(1602 S. K. m. 20, 21) (4353 S. K. m. 3) (Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkında Yönetmelik m. 2)

Davacı, 30.09.2009 tarihinde Bulancak Asliye Hukuk Mahkemesi, 06.10.2009 tarihinde AYİM kayıtlarına geçen dava dilekçesinde özetle, şahsına teslim edilen gece görüş cihazının icra edilen operasyon esnasında arızalanması sebebiyle onarıma gönderildiğini, hasar tespit raporuna göre Askeri savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, Jandarma Bölge Komutanlığınca onarım bedelini Defterdarlığa yatırması konusunda tarafına tebligat yapıldığını, yapılan işlemin yanlış ve hukuka aykırı olduğuna dair müracaat ettiğini, olumsuz cevap verildiğini, Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul Ve Esaslar Hakkındaki Yönetmelik hükümleri uyarınca borcun miktarı, sebebi ve itiraz yerinin tarafına bildirilmediğini, bu yönetmeliğin 2 nci maddesine göre Jandarma Genel Komutanlığı personelinin özel mevzuat hükümlerine tabi olduğunu, bu hususlar dikkate alındığında dava konusu işlemde mevzuat hükümlerine uyulmadığını belirterek dava konusu işlemin iptaline, yürütmenin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

AYİM Genel Sekreterliğinin 12.11.2009 gün ve GENSEK:2009/3332/ KLKs. sayılı yazısıyla dava konusunun AYİM in görevine girmediği ütülerek ilk inceleme aşamasında bir karar verilmek üzere dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşılmıştır.

Askeri Yüksek İdare Mahkemesinin görevlerini belirleyen 1602 Sayılı Kanunun 20 nci maddesinde, Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Türk Milleti adına askeri olmayan makamlarca tesis edilmiş olsa bile, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden doğan uyuşmazlıkların ilk ve son derece mahkemesi olarak yargı denetimini ve diğer kanunlarda gösterilen görevleri yapar... denmektedir.

İdari davalar ve yargı yetkisinin sınırı başlıklı 21 nci maddede de 20 nci maddede belirtilen kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerden dolayı, yetki sebep, şekil, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından bahisle menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılacak iptal davaları, aynı idari işlem ve eylemlerin haklarını ihlal etmesi halinde açılacak tam yargı davaları, doğrudan doğruya ve kesin olarak Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde çözümlenir ve karara bağlanır. İdari yargı yetkisi, idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır. Yerindelik denetimi yapılamaz... hükmü yer almaktadır.

Görüldüğü üzere Askeri Yüksek İdare Mahkemesi'nin yargı görev ve yetkisi, asker kişileri ilgilendiren ve askeri hizmete ilişkin idari işlem ve eylemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır.

Dava konusu uyuşmazlık davacıya zimmetle teslim edilen malzemenin hasara uğraması nedeniyle meydana gelen hazine zararının takip ve tahsilinden kaynaklanmaktadır.

08.01.1943 tarih ve 4353 sayılı Maliye Vekaleti Baş Hukuk Müşavirliğinin ve Muhakemat Müdürlüğünün Vazifelerine, Devlet Davalarının Takibi Usullerine ve Merkez ve Vilayetler Kadrolarında Bazı Değişiklikler Yapılmasına Dair Kanunun 3 ncü maddesi gereği, hazineye ait her türlü davaların takip ve müdafaasını yapma görevi, illerde il muhakemat müdürlüklerine verilmiştir. Dolayısıyla idare ile davacı arasındaki ilişki, özel hukuk ilişkisidir. Davalı idare davacının zimmet devir teslimi sonucunda eksik olan malzemeye ilişkin meydana gelen hazine zararının tahsilinde, söz konusu zarar 21.7.1953 tarih ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında bulunmadığından, kamu gücü ayrıcalıklarını kullanmayıp, hazine zararını genel hükümler çerçevesinde tahsil yoluna gitmiştir. Dolayısıyla uyuşmazlık konusu işlem idarenin bir işlemi olmakla birlikte idari işlem değil, özel hukuk işlemidir. Bu nedenle, özel hukuka tabi işlemlerden doğan uyuşmazlıkların çözüm yeri de adli yargı olmaktadır. Sonuç olarak dava konusu uyuşmazlık, bir idari işlemden kaynaklanmadığından, uyuşmazlığın görüm ve çözüm yeri adli yargı olduğundan davanın görev yönünden reddine karar verilmiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle,

Davanın görev yönünden REDDİNE,

KARŞI OY GEREKÇESİ

Davacı dilekçesinde özetle, üzerine zimmetli gece görüş dürbününün operasyonda hasara uğradığını, Askeri savcılık tarafından kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, hasarı ödemesi konusunda tebligat yapıldığını, yapılan işlemin Kamu zararlarının tahsil v