Dairesi: İstanbul Anadolu 10. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No: 2022/572
Karar No: 2023/435
Karar Tarihi: 04.05.2023
T.C. İstanbul Anadolu 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/572 Esas
KARAR N:2023/435
DAVA: İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 08/08/2022
KARAR TARİHİ:04/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; Davalının müvekkiline servis taşıması hizmetleri sebebine dayalı fatura borçları bulunduğunu, davalının müvekkiline borcunu ödememesi üzerine davalı kişi aleyhine ---- Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibine ve borca haksız ve kötüniyetle itiraz ettiğini, arabululuculuk sürecinde de anlaşma sağlanamadığını borçlu ile müvekkiliarasındaki işin ticari iş niteliğinde olduğunu, davalı şirketin ticari hizmet alımına rağmen edimini ifa etmediğini, müvekkiline borcunun bulunmadığını iddia eden borçlu/davalının bu duruma yönelik ödemeleri yaptığını yazılı delille ispat etmesi gerektiğini belirterek itirazının iptaline, -------Sayılı dosyasının takibin devamına, haksız itiraz eden borçlu aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin borçlu/davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP:Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; İcra Takip alacaklısı ile müvekkili arasında ---------tarihleri arasındaki öğrenim dönemini kapsayan bir sezonluk taşıma sözleşmesi yapıldığını, anlaşmaya göre -------aylık ücret ödeneceğini ancak zam yapılmayacağını, ülkemizde gelişen akaryakıt fiyat artışları sebebi ile müvekkilinin aylık ödemesini 500,- TL zam yaparak 7.500,- TL. olarak ödemeye başladığını, ülkedeki artışlar sebebi ile -------- tarihinden geçerli olmak üzere aylık %27 zam yapılacağını Ocak 2022 tarihinde açıkladığını, bunun üzerine -------- servis sorumlusu ---- şirket yetkilisi --- bir çok kez arayarak Ocak 2022 tarihinden itibaren zam yapılmaz ise işi bırakacağını bildirdiğini, 12 Ocak 2022 tarihinde -------- bir ses kaydı göndererek eğer Ocak ------------bırakacağını söylediğini, bu ihtara rağmen Ocak 2022 tarihinde zam yapılmadığını ancak--------- ---- tarihine kadar çalıştığını, Şubat 2022 tarihli maaşına da %15 zam yapılarak ödendiğini, ancak-------------- tarihinde zam yapılmadığı için müvekkili şirket yetkililerine gelerek "Bana----- ayında zam yapmazsanız bende işi bırakacağım" diyerek işi bıraktığını, bunun üzerine müvekkili şirketin 3 Mart 2022 tarihinde ---- iş aktinin fehsini bildirdiğini, ------- tarihinde 1 ve 2 sinde sadece iki gün çalışmış olmasına rağmen 8.625,- TL. fatura gönderdiğini, müvekkilinin bu faturayı kabul etmediğini 24 Mart 2022 tarihli İhtarname ile faturayı iade etttiğini ve kabul etmediğini, daha sonra ------ haksız ve mesnetsiz olarak 15.04.2022 tarihinde--------- başlattığı icra takibine haklı olarak itiraz ettiklerini müvekkili şirketin böyle bir borcunun bulunmadığını belirterek davanın reddine, icra inkar tazminatına hükmedilmesine, dava giderleri ile ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
RAPOR: Bilirkişi raporunda özetle;
"Davacı --------- davalı ----- incelenen ticari defterleri ve dayandığı belgeler ile yardımcı defterlerinin birbirini tamamlaması, teyid etmesi ve usulune uygun tutulmuş olması nedeniyle TTK. md. 85 ve HMK 222. madde gereğince sahipleri lehine delil niteliğinde bulunduğu;-----yılında davalı tarafından yapılan ödemelerin davacının----- defterlerine kayıt edilmediği, --- yılında söz konusu ödemelerin yapılmış gibi açılışta cari hesabın bakiyesiz devrinin yapıldığı, dolayısı ile defterlerin usulüne uygun tutulmamış olduğu, görülmüştür. Bu durumlarıyla davacı ----- incelenen ticari defterleri ve dayandığı belgeler ile yardımcı defterlerinin TTK. md. 85 ve HMK 222. madde gereğince sahibi lehine delil niteliğinde bulunmadığı; Davacı-------- incelenen kayıtlarına göre,---- yılında davalı tarafından yapılan ödemelerine ait dekontlardaki tutarların davacı tarafından kayıtlarına alınmadığı, ancak ----açılışında bu ödemelerin kayda alınmış gibi cari hesabın bakiyesiz olarak devrinin yapıldığı bu nedenle davacı defterlerlerine ilişkin kayıt nizamının VUK. md.215-219 hükümlerine ve muhasebe sistemi uygulama genel tebliğlerine uygun olmadığı, davacı---- davalı----- takip tarihi ---- itibariyle davaya konu edilen ----------numaralı fatura bedeli olan 8.625,- TL alacaklı olduğu; Davalı-------- yılı kayıtlarına göre, 21.03.2022 tarihi itibari ile cari hesabın kapalı olduğu, davaya konu faturanın kayıtlarında yer almadığı, davalı ------- takip tarihi 17.05.2019 itibariyle de borcunun ve alacağının bulunmadığı; Taraf defterlerinin incelenen kayıtları arasındaki farkın, davacı kayıtlarında yer alan ancak davalı kayıtlarında yer almayan davacının davalıya düzenlediği-------- tutarlı, "Cezai İşlem Bedeli" açıklamalı e-arşiv faturadan kaynaklandığı; Davacı kayıtlarında yer alan ancak davalı kayıtlarında yer almayan davacının davalıya düzenlediği --------- numaralı 8.625,- TL tutarlı, --------- açıklamalı e-arşiv faturada vade tarihinin bulunmadığı, e-Arşiv kapsamında elektronik ortamda davalıya iletildiği, davacı tarafından söz konusu fatura tutarının neye göre nasıl hesaplandığına dair herhangibir belge sunulmadığı; Davalı şirketin-------numaralı 8.625,- TL tutarlı faturayı ticari defterlerine işlemediği, bu nedenle de 8 günlük yasal süresi içerisinde iade faturası düzenlemediği, ancak 8 günlük yasal süresi içerisinde-------- yevmiye numaralı, "Usulsüz Düzenlenen Faturaya İtiraz" konulu davalı tarafından davacıya gönderilen İhtarname ile itiraz ettiği ve söz konusu faturayı kabul etmediği; Tarafların ------ beyan ettikleri ----- mutabık oldukları görülmektedir, ancak ------- tarihinde-------tarihinden itibaren uygulanmak üzere, ----- olarak düzenlenen belgelerin ------- bildirimlerine dâhil edilmeyeceği bildirildiğinden davalının davaya konu e-Arşiv faturayı beyan etmediği; Taraflar arasında ----- tarihinde yapılan "Taşıma Sözleşmesi " 5.ci maddesi Taşıma Ücreti (B).Maddesinde ; ----------ONAYLADIĞI ORANDA VE YÜRÜRLÜĞE KOYDUĞU TARİHTE GELEN ZAM TAŞIMACININ ALDIĞI ÜCRETE AYNEN UYGULANACAKTIR, denilmektedir, davacı------ ayında zamlı maaş talebinde bulunduğu ----kararlarında alınan zam kararı uygulamasının-----tarihi itibari ile geçerli olduğunun bilindiği, davacının-----Kararları ile belirlenen ücret ile çalışma zorunluluğunun olduğu,-------- tarafından belirlenen fiyat altında bir fiyat ile (kararın yürürlük tarihi) ---------- sonra çalışamayacağı, yazılı bildirimde bulunduğunun anlaşıldığı, davacının mart ayına ilişkin davalıya düzenlediği davaya konu edilen --------------hak ettiği;" şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
EK RAPOR: Bilirkişi ek raporunda özetle; "Taraflar arasında ------ imzalandığı, Davacı araç sahibi--------- tarihine kadar, ----- kullanılması kaydıyla ------ firmasına aracını kiraladığı,,” Kira sözleşmesinde adları yazılmış olan her iki tarafın yazılı Beyan ve rızası olmadıkça bu sözleşmenin yukarıda gösterilmiş olan ------- tarihine kadar geçerli olacağı, sözleşmenin birlikte imza altına alındığı… görülmektedir. Taraflar arasında --------- tarihinde yapılan ----------- ONAYLADIĞI ORANDA VE YÜRÜRLÜĞE KOYDUĞU TARİHTE GELEN ZAM TAŞIMACININ ALDIĞI ÜCRETE AYNEN UYGULANACAKTIR. Denilmektedir., Davacı------Ocak ayında zamlı maaş talebinde bulunulduğu -------- kararlarında alınan zam kararı uygulamasının ------- tarihi itibari ile geçerli olduğunun bilindiği, Davacının --------- Kararları ile belirlenen ücret ile çalışma zorunluluğu olduğu ------ tarafından belirlenen fiyat altında bir fiyat ile (kararın yürürlük tarihi) ----------- sonra çalışamayacağı, Yazılı bildirimde bulunduğu anlaşılmaktadır Davacı ---- incelenen kayıtlarına göre, davalı ----------takip tarihi 15.04.2022 itibariyle davaya konu edilen ---- numaralı fatura bedeli olan 8.625,- TL alacaklı olduğu görülmüştür. Taraf defterlerinin incelenen kayıtları arasındaki farkın, davacı kayıtlarında yer alan ancak davalı kayıtlarında yer almayan davacının davalıya düzenlediği-------- açıklamalı e-arşiv faturadan kaynaklandığı tespit edilmiştir. Davacı ----- sözleşmeye ilişkin yazılı bildirimde bulunduğu ve Mart ayı için düzenlediği davaya konu edilen ------------ hak kazandığı," şeklinde sonuç ve kanaatine varıldığı beyan edilmiştir.
DAVANIN HUKUKİ NİTELİĞİ ve GEREKÇE:
Dava, faturaya dayalı genel haciz yolu ile takipte ödeme emrine itirazın iptali ve takibin devamı istemine ilişkindir.
İtirazın iptali davası İcra İflas Kanunun 67. Maddesinde “Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir.Bu davada borçlunun itirazının haksızlığına karar verilirse borçlu; takibinde haksız ve kötü niyetli görülürse alacaklı; diğer tarafın talebi üzerine iki tarafın durumuna, davanın ve hükmolunan şeyin tahammülüne göre, red veya hükmolunan meblağın yüzde yirmisinden aşağı olmamak üzere, uygun bir tazminatla mahkum edilir.İtiraz eden veli, vasi veya mirasçı ise, borçlu hakkında tazminat hükmolunması kötü niyetin sübutuna bağlıdır.Birinci fıkrada yazılı itirazın iptali süresini geçiren alacaklının umumi hükümler dairesinde alacağını dava etmek hakkı saklıdır.Bu Kanunda öngörülen icra inkar tazminatı, kötü niyet tazminatı ve benzeri tazminatların tespitinde, takip talebi veya davadaki talep esas alınır.” şeklinde düzenlenmiştir. İcra dosyası fiziken celp edilmiş, borçlunun ödeme emrine süresi içerisinde itiraz ederek takibi durdurduğu tespit edilmiştir.
4721 sayılı Türk Medeni Kanununun (TMK) 6. maddesi uyarınca kural olarak, aksi kanunca belirlenmedikçe iki taraftan her biri iddiasını ispata mecburdur. Bu hüküm, kaynak ------------ şekli gibi, “bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran taraf, o vakıayı ispat etmelidir” şeklinde anlaşılmalıdır. Davacı taraf ,bedeli ödenmeyen faturalara dayalı alacak talebinde bulunmaktadır. Buna göre öncelikli incelenmesi gerek husus faturanın ispat gücüdür. 6102 sayılı TTK'nın 21/2. maddesi şu şekildedir: ''Bir fatura alan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır''. TTK'nın 21/2.(6762 sayılı TTK'nın 23/2.) maddesi ile faturanın tacirler arasında ifaya yönelik ispat aracı olduğu, süresinde itiraz edilmemekle münderecatından sayılan hususlar yönünden düzenleyen lehine, adına fatura düzenlenen aleyhine bir karine getirilmiştir. Bu karine faturanın ispat gücünü ortaya koymaktadır. Fatura düzenleyen tacirin anılan karineden yararlanabilmesi için fatura tanzim edenle, adına fatura tanzim edilen arasında akdi ilişki bulunması, faturanın akdin ifasıyla ilgili düzenlenmesi gerekir. Fatura sözleşmenin kurulma safhasıyla ilgili olmayıp ifasına ilişkin olduğundan öncelikle temel bir borç ilişkisinin bulunması gerekir.
Takibe ve davaya konu edilen, ---------- tutarlı, -------- açıklamalı e-arşiv faturadan kaynaklı ihtilafın doğduğu anlaşılmıştır.
Tarafların ticari defter ve kayıtlarının bilirkişi marifeti ile incelenmesi neticesinde oluşturulan------- tarihli bilirkişi raporunda; " ---- yılında davalı tarafından yapılan ödemelerin davacının ---- defterlerine kayıt edilmediği, ---- yılında söz konusu ödemelerin yapılmış gibi açılışta cari hesabın bakiyesiz devrinin yapıldığı, dolayısı ile defterlerin usulüne uygun tutulmamış olduğu, görülmüştür. Bu durumlarıyla davacı --------- incelenen ticari defterleri ve dayandığı belgeler ile yardımcı defterlerinin TTK. md. 85 ve HMK 222. madde gereğince sahibi lehine delil niteliğinde bulunmadığı---------davacı tarafından söz konusu fatura tutarının neye göre nasıl hesaplandığına dair herhangibir belge sunulmadığı--------Davalı şirketin ---------tutarlı faturayı ticari defterlerine işlemediği, bu nedenle de 8 günlük yasal süresi içerisinde iade faturası düzenlemediği, ancak 8 günlük yasal süresi içerisinde ------- yevmiye numaralı, “Usulsüz Düzenlenen Faturaya İtiraz” konulu davalı tarafından davacıya gönderilen İhtarname ile itiraz ettiği ve söz konusu faturayı kabul etmediği...." tespit edilmiştir. Taraflar arasında ----- imzalanmış olup ticari ilişkinin ------- sonlandığı, ilişkinin Sonlanmasından önce Davacı --------- tarihinden itibaren Geçerli (Zamlı) ücret tarifesinin uygulanacağını belirttiği, davacı ---------- 7.000,- TL anlaşma ücretine 500,- TL zam yapılarak 7.500,- TL’ye çıkarıldığı, taraflar arasında 30/06/2020 tarihinde yapılan “Taşıma Sözleşmesi “ 5.ci maddesi Taşıma Ücreti (B).Maddesinde;------ onayladığı oranda ve yürürlüğe koyduğu tarihte gelen zam taşımacının aldığı ücrete aynen uygulanacağına ilişkin hüküm bulunduğu, davacı ---- ayında zamlı maaş talebinde bulunduğu,----kararlarında alınan zam kararı uygulamasının ----- tarihi itibari ile geçerli olduğunun anlaşıldığı, davacının----- belirlenen ücret ile çalışma zorunluluğunun olduğu, --------- tarafından belirlenen fiyat altında bir fiyat ile (kararın yürürlük tarihi) ------ sonra çalışamayacağı hususunda yazılı bildirimde bulunduğunun anlaşıldığı, bu hususta taraflar arasında ihtilafın çıktığı, davacının 03/03/2022 tarihinde sözleşmeyi fesh ettiği, bu tarih sonrası hizmet vermediği, buna mukabil -------- dönemine ilişkin yaklaşık 22 günlük fatura düzenleyerek davalı şirkete tebliğ edildiği, davacı tarafından söz konusu fatura tutarının neye göre nasıl hesaplandığına dair herhangi bir belgeyi mahkememize sunmadığı, davalının süresi içerisinde noter ihtarnamesi ile faturaya itirazda bulunduğu, davacının ticari defterlerin usulüne uygun tutulmamış olduğunun bilirkişi incelemesi neticesinde tespit edildiği, takip ve davaya konu faturanın "cezai bedel" faturası olarak tanzim edildiği, söz konusu cezai sebebin davacı yanca ispatlanamadığı hususları hep bir arada değerlendirilerek bilirkişi raporundaki tespit ve değerlendirmelere iştirak edilmeksizin davacının davalıdan alacağının olduğunu ispatlayamadığı anlaşılmakla ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Her ne kadar davacı taraf alacak iddiasının kanıtlayamadığı sabit ise de davanın kötüniyetle açıldığının da sabit olmaması nedeniyle davalı yanın kötü niyet tazminatı isteminin reddi gerektiği anlaşılmakla koşulları oluşmadığından davalının kötü niyet tazminatı isteminin reddine karar verilmiştir.----------
Davada reddedilen miktarın 2023 yılı kesinlik sınırı olan 17.830,00 TL nin altında kalması nazara alınarak kesin olarak karar verilmiştir. Zira ------------ sayılı ilamında benzer konuya ilişkin; " ... karar altına alınan miktarın yıllar itibariyle yeniden değerlendirme oranları nazara alındığında 2021 yılı istinaf kesinlik sınırı olan 5.880,00 TL' nin altında kaldığı, dolayısıyla istinafa gelen davalı yönünden kabul edilen dava miktarı itibariyle mahkeme kararının tutar itibariyle kesin nitelikte olduğu anlaşıldığından tarafça yapılan istinaf başvurusunun bu sebeplerle reddinin gerekeceği, kanunun bahşetmediği bir hakkın ise mahkemece taraflara verilemeyeceği, dolayısıyla yerel mahkeme kararında istinaf yasa yolunun açık olduğunun bildirilmesinin taraflar lehine kazanılmış hak doğurmayacağı üzere davalı vekilinin istinaflarının esastan incelenemeyeceği anlaşılmıştır. " şeklinde karar verildiği görülmüştür.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davacın alacağına ilişkin talebin REDDİNE,
2-Davalı tarafından talep edilen kötü niyet tazimatının yasal şartları oluşmadığından talebinin REDDİNE,
3-Alınması gereken 179,90 TL maktu karar ve ilam harcının, peşin alınan 147,30 TL harçtan mahsubu ile bakiye 32,60 TL harcın davacıya İADESİNE,
4-Yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,
5-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiği için karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.ye göre tespit edilen 8.625,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
6-1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye irad kaydına,
7-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatırana İADESİNE,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, dava değeri kesinlik sınırının altında kalması nazara alınarak KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup anlatıldı.04/05/2023
Full & Egal Universal Law Academy