T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
44. HUKUK DAİRESİ
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I
DOSYA NO: 2020/1329
KARAR NO: 2023/346
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İstanbul 2.fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi
TARİHİ: 29/01/2019
NUMARASI: 2017/253 E. - 2019/43 K.
DAVANIN KONUSU: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ: 31/03/2023
Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacının alanında gösterdiği faaliyetlerle bir yer edindiğini, kendi bünyesinde istihdam ettiği tasarımcıları eliyle tasarlanmış özel desenleri işlettiğini, tasarımları tescil ettirip koruma altına aldığını, ancak 3.kişilerce izinsiz kullanıma engel olamadığını, sıklıkla yargı yoluna başvurmak zorunda kaldığını, yaptırılan araştırmalar sonunda davacıya ait tasarımlarının davalı tarafa ait ... Caddesi No:... Modoko ... Kapısı Karşısı Y.Dudullu-Ümraniye adresindeki mağazasında ve www....com.tr adresi üzerinden izinsiz sergilendiğinin ve satışa sunulduğunun öğrenildiğini, bunun sonucunda Anadolu İstanbul 1.FSHHM'nin 2015/89 D.iş dosyası kapsamında tespit ve keşfin, İstanbul 2. FSHHM'nin 2015/73 D.iş dosyası kapsamında internet üzerinden yapılan ihlale dair tespit yapıldığını, internet ihlaline ilişkin tespit sonucunda davacının tescil belgeli ve koruma altına alınan tasarımının davalıya ait internet sitesinde sergilendiğinin ve satışa sunulduğunun tespit edildiğini, 2015/89 D.iş dosyasında ise tasarımlar son derece benzerken desenler arasında biçim farklılığı olduğuna dair rapor tanzim edildiğini, ancak davalıya ait halı desenlerinin fotoğrafları incelendiğinde davacının tasarımıyla iltibas yaratacak derecede benzer olduğunun görüleceğini, davalının davacının KHK kapsamında korunan haklarını ihlal ettiğini ve dava konusu tasarımlar vasıtası ile haksız kazanç sağladığını, davacının ... ve ... numaralı desenlerin tescil edildiğini, davalının eylemleriyle müşteriler nezdinde iltibas yarattığını, davacının elde edeceği gelirin azalmasına sebep olduğunu, bu sebeple KHK md.52/a uyarınca tazminat tahsil edilmesi gerektiğini, davacıya ait tasarımın işlenerek üretilmesinin ekonomik bakımdan ayrıca bir katkı sağladığını, bu sebeple talep edilen tazminatın artırıma gidilmesi gerektiğini, davacının özgünlük ve sektörde tanınması sebebiyle ticari itibarının ulusal ve uluslararası alanda arttığını, ancak davacının ürününün düşük kalitede piyasaya sunulmasının itibarını zedelediğini, bu zararın KHK 54.maddesi uyarınca tazmininin talep edildiğini iddia ederek, tasarım hakkına tecavüz eden eylemin sonlandırılmasını, davalı elinde bulunan davacıya ait tasarımları havi halılara el konulmasını, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, KHK m.52/a ve 53 mucibince toplam 10.000,00 TL ve m.54 uyarınca 5.000,00 TL olmak üzere toplam 15.000,00 TL tazminatın davalıdan tahsil edilerek davacıya verilmesini, hükmün ilanını talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 05/06/2018 havale tarihli dilekçesi ile, 10.000 TL olarak belirlemiş oldukları kar kaybına ek olarak 4.000,00 TL'nin tahsilini talep ettiklerini belirterek, talep ettikleri miktarı 554 sayılı KHK 52/a maddesince 14.000,00 TL ve aynı KHK m.54 uyarınca 5.000,00 TL olmak üzere toplam 19.000,00 TL olarak ıslah ettikleri belirtilmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, mahkemenin bu davaya bakmakla yetkili mahkeme olmadığını, yetkisizlik nedeniyle usulden reddinin talep edildiğini, KHK m.57, BK m.72'ye atıf yapıldığını, davacının tazminat istemlerinin zamanaşımı nedeniyle reddinin gerektiğini, davacının dilekçesinde belirttiği dosyanın ... değil ... olduğunu, maddi hatanın düzeltilmesi gerektiğini, davacının endüstriyel tasarımlarına tecavüz olduğunu iddia ettiğini, davalıya başvurmaksızın hemen dava açmayı tercih ettiğini, bu sebeple kötü niyetli hareket ettiğini, halı motiflerinin aynı olduğu düşünülse de davalıya öncelikle ihtar çekilerek bildirim yapılması gerektiğini, davacının 2015/89 D.iş dosyası için ileri sürdüğü iddiaların asılsız olduğunu, davacının tazminat taleplerinin tamamının tasarım haklarına tecavüzün bulunmaması nedeniyle haksız ve mesnetsiz olduğunu, 2015/73 D.iş dosyasındaki rapora davalı tarafça itiraz edildiğini, buna itibar edilemeyeceğini, dosyadaki bilirkişinin alanında uzman bilirkişi olmadığını, tanzim ettiği raporun öncelikle bu nedenle hatalı ve hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporunda soyut ifadelerle yetinildiğini ve varılan kanata ilişkin gerekçelere yer verilmediğini, davacının belirttiğinin aksine kendilerine ait olduğunu iddia ettikleri halı tasarımının satışa sunulması, sergileme ve satışa sunma gibi bir durumun olmadığını, davalının işyerlerinde ve stoklarında bu halının bulunmadığını, davalının söz konusu halıları kendi üretmediğini, piyasadaki satıcılardan aldığını, söz konusu halı motiflerinin tescilli olduğunu bilmesinin mümkün olmadığını, davacının halı tasarımlarının Anadolu motifleri olduğunu, anonim olduğunu, yenilik ve ayırt edicilikten bahsedilmeyeceğini, davacının iddia ettiği gibi KHK m.48 kapsamında tasarım hakkına tecavüz gibi durumun olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir. İlk Derece Mahkemesince, "Tüm dosya kapsamı sunulan bilirkişi raporları ve yukarıda izahı yapılan ve dava tarihi itibarı ile uygulanması gereken mevzuat hükümleri bir arada değerlendirildiğinde her ne kadar davacı kendisine ait ... ve ... numaralı tescilli desen tasarımların davalıya ait satış mağazasında ve www.....com.tr adresi üzerinden izinsiz sergilendiği ve satışa sunulduğundan bahisle tescilli tasarım hakkına tecavüzün tespiti ile sonlandırılması istemiyle iş bu davayı açmış ise de dosyaya sunulan ve hükme esas alınan 06/11/2017 tarihli heyet raporuna göre ... numaralı tescilli halı ve davaya konu olan halı tasarımı olarak karşılaştırıldığında orta zemin ve geniş bordür desenlerinin benzer olduğu ve her iki halının tasarımları arasında genel olarak ayırt edici özelliklerin bulunmadığı, yine davacı adına ... numaralı tescilli halı tasarımı ve davaya konu olan halı tasarım ve desenler olarak karşılaştırıldıklarında her iki halının birbirinden farklı olup, önemli bir benzerliğinin görülmediği anlaşılmakla davanın ... sayılı tasarım yönünden kısmen kabulü ile tecavüzünün tespitine, men'ine ve ortadan kaldırılmasına, bu kapsamda iltibasa sebebiyet verdiği anlaşılan ürünlere el konularak masrafları davalıya ait olmak üzere imhasına, ilgili internet sitesinden iltibasa sebebiyet veren ürünlerin kaldırılmasına karar vermek gerekmiş, dava konusu tasarımlara ilişkin halıların satış miktarının ve tutarının ayırt edilemediği ve bu nedenle KHK madde 52/a kapsamında maddi tazminat hesabı yapılamadığı farazi değerlendirme üzerinden yapılan hesaplamaların hükme esas olamayacağı anlaşılmakla BK genel hükümleri dikkate alınarak tecavüze konu tasarım dikkate alınarak takdiren 8.000,00 TL nin zararın giderilmesi yönünden makul ve yeterli olduğuna kanaat getirilerek" gerekçesi ile, bu miktar üzerinden kısmen kabulüne, yine KHK 53 mucibince talep olunan tazminat miktarı yönünden dosya kapsamı dikkate alınarak 2.000,00 TL lik bir payında takdir olunan tazminata eklenmesine,, KHK m.54 kapsamındaki talepler yönünden tasarımın kötü şekilde üretimi veya uygun olmayan bir tarzda piyasaya sürüldüğü yönünden dosyaya yansıyan herhangi bir delil bulunmadığından bu yöndeki talebin reddine, kesinleşen kararın ilanına karar verilmiştir. Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, Müvekkili şirket, ... numaralı tescil belgesinde 11.1 kod numarası ve ... numaralı tescil belgesinde 6.1 kod numarası ile koruma altına alınmış olan tasarımlarının davalı tarafından izinsiz olarak kullanılmasından dolayı yaratılan iltibasın meydana getirdiği maddi zarar sebebiyle dava açarak, 554 s.KHK'nın m.52/2-a maddesi gereğince 14.000,00 TL maddi tazminat aynı sayılı KHK’nın 53. maddesi doğrultusunda bu tazminat miktarının artırılması, 554 s. KHK'nın 54. maddesi mucibince hesaplanacak 5.000,00 TL itibar tazminata hükmedilmesi, tasarım hakkına tecavüz eden eylemin sonlandırılması ve bu suretle Davalı elinde bulunan müvekkile ait tasarımları havi halılara el konulması ve kararın ilanına karar verilmesi talep ettiğini, ... numaralı tescil belgesi ile tescillenmiş tasarıma vaki tecavüzün varlığının tüm bilirkişi raporları ile doğrulandığını ve tecavüz sebebiyle yoksun kalınan kazanç, bilirkişi eliyle hesaplanarak dosyaya ibraz edildiğini, dosyaya ibraz edilen tüm bilirkişi raporlarında ... numaralı tescil belgesi ile tescillenmiş tasarıma yapılan tecavüz doğrulandığını, 06.11.2017 tarihli bilirkişi raporunda, dava konusu tasarımlardan ... satışından kaynaklanan kar kaybı olarak md. 52/a kapsamında 14.000,00 TL maddi tazminat talep edebileceği ifade edildiğini, mahkemece mali bilirkişi tarafından düzenlenen işbu bilirkişi raporundaki miktarın farazi olarak hesaplanması sebebiyle 8.000,00 TL tutarında maddi tazminata hükmedildiğini, müvekkilin uğradığı zararın hesaplanmasında, davalının tecavüzü ve haksız rekabeti sebebiyle müvekkilin kâr kaybına uğrayacağının tartışmasız olduğunu, söz konusu kar kaybının, yapılan işin maddi boyutları da dikkate alınarak ve basiretli tacir kriteri, davalının davacıyla aynı sektörde faaliyet göstermesi, uyuşmazlığa konu ürünlerin üretim, satış ve pazarlamasını yapması, paranın alım gücü gibi unsurlar ile birlikte değerlendirilmesi gerektiğini, bilirkişilerin bir tasarım için 14.000,00 TL maddi tazminat hesabı yapmış olmalarına karşın Bidayet Makamının 554 s. KHKmd 52/a uyarınca 8.000,00TL maddi tazminata hükmetmesinin hakkaniyetli olmayacağını, müvekkilinin tasarımdan doğan haklarına tecavüz edildiği ispat edilmiş bulunmakla, tarafça bu ihlalin müvekkilinin faaliyet gösterdiği piyasada itibar kaybına neden olduğunu, Davalı eliyle satışa sunulan ilgili tasarımı havi halılar, müvekkili davacının üretiminin aksine kötü kalitede üretilmiş bulunmadığını, müvekkil mezkur desenleri kendi bünyesinde istihdam ettiği personeli eliyle üretmekte ve halılara işlettiğini, bu işlemlerde kullanılan materyallerin kalite ve niteliklerine özellikle dikkat edilmekte ve desenler özel üretim ipek iplikler kullanılarak işlendiğini, müvekkilin piyasasındaki en büyük itibarı özel tasarım ipek halı üretmesinden ileri geldiğini. bu halde davalının mezkur desenleri özensiz, kalitesi muallak ve ipek iplik olmayan malzemelerle üretmesi ve piyasaya sürmesi başlı başına tasarımın itibari zarara uğradığını, dosyaya ibraz edilen 08.11.2016 tarihi