DANIŞTAY VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2019/1079 E. , 2021/442 K.
"İçtihat Metni"

T.C.
D A N I Ş T A Y
VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2019/1079
Karar No : 2021/442
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
(... (... ) Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Vakfı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, vakıf mensuplarına kullandırılan kredilerden elde edilen faiz gelirleri nedeniyle vakfa ait iktisadi işletme teşekkül ettiğinden ve elde edilen gelirlerin beyan dışı bırakıldığından bahisle düzenlen vergi inceleme raporuna istinaden 2009 yılının Ocak ilâ Aralık dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergileri ile vergilerin bir katı tutarında kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istemiyle dava açılmıştır.
... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararı:
Davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporunda ve bu raporun atıf yaptığı vergi tekniği raporunda şu tespitlere yer verilmiştir:
i. Vakıf, üyelerinin sosyal sigorta işlemlerini yerine getiren ve 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun geçici 20. maddesine tabi vakıf statüsündeki bir emekli sandığıdır.
ii. Sosyal sigorta faaliyeti nedeniyle vakfa ait iktisadi işletme teşekkül etmeyecektir. Ancak, üyelerine borç para verme faaliyetinin, sosyal sigorta faaliyetinden ayrı bir ticari faaliyet olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.
iii. Üyelerine borç para verme faaliyeti ile ilgili olarak vakıf yetkilileri tarafından, bu faaliyetteki amacın, düşük faizle kredi kullanmasını sağlayarak üyelere yardımda bulunmak ve emekli sandığı faaliyetlerinin devam ettirilmesi için gelir elde etmek olduğu belirtilmiştir.
iv. Ayrıca emekli sandığı faaliyetlerinin devamını riske uğratabileceği ve böyle bir durumun gerçekleşmesi halinde vakıf yöneticileri olarak kendilerine de şahsi sorumluluk yüklenebileceği gerekçesiyle üyelere borç para verme işlemlerinin faizsiz olarak yapılmadığı ifade edilmiştir.
v. Vakıf yetkililerinin açıklamaları borç para verme faaliyetlerinde gelir elde edilmesinin bir zorunluluk olduğunu ortaya koymaktadır.
vi. Esas faaliyet konusunu oluşturan sosyal sigorta işlemleri, elde edilen faiz gelirleri ile yerine getirilmekte ve faiz gelirleri vakfın esas gelirini oluşturmaktadır.
vii. Kredi verme işlemlerinde gelir elde etme amacı bulunmaktadır.
viii. Vakfın üyelerine belli bir faiz karşılığında borç para verme faaliyetinin ticari bir faaliyet olduğunun kabul edilmesi gerekmektedir.
ix. Vakıf bu faaliyetini bünyesi dahilinde ticari organizasyon içinde gerçekleştirmektedir.
x. Borç verme işlemlerinin sayısına bakıldığında bu faaliyetin devamlılık unsuruna sahip olduğu anlaşılmaktadır. Zira, 2006 yılında 52, 2007 yılında 19, 2008 yılında 15, 2009 yılında 11, 2010 yılında ise 17 üyeye borç verme işlemi gerçekleştirilmiştir.
xi. Üyelerine belli bir faiz karşılığında borç verme faaliyeti vakfa ait iktisadi işletmenin teşekkül etmiş sayılması için gerekli tüm şartları taşımaktadır.
Söz konusu raporlar ile davacı vakfın üyelerine belli bir faiz karşılığında borç para verme işlemlerinin ticari faaliyet kapsamında değerlendirilmesi için gerekli unsurların varlığının ispat edildiği ileri sürülmektedir.
Dava konusu olayda, vakıf üyelerine bir kez borç para verilmesi işleminin bir iktisadi işletme oluşturduğu varsayımıyla bu faaliyet nedeniyle elde edilen gelir üzerinden vergilendirme yapılmıştır. Vakıfların amaçlarına ulaşmak için vakıf senedinde yazılı faaliyetler arasında bulunsa dahi Ticaret Kanunu'nun ticari işletme tanımına uygun nitelikleri taşımayan organizasyonlarının iktisadi işletme olarak kabul edilmesine olanak bulunmamaktadır.
Bu durumda, bir sosyal güvenlik kuruluşu niteliğindeki davacı vakfın iştirakçilerine kuruluş amacı doğrultusunda yalnızca bir defaya mahsus olmak üzere piyasa faizinin çok altında bir oranla borç para verme işleminin bir iktisadi faaliyet ve el