T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
14. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/1857
KARAR NO: 2023/588
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
İ S T İ N A F K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 25.11.2020
NUMARASI: 2018/457 E.- 2020/822 K.
DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Yük taşımadan kaynaklanan)
Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, dava dışı ... AŞ'nin müvekkili şirket tarafından 01.0.2016 - 01.01.2017 vadeli, Nakliyat Emtia Taşıma Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, poliçenin 5226 numaralı abonman poliçeye bağlı düzenlendiğini, müvekkili şirketin sigortalısı Gürcistan'da yerleşik alıcı firmaya ... satış şekli ile 3 adet 60 M Var Reaktör (...-...-... no.lu trafolar) ve aksamları cinsi emtianın satıldığını satış şekli nedeniyle alıcıya teslim ve sigorta sorumluluğunun müvekkili şirket sigortalısı üzerinde olduğunu, müvekkili şirketin sigortalısı emtianın Türkiye'den Gürcistan'a nakliyesi işini dava dışı ... Lojistik adlı ... şirkete verdiğini, ... Lojistik firmasının da nakliye işini 1 no.lu davalıya vermiş olduğunu, 1 no.lu davalının ... ve ... no.lu trafoları kendi araçlarına yüklediğini, ... no.lu trafonun 4 no.lu davalının .../ ... plaka no.lu aracına yüklenmiş olduğunu, ... no.lu trafoyu taşıyan .../...plaka no.lu aracın 11.04.2016 tarihinde üzerindeki trafoyu yol tabelasına çarpmak suretiyle trafonun hasarlanmasına sebep olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş.nin 1 no.lu davalının sigortacısı olduğunu, hasar dosyalarındaki bilgilere göre ... Sigorta nezdindeki hasar dosya numarasının ... olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin de 4 no.lu davalının sigortacısı olduğunu, onarım maliyetleri, test ekipmanlarının taşınması bedeli, yol izinleri ve mobil ekip bedeli toplamı olmak üzere 22.09.2016 tarihinde müvekkili şirketin sigortalısına 284.038,41 TL ödeme yapıldığını, hasarın ödenmesi ile müvekkili şirketin TTK uyarınca sigortalısının haklarına halef olduğunu, İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosya ile asıl alacak ve faiz toplamı olmak üzere toplam 326.434,06 TL'nin tahsili amacı ile davalılar aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalıların itirazları üzerine takibin durmuş olduğunu , davalıların itirazlarının haksız ve dayanıksız olduğunu iddia ederek, itirazlarının iptalini, takibin devamına ve icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Anonim Şirketi vekilini cevap dilekçesinde özetle, davacı sigorta firmasının halefiyet yolu ile talep etmiş olduğu alacak, CMR Konvansiyonu hükümleri uyarınca yapılmış bir taşımadan kaynaklanmakta olduğunu, huzurdaki uyuşmazlığın çözümünde CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini, CMR Konvansiyonu 32. maddesi 1. fıkrasına göre " Bu Sözleşme gereğince yapılan taşımalardan doğacak davalar bir yıl içinde açılması gerekir. Ancak, bilerek kötü hareket veya mahkeme tarafından bilerek kötü hareket olarak kabul edilen kusurlarda, bu süre üç aydır" hükmü bulunduğunu, dava konusu hasarın 11.04.2016 tarihinde meydana geldiğini ve taşınan emtianın 18.05.2016 tarihinde teslim edilmiş olduğunu, sigorta firması tarafından dava dışı sigortalıya ödemenin 22.09.2016 tarihinde yapıldığını ve dava konusu uyuşmazlığa ilişkin icra takibinin ise 05.04.2018 tarihinde başlatıldığını, müvekkili şirketin icra takibine zaman aşımı itirazında bulunulduğunu, CMR konvansiyonu hükümlerine göre usulüne uygun süresinde ihbar gönderilmesinin de dava şartı olup dava konusu olayda CMR Konvansiyonu 30. maddesi uyarınca usulüne uygun gönderilmiş bir ihbarın da bulunmadığını, müvekkili şirketin hasarlanan dava konusu emtianın taşınması hususunda dava dışı üst taşıyıcı ... Tic. Ltd. Şti. ile 24.02.2016 tarihli taşıma sözleşmesinin akdedilmiş olduğunu, bu taşıma sözleşmesiyle müvekkilinin 6 adet trafo taşıma işini üstlendiğini, üstlenmiş olduğu taşıma işini 06.04.2016 tarihli sözleşme ile diğer davalı alt taşıyıcı ... Dış Tic. A.Ş. devrettiğini taşıma esnasında yükte hasar meydana gelmiş olduğunu, taşınacak olan emtianın ebatlarının üst taşıyıcı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili şirkete gönderildiğini ve müvekkili şirketin taşıma işlemini yapacak araca ilişkin ölçüleri üst taşıyıcı ... Nak. Tic. Ltd. Şti.ne bildirdiğini, aracın taşınacak yüke uygun olduğu hususunda üst taşıyıcı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. nin muvafakati alındıktan sonra taşıma işinin gerçekleştirilmiş olduğunu, bu nedenle müvekkilinin meydana gelen hasarda müvekkilinin herhangi bir kusuru ve sorumluluğu bulunmadığını, CMR Konvansiyonu 17. Maddesinin 2. Fıkrasında taşıma işleminin gerçekleştirileceği aracın, taşınacak yüke uygun olduğu hususunda müvekkiline verilen muvafakat nedeniyle müvekkilinin oluşan zarardan sorumlu olduğundan bahsedilemeyeceğini, dava konusu taşıma işlemini gerçekleştiren ve taşıtanın asıl muhatabının ... Nak. Tic. Ltd. Şti. olmasına rağmen dava üst taşıyıcı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. ne karşı yöneltilmediğini, dava konusu taşıma işlemini 3 (üç) taşımacının gerçekleştirmiş olmasına rağmen davanın alt taşıyıcı sıfatına sahip 2 (iki) taşımacıya yöneltilmiş olduğunu, CMR Konvansiyonu 37. maddesi b ve c fıkrasında taşımacılar tarafından ortaklaşa yapılan taşımalara ilgili hükümler bulunduğunu, yasa maddelerine göre taşıma işleminin birden çok taşıyıcı tarafından gerçekleştirilmesi halinde, oluşan zararın taşımaya iştirak eden taşıyıcıların oluşan zarardan sorumlulukları navlun bedeli oranında belirleneceğinden davanın ... Nak. Tic. Ltd. Şti. ne de yöneltilmesi gerektiğini, davanın ...Nak. Tic. Ltd. Şti. ne ihbarını, davacı tarafından talep edilen tazminat miktarının da fahiş olduğunu, kabul anlamına gelmemek şartı ile davacının talep ettiği faiz oranın da CMR konvansiyonu hükmüne uygun olmadığını, zarardan sorumlu oldukları kabul edilerek hüküm tesisi halinde taşınan emtianın müvekkili şirket tarafından, davalılardan ... Sigorta A.Ş. şirketine sigorta ettirilmiş olduğundan oluşan hasarın müvekkili şirket sigortacısı ... Sigorta A.Ş. tarafından karşılanmasının gerektiğini, davanın haksız olduğunu savunarak reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle, davalı ... Tic A.Ş.'nin müvekkili şirket nezdinde ... poliçe numaralı 01.01.2016 başlangıç ve 01.01.2017 bitiş tarihli CMR Karayolu ile Yapılan Uluslararası Emtia Taşımaları için Taşıyıcı Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, dava konusu uyuşmazlığa CMR hükümlerinin öncelikli olarak uygulanacağını, davacı tarafın işbu dava kapsamı bakımından aktif husumet ehliyetinin olmadığını, davanın reddi gerektiğini, dava konusu emtianın taşıyıcıya teslimi ile birlikte meydana gelen zarar bakımından talep hakkının emtianın Gürcistan'da mukim alıcısına geçtiğini, davacı tarafından tanzim edilen ... no.lu Abonman Sigorta Sözleşmesi'nin 7. sayfasının 17. maddesinde karayolu ile yapılacak taşımalarda taşımayı gerçekleştirecek olan aracın kapalı kasa ve/veya brandalı olması gerektiğinin belirtildiğini, bu yönüyle dava konusu taleplerin davacı tarafından tanzim edilen ... no.lu Sigorta Sözleşmesinin teminat kapsamı dışında kaldığını, davacının söz konusu uyuşmazlıkta aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, müvekkili aleyhine ikame ettirilen işbu haksız davanın reddini talep ettiklerini, iş bu davaya dayanak icra takibinin açıldığı tarih itibariyle CMR'de öngörülen 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, dava konusu taleplerin müvekkili şirket tarafından tanzim edilen poliçe teminatı kapsamında olduğunun ispat edilmesi gerektiğini, müvekkili şirketin dava konusu hasara ilişkin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, davalı ... Taşımacılığı AŞ nin mutlak bir şekilde sorumluluğu olduğunu, hiçbir şekilde sorumluluğun kabulü anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafın dava konusu talebinin fahiş olduğunu, dava konusu hasara ilişkin tanzim edilen hasar ekspertiz raporu uyarınca hasar tutarının 17.017,95 EURO tutarında olduğuna ilişkin tespit karşısında davacı tarafın 326.434,06-TL tutarındaki dava konusu talebinin haksız, fahiş ve gerçek zarar miktarını yansıtmadığını, davanın reddi taleplerinin asıl olmakla birlikte müvekkili şirketin ancak CMR hükümleri çerçevesinde faizden sorumlu tutulabileceğini, müvekkili şirket aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini, davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Davalı ... Ticaret A.Ş.vekilinin cevap dilekçesinde özetle, davada aktif husumet ehliyetinin malın araca yüklenmesi ile alıcıya geçtiğini, bu nedenlerle davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, abonman sigorta sözleşmesinin 005226 sözleşme numaralı poliçenin 6.sayfası 17 numaralı bendine göre karayolunda açık kasa araç ile yapılan taşımaların teminat dışı olduğunu, bu sebeplerle aktif dava ehliyetinin olmadığını ve davanın reddi gerektiğini, CMR 17/2 ve 17/4-c maddesi gereğince taşıyıcının sorumluluğuna gidilemeyeceğini, somut olayda taşıyıcı şirket şoförünün aracı kontrollü bir şekilde kullanır iken yeterli uyarı levhalarına sahip olmayan levha köprüsünden geçerken taşınan emtianın yüksek olması sebebiyle emtianın geçidin üst kısmına takılarak hasarlandığını, bu durumun müvekkili olan 3 no' lu davalının özensiz veya dikkatsiz davrandığını göstermediğini, kazanın gerçekleşmiş olduğu mahalde bir uyarı levhası olmadığını, yetersiz olmayan uyarı işaretleri ve ayrıca diğer davalı ... A.Ş.'nin sağladığı öncü(eskort) aracın talimatı, ile herhangi bir mahsur olmadığını düşündüğü için harekete devam edildiğini, bu sebeple meydana gelen kazanın objektif iyi niyet kuralları ve CMR konvansiyonu gereğince müvekkili şirkete izafe edilecek bir kusurun bulunmasının mümkün olmadığını, bilirkişi incelemesi esnasında bilirkişi heyetine dahil edilecek Trafik Uzmanı bir bilirkişi ile de durumun tespit edileceğini, hal böyle olunca da CMR 17/2. maddesi kapsamında müvekkili şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, Resmi Gazetenin 18.07.1997 tarih ve 23053 sayılı nüshasında yayınlanan Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin Araçların Boyutları, ölçü ve Ağırlıkları ile Yüklenmesi Esasları başlıklı 128. Maddesi'ne göre yükle birlikte aracın yüksekliğinin maksimum 4 metre olması gerektiğinin belirlendiğini, müvekkili şirket aracına gönderici tarafından yüklenen emtianın bunun oldukça üstünde olduğunu, bu yanlışlığın açık bir yükleme hatası olduğunu, dava dosyasına sunulacak belgelere göre yüklemenin-istiflemenin kimin yükümlülüğünde olduğu anlaşılamıyor ise bile genel hükümlerden hareketle bunun tespitinin mümkün olduğunu, hasarlanan emtianın hassas ve ağır olan emtialar olması nedeniyle de yükleme, istifleme ve boşaltmanın taşıyıcı şirketçe yapılmasının mümkün olmadığını, bu sebeple yükleme, istifleme, boşaltma ve lashing denilen bağlama işlemlerinin genellikle profesyonel aracı kurumlarca yahut göndericiler tarafından bizzat yapıldığının da dikkate alınırsa, sadece taşıyıcı olan şirketin bu işlemleri yaptığının kabul edilmesinin mümkün olmadığını, yükleme ve istiflemenin açıkça gönderici tarafından yapılmış olduğunu, emtianın gönderici tarafından hatalı şekilde yüklendiğinden CMR 17/4-c maddesi gereğince taşıyıcı şirketlerin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, CMR 17/4.a maddesi gereğince gönderici tarafından üzeri madeni levha ile kaplanmış araç istemediğinden işbu zararın oluşmasında taşıyıcıya kusur yüklenemeyeceğini, CMR 17/4.a 4. Madde 18 paragraf 2 ila 5 'e uygun olmak üzere kayıp veya hasar durumları belirtilmiş olduğunu, CMR 17/4-e maddesi gereğince emtia üzerinde yüksekliğe ilişkin uyarı-işaret bulunmadığını, uyarı bulunsa bile kuvvetle muhtemel işbu hasarın meydana gelmeyeceğini, CMR 17/4-a ve CMR 17/4-e maddesi gereğince taşıyıcı şirketlerin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, CMR 23. maddesinin uygun hesaplama yapılmadığını, iddia edilen onarımlar, tadilatlar, işçilik vs. gibi giderlerin kesinlikle belgelendirilmemiş olduğunu, belgelerin ibrazının zorunlu olduğunu, davacı tarafın sunmuş olduğu ekspertiz raporundaki bedellerin oldukça yüksek olduğunu, yapılacak bilirkişi incelemesinde bu hususun ortaya çıkacağını, davacının talebinin faiz ile ilgili olarak yerleşik Yargıtay içtihatlarına göre ancak takip tarihinden itibaren faiz isteyebileceğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin cevap dilekçesinde özetle, davacı tarafın davaya konu taşınan emvalinde taşıma esnasında hasar olduğundan bahisle, hasar tutarını ve mobil ekip, test ekipmanı taşıması, yol izinleri bedeli gibi diğer yan giderleri sigortalısına ödediğinden bahisle taşımayı yaptığını iddia ettiği ... A.Ş.'nin taşıyıcı mali sorumluluk sigortacısı olarak müvekkili sigorta şirketinden talep ettiğini, davaya konu kazayı yapan ne araç ne de araç sürücüsünün sigortalıları ile ilgili olmadığını, mezkur taşımayı sigortalısı ... A.Ş.'nin yapmadığını, taşımayı yapan aracın diğer davalı ... A.Ş.' ne ait olduğunu, bu sebeple kaza ile ilgili sigortalısının hiçbir sorumluluğu olmadığını, davacının sigortalısı nakliye sözleşmesini dava dışı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. ile yapmış olduğunu, davacının delilleri arasındaki bila tarihli nakliye sözleşmesi olup bu durumda taşıma yüklenicisinin de yine dava dışı ... Nak. Tic. Ltd. Şti. olup sigortalısının taşıma ile ilgili sorumluluğu olmadığını, sigorta hasılı taşıma sözleşmesinin dava dışı ... Nak. Tic.