olarak, belirli bir tür davanın veya belirli kişilerin açtığı davaların baştan belirli veya belirsiz alacak davası olduğundan da söz edilemez. Belirsiz alacak davası, bu davaya ilişkin ölçütlerin somut olaya uygulanarak belirlenmesi gerekir.
Hakime alacak miktarının tayin ve tespitinde takdir yetkisi tanındığı hallerde (Örn: 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu md 50, 51,56), hakimin kullanacağı takdir yetkisi sonucu alacak belirli hale gelebileceğinden, davacının davanın açıldığı tarih itibariyle alacağın miktarını yahut değerini tam ve kesin olarak belirleyebilmesinin imkansız olduğu kabul edilmelidir.
6100 sayılı Kanun ile birlikte, yukarıda belirtilen çerçevede belirsiz alacak davası açma imkanı tanınarak belirsiz alacaklar bakımından hak arama özgürlüğü genişletilmiş, bununla bağlantılı olarak da hukuki yarar bulunmadan kısmi dava açma imkanı sınırlandırılmakla birlikte, tamamen kaldırılmamıştır.
Zaman zaman, 6100 sayılı Kanun ile birlikte kabul edilen belirsiz alacak davası ile kısmi davaya ilişkin yeni düzenlemedeki sınırın tam olarak tespit edilemediği, birinin diğeri yerine kullanıldığı görülmektedir. Oysa bu iki davanın amacı ve niteliği ayrıdır. Alacak, belirli veya belirlenebilir ise, belirsiz alacak davası açılamaz, ancak şartları varsa kısmi dava açılması mümkündür.
Kanunun kısmi dava açma imkanını sınırlamakla birlikte tamamen ortadan kaldırmadığı da gözetildiğinde, belirli alacaklar için, belirsiz alacak davası açılamasa da, şartları oluştuğunda ve hukuki yarar bulunduğunda kısmi dava açılması mümkündür. Aksi halde, sadece ya belirsiz alacak davası açma veya belirli tam alacak davası açma şeklinde iki imkandan söz edilebilir ki, o zaman da kısmi davaya ilişkin 6100 sayılı Kanunun 109. maddesindeki hükmün fiilen uygulanması söz konusu olamayacaktır. Çünkü, belirsiz alacak davasında zaten belirsiz alacak davasının sağladığı imkanlardan yararlanarak dava açılabilecek, şayet alacak belirli ise de, o zaman sadece tam eda davası açılabilecektir. Oysa kanun koyucunun abesle iştigal etmeyeceği prensibi gereği, anılan maddeyle kısmi davaya ilişkin düzenleme yapıldığı düşünülerek ve Kanundaki sınırlamalara dikkat edilerek kısmi dava Açılabilecektir.
Bu noktada şu da açıklığa kavuşturulmalıdır ki, şartları bulunmadığı halde dava dilekçesinde davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığı durumda davacıya herhangi bir süre verilmeden hukuki yarar yokluğundan davanın reddi yoluna gidilmelidir. Çünkü, alacağın belirlenebilmesi mümkün iken, böyle bir davanın açılmasına Kanun izin vermemiştir. Böyle bir durumda, belirsiz alacak davası açmakta hukuki yarar yokluğundan dava reddedilmeli, ek bir süre verilmemelidir. Zira, burada talep açıktır, bu sebeple 6100 sayılı Kanunun 119/1-ğ maddesinin uygulanarak süre verilmesi mümkün değildir, aslında açılmaması gerektiği halde belirsiz alacak davası açılmış olduğundan, bu konudaki eksiklik de süre verilerek tamamlanamayacağından, dava hukuki yarar yokluğundan reddedilmelidir. Buradaki hukuki yarar, sonradan tamamlanacak nitelikte bir hukuki yarar değildir. Çünkü, dava açıldığında o sırada mevcut olmayan hukuki yarar, bunun da açıkça mahkemece bilindiği bir durumda, tamamlanacak bir hukuki yarar değildir. Aksinin kabulü, aslında açık olan talep sonucunun süre verilerek davacı tarafından değiştirilmesi ve bulunmayan hukuki yararın sağlanması için davacıya ek imkan sağlanması anlamına gelecektir ki, buna usûl bakımından imkan yoktur, böyle bir durum taraflar arasındaki eşitlik ilkesine de aykırı olacaktır (H. Pekcanıtez/O. Atalay/M. Özekes, Medeni Usul Hukuku, 14. Bası, Ankara 2013, s. 454). Bunun yanında, şayet açılan davada asgari bir miktar gösterilmişse ve bunun alacağın bir bölümü olduğu anlaşılmakla birlikte, belirsiz alacak davası mı yoksa belirli alacak olmakla birlikte kısmi dava mı olduğu anlaşılamıyorsa, bu durumda 6100 sayılı Kanunun 119/1-ğ maddesinin aradığı şekilde açıkça talep sonucu belirtilmemiş olacaktır. Talep, talep türü ve davanın niteliği açıkça anlaşılamıyorsa, talep muğlaksa, aynı Kanunun 119/2 maddesi gereğince, davacıya bir haftalık kesin süre verilerek talebinin belirsiz alacak davası mı, yoksa kısmi dava mı olduğunun belirtilmesi istenmelidir. Verilen bu süreden sonra, davacının talebini açıklamasına göre bir yol izlenmelidir. Eğer talep, davacı tarafından belirsiz alacak davası şeklinde açıklanmış olmakla birlikte, gerçekte belirsiz alacak davası şartlarını taşımıyorsa, o zaman yukarıdaki şekilde hareket edilmeli, hukuki yarar yokluğundan dava reddedilmelidir. Açıklamadan sonra talep belirsiz alacak davası şartlarını taşıyorsa, bu davanın sonuçlarına göre, talep kısmi davanın şartlarını taşıyorsa da kısmi davanın sonuçlarına göre dava yürütülerek karar verilmelidir.
6100 sayılı Kanun'un 110. maddesinde düzenlenen, davacının aynı davalıya karşı birbirinden bağımsız birden fazla asli talebini aynı dava dilekçesinde ileri sürmesi olarak tanımlanan davaların yığılması (objektif dava birleşmesi) halinde, talep sayısı kadar dava bulunduğu kabul edildiğinden ve aynı Kanunun 297/2. maddesi uyarınca da her bir talep bakımından ayrı ayrı hüküm verilmesi gerektiğinden, bu durumda da dava dilekçesinde ileri sürülen taleplerin belirsiz alacak olup olmadığının her bir talep bakımından ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekecektir."
Belirsiz alacak davasının şartlarına ilişkin olarak yukarıda bahsedilen açıklama ve ilkelere Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 17.06.2015 gün ve 2015/22-1156 E.-2015/1598 K., 22.06.2016 gün ve 2016/22-874 E.-2016/824 K., 17.01.2018 gün ve 2016/22-2177 E.-2018/29 K. ve 17.01.2018 gün ve 2016/22-2181 E.-2018/24 K., 07.03.2018 gün ve 2014/22-2350 E.-2018/439 K., 14.03.2018 gün ve 2015/22-186 E.-2018/479 K., 28.03.2018 gün ve 2015/22-127 E.-2018/559 K.,23.10.2018 gün ve 2015/22-2583 E.-2018/1546 K, sayılı kararlarında yer verilmiştir.
Yukarıda alıntı yapılan Yüksek Yargı kararlarında yapılan açıklamalar ışığında şunu belirtmek gerekir ki, dava türlerine göre baştan belirli veya belirsiz alacak davası şeklinde belirleme yapmak kural olarak doğru ve mümkün değildir. Her dava kendi içerisinde belirsiz alacak davası şartlarını taşıyıp taşımadığı açısından değerlendirilmelidir.
Usul kuralları binlerce yıllık bilgi birikimi ile oluşturulmuş kurallar bütünüdür. Usul Keyfiliğin Can Düşmanı Hürriyetin ise İkiz Kardeşi olduğu gibi Hukuk Devleti olmanın vazgeçilmez öğesidir. Hukuk sistemindeki kuralları yorumlarken lafzi yorum yanında amaçsal ve tarihsel yorumu gözardı etmemek gerekmektedir.
Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında eldeki davaya konu somut olayın özellikleri dikkate alı