T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
13. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO: 2021/111 Esas
KARAR NO: 2023/588 Karar
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I
İNCELENEN KARARIN
MAHKEME: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ: 16/07/2020
DOSYA NUMARASI: 2018/126 Esas - 2020/348 Karar
DAVA: Ticari Şirket (Kar Ve Zarar Dağıtma Kararına İtiraza İlişkin)
KARAR TARİHİ: 06/04/2023
İlk Derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, kar dağıtımı yapmayan davalının engelli kişilere eğitim hizmeti vermek maksadıyla kurulduğunu, şirketin 10.000,00 TL'lik sermayesinin kurucu ortaklar arasındaki dağılımının 3.400,00 TL'lik kısmı ...'a, 3.300,00 TL'lik kısmının ...'a, 3.300,00 TL'lik kısmının ...'a ait olduğu, ilk 15 yıl için ... ve ...'ın şirket müdürü olarak seçildiğini, şirketi münferiden temsil ve ilzama yetkili kılındığı ...'ın 15/12/2013 tarihinde vefat ettiğini, ...'a ait veraset ilamı gereğince 3.400,00 TL'lik sermaye payının 1.200,00 TL'lik kısmının müvekkil ...'a, 1.200,00 TL'lik kısmı ...'a, 800,00 TL'lik kısmının ...'a intikal ettiği, bölünemeyen 200,00 TL payın ise 75,00 TL'si ...'a, 75,00 TL'si ...'a, 50,00 TL'sinin de ...'a ait olmak üzere tüm varisler arasında paylaştırıldığını, bölünemeyen ve bölünebilen payın müşterek temsilcili olarak ...'ın seçildiğini, TTK hükümleri ve yerleşik yargıtay içtihatları gereğince ortaklar kar dağıtımı yapılmaması halinde kar yapının tespiti ve tahsilinin dava ve talep edilebileceğinin kararlaştırıldığını, müvekkilinin 15/12/2013 tarihinden itibaren davalı şirketin kar ettiğinin belirlenmesinin engellenmesi amacıyla ortakları tarafından şirkete alınmadığını, toplantılara davet edilmediğini, müvekkiline herhangi bir kar dağıtımı veya başka bir ad altında ödeme yapılmadığını, müvekkilinin de eğitimci olduğunu, şirketin gelişimi için fazlasıyla katkıda bulunabileceğini, davalı şirket-eğitim kurumunun ortakların görevlerini gereği gibi yerine getirmemelerinden kaynaklı olarak zarar ettiğini düşünerek kayyum atanması talepli İstanbul Anadolu 2.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/274 esas sayılı numarasında kayıtlı bulunan davayı açtığında şirketin zarar etmediğini, aksine kar ettiğini öğrendiğini iddia ederek, ... Ltd. Şti'nin 15/12/2013 tarihinden itibaren kar dağıtılmaması konusunda direnç göstermesi nedeniyle şirket ortağı olan müvekkilinin kar payının tespiti ile bilirkişi incelemesi sonucunda belirlenebilecek olan şimdilik 5.000,00 TL kar payının faiziyle birlikte davalı şirketten tahsilini, bedel artırıma ilişkin ıslah dilekçesi ile de talebini 11.537,88 TL. Artırarak 16.537,88 TL. 'nin davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle,... Ltd. Şti'nin 19/07/2012 tarihinde ..., ... ve ... tarafından kurulduğunu, kurucu ortaklardan ...'ın 15/12/2013 tarihinde vefat ettiğini, ...'ın vefatı sonrası sahibi bulunduğu sermaye tutarı olan 3.400,00 TL'nin İstanbul Anadolu 11.Sulh hukuk Mahkemesinin 07/01/2014 tarih 2013/810 Esas 2014/7 nolu veraset ilamı gereğince 1.200,00 TL'sinin varislerden ...'a, 1.200,00 TL'sinin ...'a, 800.00 TL'si de ...'a intikal ettiği, 21/07/2014 tarihli Üsküdar ...Noterliğinin ... yevmiye nolu Limited Şirket Pay Devri Sözleşmesi ile şirket ortaklarından ... müvekkil şirketteki payını ve ...'ın da payını tüm hak ve borçlarıyla birlikte ...'a devrettiklerini, Ortaklar Kurulu Kararları ile sabit olduğu üzere yapılan toplantılara davetlerin yapıldığını, elektronik postalarla talep üzerine bilgilendirme yapıldığını, kar payı ödenecek aşamaya geldikten sonra 5 yıl içinde şirketten talep edilmezse şirket lehine zamanaşımına uğrayacağını, kar dağıtımına karar verme yetkisinin genel kurula ait olduğunu, yeni TTK gereği kar dağıtma zorunluluğu olmadığını, müvekkili yönünden kar dağıtılmama gerekçesinin keyfi olmadığını, müvekkil şirketin borçlarından dolayı krediler çektiğini savunarak, davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ve beyan etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 16/07/2020 tarih ve 2018/126 Esas - 2020/348 Karar sayılı kararı ile, "....Mahkememizce aldırılan her iki bilirkişi raporunun yerinde olduğu ve birbiriyle çelişkili hüküm içermediği, hukuki değerlendirmenin mahkememize ait olduğu düşüncesiyle yeniden rapor aldırılması yoluna gidilmemiştir. Yapılan tüm açıklamalar ve tespitler ışığında, davacının davalı şirketin ortağı olan babası ...'ın 2013 yılında vefatı nedeniyle miras hükümleri uyarınca davalı şirketin %12.75 oranında hissedarı olduğu, davacının 15/12/2013 tarihinden itibaren kar payının tespiti ve tahsilini talep etmiş olmasına rağmen TTK 408.maddesi gereğince "Kar dağıtım kararının genel kurulun yetkisinde olduğu", dosyaya celp edilen şirket kayıtları ve yaptırılan bilirkişi incelemeleri ile davalı şirketin genel kurulu tarafından alınmış kar payı dağıtımına ilişkin bir kararın bulunmadığı, Yargıtayın yerleşik içtihatları (Yargıtay 11.Hukuk dairesinin 2016/14687 Esas- 2018/7407 Karar sayılı kararında olduğu gibi) uyarınca "şirketin ortaklarına kar payı dağıtılabilmesi için öncelikle ortaklara kar payı dağıtılması yönünde ortaklar kurulunca bir kararın alınmasının gerektiği", somut olayda böyle bir kararın bulunmadığı, mahkemenin genel kurulun yerine geçerek kar payı dağıtımına karar vermesinin şirket içi dengeleri bozacağından, mahkememizce kar payı dağıtılması yönündeki bir kararın usul ve yasaya aykırı olacağı anlaşıldığından davanın reddine karar verilmiştir. " gerekçeleri ile, " 1-Davanın reddine, ... " karar verilmiş ve verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.
İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle, Mahkemenin kararının usule ve mevzuat hükümlerine aykırı olduğunu, mahkeme her ne kadar bilirkişi raporlarına göre davayı reddettiğini belirtmişse de hatalı olduğunu, gerekçenin hukuka aykırı olduğunu, bilirkişi raporlarına göre ortaklar kötü niyetli olarak tespit edildiğinden kar dağıtımı yapılmaması için herhangi bir sebep bulunmadığı ve kar dağıtımı yapılması gerektiğinin tespit edildiğini, Şöyle ki, bir sermaye şirketi türü olan limited şirkete TTK 608 vd. maddeleri uyarınca işbu şirketin sağlayacağı kazançtan yararlanmak amacı ile ortak olunacağını, ancak bilirkişi heyeti tarafından da tespit edildiği üzere, şirket merkezine giriş dahi yapmayan, ekli ve dosyada mübrez bulunan ihtarlarına, maillerine cevap verilmeyen ve şirket toplantılarına davet edilmeyen müvekkilinin şirket ortaklığından yaklaşık 8 yıldır elde ettiği herhangi bir kar ya da menfaat bulunmadığını, müvekkilinin şirket içinde çalıştırılmadığı gibi şirketten gerektiğinde avans ya da ücretten hiçbir şekilde yararlanmadığı gibi, herhangi bir geliri de bulunmadığından Bağkur ödemelerini de yapamadığını, oysa iki kız kardeş olan diğer ortakların eş ve akrabalarıyla birlikte yüksek maaşlarla şirkette çalışmakta olduklarından ve sürekli bir arada olduklarından, müvekkilini şirketten uzaklaştırmak ve kararlarını bertaraf etmek amacıyla şimdiye kadar sadece 4 defa ortaklar kurulu toplantısı yaptıklarını (3 toplantı 2014 yılı ve 1 toplantı 2018 yılı olmak üzere) ve gündem maddelerine müvekkilinin kar dağıtım talebi eklenmeyerek karşılanmadığı gibi yıllarca ortaklar kurulu müvekkilinin taleplerine rağmen toplanmadığı için son toplantıya da davet edilmeyen müvekkilinin işbu davayı açmak zorunda kaldığını, zira bilirkişi heyetinin tespitlerinde de yer aldığı üzere 11.08.2014 tarihli ortaklar toplantısına müvekkilinin davet edilmediğini ve bu toplantıya da katılamadığını, ayrıca İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2015/274 Esas dosyasında da müvekkilinin kar dağıtımı yapılmadığı için kötü yönetim nedeniyle kayyum atanması talebinde bulunduğunu, ancak kar eden bir şirket olduğu gerekçesiyle davanın reddedildiğini, bu karara rağmen de kar dağıtımı yapılmayarak müvekkilinin şirketten tamamen uzaklaştırılmış olduğunu, Yerel Mahkemenin kararına göre, iyi niyetli veya kötü niyetli olmasına bakılmaksızın şirketlerin ortaklar kurulu kararı alınmaksızın kar dağıtımı yapmasının hukuken mümkün olmadığını, oysa hukukun temel prensiplerinden birinin kötü niyetin korunması olduğunu, alanında uzman akademisyenler ve mali müşavirden oluşan bilirkişi heyeti tarafından da şirket merkezinde yapılan inceleme sonucunda belirlendiği üzere kar dağıtımı yapmayan ortakların genel olarak yaklaşımlarıyla da kötü niyetli olduklarını ve kar dağıtımı yapmamalarının keyfi olduğunu, müvekkilinin babasının kurduğu şirketin hissedarı olan müvekkilinin ihtarlarına, tüm yazışma ve mail yoluyla gönderdiği iletilerine rağmen, genel kurul ve yönetim kurullarına dahi çağrılmadığını, bu hususun bilirkişi tarafından da tespit olunduğunu, bununla birlikte müvekkilinin hissesine karşılık gelen kar payının dağıtımına ilişkin olarak açmış oldukları işbu davaya vermiş oldukları cevapların tamamında alacağın zamanaşımına uğradığı iddiasında bulunduklarını, o halde fiilen şirketin tüm kaynaklarından, araçlarından, kendi şahıslarına münhasır işyerleriymiş gibi taşınmazından yararlanan iki kız kardeş olan ortakların eş ve dostlarıyla birlikte düzenli maaşlar alarak şirketi yönetirken müvekkilinin babasının kurduğu şirket nedeniyle tek bir lira ödeme veya kar alamadığını, Bağkur borcunu dahi ödeyemediğini, çoğunluk iki kız kardeşte olduğundan hissesi değersizleştirilen müvekkilinin bu şartlar altında hissesini satmak istese dahi satamadığını, çoğunluğu elinde tutan kız kardeşlerin müvekkilinin hissesini ilk başlangıçtan itibaren annesinin ve kız kardeşinin hissesini aldıkları gibi ivazsız ve bedelsiz olarak almaya çalışmakta olduklarını, bu nedenle keyfi ve kötü niyetli olarak şirketi yönetmekte olduklarını, bilirkişinin de tespitleri incelendiğinde görüleceği üzere çoğunluğu elinde bulunduran ortakların kötü niyetli olarak müvekkilinin alacağını zamanaşımına uğratmak için kar dağıtımı yapmak istememekte olduklarını, zira tüm cevaplarında müvekkilinin alacağının zamanaşımı nedeniyle ödenmeyeceği şeklinde savunma yaptıklarını, o halde mahkemenin kararına göre müvekkilinin ortağı olduğu bu şirket nedeniyle hiçbir şekilde mal varlığının aktifine bir değer katamayacağını ve kötü niyetin korunacağını, Mahkemenin kar dağıtımı konusunda karar verme yetkisinin kabul edilmemesi görüşünün kabulü halinde genel kurul tarafından cüzi miktarlarda kar dağıtım kararı alınması veya hiç dağıtım kararı alınmaması durumunda, bu görüşe göre konunun tekrar genel kurulun gündemine getirilmesi ve genel kurulun yeterli oranda kar dağıtımı kararı almasının sağlanması gerektiğini, yeni genel kurul toplantısında da yeterli oranda kar dağıtım kararı alınması halinde, yeni bir iptal davası açılması gerektiğini, ancak bunun hem usul ekonomisine aykırı olacağını ve kısır bir döngü yaratacağını hem de fiilen toplanmayan ortaklar kurulunun toplanmasını beklemenin mantığa aykırı olacağını, zira mahkemeye sadece ortaklar kurulunun kararını iptal etmesi tanınırsa, iptal davasının sürgit devam etmesine imkan verilmiş olacağını, Mahkemenin kar dağıtımı konusunda karar verme yetkisinin kabul edilmesi şeklindeki hukuka ve mantığa uygun olan görüşe göre davanın reddinin açıkça hukuka aykırı olacağını, zira her olayın münhasır olduğunu ve kar dağıtımı yapmayan diğer ortakların kötü niyetli olduğunun da sarih olduğunu, işbu olayda kar dağıtımı yapılmasına karar verilmesinin müvekkili açısından zaruri olduğunu, aynı zamanda mahkemenin karar verme yetkisinin müvekkili açısından açmış oldukları davada kabulünün hukukun temel prensiplerinden dürüstlük kuralına ve kötü niyetin hukuken korunmaması ilkesine de uygun olacağını, zira genel kurul hükümleri ile bağlı olmakla beraber kar üzerinde istediği gibi tasarruf edemeyeceğini, genel kurulun tespit etmiş olduğu karı, keyfi olarak dağıtmaktan kaçınamayacağını, kanunun esas sözleşme ve iyi niyet kurallarına aykırı genel kurul kararlarının iptal edilebileceği gibi, pay sahiplerinin kârın kanun hükümleri çerçevesinde tespit ve dağıtılmasını da talep ve dava edebileceklerini, açılan bu davada verilen ilam hükmünün, genel kurul kararı yerine geçeceğini, Sonuç olarak bilirkişi heyetinin görüşüne göre de kar dağıtımı konusunda yetkili organ kural olarak genel kurul olmasına rağmen, genel kurulun kar dağıtımına ilişkin yetkisinin sınırını, keyfilik ve hakkının kötüye kullanılmasının çizmekte olduğunu, bu nedenle pay sahibinin kar payı hakkının Yargıtay içtihatlarına göre, yeteri kadar dağıtılmasında da ihlal edilmiş olduğuna göre, karın keyfi olarak hiç dağıtılmaması halinde mahkemenin davayı reddetmesinin açıkça hukuka aykırı olacağını, Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre, genel kurulun (ortaklar kurulunun) yıllık kar dağıtımına ilişkin yetkisini, hiç veya yeteri kadar dağıtmayarak özellikle azınl