T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/460 Esas
KARAR NO: 2023/661 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
NUMARASI: 2018/1169 Esas - 2020/722 Karar
TARİH: 24/11/2020
DAVA: Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)
KARAR TARİHİ: 27/04/2023
İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilince davalı ... A.Ş nden satın alınmış olan ... Marka, ... model, ... motor numaralı, ... şasi numaralı aracın 06/08/2018 tarihinde motor aksamındaki arıza nedeni ile yetkili servis ... A.Ş ne müraccat ettiklerini, yapılan tetkik neticesinde motor blok değişimi gerektiğinin bildirildiğini, parça temini yapılamadığından tamir yolu ile onarım teklif edildiğini, bunun müvekkilince kabul edilmediğini ve 01/10/2018 tarihinde aracın kendi imkanları ile servisten alındığını, aracın 30/09/2016 tarihinde alındığını, ... plaka sayısı ile tescil ettirildiğini, 06/08/2018 tarihli arızasının garanti kapsamında olduğunu, servis tarafından parça temini için yaklaşık 2 aylık süre müvekkilinin bekletildiğini ve servis tarafından sökülme, takılma maliyeti adı altında 26/09/2018 tarihli 3.253,85 TL bedelli fatura tutarının müvekkilinden tahsil edildiğini, arızanın araçtan beklenen faydayı önemli ölçüde azaltacak veya tamamen ortadan kaldıracak bir arıza olduğunu ve aracın ayıplı mal olarak kabulünün gerektiğini, 05/10/2018 tarihli ihtar ile davalılara gelir kaybı, çekici ile servis bedeli toplamı olarak 43.500 TL nın taraflarına ödenmesi, aksi takdirde sözleşmeden dönme hükümleri çerçevesinde aracın iade alınmasının ve satış bedelinin işlemiş ticari faizi ile birlikte iadesinin talep edildiğini ve taleplerinin karşılanmaması halinde yargı yoluna başvurulacağının ihtar edildiğini, müvekkilinin zararının davalılarca karşılanmadığını beyan ile 30.000 TL ikame araç gideri, 2.500 TL işletim maliyet bedeli, 2.500 TL değer kaybı bedeli, 3.253,85 TL servis masrafı, çekilme maliyeti olarak 750 TL olmak üzere şimdilik toplam 39.003,85 TL nın ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili 18/02/2020 tarihli ıslah dilekçesi ile toplam dava değerini 73.117,95 TL na çıkarmıştır. Davalı ... San ve Tic. A.Ş vekili cevabında, davacının davasını belirli kılması gerektiğini, müvekkili şirketin davacı tarafın dilekçesinde belirttiği hukuki ilişkinin tarafı olmadığını, davanın ... şirketine ihbarının gerektiğini, ayıplı hizmet değil ayıplı mal iddialarının dava konusu olarak belirlenmesi halinde yetkili mahkemenin anılan servis şirketinin bağlı olduğu yer mahkemesi olacağını, aracın 30/09/2016 tarihinde satıldığını ve bu nedenle davacının talebinin zaman aşımına uğradığını, gözden geçirme ve ihbarın süresinde yapılmamış olması nedeni ile hak düşürücü süreye yönelik de itirazlarının bulunduğunu, haksız fiile ilişkin şartların, çekici yada ikame araç giderine katlanıldığının ve diğer taleplerin delilleri ile desteklenerek davacı tarafça ispat edilmesi gerektiğini, müvekkilinin aracı ayıpsız olarak davacıya satarak teslim ettiğini beyan ile müvekkili hakkındaki davanın reddi gerektiğini savunmuştur. Davalı ... A.Ş vekili cevabında, huzurdaki davanın ticari araç satımına dayandığını, bu nedenle müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, aracın satımının üzerinden 2 yıl geçmesinden ötürü talebin zamanaşımına uğradığını, ayıp ihbarı yönünden de hak düşürücü sürenin geçtiğini, araçtaki arızanın imalattan değiş aracın periyodik bakımlarına zamanında getirilmemesi nedeni ile kullanıcı kaynaklı oluşmuş bir arıza olduğunu, şikayetin motor parçalarının motor yağı ve yağ kalitesi ile doğrudan ilgisi olduğunu, davacının ispata yarar her hangi bir ikame araç sözleşmesi sunmadığnı, vergi ve sigorta ödemelerine ilişkin talepte bulunmasının, değer kaybı ve çekici masrafı talep etmesinin yerinde olmadığını, davacının diğer taleplerinin de mesnetsiz olduğunu ve davacının taleplerinin tümüyle reddi gerektiğini savunmuştur.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 24/11/2020 tarih 2018/1169 Esas 2020/722 Karar sayılı kararında, "......Davacının aracını 30/09/2016 tarihinde satın aldığı, motor arızası nedeni ile 06/08/2018 tarihinde yetkili servise başvurulduğu, arıza tarihinde yaklaşık 2 yıldır kullanımda olan araçta, aracın üretim ve teknik özellikleri, kendisinden beklenen fayda, kullanım alanı ve şekline göre, kullanım hatası, bakım ihmali vb. sebeplerden bu şekilde bir motor arızasının oluşmasının mümkün olmadığı, davacının aracından oluşan arızanın kullanımını ve fayda görmeyi tümden etkiler nitelikte ve ayrıca gizli ayıp niteliğinde olduğu, dosya kapsamında davacının aracını kullanamadığı süre zarfından başka bir araç temin ettiği, bu bakımdan ödeme yaptığı ve masrafının doğduğu iddiasını destekler bilgi ve belgenin mevcut olmadığı, davacının bu kaleme ilişkin talebinin açıklanan nedenle yerinde olmadığı, davacının araçtaki hasarın onarılması bakımından 47.189,10 TL lık talebinin, arıza teşhis bedeli için yetkili servise ödenen 3.253,85 TL nın iade talebinin, araç hasar tarihinde henüz 2 yaşında olup, motor değişiminin aracı değer kaybına uğratacağının sabit olduğu, ancak aracın kullanım alanı ve süresi nazara alındığında hesap edilen 5.000 TL değer kaybına istinaden davacının davalılardan 2.500 TL talep etmekte haklı olduğu, davacının aracın onarım süresince de işletiminden kaynaklanan bir takım masraflara katlandığından 6.725,00 TL lık talebinin de haklı ve yerinde olduğu, davacının toplam 59.667,95 TL nın davalılardan tahsilini talep edebileceği kanaatine varılmakla, davacının davasının kısmen kabulüne dair karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..."gerekçesi ile, 1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, 59.667,95 TL nın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine, Fazlaya ilişkin istemin reddine, karar verilmiş ve karara karşı davacı vekili ve davalılar vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesi ile, yerel mahkemenin kısmen kabulü hakkındaki kararın gerekçesinde kısmen reddedilen kısmın hangi gerekçe ile reddedildiğini belirtmeyerek eksik hüküm kurduğunu, Dava dilekçesinde talep ve ıslah edilen ayıplı aracın kullanılamaması nedeniyle temin edilen ikame aracın aylık bedeli olan 13.450,00 TL hakkında ret veya kabule ilişkin hüküm kurulmadığını ve gerekçede ''... Dosya kapsamında davacının aracını kullanamadığı süre zarfından başka bir araç temin ettiği, bu bakımdan ödeme yaptığı ve masrafının doğduğu iddiasını destekler bilgi ve belgenin mevcut olmadığı, davacının bu kaleme ilişkin talebinin açıklanan nedenle yerinde olmadığı...'' belirtildiğini, aracın servisten parka çekilme maliyeti olan 750 TL alacak talebinden ise ne gerekçede ne hükümde bahsedilmeyerek eksik hüküm kurulduğunu, 05.12.2018 tarihli kök bilirkişi heyet raporunda ve 10.05.2019 tarihli ek bilirkişi raporunda ikame edilen aracın 15 gün makul onarım süresi için aylık ortalama kiralama bedeli 13.450,00 TL olarak hesaplandığını, kök raporda işletim maliyeti ve çekici bedeli hakkında hesaplama yapılmadığını, ek raporda ise aracın sadece onarım süresince kullanılamamasından kaynaklı işletim masrafının hesaplandığını ancak yine çekici bedeline ilişin hesaplama yapılmadığını, Müvekkilinin, satın aldığı araçta oluşan arıza şikayeti ile ... yetkili servisi ... A.Ş.'ne müracaat ettiğinde yetkili servisin parça temin edeceği söylemiyle 2 ay kadar bir süre bekletip parçanın temin edilmemesi, ayıplı aracın vekil eden tarafından kullanılamaması nedenleriyle aracın kullanılamadığı süre zarfında ikame edilen araç bedeli ve işletim masrafları için yapılan bilirkişi hesaplamasına göre ıslah edilen 13.450,00 TL değerinde alacak kalemi hakkında yerel mahkeme gerekçesinde, bilgi ve belgenin mevcut olmadığından talebin yerinde olmadığının belirtildiğini fakat hüküm kısmında buna ilişkin bir hüküm kurulmadığını, İleri sürerek ikame araç bedeli 13.450,00.TL ve aracın servisten parka çekilme maliyeti olan 750,00.TL'nin müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir. DAVALI ... A.Ş. İSTİNAF DİLEKÇESİ İLE, yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, Yerel mahkemece verilen kararın gerekçesiz olduğunu, dosya kapsamında alınan raporların içeriklerine yer verilerek sözde bir gerekçe belirtildiğini ancak karar esas teşkil eden ret ve üstün tutulma sebeplerinin belirtilmediğini, (Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 14.01.2014 tarih ve 2013/19243 E. ve 2014/249 K. sayılı kararı) Zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazlarının dikkate alınmadığını, Dava konusu aracın 30.09.2016 tarihinde satın alındığını, davanın ise 05.12.2018 tarihinde ikame edildiğini, davacı tarafın davasının 18.02.2020 tarihinde ıslah ettiği nazara alındığında 6098 sayılı kanunda öngörülen 2 yıllık zamanaşımı süresinin geçtiğini, davacı tarafın talep ve iddialarının zamanaşımına uğradığını, Satılanlarda ayıp olması halinde alıcının ayıbının niteliğine göre bu ayıbı 2 gün ve 8 gün içinde veya ayıbını bulunduğu sonradan anlaşılırsa derhal satıcıya bildirilmesi gerektiğinin hüküm altına alındığını, (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 13.06.2012 tarih ve 2012/13-152 E. 2012/381 K. sayılı kararı) Davacı tarafın dava konusu şikâyet ile ilgili ayıp ihbar sürelerine riayet etmediğini, dava konusu aracın motor şikayeti iddiası ile 06.08.2018 tarihinde servise girişi yapıldığını ancak müvekkili şirkete ayıp ihbarı bu tarihten 2 ay süre geçtikten sonra, 05.10.2018 keşide tarihli ihtarname ile yapıldığını, ayıp ihbar süresine ilişkin itirazların gerekçeli kararda değerlendirilmediğini, eksik inceleme yapıldığını,Yerel mahkeme davacı tarafın davayı ikame ederken ileri sürdüğü tazminat kalemleri ile ıslah ertesindeki tazminat kalemlerinin örtüşmediğini göz ardı ettiğini bu nedenle kabul ret oranı belirlenmesi ve yargılama gideri ve vekalet ücreti hesabına ilişkin hatalı hüküm kurulduğunu,Davacı taraf aracın kullanılamamasından kaynaklı ikame araç bedeli adı altında 30.000-TL talep ettiğini 18.02.2020 tarihli ıslah dilekçesiyle bu talebini 13.450,00-TL 'ye düşürdüğünü ve çekici bedeline ilişkin talebine (750-TL) de yer vermediğini, bir yargılamada talep ve sonucun azaltılması için davalı tarafların muvafakatine ihtiyaç olmadığı gibi ıslah yoluna başvurmasına da gerek olmadığını, davacı talebini kısmi feragat yoluyla daraltabileceğini, davanın değerinin azaltılmasının ıslah kapsamında değil, davadan feragat kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, Yargıtay içtihatları doğrultusunda davacının bu talebine ilişkin ıslah dilekçesiyle talebini daraltmış olmasının feragat anlamına geldiğinin açık olduğunu, ( Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 02.07.2014 tarih 2014/23660 E. ve 2014/22599 K. Sayılı kararı, Yargıtay 15. Hukuk Dairesi 17.06.2014 tarih 2013/5703 E. ve 2014/4178 K. Sayılı kararı) Hükme esas alınan