Dairesi: İstanbul 5. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No: 2021/44
Karar No: 2023/332
Karar Tarihi: 02.05.2023
T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/44 Esas
KARAR NO: 2023/332
DAVA: Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/01/2021
KARAR TARİHİ: 02/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davalı alacaklı tarafın, davacı borçlu müvekkil şirkete 07.08.2018 tarih, ... sıra no.lu 5.520,00-TL bedelli 20.09.2018 tarih, ... sıra no.lu 5.520,00-TL bedelli faizi ile birlikte toplam 12.896,53 TL'nin tahsili için ... 29.İcra Müdürlüğünün ... E.sayılı dosyası ile haksız ve hukuka aykırı olarak icra takibi yaptığını, takip dosyasından ödeme emri 19.10.2020 tarihinde davacı borçlu şirket çalışanına tebliğ edildiğini, şirket çalışanının müvekkil şirket yetkililerine ödeme emri ve takibi geç bildirmesi üzerine ödeme emrine yasal 7 günlük itiraz süresi geçtikten sonra 27.10.2020 tarihinde itiraz yapıldığını, itiraz süresi geçmesi nedeni ile menfi tespit davası açmak gerektiğini, davalıdan alınan hizmet bedeli karşılığı olan 10.07.2018 tarih ... sıra nolu 600-TL bedelli, 11.07.2018 tarih ... sıra nolu 600-TL bedelli, 12.07.2018 tarih ... sıra nolu 600-TL bedelli ve 13.07.2018 tarih ... sıra nolu 600-TL bedelli kapalı fatura davalı tarafından tanzim edildiğini, bedellerinin davalı tarafa ödendiğini, ilgili faturaların müvekkilin ticari defterlerine de kayıt edildiğini, ödenen fatura bedelleri dışında başka takibe konu faturalara ilişkin olarak veya başka bir şekilde müvekkil şirketin, davalıya herhangi bir borcu olmadığını, takibe konu faturalar haksız ve hukuka aykırı olarak davalı tarafından sebepsiz zenginleşmek amacı ile düzenlendiğini, bu faturalar müvekkil şirketin ticari defterlerinde de kayıtlı olmadığını, faturaların davalı tarafından kaşe ve imza atılmak sureti ile kapalı olarak düzenlendiğini, kapalı fatura da, yasal mevzuat ve yargıtay kararları gereği faturanın fatura konusu mal veya hizmet bedelinin ödendiğini gösterdiğini, icra takibine konu borç/faturalar ile ilgili için davacı müvekkil ihtar v.s ile herhangi bir şekilde temerrüde düşürülmediğini, İcra takibine itiraz süresini kaçıran borçluların, menfi tespit davası açarak icra takibine konu borç ve ferileri hakkında borçlu olunmadığının tesbitini talep edebilmesinin mümkün olmadığını, davalı tarafın haksız ve hukuka aykırı olarak davacı müvekkile icra takibi yaptığını, Müvekkilin takibe konu faturalar ile davalı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, borçlu takibi devam ettirerek müvekkili haciz yolu ile mağdur etmemesi bakımından yargılama süresince takibin İhtiyat-i Tedbir ile Takibin Durdurulmasını, uyuşmazlığın arabuluculuk yolu ile çözülmesi için arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, ... Arabuluculuk Bürosunun... Arabuluculuk No :... no.lu son tutanağı ile süreç anlaşmazlık ile sonuçlandığını, ... 29.İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyası davacı aleyhine yapılan icra takibinin öncelikle teminatsız olarak, aksi halde uygun ve makul miktarlı teminat mukabili İhtiyat-i Tedbir kararı ile İcra Takibin Yargılama Müddetince Durdurulmasına, ... 29.İcra Müdürlüğünün ...E.sayılı dosyası ile davac aleyhine yapılan icra takibinin iptali ile davacı müvekkilin takibe konu 07.08.2018 tarih, ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli, 20.09.2018 tarih ... sıra no.lu 5.520,00-TL bedelli faturalar nedeni ile davalı tarafa borçlu olmadığının tespitine, takibe konu icra takibinde temerrüt gerçekleşmediğinden ve talep edilen faiz miktarı ve oranının fahiş olduğundan dolayı da bu konuda da inceleme yapılarak, faiz bakımından da davacının davalı tarafa ilgili fatura ve icra takibi nedeni ile borçlu olmadığının tespitine, fahiş faiz miktarı ve faiz oranının iptaline, davalı alacaklıdan alınarak ,davacı tarafa ödetilmesine, yargılama harç ve giderleri ile avukatlık ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, müvekkili ..., ... İli ... İlçesinde, ... adresinde, ... Vergi Dairesi ... no.lu ... ünvanlı işyerini işlettiğini, davalı .... Ltd. Şti., ... Belediyesi’nin Gençlik Merkezi inşaatını yüklenmiş ve Gençlik Merkezi inşaatında çalışanlar müvekkilimin pansiyonunda kaldıklarını, takip dayanağı olan faturaların, davacı- borçlu şirket çalışanlarının müvekkil pansiyonunda kalması-konaklaması nedeniyle düzenlendiğini, müvekkil ..., ... İli ... İlçesinde, ... adresinde, ... Vergi Dairesi ... no.lu ... ünvanlı işyerini işlettiğini, davalı ... Ltd. Şti., ... Belediyesi’nin Gençlik Merkezi inşaatını yüklenmiş ve Gençlik Merkezi inşaatında çalışanlar müvekkilimin pansiyonunda kaldıklarını, takip dayanağı olan faturaların, davacı-borçlu şirket çalışanlarının müvekkil pansiyonunda kalması-konaklaması nedeniyle düzenlendiğini, davacı - borçlu şirketin, gecikmiş menfi tespit davasında, takip dayanağı olan faturalar nedeniyle müvekkile borçlu olmadığını savunduğunu, davacı - borçlu şirketin çalışanları müvekkilin pansiyonunda toplam 184+184 kişi toplam 368 kişi konaklayıp -gecelediğini, konaklama ücreti 27,78-TL olduğunu, bu nedenle müvekkilin, ... seri no.lu, 07.08.2018 tarihli 5.520,00-TL. bedelli ve ... seri no.lu, 20.09.2018 tarihli 5.520,00-TL. bedelli faturaları düzenlediğini, müvekkilin konaklama ücretinin faturasını düzenlediğini, davacı-borçlu şirket çalışanlarının konaklama-geceleme ücretlerini ödemediği için işbu faturalara dayalı olarak, ... 29. İcra Müdürlüğünün... E. Sayılı dosyasıyla icra takibi ... 29. İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını, davacı - borçlu şirket borcu ödemediği gibi, borcunun olmadığından bahisle huzurdaki menfi tespit davasını açtığını, davacı - borçlu şirket, borcu olmadığı savunmasına karşın, davacı-borçlu şirketin çalışanlarının müvekkilin işlettiği pansiyonda kalmalarına ilişkin kayıtlar davacı yanın iddiasının doğru olmadığını gösterdiğini, müvekkilin pansiyon işletmecisi olarak, işyerinde kalanların kimlik bilgilerini Emniyet Müdürlüğüne bildirmek zorunda olduğunu, ... Emniyet Müdürlüğünden, haksız, dayanaksız ve kötü niyetten yoksun davanın reddine, icra takibinin durdurulması ihtiyati tedbir talebinin reddine, haksız ve kötü niyetli itiraz nedeniyle davacı borçlunun alacağın %20’nden az olmamak üzere icra inkar tazminatı ödemeye hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
Dava, davacının ... 29. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespiti talebine ilişkindir.
... 29.İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile icra takibin incelenmesinde, her biri 5.520,00 TIL olmak üzere toplam 11.040,00 TL olan iki adet faturadan oluşan asıl alacak, 1.856,53 TL İşlemiş Faiz talep edildiği, davacı tarafça süresi içinde itiraz edilmeyerek takibin kesinleştiği, yargılama aşamasında 09/06/2021 tarihinde davacı tarafça 16.395,00 TL ödenerek takibin infaz edildiği ve davanın İİK 72 maddesi gereği istirdat davasına dönüştüğü anlaşılmıştır. Davacı vekili de davanın istirdat davasını dönüştüğünü belirterek, ödenen bedele ödeme tarihinden itibaren avans faizi işletilmesini talep etmiştir.
Mahkememiz 19/04/2021 tarihli celse ara kararı gereği, Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, ticari defter ve kayıtları ve dosya incelenerek taraflar arasındaki ticari ve akdi ilişkinin tespiti ile davacının davalıya borçlu olup olmadığı konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi mali müşavir ...'nun 25/06/2021 tarihli raporunda, Davalı (...), işletmesi ... ilinde yer almaktadır, davalının defter ve belgelerini sunmaması nedeniyle, davaya konu alacak tutarının davalı defterlerinde yer alıp almadığı tespit edilemediğini, dosyaya sunulan deliller ve davacı şirket (...) defter ve belgeleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde; davacı şirketin, Türk Ticaret Kanunu'na göre tutulması gereken ticari defterlerini yasal süreleri içerisinde tasdik ettirdiği, yevmiye defterinin kapanış tasdikini de yasal süresi içerisinde yaptırdığı dolayısıyla davacı şirketin ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma özelliğini taşıdıkları tespil edildiğini, davacı şirket defter ve belgelerine göre; dava tarihi (20.01.2021) ve davalı tarafından açılan icra takip tarihi (15.10.2020) itibariyle davacı şirketin davalı şirkete borcunun bulunmadığı anlaşıldığını, davalı tarafından açıları icra takibine konu edilen 7.08.2018 tarih, ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli ve 20.09.2018B tarih ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli faturalar ile ilgili davacı defterlerinde her hangi bir kayıt bulunmadığı görüldüğünü, davalının davacı aleyhine başlattığı icra takibine dayanak gösterilen faturalardaki alacak tutarının varlığının kabulü halinde, takdiri yine Sayın Mahkemeye ait olmak üzere temerrüt faizi şartları oluşmadığından icra takibinde talep edilen temerrüt faiz tutarına yer olmadığı, asıl alacak tutarına ise takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasa gereği yıllık % 10,00 oranından başlayacak değişen oranlardan faiz işletilmesi gerekeceği kanaatine ulaşıldığını bildirmiştir.
Mahkememizin 01/12/2021 tarihli ara kararı gereği, ... Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak, tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, davalının ticari defter ve kayıtları, faturalar ve dosya incelenerek taraflar arasındaki ticari ve akdi ilişkinin tespiti ile davacının davalıya borçlu olup olmadığı konusunda rapor alınmak üzere bilirkişi vasıtasıyla inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi ...'in 11/01/2022 tarihli raporunda özetle, davalı tarafından davacı şirketin personeli olarak ifade edilen ve İl Emniyet Müdürlüğü kayıtlarına göre de, pansiyonda kaldığı anlaşılan yukarıdaki kişiler Davacı Şirketin personeli ise Bilirkişi ... raporunda davacı kayıtlarında görülen 4 adet 600.-TL. Lık toplam 2.400.-TL. Lık fatura ödemesinin pansiyon ücretine yeterli olmayacağı, sunulan kayıtlar ile İl Emniyet Müdürlüğü kayıtları tamamen birebir örtüşmediğinden bu kayıtlardan hareketle pansiyon bedelinin sağlıklı olarak tespit edilemeyeceği anlaşılmakla dava konusu davalı tarafından davacı şirket adına düzenlenen 07.08.2018 tarihli .. numaralı 5.520.-TL. Lık fatura ile 20.09.2018 tarihli ... numaralı 5.520.-TL. Lık faturaların Davalı İşletme defterinde kayıtlı olduğu fatura düzenleme tarihini takip eden ayda beyan edilen Katma Değer Vergisi beyannameleri içerisinde yer aldığı ve beyannameler ile uyumlu olduğu kanaatine varıldığını bildirmiştir.
Mahkememiz 14/06/2022 tarihli celse ara kararı gereği, Dosyanın önceki bilirkişiye tevdi ile dosyaya giren müzekkere yanıtları incelenerek davacının 23/01/2022 tarihli dilekçesindeki itirazların değerlendirilmesi, talimat bilirkişi raporunda belirtilen kişilerin davacı çalışanı olup olmadıklarının dosyadaki ve uyaptaki SGK yanıtlarından tespiti, davacı çalışanı olduğunun tespit edilememesi veya illiyet bağının bulunmaması halinde davacının borçlu olmadığı hususunun tüm dosya kapsamı ile birlikte değerlendirilerek tespit edilmesi konusunda ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi ...'nun 10/01/2023 tarihli raporunda, Dosyaya sunuları müzekkere yanıtları, talimat bilirkişi raporu, taraf itirazları ve beyanları ile tüm dosya kapsamında yapılan incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; ... Asliye Hukuk Mahkemesinden talimat yoluyla alınan, davalı defterlerinin incelendiği Sayın Bilirkişi ... tarafından yazılan raporun eksik / hatalı olduğu görülmüştür. İlgili raporda davalı tarafından verilen dilekçede yer alan isimler ile ... Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü tarafından verilen yazının ekinde bulunan isimlerin karşılaştırılması neticesinde 16 (onaltı) kişinin eşleştiği tespit edildiğini, ancak ilgili listelerin tarafımızca karşılaştırılması neticesinde eşleşen 50 (elli) kişi tespit edildiğini, İlgili kişilerin tablosu raporumuz içeriğinde sunulduğunu, ... Asliye Hukuk Mahkemesinden talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda tespit edilen isimlerin dökümlerini SGK'ndan talep etmiştir. Gelen dökümlerin tarafımızca incelenmesi neticesinde; ilgili kişilerin ilgili tarihlerde davacı şirket ...Ltd. Şti. çalışanı olmadıkları anlaşıldığını, İlgili kişilerin tüm dökümlerinin incelenmesi neticesinde hiçbir dönemde davacı şirkette çalışmadıkları görüldüğünü, yapılan incelemeler neticesinde davalı tarafından Sayın Mahkemenize sunulan bilgilerin ve dökümlerin gelişigüzel ve düzensiz notlar olduğu, konaklayan kişilerin birçoğunun çalıştığı firma bilgilerinin yazılmamış olduğu, birçok kişinin de sadece T.C. Kimlik Numarasının yazılı olduğu ancak isimlerinin yazılı olmadığı görülmektedir. Buna rağmen düzensiz notlarda yer alan tüm isimler ve T.C. Kimlik Numaraları, ... Valiliği İl Emniyet Müdürlüğü tarafından dosyaya sunuları yazı ekinde yer alan listede taranmış ve eşleşen kişiler tespit edildiğini, davalı tarafın yeterli ve düzenli kayıt belge sunamaması ve talimat bilirkişi raporunda belirlenen isimlerin SGK dökümlerinde davacı şirket çalışanı olmadıklarının anlaşılması hususları ile birlikte, davalının sunduğu bilgiler ile Emniyet Müdürlüğünden gelen listede talimat bilirkişi raporunda tespit edilenden daha fazla sayıda eşleşen kişi bilgisi olması hususlarının takdiri Sayın Mahkemenize ait olacağından; davalı tarafın düzenli ve anlaşılabilir veriler sunamaması da değerlendirilerek, ... Asliye Hukuk Mahkemesinden talimat yoluyla alınan bilirkişi raporunda yapılan tespitlerin yeterli görülmesi halinde; talimat bilirkişi raporunda tespit edilen kişilerin SGK dökümlerinde görüldüğü üzere davacı şirket çalışanı olmadığının tespit edilmiş olduğu, dolayısıyla bu davaya konu olan 07.08.2018 tarih, 018951 sıra nolu 5.520,00 TL bedelli ve 20.09.2018 tarih, ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli faturaların davalı tarafından düzenlenmesini haklı çıkaracak bir verinin bulunmadığı anlaşılacağını, bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davanın menfi tespit davası olarak açıldığı, menfi tespit davasında kural olarak ispat yükünün alacaklı olduğunu iddia eden tarafa ait olduğu, somut olayda davacı tarafça icra takibine konu faturaların düzenlenmesine esas teşkil edecek bir ticari ilişkinin varlığının inkar edildiği, davalı tarafça ise cevap dilekçesi ile müvekkili ...'nın, ... İli ... İlçesinde, ... ... adresinde, ... Vergi Dairesi ... no.lu ... ünvanlı işyerini işlettiğini, davalı ...Ltd. Şti., ... Belediyesi’nin Gençlik Merkezi inşaatını yüklendiğini ve Gençlik Merkezi inşaatında çalışanların müvekkilinin pansiyonunda kaldıklarını, takip dayanağı olan faturaların, davacı- borçlu şirket çalışanlarının müvekkili pansiyonunda kalması-konaklaması nedeniyle düzenlendiğinin savunulduğu, cevap dilekçesi uyarınca davalı tarafça, davacı tarafın çalışanlarının davalıya ait pansiyonda kaldıklarının ispatlanması gerektiği, sunulan belgeler ve mahkememizce SGK'dan elde edilen veriler üzerinden bilirkişi tarafından yapılan inceleme ve karşılaştırma sonucunda davalı tarafça bildirilen kişilerin ilgili tarihlerde davacı şirket ... Ltd. Şti. çalışanı olmadıklarının anlaşıldığı, nitekim davalı tarafından dosyaya sunulan bilgilerin ve dökümlerin gelişigüzel ve düzensiz notlar olduğu, bu notlarda konaklayan kişilerin birçoğunun çalıştığı firma bilgilerinin yazılmamış olduğu, birçok kişinin de sadece T.C. Kimlik Numarasının yazılı olduğu ancak isimlerinin yazılı olmadığının görüldüğü, davalı tarafın düzenli ve anlaşılabilir veriler sunamaması ve yeniden delil sunma hakkının da olmaması değerlendirilerek takibe konu olan 07.08.2018 tarih, ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli ve 20.09.2018 tarih, ... sıra nolu 5.520,00 TL bedelli faturaların davalı tarafından düzenlenmesini haklı çıkaracak bir verinin bulunmadığı kanaatine varılarak davalı tarafın icra takibinde haksız olduğu kanaatine varılarak davacının istirdat isteminin kabulü ile İİK 72/6 MAD. Uyarınca 16.395,00-TL'nin 09/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davalı tarafın, alacağının varlığına dair herhangi bir dayanağı olmaması, icra takibi hakkında yargılama devam etmesine rağmen alacağı tahsil etmesi değerlendirildiğinde kötü niyetli olduğu kanaatine varılarak ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına konu asıl alacağın %20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın kabulü ile,
İİK 72/6 MAD. Uyarınca 16.395,00-TL'nin 09/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
... 29. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı dosyasına konu asıl alacağın %20'si oranında kötü niyet tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2- Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 1.119,94-TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 220,25-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 899,69-TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 220,25-TL peşin harç ile 59,30-TL başvurma harcı olmak üzere 279,55-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 296,25-TL posta ve tebligat gideri ile 2.200,00-TL bilirkişi gideri toplamı olan 2.496,25-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13. Maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL arabuluculuk giderinin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince takdiren 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, Davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 02/05/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."
Full & Egal Universal Law Academy