T.C.
İSTANBUL
19. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/175 Esas
KARAR NO: 2023/295
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/03/2021
KARAR TARİHİ: 08/05/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde, müvekkilinin yapımını üstlenmiş olduğu "... Müdürlüğü" yapım işinin "Mermer, Andezit, Terrazo Mozaik İşleri İmalatı" işi için davadışı ... İnş. Taah. Tic. Ltd. Şti ile 13/05/2020 tarihinde bir taşeronluk sözleşmesi imzalandığını, müvekkili ile dava dışı şirket arasındaki taşeronluk sözleşmesi kapsamında dava dışı şirkete keşidecisi müvekkili şirket, hamili dava dışı şirket olan 7 adet toplam 280.000,00-TL bedelli çekin iş avansı olarak keşide edildiğini ve dava dışı şirkete teslim edildiğini, müvekkili ile dava dışı şirket arasında imzalanan taşeronluk sözleşmesi ile dava dışı şirketin 01/06/2020 tarihinde yapım işine başlayacağını vaad ettiğini, ancak o tarihte işe başlamadığını, dava dışı şirketin sözleşmede kararlaştırılan tarihte işe başlamaması üzerine müvekkili şirket tarafından tutanak tutulduğunu ve dava dışı şirkete 09/07/2020 tarihinde ... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek tebliğ tarihinden itibaren 3 iş günü içerisinde taşeronluk sözleşmesinde kararlaştırılan işe başlanması, aksi halde sözleşmeden dönüleceğinin ihtar edildiğini ve 7 adet çek aslının müvekkiline iade edilmesini talep ettiğini bu ihtarnamenin 17/07/2020 tarihinde tebliğ olduğunu ancak dava dışı şirketin ihtar edilen sürede işe başlamadığı gibi çek asıllarını da müvekkiline iade etmediğini, dava dışı şirketin müvekkili ile imzaladığı taşeronluk sözleşmesi ile üstlendiği yapım işine başlamaması ve çek asıllarını iade etmemesi üzerine müvekkilinin dava dışı şirkete herhangi bir borcunun olmadığının ve müvekkili tarafından keşide edilen 7 adet çekin bedelsiz kaldığının tespiti amacıyla .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/... esas sayılı dosyası ile 20/08/2020 tarihinde taraflarınca dava açıldığını, .... Asliye Ticaret mahkemesi'ni 02/09/2020 tarihinde vermiş olduğu karar ile ihtiyati tedbir talepleri kabul edilerek ilgili banklara tedbire ilişkin müzekkere yazıldığını, ilgili dosyanın hali hazırda derdest olduğunu, dosyada 42.000,00-TL tutarında teminat mektubunun mevcut olduğunu, müvekkilinin dava dışı şirkete teslim ettiği çeklerden "... Bankası A.Ş.'e ait keşidecisi müvekkil şirket olan, 30/11/2020 vadeli, ... seri no'lu 40.000,00 TL bedelli" olan çekin karşı tarafta olduğunu, müvekkili şirket aleyhine .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... es. Sayılı icra takip dosyasının ikame edildiğini, müvekkilinin bu takipten 28/12/2020 tarihinde haberdar olması ile öğrendiklerini, icra takibine konu çeki elinde bulunduran karşı tarafın iyiniyetli olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, davalı şirketin çeklerle ilgili ihtiyati tedbir kararı bulunmamasına rağmen yetkisiz olan .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyasından kötü niyetli olarak iktisap ettiğini, çeke dayalı olarak müvekkili aleyhine kambiyo senetlerine mahsus haciz ile icra takibine giriştiğini, davalı faktoring şirketinin işbu haksız icra takibine dayalı olarak müvekkilinin banka hesaplarına bloke koyulduğunu, müvekkilinin 28/12/2020 tarihinde banka hesaplarına bloke konması ile kendisi aleyhine başlatılan takipten haberdar olduğunu, müvekkili aleyhine uygulanan haciz işlemlerinin ticari itibarını telafi edilemez şekilde zedeleme tehlikesi ile haciz tazyiki altında takip çıktısı olan 44.410,96-TL .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyasına itiraz-i kayıtla depo edildiğini, akabinde taraflarınca ... İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/... esas sayılı dosyasından yetki itirazında bulunulduğunu, İzmir icra müdürlüklerinin yetkisiz olduğuna, takibe ... İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğuna karar verildiğini, davalının dava konusu çekin iktisabında üzerine düşen istihbarat çalışmasını yapmadığını, kötü niyetli hamil olduğunu, istihbarat çalışmasının ne şekilde yapılacağının Yargıtay'ın yerleşik hale gelmiş içtihatları ile sabit olduğunu, faktoring şirketlerinin borcu teyit edecek yöntemlere başvurmadığını, davalı ile yürütülen ticari uyuşmazlıklara zorunlu arabuluculuk neticesinde anlaşma sağlanamadığını, açıklanan nedenlerle davanın kabulüne ve müvekkilinin bedelsiz kalmış olan dava konusu çek kapsamında davalıya şahsen borçlu olmadığının tespitini, .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... Es. Sayılı icra takip dosyasına depo edilen 44.410,96 TL'nın (ödeme tarihi 28/12/2020) ödeme tarihinden itibaren işleyecek reeskont-avans faizi ile birlikte iadesini, Takibe konu ... Bankası A.Ş. 'e ait keşidecisi müvekkili şirket olan, 30/11/2020 vadeli, ... seri no'lu 40.000,00 TL bedelli çekin taraflarına iadesini, müvekkili lehine takip miktarının %20'sinden az olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı vekili cevap dilekçesinde, davacının haksız ve mesnetsiz davasının kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili şirketin ilgili tüm yasal düzenlemelere uygun olarak kurulduğunu ve ülke genelinde faaliyet göstermekte olan bir faktoring şirketi olduğunu, bu bağlamda keşideci ... Limited Şirketi tarafından borçlu ... Tic. Ltd. Şti. adına ciro edilen ... Bankası 30.11.2020 keşide tarihli, ... seri numaralı, 40.000,00 TL bedelli çek hakkında, ... Tic. Ltd. Şti. tarafından müvekkili şirkete müracaat edildiğini ve müvekkili şirket tarafından mevzuata uygun olarak taraflar arasında ticari ilişkinin varlığına dair gerekli evraklar, müracaat eden firmadan istenildiğini, akabinde yapılan inceleme üzerinde ilgili çek için faktoring işleminin yapıldığını ve böylelikle çekin müvekkili şirkete teslim edildiğini, çekin vadesi gelip ilgili bankaya ibrazı sırasında .... Asliye Ticaret mahkemesi'nin 2020/... esas sayılı kararı ile ihtiyati tedbir konulduğunu, bunun üzerine taraflarınca .... İcra Müdürlüğü'nün 2020/... esas sayılı dosyası ile takibin başlatıldığını, davacı yanın dava dilekçesinde lehtar ... Tic. Ltd. Şti. ile arasında imzalanan taşeronluk sözleşmesi uyarınca 01/06/2020 tarihinde yapım işine başlanacağından bahisle dava konusu çeki ve diğer çekleri iş avansı olarak verdiklerini beyan ettiğini, ancak davacı tarafın TTK madde 18/2 hükmü olan "HER TACİRİN, TİCARETİNE AİT BÜTÜN FAALİYETLERİNDE BASİRETLİ BİR İŞ ADAMI GİBİ HAREKET ETMESİ GEREKİR." hükmüne aykırı davranışta bulunduğunun ortada olduğunu, kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı yanın toplamda 280.000,00-TL'lik çek ve senet keşide ettiğini,... firmasının vaat edilen tarihte işe başlamaması ve sözleşmeden dönülmesinin lehtar ... Firması ile arasındaki şahsi ilişki olduğunu ve şahsi defi niteliğinde olan işbu hususun iyi niyetli müvekkili şirkete karşı yöneltilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafından her ne kadar menfi tespit davası açılmış olsa da ortada menfi tespit istenebilecek bir durumun söz konusu olmadığını, çeklerdeki imzanın davacı tarafından ikrar edilmediğini ve çeklerin çalışması yada zayi olması gibi bir durumun da söz konusu olmadığını, Davacı tarafın basiretsiz bir tacir gibi hareket ederek lehtarın henüz işe başlamadan toplam 280.000,00-TL gibi fahiş derece yüksek meblağlı çekleri lehtar şirkete vermesinin hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, karşı tarafın söz konusu iddiaların ispatı yolunda herhangi bir delil sunabilmiş olmadığını, davacının müvekkili şirketin kötü niyetini ispatlar hiç bir delil sunmadığını, basiretsiz bir tacir gibi hareket eden davacının kendi hatasının ve ihmalinin sonucunun müvekkili şirkete yükletmeye çalıştığını, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... Esas sayılı dosyasının 02/09/2020 tarihli tensip zaptının 8 numaralı ara kararında, "Davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin %15 teminat ile kabulüne, teminat yatırıldıktan sonra ilgili bankalara ve İcra Müdürlüğüne ilgili çeklerin icra takibine konu edilmemesi için müzekkere yazılmasına," karar verildiğini, .... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... Esas sayılı dosyasında müvekkili ... Aş. hakkında verilen bir karar olmamasına ve müvekkili şirketin işbu davada taraf sıfatı olmamasına rağmen müvekkili şirketi de kapsar şekilde tedbir kararı verildiğini, bu nedenle davacı borçlu ... Ltd. Şti. tarafından 28/12/2020 tarihinde yatırılan 44.410,96-TL tutarlı ödemenin, .... İcra Müdürlüğünce reddiyat işleminin yapılarak taraflarına ödenmesi gerekirken tedbir kararı sebebiyle ödeme yapılmadığını, oysa ki, müvekkili faktoring şirketinin, davacı yan ile lehtar arasındaki uyuşmazlığın bir tarafı olmadığı gibi iyiniyetli üçüncü kişi konumunda olduğunu, bu bağlamda ... Asliye Ticaret Mahkemesinin 2020/... Esas sayılı dosyası ile verilen tedbir kararının taraflarını bağlamadığını davacı yanın açmış olduğu bu davanın haksız olduğunu, davacının keşideci şirket ile aralarındaki şahsi defiden dolayı taraflarına yönelik menfi tespit davası açma yetkisinin bulunmadığını, davacı yanın usulüne uygun olarak çalışan müvekkili faktoring şirketinin kötü niyetli olduğunu ispatlayamadığını, ayrıca çekin bir ödeme vasıtası olup, kural olarak mevcut bir borcun tediyesi amacıyla verildiğinin kabulünün gerektiğini, davacının soyut ve dayanaksız iddiala