İSTEMİN KONUSU: İstanbul 10. İdare Mahkemesinin 02/06/2020 tarih ve E:2019/1886, K:2020/584 sayılı kararının iptale ilişkin kısmının istinaf yolu ile incelenerek kaldırılması ve davanın reddine karar verilmesi istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ:

Dava konusu istem: İstanbul İli, Ümraniye İlçesi, .... Mahallesi, 152 ada 2-3 parselde 09/05/1997 günlü, 25/0546 cilt/sıra nolu yapı tatil tutanağı düzenlenen yapıya 2. katın ilave edildiği ve çelik konstrüksiyondan ruhsatsız çatı yapılmaya çalışıldığının 27/11/2018 günlü, 008/000359 cilt/sıra nolu yapı tatil tutanağı ile tespit edildiğinden bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca ruhsatsız çelik konstrüksiyon katın yıkımına ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca 159.279,78.-TL idari para cezası verilmesine ilişkin 04/12/2018 günlü, 2018/2366 sayılı Ümraniye Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararının özeti: İstanbul 10. İdare Mahkemesince verilen 02/06/2020 tarih ve E:2019/1886, K:2020/584 sayılı kararda, mahallinde keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunda, keşif günü yapılan incelemelerde, 27/11/2018 tarih ve 008/000359 cilt/sıra numaralı 2 nolu yapı tatil tutanağında belirtilen “09/05/1997 tarihinde 1. yapı tatil tutanağı tanzim edilen yapıya bila tarihte ikinci kat eklendiği” hususunun mevcut olduğu, “şu an yapımı sürmekte olan çelik konstrüksiyondan kaçak kat yapılmaya çalışıldığı” hususunun ise mevcut olmadığı, çelik konstrüksiyonların sökülerek yeni kaçak kat yapılmadığının belirlendiği görüşüne yer verildiği, hakkında yıkım kararı verilen ruhsatsız imalatların, dava devam ederken yıkılması veya ruhsatlandırılması gibi hallerde yıkım kararının uygulanma imkânı kalmadığından, 04/12/2018 günlü, 2018/2366 sayılı Ümraniye Belediye Encümeni kararıyla 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 32. maddesi uyarınca yıkımına karar verilen “ruhsatsız çelik konstrüksiyon katın” yıkılması nedeniyle, davanın yıkıma ilişkin kısmının konusuz kaldığı, dolayısıyla yıkım kararına ilişkin karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği sonucuna varıldığı, öte yandan, dava konusu taşınmaz ile ilgili 18.12.2018 tarih ve 4319734 sayılı yapı kayıt belgesi düzenlendiği, bilirkişi raporunda aykırı yapı durumunda bulunan ikinci katın 31.12.2017 tarihinden önce yapıldığının belirtildiği, her ne kadar dava konusu taşınmaz üzerinde yapılan işlemlerin inşası için yapı ruhsatı gerektiği, söz konusu taşınmazda yapılan imalatların mer’i imar planı ve imar mevzuatı çerçevesinde ruhsata bağlanmasının mümkün olmadığı anlaşılsa da, davacı adına yapı kayıt belgesi düzenlendiğinden, dava konusu taşınmazın yapı kayıt belgesi düzenlendiği tarihten itibaren imar hukuku açısından izinli yapı statüsünde olduğu, yine usulüne uygun yapı kayıt belgesi alınan yapılar için idari para cezası verilemeyeceği açık olmakla, belirtilen hususlar doğrultusunda tesis olunan idari para cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı, kaldı ki, aykırılıktan etkilenen alanın, davalı idare tarafından 1.570,00 m2 olarak, bilirkişi tarafından ise 706,00 m2 olarak hesaplandığı, dolayısıyla hatalı hesaplama sonucu temel para cezası ve artırım maddeleri yönünden hesaplanan toplam idari para cezasında, bu yönüyle de hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu encümen kararının idari para cezasına ilişkin kısmının iptaline, yıkıma ilişkin kısmı yönünden ise karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

İSTİNAFA BAŞVURANIN İDDİALARI: Davalı İdare tarafından, bilirkişi raporunda belirtildiği gibi, davaya konu aykırılıkların 31.12.2017 tarihinden sonra yapıldığı, 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16.maddesi uyarınca yapı kayıt belgesi 31.12.2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için verilebileceğinden, encümen kararının para cezasına ilişkin kısmının iptaline karar verilmesinde hukuki isabet bulunmadığından bahisle kararın iptale ilişkin kısmının kaldırılması ve encümen kararının para cezasına ilişkin kısmı yönünden davanın reddine karar verilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren İstanbul Bölge İdare Mahkemesi Beşinci İdare Dava Dairesince, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 6545 sayılı Kanunun 19. maddesi ile değişik 45. maddesi uyarınca dava dosyası incelenerek gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE:

MADDİ OLAY:

İstanbul İli, Ümraniye İlçesi, .... Mahallesi, 152 ada 2-3 parselde 09/05/1997 günlü, 25/0546 cilt/sıra nolu yapı tatil tutanağı düzenlenen yapıya 2. katın ilave edildiği ve çelik konstrüksiyondan ruhsatsız çatı yapılmaya çalışıldığına dair 27/11/2018 günlü, 008/000359 cilt/sıra nolu yapı tatil tutanağı düzenlenmiştir.

Anılan yapı tatil tutanağına istinaden 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca ruhsatsız çelik konstrüksiyon katın yıkımına ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca 159.279,78.-TL idari para cezası verilmesine ilişkin 04/12/2018 günlü, 2018/2366 sayılı Ümraniye Belediye Encümeni kararı alınmıştır.

Anılan encümen kararının iptali istemiyle bakılmakta olan dava açılmıştır.

İşleme konu yapı için, 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16. maddesi uyarınca 18/12/2018 tarihli, 4319734 başvuru numaralı, BRB7LPBL belge nolu Yapı Kayıt Belgesinin verildiği görülmüştür.

İLGİLİ MEVZUAT:

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "istinaf" başlıklı (Değişik 6545 S.K./19. md.) 45. maddesinin 3. fıkrasında, “Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.”, 6. fıkrasında ise, "Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almaktadır.

3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde, "Bu Kanun hükümlerine göre, ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine veya ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılarda projelerine ve ilgili mevzuatına aykırı yapı yapıldığı ilgili idarece tespiti, fenni mesulce (...) tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilir. Yapı mühürlenerek inşaat derhal durdurulur.

Durdurma, yapı tatil zaptının yapı yerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır.

Bu tarihten itibaren en çok bir ay içinde yapı sahibi, yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mühürün kaldırılmasını ister.

Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının bu ruhsata uygunluğu, inceleme sonunda anlaşılırsa, mühür, belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir.

Aksi takdirde, ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina, belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip, belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir.

(Ek fıkra:29/11/2018-7153/15 md.) İdare tarafından ruhsata bağlanamayacağı veya aykırılıkların giderilemeyeceği tespit edilen yapıların ruhsatı üçüncü fıkrada düzenlenen bir aylık süre beklenmeden iptal edilir ve mevzuata aykırı imalatlar hakkında beşinci fıkra hükümleri uygulanır ." hükmüne yer verilmiştir.

Anılan Kanunun 5940 sayılı Kanunun 2. maddesiyle değişik 42. maddesinin 2. fıkrasında, ruhsat alınmaksızın veya ruhsata, ruhsat eki etüt ve projel