DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU 2021/3322 E. , 2022/438 K.
"İçtihat Metni"

T.C.
D A N I Ş T A Y
İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU
Esas No : 2021/3322
Karar No : 2022/438
TEMYİZ EDENLER : I-(DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av....
II-(DAVALILAR) :
1- ...
VEKİLİ : ...
2- ... Bakanlığı
VEKİLİ : ...
DİĞER DAVACI : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Onuncu Dairesinin 29/04/2021 tarih ve E:2018/345, K:2021/2168 sayılı kararının aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması davacılardan ... ve davalı idareler tarafından karşılıklı olarak istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Bakanlar Kurulunun 26/08/2013 tarih ve 2013/5354 sayılı kararıyla Türk vatandaşlığını kazanan davacılar tarafından, söz konusu kararın iptaline yönelik Bakanlar Kurulunun 11/09/2017 tarih ve 2017/10837 sayılı kararının iptali istenilmiştir.
Daire kararının özeti: Danıştay Onuncu Dairesinin 29/04/2021 tarih ve E:2018/345, K:2021/2168 sayılı kararıyla,
Dava konusu Bakanlar Kurulunun 11/09/2017 tarih ve 2017/10837 sayılı kararının ... yönünden incelenmesi:
Vatandaşlığa alınmanın mutlak hak sağlamadığı, davacının millî güvenlik ve kamu düzeni bakımından engel teşkil edecek faaliyet ve eylemlerinin öğrenilmesi sonucunda kararı veren yetkili makam tarafından Türk vatandaşlığının iptal edildiği ve vatandaşlığın iptali hususunda geniş bir takdir hakkı bulunduğu görüldüğünden dava konusu işlemin davacı ...'a ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı,
Dava konusu Bakanlar Kurulunun 11/09/2017 tarih ve 2017/10837 sayılı kararının ... yönünden incelenmesi:
Uyuşmazlıkta, evli olan davacıların Türk vatandaşlığını istisnai olarak kazanabilmek için 28/01/2013 tarihinde Kocaeli Valiliğine ayrı ayrı başvurduğu, 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun vatandaşlığa alınmaları tarihinde yürürlükte olan 12/b maddesi uyarınca istisnai olarak Türk vatandaşlığına alınmaları hususunda Bakanlık makamınca ayrı ayrı onay verildiği ve Türk vatandaşlığına alınacaklara ilişkin listeye ayrı ayrı dahil edildiklerinin görüldüğü,
Bu durumda, davacı ...'un, eşine bağlı olarak Türk vatandaşlığını kazanmadığı, hakkında Türk Vatandaşlığına alınmasına engel herhangi bir istihbari bilginin bulunmadığı, Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığının ... tarih ve ... sayılı yazısının sadece ...'a ilişkin olduğu görüldüğünden dava konusu işlemin davacı ...'a ilişkin kısmında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, dava konusu Bakanlar Kurulunun 11/09/2017 tarih ve 2017/10837 sayılı kararının, ...'a ilişkin kısmının iptaline, ...'a ilişkin kısmının iptali istemi yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davacılardan ... tarafından, aleyhindeki işlemin, vatandaşlığa alınma sırasında bir takım bilgilerin gizlendiğinden bahisle tesis edildiği, oysa ki, davalı idare tarafından, hangi gerçeğin gizlendiğinin belirtilmediği, 2013 yılında Türk vatandaşlığını kazandığı, hiçbir aşamada gizlediği veya vatandaşlığa engel bir durumunun söz konusu olmadığı, 2015 yılında kolluk tarafından düzenlenen bir tutanak nedeniyle vatandaşlıktan çıkarılmasına karar verildiği, istihbari bilginin hiçbir şekilde hukuki işleme dayanak alınamayacağı, eşitlik ilkesinin, ayrımcılık yasağının, işkence ve yaşam hakkının, kişi özgürlüğü ve güvenliği hakkının, adil yargılanma hakkının ihlal edildiği, hakkında herhangi bir soruşturma veya kovuşturma bulunmadığı ileri sürülmektedir.
Davalı idarelerden Cumhurbaşkanlığı tarafından, milli güvenliğin korunması ve kamu düzeninin sağlanması amacıyla tesis edilen dava konusu işlemin bütünüyle haklı ve hukuka uygun olduğu, Daire kararının iptale ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı idarelerden İçişleri Bakanlığı tarafından, dava konusu işlemin, davacının Türk vatandaşlığını kazanmaya esas teşkil eden önemli hususları gizlemesi sonucunda vuku bulmuş bir işlem olduğu, ... ve diğer aile bireylerinin, Rusya Federasyonu vatandaşlığını da korudukları, tesis edilen işlemin adı geçenleri vatansız kılmadığı, ... 'un Türk vatandaşlığına alınma başvurusunun ayrı olduğu belirtilmekte ise de, ailesiyle birlikte Türk vatandaşlığına alınma başvurusunda bulunduğundan eşiyle birlikte değerlendirilmesi gerektiği, dolayısıyla, devletin hükümranlık hakkı kapsamında yapılan işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı, Daire kararının aleyhlerine olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
Davacı tarafından, savunma verilmemiştir.
Davalı idareler tarafından,
Danıştay Onuncu Dairesince verilen kararın davanın reddine ilişkin kısmının usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ... DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Daire kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve dosya tekemmül ettiğinden davacı ve davalı idarelerden İçişleri Bakanlığının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Rusya Federasyonu vatandaşı ve evli olan davacılar, 26/08/2013 tarih ve 2013/5354 sayılı Bakanlar Kurulu kararıyla 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun 12. maddesi uyarınca Türk vatandaşlığını kazanmıştır.
Daha sonra, İçişleri Bakanlığının 08/09/2017 tarih ve 104667 sayılı yazısı ile, davacılardan ... hakkında Milli İstihbarat Teşkilatı Müsteşarlığınca yapılan araştırma ve soruşturma sonucunda Türk vatandaşlığının kazanılmasına esas teşkil eden hususları gizlediğinin tespit edilmesi nedeniyle 5901 sayılı Kanun'un 31. maddesi ve anılan Kanunun Uygulanmasına İlişkin Yönetmeliğin 57. maddesi uyarınca eşi ile birlikte Türk vatandaşlığına alınmalarına esas olan kararın davacılara ilişkin kısmının iptaline karar verilmesinin istenilmesi üzerine, 11/09/2017 tarih ve 2017/10837 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile, 26/08/2013 tarih ve 2013/5354 sayılı Bakanlar Kurulu kararının davacılara ilişkin kısmının iptaline karar verilmesi üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan haliyle "Yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığının kazanılması" başlıklı 10. maddesinde, "Türk vatandaşlığını kazanmak isteyen bir yabancı, bu Kanunda belirtilen şartları taşıması halinde yetkili makam kararı ile Türk vatandaşlığını kazanabilir. Ancak, aranan şartları taşımak vatandaşlığın kazanılmasında kişiye mutlak bir hak sağlamaz." hükmüne, davacıların Türk vatandaşlığına alındıkları tarihte yürürlükte olan haliyle "Türk vatandaşlığının kazanı