TÜRK MİLLETİ ADINA
T.C.
DİYARBAKIR
ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO:
KARAR NO:
HAKİM:
KATİP:
DAVACI :
VEKİLİ:
DAVALI :
VEKİLİ:
DAVA: Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi)
DAVA TARİHİ: 09/03/2022
KARAR TARİHİ: 02/05/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Abone Sözleşmesi) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkilinin fiili kullanıcısı olduğu .... tesisat numaralı elektrik abonesine ...nolu kaçak elektrik cezası tahakkuku yapılarak .... TL fatura düzenlendiğini, davalı kurum tarafından tutulan tutanağın tamamen şüphe üzerine tutulduğunu, söz konusu cezanın miktarının fahiş olduğunu, ceza tahakkukunun müşteri hizmetleri yönetmeliğine aykırı olarak düzenlendiğini, davalı kurum görevlilerinin davacının evine giderek elektriğini kestiğini ileri sürmek suretiyle öncelikle müvekkilinin elektriğinin yeniden bağlanması ve elektriğin kesilmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini ve Z..... nolu kaçak tahakkuku nedeniyle şimdilik 10 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: davalı şirketin 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanununa dayanılarak hazırlanan Elektrik Piyasası Müşteri Hizmetleri Yönetmeliği ve bu yönetmelikteki hükümlere göre düzenlenen perakende satış sözleşmesine göre elektrik dağıtımı yaptığını, dava konusu kaçak kullanım cezasının haksız ve usulsüz olarak kesilmediğini, şirket personellerince yapılan incelemede, abonenin besleme hattını delerek 3 adet lambaya harici hat çektiğinin tespit edildiğini, buna ilişkin görüntülerin kayıt altına alındığını, sayaçta ekran olmadığı için endeks bilgilerinin alınamadığını, sayacın kaçak şüphesiyle sökülerek yerine kurum sayacının takılıp mühürleme yapıldığını, abone sayacının incelenmek üzere Diyarbakır Valiliği Sanayi ve Teknoloji İl Müdürlüğüne gönderildiğini, inceleme neticesinde "sayaç içerisinde yapılan incelemede ana kart üzerinden şönt yapılmış olduğu, sayacın müdahaleli olduğu" tespitinin yapıldığını, düzenlenen bu sayaç ayar istasyonu raporuna istinaden kaçak tutanağının tanzim edildiğini, davacının sayaca müdahale ederek kaçak elektrik kullandığının söz konusu kaçak usulsüz elektrik tespit tutanağı ile sabit olduğunu savunmuş ve davanın reddini talep etmiştir.
GEREKÇE :
Dava, kaçak elektrik tüketiminden kaynaklı menfi tespit istemine ilişkindir.
Görev kuralları kamu düzenine ilişkin olup, yargılamanın her aşamasında re'sen dikkate alınması gerekir.
Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesinin .... tarih, .... Esas, .... Karar sayılı kararında da ayrıntılı olarak açıklandığı ve Mahkememizce de anılan karara atıf yapılmak suretiyle iştirak edildiği üzere,
28/05/2014 tarihinde yürürlüğe giren 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanunun 1.maddesinde kanunun amacı açıklandıktan sonra, “Kapsam” başlıklı 2.maddesinde, “Bu Kanun, her türlü tüketici işlemi ile tüketiciye yönelik uygulamaları kapsar..” hükmüne yer verilmiştir. Kanunun 3.maddesinde, “Mal, Alışverişe konu olan, taşınır eşya, konut veya tatil amaçlı taşınmaz mallar ile elektronik ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri her türlü gayri maddi malları ifade eder. Satıcı, Kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla tüketiciye mal sunan ya da mal sunanın adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi kapsar.
Tüketici ise, ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi ifade eder.” şeklinde tanımlanmıştır. Yine anılan kanunun 3/d maddesinde, “Hizmet, bir ücret veya menfaat karşılığında yapılan mal sağlama dışındaki her türlü faaliyet” olarak tanımlanmıştır.
Bir hukuki işlemin 6502 sayılı kanun kapsamında kaldığının kabul edilmesi için, kanunun amacı içerisinde, yukarıda tanımları verilen taraflar arasında, mal ve hizmet satışına ilişkin bir hukuki işlemin olması gerekir.
Somut olayda, dosya kapsamında yer alan kaçak tespit tutanağı ile diğer bilgi ve belgeler incelendiğinde davacının abone grubunun “ticarethane’’ olarak belirtildiği, buna göre, eldeki davada davacının tüketici sıfatına haiz olmadığı ve davaya bakma görevinin tüketici mahkemesinin görevi kapsamında kalmadığı açıktır.
Bu noktada öncelikle çözümlenmesi gereken husus davaya bakma görevinin hangi mahkemeye ait olduğudur.
Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.
TTK m. 4 hükmünde, bir davanın ticarî dava niteliğinde olup olmadığının tespit