Dairesi: Bakırköy 1. Asliye Ticaret Mahkemesi
Esas No: 2021/368
Karar No: 2023/196
Karar Tarihi: 27.02.2023
T.C. BAKIRKÖY 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/368 Esas
KARAR NO: 2023/196
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/04/2021
KARAR TARİHİ: 27/02/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH :30.03.2023
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre .... Köprüsü ve ... Otoyolunun işletme hakkı sahibi; davalının ise, işletme hakkının müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyolları kullanmış bulunan tüzel kişi olan tacir olduğunu, işletme hakkı müvekkili şirkette bulunan köprü ve otoyollardan geçişler 6001 Sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanunun 30/5 maddesi kapsamında ücretlendirilmekte ve aynı düzenleme kapsamında ücret ödemeksizin yapılan geçişlerde; 15 günlük sürede geçiş ücretinin ödemesini yapmayan araç maliklerine, geçiş ücretinin dört katı tutarında ceza uygulaması yapıldığını, Davalının, ..,..,..,...,... plakalı araçları ile 01.09.2016-31.01.2017 tarihleri arasında ücret ödemeksizin, işletme hakkı müvekkili şirkette olan ... Köprüsü ve bağlı otoyolundan ihlalli geçişler gerçekleştirdiğini, geçiş ücretleri ve bu ücretlere ait 6001 s.k. m.30/5 hükmünün getirdiği yasal cezanın ödenmemesi üzerine Büyükçekmece .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyası ile icra takibine girişildiğini, davalının ise herhangi bir borcu bulunmadığı gerekçesiyle takibe, borca ve faize itiraz ettiğini, geçiş bedelinin ödendiğini ispat yükü, davalıya ait olup, davalının geçiş ücretlerini ödemediği de sabit olup; icra takibine itiraz eden davalı borçlunun itirazında haksız olduğunun açıkça anlaşıldığını, öncelikle ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiği, davanın kabulü ile Büyükçekmece .... icra müdürlüğü ... esas sayılı dosyasında davalının icra takibine vaki itirazının iptaline,takibin devamına, icra takibinin geçiş ücreti ve gecikme cezası olmak üzere toplam 2.278,40 TL asıl alacak ile bu alacağa takip tarihinden önce işlemiş faiz (245,04 TL) ve kdv(44,11 TL) yönünden takip talebinde gösterilen şartlarla devamına, icra takibine konu alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere belirlenecek icra inkâr tazminatının davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmesine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına, peşin olarak ödenen yargılama giderleri ve harçlarla tespit edilecek avukatlık vekâlet ücretinin davalı borçludan tahsili ile müvekkiline verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili vekili cevap dilekçesinde özetle; Davanın, İ.İ.K. 67. maddesinde düzenlenen (1) yıllık süre içinde açılmamış olması halinde, davanın bu nedenle reddi gerektiğini, davacının 3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap - İşlet - Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun hükümlerine göre, müvekkilinin ücretsiz geçiş yaptığını iddia ettiği "... Köprüsü ve .... Otoyolu’nun işletme hakkının sahibi olduğunu" belgeleriyle kanıtlaması gerektiğini , aksi halde, davacı yanın dava konusu yaptığı alacaklar bakımından aktif husumet ehliyeti olmadığını, davanın bu nedenle reddi gerektiğini, Davacının dava dilekçesinde iddia ettiği tarihlerde, davalı müvekkilin köprü - otoyoldan ücretsiz geçiş yaptığını öncelikle kanıtlama yükü altında olduğunu, davacının kanıtlayamadığı borç doğuran fiil ve işlemlerden dolayı davalı müvekkilinin davacıya karşı borcunun olmasının mümkün olmadığını, davacının ispat yükünü tersine çeviren iddiaların hukuka uygun olmadığını, söz konusu köprü ve otoyolda kullanılan ücret tahsilat sistemlerinin çalışma şekli ve tahsilat yöntemleri itibariyle, araçların ücret ödemeden geçiş yaptığını öncelikle davacının kanıtlama yükü altında olduğunu, söz konusu köprünün ve otoyolun kullanılmasına imkan sağlayan yol girişlerinde ve ücret ödeme noktalarında serbest geçiş sistemi olmadığını, kontrollü bariyer sistemi olduğunu, bu nedenle, işleticinin izin vermemesi halinde (veya bariyeri kırarak geçme gibi haksız fiil halleri dışında), ücret ödenmeden geçiş yapılmasının mümkün olmadığını, Dava bakımından; davacının aktif husumet ehliyetinin olmaması halinde, dava şartı yokluğu nedeniyle davanın reddine, esas bakımından; davanın ve davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, müvekkili aleyhine başlatılan haksız takip nedeniyle, alacağın %20’sinden az olmamak üzere davacı aleyhine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, tüm yargılama giderlerinin davacının üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Büyükçekmece ... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası uyaptan celp edilmiş olmakla, icra dosyası incelendiğinde; davacı / alacaklı şirketin, davalı / borçlu şirket aleyhine 4.608,90-TL geçiş ücreti para cezası, 89,22-TL KDV ve 495,68-TL faiz olmak üzere TOPLAM 5.193,80-TL alacağın tahsili ve asıl alacağa işleyecek yıllık faizi ile birlikte, icra masrafı, vekalet ücreti ile birlikte tahsili için icra takibine geçildiği, borçluya ödeme emrinin tebliği üzerine borçlunun süresinde itiraz ettiğini belirterek takibin durmasına sebebiyet verdiği, icra müdürlüğünce takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
Usulüne uygun duruşma açılmış, ön inceleme aşamasında uyuşmazlık konuları re'sen belirlenerek taraflarca gösterilen deliller toplanmış ve konunun incelenmesinde uzmanlık gerektiren yönler olduğundan bilirkişi incelemesi yaptırılmak suretiyle dava sonuçlandırılmıştır.
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler ve takip tarihi itibari ile davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, ihlalli geçiş yapılıp yapılmadığı, ihlalli geçiş yapıldı ise bakiyenin süresinde yeterli hale getirip getirilmediği konusunda bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi Elektrik Elektronik Mühendisi ....'ın 26/05/2022 tarihli raporunda özetle; Davalı şirkete ait rapor ekindeki listeye konu ..., ..., ..., ..., ..., ... plakalı araçları ile 01.09.2016-31.01.2017 tarihleri arasındaki ... otoyolu gişelerinden İHLALLİ GEÇİŞLERİ nedeniyle davalı şirket adına itiraza konu takip başlatıldığını, ihlalli geçişlere sebep; davalıya ait araçların HGS/OGS hesaplarındaki bakiyenin gişe geçişleri esnasında geçiş bedelini karşılamaması olduğu, gişelerde bariyer ve gişe görevlilerinin bulunduğu, bariyerin açılmaması nedeniyle araç sürücülerinin gişe görevlileri ile iletişim halinde kalacakları, ödemenin alınamadığı hususunda araç sürücüsü bilgilendirilmeden ihlalligeçiş bildirim formu araç sürücüsüne tebliğ edilmeden bariyerin açılmayacağı kanaatine varıldığı, Açıklanan gerekçelerle gişedeki görevlinin varlığı gözetilerek davalı şirket araç sürücüleri durumdan (ücreti ödenmeyen geçiş) haberdar edildiği olay günü itibariyle araç sürücülerine ihlalli geçişi bildiriminin yapılmış olduğuna kanaat getirildiği, takip formundaki her bir ihlalli geçiş talebi, dosya kapsamına sunulan CD kayıtlarındaki geçişler ve sunulan fotoğraflar ile tek tek karşılaştırıldığı, yapılan tespitler doğrultusunda,1.049,97 - TL üzerinden takibin davalı .... San.A.Ş adına devam edebileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce taraf itirazlarının değerlendirilmesi, aynı zamanda ihlal var ise hangi plakalı araç yönünden hangi tarihte ihlal olduğu hususlarının tek tek belirtilerek ek rapor düzenlenmek üzere dosyanın bilirkişiye tevdine, ihlal olmadığı yönündeki tespitlerin ise hangi plakalı araç yönünden hangi tarihte neden ihlal olmadığı kanaatinde bulunulduğuna ilişkin raporun tespit kısımlarının gerekçelendirilmesinin istenilmesine karar verilmiş olup, bilirkişi Elektrik Elektronik Mühendisi ...'ın 16/12/2022 tarihli ek raporunda özetle; ihlalli geçişlere esas gişelerdeki HGS/OGS tahsilatı hususunda davacı tarafa herhangi bir kanuni yükümlülük, yasal düzenleme ve protokol ile sorumluluk yüklenmediği, HGS/OGS protokolleri araç sahibi ile banka veya ... arasında yapıldığı, ihlalli geçişlerden haberdar olan davalı şirketin ihllalli geçişleri takip eden 15 gün içerisinde geçiş bedellerini cezasız ödeyebilecekken ödememiş olması gibi nedenlerle, ihlalli geçişler esnasında davalı araçlarının HGS/OGS hesabında gişe geçiş bedelini karşılar yeter bakiye bulunsa bile takibe konu ihlalli geçişlerin tamamı için davalı şirketin 4 kat ceza bedelleri toplamından da sorumlu tutulabileceği kanaatine varıldığı, davacı şirketin 2.278,40 TL. (Asıl Alacak) + 232,17 TL(işlemiş faiz)+ 41,79 TL. (faiz KDV ) - 2.552,36 TL. takip talebi olabileceği yönünde olduğu, mahkemece, davalı şirket plakalı aracın HGS bakiyesi yeterli ihlalli geçişleri için 4 kat ceza bedeli talep edemeyeceğine karar verilir ise, takibin 715,40 TL. + 226,60 TL. — 942,00 TL. (Asıl Alacak) 91,50 TL. (işlemiş faiz) + 16,47 TL (Faiz KDV si) - 1.049,97 TL. Üzerinden takibin davalı ... San.A.Ş adına devam edebileceği görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
TÜM DOSYA MUHTEVİYÂTI KÜLLÎYEN TETKÎK EDİLDİĞİNDE;
Dava; ihlalli geçiş bedelinin tahsili için girişilen icra takibine vaki itirazın İİK'nun 67.maddesi gereğince iptali ile takibin devamına ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Öncelikle ispat müessesesini açıklamakta fayda var. Bilindiği üzere, hakim, davada hangi vakıaların ispat edilmesini tespit ettikten sonra, bu vakıaların kimin tarafından ispat edilmesi gerektiği sorusuyla karşılaşır; buna ispat yükü denir. Kendisine ispat yükü düşen taraf için, bu bir yükümlülük(mükellefiyet) değil, sadece bir yüktür(külfettir). Taraf kendisinin ispat etmesi gerektiği vakıayı ispat edemezse karşı taraf ve mahkeme onu mutlaka ispat etmesini isteyemez, bilakis kendisine ispat yükü düşen taraf , o vakıayı ispat edememiş sayılır.(Kuru, Medeni Usul Hukuku, 2016, sy 319)
Dava dosyamızda ispat yükü davacı üzerinde olup, taraf delillerine binaen bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
Davalıya ait araçlar bakımından ihlalli geçiş yapıp yapmadığı, ihlal tarihinden itibaren bakiyesini yeterli hale getirip getirmediği konusunda mahkememizce yaptırılan inceleme neticesinde, davalıya ait araçların ihlalli geçişleri neticesinde asıl alacağın, ihlal tarihinden itibaren 15 gün içerisinde bir kısım ihlalli geçiş ücretlerinin ödenmemiş olması nedeniyle ceza, işlemiş faiz ve KDV ile birlikte toplamda 2.552,36 TL olduğu, borcun davalı tarafça henüz ödenmediği, tespit edilen alacak kısmının likit olduğu, reddedilen kısma dair ise davacının takip yapmada kötü niyetinin ispatlanamadığı dikkate alınarak dava hakkında aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE;
-Davalının aleyhine yapılan Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN KISMEN İPTALİNE,
-Takibin 2.278,40-TL asıl alacak, 232,17-TL işlemiş faiz, 41,79 KDV olmak üzere toplamda 2.552,36-TL üzerinden aynen DEVAMINA,
-Fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
-Hüküm altına alınan alacağın, davacının takip talebindeki miktarı aşılmamak üzere takip tarihinden itibaren avans faizi İŞLETİLMESİNE,
-Hüküm altına alınan alacağın %20'sine tekabül eden icra inkar tazminatının davalıdan alınarak DAVACIYA ÖDENMESİNE,
-Reddedilen kısma ilişkin davalının kötü niyet tazminat talebinin REDDİNE,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gerekli 179,90-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 59,30-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 120,60-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAD KAYDINA,
3-Arabuluculuk sonuç tutanağı tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarifeye göre tahakkuk eden 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAT KAYDINA,
4-Davacının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 2.552,36-TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
5-Davalının kendisini bir vekil ile temsil ettirdiği anlaşıldığından karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca tayin ve takdir olunan 15,19-TL ücreti vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya VERİLMESİNE,
6-Davacı tarafından ödenen 59,30-TL başvurma harcı, 59,30-TL peşin harç, 872,90-TL tebligat ve bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 991,50-TL yargılama giderinin davanın kabul oranı dikkate alınarak 985,65-TL'nin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-Gider avansından artan olur ise karar kesinleştiğinde davacıya İADESİNE,
Dair; miktar yönünden kesin olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/02/2023
Katip ...
¸e-imza
Hakim ....
¸e-imza
Full & Egal Universal Law Academy