(4628 S. K. m. 5/A, Ek m. 2) (4646 S. K. m. 11) (Doğal Gaz Piyasası Tarifeler Yönetmeliği m. 12, Geç. m. 1) (Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliği Geç. m. 1)
RGT: 19.12.2004
RG NO: 25675
Karar No: 396
Karar Tarihi: 14.12.2004
Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 14/12/2004 tarihli toplantısında, 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanununun 5/A maddesinin (f) bendi ve ek 2 nci Maddesi, 4646 sayılı Doğal Gaz Piyasası Kanununun 11 inci Maddesi, Doğal Gaz Piyasası Tarifeler Yönetmeliğinin 12 inci Maddesi ile geçici 1 inci maddesi uyarınca ve Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliğinin Geçici 1 inci Maddesi gereğince hazırlanan, Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 17/08/2004 tarih ve 356/20 sayılı Kararı ile 1/9/2004 tarihinden itibaren yürürlüğe giren, “Boru Hatları ile Petrol Taşıma Anonim Şirketi (BOTAŞ) İletim Şebekesi İşleyiş Düzenlemelerine İlişkin Esaslar (ŞİD)” kapsamında, 01/01/2005 tarihinden bu konuda yeni bir düzenleme yapılıncaya kadar uygulanmak üzere, doğal gaz piyasası İletim ve Sevkiyat Kontrolüne ait tarifeler hakkında aşağıdaki Karar alınmıştır:
Madde 1 - İletim bedeli, iletim kapasite bedeli ve iletim hizmet bedellerinden oluşur ve taşıtan (taşıyıcı ile standart taşıma sözleşmesi-STS imzalamış tedarikçi ve ihracatçı şirket) tarafından taşıyıcıya (BOTAŞ) ödenir.
a) İletim Kapasite Bedeli; Doğal Gaz Piyasası İletim Şebekesi İşleyiş Yönetmeliğinin 15 inci maddesi uyarınca, taşıyıcı tarafından iletim şebekesi üzerinde belirlenen ve ilan edilen giriş ve çıkış noktalarında, taşıtan tarafından m3/gün olarak rezerve edilen kapasite karşılığında taşıyıcıya ödenecek kapasite bedeli üst sınırları aşağıdaki şekilde belirlenmiştir. Taşıyıcı, kapasite rezervasyonlarını “kesintisiz taşıma hizmeti” esasına göre yapar.
Giriş ve Çıkış Noktalarını kapsayan Bölgeler
İletim Kapasite Bedelleri (TL/m3/Gün)
İletim Kapasite Bedelleri
(TL/kWh/Gün)
İletim Kapasite Bedelleri
(YTL/m3/Gün)
İletim Kapasite Bedelleri
(YTL/kWh/Gün)
Giriş 1
Malkoçlar - CS-1 Giriş
226
21,24
0,000226
0,00002124
Giriş 2
M. Ereğlisi (LNG) - 1km
269
25,28
0,000269
0,00002528
Giriş 3
Durusu - TEKKEKÖY
236
22,18
0,000236
0,00002218
Giriş 4
İran Sınırı - DLV-103
264
24,81
0,000264
0,00002481
Çıkış
Çıkış
7.818
734,77
0,007818
0,00073477
Burada çıkış bölgesi; giriş bölgelerinin bitiş noktalarından başlayan, Önerler, İstanbul, Demirciler, Karadeniz Ereğli, Seçköy, Çan-Çanakkale Hattı, Ankara, İzmir ve Ege Hatları ile Konya hattını kapsayan, Doğu Anadolu Doğal Gaz Ana İletim Hattı üzerinde bulunan DLV -103 Hat Vanasından Ağrı ilini de içerisine alacak şekilde Ahiboz’ a kadar uzanan “Çanak Bölgesi’’ olarak isimlendirilen alanı ifade eder.
Aynı giriş bölgesinden doğal gaz girişi ve çekişi yapılması durumunda, kapasite bedeli olarak sadece o giriş bölgesi için tespit edilen giriş kapasite bedeli ödenir.
b) İletim Hizmet Bedeli; Taşıtanın STS ve ŞİD hükümleri çerçevesinde sahip olduğu, iletim şebekesine doğal gaz girişi yapma ve iletim şebekesinden doğal gaz çekme hakkı kapsamında, şebekeden çektiği birim m3 doğal gaz için taşıyıcıya ödeyeceği iletim hizmet bedeli üst sınırı aşağıdaki şekilde belirlenmiştir.
İletim Hizmet Bedeli Üst Sınırı = 5.680 TL/ m3 ( 0,005680 YTL/m3)
İletim Hizmet Bedeli Üst Sınırı = 533,83 TL/ kWh ( 0,00053383 YTL/ kWh)
c) Taşıyıcı, uygulayacağı iletim kapasite ve hizmet bedellerini, bu Maddenin a ve b bendlerinde düzenlenmiş olan iletim kapasite ve hizmet bedeli üst sınırlarını geçmemek koşuluyla belirler ve belirlediği bu bedelleri tüm taşıtanlara ayrım gözetmeksizin uygular.
Madde 2 - Sevkiyat kontrolüne ait tarifeler; sistem dengelemesine katılım bedeli, kesinti dengeleme bedeli ve hizmet kesinti bedelinden oluşur.
A) Sistem dengelemesine katılım bedeli, günlük dengesizlik bedeli ile düzenleme ücretlerini kapsar.
a) Günlük Dengesizlik Ücretleri;
i) ŞİD’de yöntemi belirlenmiş Günlük Dengesizlik Ücretlerinin hesaplanmasında kullanılacak olan Dengeleme Gazı Fiyatı aşağıdaki şekilde hesaplanır.
DGF= İlgili ayda taşıyıcı tarafından dengeleme gazı alınması durumunda, dengeleme gazı anlaşması yapan tedarikçiler için dengeleme gazı anlaşmalarında belirtilen fiyatlar ile dengeleme gazı anlaşması yapmayan tedarikçiler için önceki ayın 25. gününe kadar verilen dengeleme gazı teklif fiyatlarının, alınan dengeleme gazı miktarları ile ağırlıklandırılması sonucu bulunan ağırlıklı ortalama fiyatı ifade eder. Taşıyıcı tarafından dengeleme gazı alınmadığı aylar için dengeleme gazı fiyatı ise, dengeleme gazı anlaşması yapan tedarikçilerin dengeleme gazı anlaşmalarında belirtilen fiyatları ile diğer tedarikçilerin önceki ayın 25. gününe kadar verdikleri dengeleme gazı teklif fiyatlarının aritmetik ortalamasıdır.
Taşıtanın sistemde doğal gaz bırakması durumunda taşıyıcı tarafından söz konusu taşıtana günlük dengesizlik miktarı için ödenecek olan tutar hesaplanırken kullanılacak olan dengeleme gazı fiyatı, bu maddede düzenlenen dengeleme gazı fiyatıdır.
ii) ŞİD’de yöntemi belirlenen günlük dengesizlik ücretlerinin hesaplanmasında kullanılacak olan faktörler (F) aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
Dönemler
Günlük Dengesizliğin Pozitif Olduğu Durum
Günlük Dengesizliğin Negatif Olduğu Durum
Kış
0,15
1,08
Ara
0,20
1,05
Yaz
0,30
1,02
iii) Taşıyıcının artırma talimatı ile bir giriş bölgesinden sisteme sokulan dengeleme gazı miktarı ile yine sistem dengelemesi amacıyla taşıyıcı tarafından verilen azaltma talimatı ile çıkış bölgesinde yapılan azaltmalar günlük dengesizlik miktarı içine dahil edilmezler.
b) Düzenleme Ücretleri;
i) Düzenleme ücreti, her bir giriş ve çıkış noktası için, ilgili günde programda belirtilen giriş ve çıkış miktarları ile gerçekleşen miktarlar arasındaki farkın, ŞİD’de yer alan düzenlenmiş tolerans miktarını aşan miktarları için taşıtanlar tarafından ödenecek bedel olup aşağıdaki şekilde hesaplanır.
Düzenleme Ücreti = TMMD X DGF X 0,01
Burada;
TMMD: Giriş ve çıkış noktalarında oluşan düzenlenmiş tolerans miktarını aşan kısmın mutlak değerini,
DGF: Bu maddenin (A) fıkrasının (a) bendinde düzenlenen dengeleme gazı fiyatını,
ifade eder.
ii) Taşıyıcının sistem dengelemesine yönelik talimatı ile bir giriş veya çıkış bölgesindeki artırma veya azaltma yapan taşıtanlar talimatı verilen miktarlar için, ilgili bölgelerde o gün düzenleme ücretine tabi tutulmaz.
B) Hizmet Kesintisi Bedelleri; Taşıtanın ŞİD’e uygun davranması koşuluyla, taşıyıcının işletme hatası sonucunda sistem dengesinin bozulması ve kesintiye yol açılması durumunda, taşıyıcı tarafından kesinti veya azaltmaya uğrayan taşıtanlara ödenecek olan ŞİD’de düzenlenen toplam tutarın bulunmasında kullanılacak hizmet kesintisi bedeli (HKB) aşağıdaki şekilde hesaplanır.
HKB = İletim Hizmet Bedeli X 2
C) Kesinti Dengeleme Bedeli; Bir taşıtanın günlük çekişinin günlük girişinden fazla olması sonucu sistem dengesinin bozulması nedeniyle taşıyıcının başka bir taşıtana yaptığı doğal gaz teslimlerinde kesinti veya azaltmaya gitmesi durumunda, buna neden olan taşıtanın bundan etkilenen taşıtana ödenmek üzere, taşıyıcıya ödemekle mükellef olduğu ŞİD’de düzenlenen toplam tutarın belirlenmesinde kullanılacak kesinti dengeleme bedeli (KDB) aşağıdaki şekilde hesaplanır.
KDB= DGF X 0,50
Burada;
DGF: Bu maddenin (A) fıkrasının (a) bendinde düzenlenen dengeleme gazı fiyatını,
ifade eder.
Madde 3 -Bu Karardaki Kış Dönemi; 1 Kasım günü saat 08:00’de başlayıp 1 Nisan günü saat 08:00’de sona eren dönemi, Ara Dönem; Nisan, Eylül ve Ekim aylarına ait Günleri, Yaz Dönemi; 1 Mayıs günü saat 08:00’de başlayıp 1 Eylül günü saat 08:00’de sona eren dönemi ifade eder.
Madde 4 – Bu Kararın 1 inci ve 2 nci maddeleri, piyasaya yeni taşıtan/taşıtanlar dahil olana ve tedarikçilerin izleyebileceği bir elektronik bülten tablosu (EBT) üzerinden iletim şebekesinin işleyişi ile ilgili, mevzuatta belirtilen tüm bildirimlerin yapıldığı bir iletişim sistemi kurulana kadar uygulanmaz. Bu Kararın 1 inci ve 2 nci maddeleri uygulanmaya başlayıncaya kadar, BOTAŞ tarafından yapılan doğal gaz taşıma hizmetine ilişkin iletim fiyatı üst sınırı; Ocak ayı için 16.867 TL/m3 ( 0,016867 YTL/m3), 1.585,24 TL/kWh ( 0,00158524 YTL/kWh) olarak tespit edilmiştir. Bu fiyat Şubat ayından başlamak üzere her ay için aşağıdaki formüle göre hesaplanır:
filetim (i) = filetim (i-1) (1+TEFE(i-2))
Burada:
i: Tarifenin uygulanacağı ay,
filetim (i): i nci ayda, BOTAŞ tarafından uygulanacak doğal gaz iletim fiyatının üst sınırı (TL / m3),
filetim (i-1): i-1 inci ayda BOTAŞ tarafından uygulanan doğal gaz iletim fiyatının üst sınırı (TL / m3),
TEFE(i-2): i-2 nci ayda Toptan Eşya Fiyatları Genel İndeksi’nde meydana gelen ve i-1 inci ay içinde açıklanan değişim oranıdır (%).
Toptan Eşya Fiyatları Genel İndeksi’nde meydana gelen değişim oranları için Devlet İstatistik Enstitüsü tarafından aylık olarak ilan edilen, 1994=100 Temel Yıllı Toptan Eşya Fiyatları Genel İndeksi’nde bir ay önceye göre meydana gelen değişim oranları esas alınır.
Madde 5 - Sıvılaştırılmış doğal gaz (LNG) iletim ve sıkıştırılmış doğal gaz (CNG) iletim tarifeleri ilgili tüzel kişiler arasında serbestçe belirlenir.
Madde 6 - Bu Kararda hacim (TL / m3) (YTL / m3) cinsinden belirlenen ve hesaplama yöntemi gösterilen doğal gaz satış ve hizmet fiyatları 10,64’e bölünmek suretiyle ilgili tüzel kişiler tarafından enerji (TL/kWh) (YTL/kWh) bazında ayrıca düzenlenir.
Madde 7 -Bu Kararda belirlenen ve hesaplama yöntemi gösterilen bedeller için doğal gazın 9155 Kcal/m3 üst ısıl değeri esas alınır.
Madde 8 - Bu Karara göre belirlenecek fiyatlara, Katma Değer Vergisi dahil değildir.
Madde 9 - a) Bu Kararın 1 inci ve 2 nci maddeleri uygulanmaya başlayıncaya kadar, bu Kararın 4 üncü maddesi çerçevesinde, ilgili ay için hesaplanan iletim fiyatı üst sınırı ile uygulanan iletim fiyatı,
b) Bu Kararın 1 inci ve 2 nci maddeleri uygulanmaya başlandıktan sonra, ilgili ayda uygulanacak bedeller, önceki aya ilişkin olarak hesaplanan parametreler ve taşıtan/taşıtanlar bazında tahakkuk eden tutarlar ayrıntılı olarak,
uygulama başlangıcından itibaren 7 gün içerisinde resmi yazı ile BOTAŞ tarafından aylık olarak Kuruma bildirilir.
Madde 10 - Bu Karar 1/1/2005 tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 11 - Bu Kararı Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanı yürütür. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy