T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/11953
Karar No : 2022/11667

TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- ...
2- ...
3- ...
VEKİLİ : Av. ...
4- ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...

İSTEMİN KONUSU : Danıştay Altıncı Dairesinin 14/11/2017 tarihli E:2015/252, K:2017/8914 sayılı bozma kararına uyularak, ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.

YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Adana ili, Seyhan ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... ve ... parsel sayılı taşınmazların imar planı değişikliği yapılarak yol ve yeşil alandan (park alanı) çıkarılması ve imara açılması, bunun mümkün olmaması halinde rayiç bedel üzerinden kamulaştırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda, imar planı değişikliği yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemi yönünden, mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ile dava dosyasında yer alan diğer tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlık konusu taşınmazların tamamının park, imar yolu ve otopark kullanıma ayrılmasının bölgedeki mevcut ve öngörülen yapılaşma dokusu, konut alanları için öngörülen yoğunluk kararları ve yapılaşma koşulları göz önünde bulundurulduğunda şehircilik ilkelerine, planlama esaslarına, kamu yararına uygun olduğu, mevcut planlar arasında ölçekler arası tutarlılığın sağlandığı sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın bu kısım yönünden reddine, imar planında değişiklik yapılmadığı takdirde, taşınmazların kamulaştırılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin işlemin iptali istemi yönünden ise, yargı yerlerinin idarenin takdir yetkisini kısıtlayacak şekilde kamulaştırma kararı veremeyeceği, davalı idarenin tasarrufunda bulunan bir konuda yargı yoluyla kamulaştırma yapmaya zorlanamayacağı, bu hususun yargılama faaliyetine girmediği sonucuna ulaşıldığı gerekçesiyle davanın bu kısmının incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İmar planlarında yaklaşık yirmi yılı aşkın bir süredir yeşil alan ve yol olarak planlanan taşınmazlarının bugüne kadar planlama amacına uygun kullanılmadığı, davalı idarece bu alanda imar planı değişikliğine gidilmediği gibi kamulaştırılma da yapılmadığı, bu nedenle mülkiyet hakkının süresi belirsiz şekilde kısıtlandığı, taşınmazlarının imar planı değişikliği yapılarak yol ve yeşil alandan (park alanı) çıkarılması ve imara açılması, bunun mümkün olmaması halinde rayiç bedel üzerinden kamulaştırılması istemiyle yaptığı başvurunun reddedilmiş olmasının mülkiyet hakkının açık ihlali niteliğinde olduğu, imar planlarının onaylanmasından itibaren beş yıl geçmesine karşın ilgili idarelerce kamunun kullanımına ayrılan taşınmazların kamulaştırılmaması durumunda mülkiyet hakkı kullanımının belirsizliğe itildiği, dolayısıyla kamu yararının gerekleri ile mülkiyet hakkı arasında gözetilmesi gereken adil dengenin bozulduğu, başvurusu üzerine 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 10. maddesi uyarınca maliki olduğu taşınmazların davalı belediyece imar programına alınarak bu program dahilinde geciktirilmeksizin kamulaştırılmasının zorunlu olduğu ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'NİN DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesi kararının, imar planlarında değişiklik yapılması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmına yönelik davanın reddine ilişkin kısmının onanmasına, taşınmazların kamulaştırması istemiyle yapılan başvurunun reddine ilişkin kısmına yönelik incelenmeksizin reddine ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Uyuşmazlık konusu taşınmazların, 01.12.2017 tarihinde onaylanan 1/25.000 ölçekli nazım imar planında, yüksek yoğunlukta meskun konut alanı, 14.02.2013 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planında, kısmen yeşil alan (park alanı), kısmen otopark alanı, kısmen 15 metre enkesitli yol, 16.02.2018 tarihinde onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planında, kısmen yeşil alan (park alanı), kısmen 15 metre enkesitli yol, yürürlükteki 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ise kısmen yeşil alan (park alanı), kısmen 10 ve 15 metre enkesitli yol olarak planlandığı görülmüştür.
Davacı tarafından, 1984 yılında kabul edilen imar planında "yol ve yeşil alan" olarak belirlenen taşınmazlarının, bu tarihten itibaren herhangi bir uygulama işlemine konu e