(1602 S. K. m. 43, 44, 45)

Davacı vekili, 28.02.2014 tarihinde AYİMde kayda giren dava dilekçesinde özetle, 3üncü Or.İs.Svş.Tb.K.lığınca 23.12.2011 tarihinde yayımlanan Haftalık Eğitim Uygulama emri ile Doğu Nizamiye bölgesi sivil araç otopark yeri zemin dolgu ve düzeltme faaliyetinin Kh.ve Kh. Hiz. Bl.İş. Makineleri Tk.K.lığına verildiğini, 26.12.2011 tarihinde başlayan faaliyetin dört gün süre ile devam ettirildiğini, faaliyetin dördüncü günü 29.12.2011 tarihinde sabah içtimasından sonra müvekkilinin tesviye malzemesi taşımaya başladığını, toplam altı sefer yapıldığını, altıncı seferde getirmiş olduğu malzemeyi boşaltıp son seferine giderken damperin açılması sonucu Doğu Nizamiye Takına çarparak kaza geçirdiğini, bu yaralanmadan sonra acil olarak hastaneye kaldırıldığını, son olarak GATA tarafından 09.08.2012 tarihinde vertabra füzyon ameliyatlısı teşhisi ile D/63, F-7, TSK.da Görev Yapamaz kararı verildiğini, bu rapora istinaden 14.03.2014 tarihinde TSK.dan terhis edildiğini, mevcut kazadan dolayı müvekkilinin zarara uğradığını, idarenin kusursuz sorumluluğunun bulunduğu belirterek, 1.000,00 TL. maddi ve 40.000,00 TL. manevi tazminata hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dosyası, AYİM Genel Sekreterliğinin 04 Mart 2014 gün ve GENSEK:2014/910/İda.İşl.Şb. sayılı yazısı ile ilk incelemede, kesin TSK. Sağlık Raporunun düzenlendiği tarihten itibaren 1 yıl içinde idareye başvurulmaması yönünden bu konuda bir karar verilmesi istemiyle Dairemize gönderilmiştir.

Dava açma süresi, kamu düzeni ile ilgili olup hak düşürücü niteliktedir. Davanın her aşamasında dikkate alınması hukuk alanında tartışmasız kabul edilen bir zorunluluktur. Bu nedenle davanın süresinde açılıp açılmadığı hususu incelenmiştir.

1602 sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesini Kanununun 44üncü maddesinde davanın süresinde açılıp açılmadığı ilk inceleme sırasında davanın esasına girilmeden incelenecek hususlar arasında sayılmıştır.

1602 Sayılı Askeri Yüksek İdare Mahkemesi Kanununun 43üncü maddesinin birinci fıkrası idari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların Askeri Yüksek İdare Mahkemesinde dava açmadan önce, bu eylemlerin yazılı bildirimi üzerine veya başka suretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve herhalde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde yetkili makama başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri lazımdır. Bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde bu konudaki işlemin tebliği tarihinden ve altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği tarihten itibaren altmış gün içinde tam yargı davası açabilirler, hükmünü amir bulunmaktadır.

Aynı Kanunun 45inci madde (A) bendinde, süresi dışında açılan davaların reddine karar verileceği belirtilmektedir.

Dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelerin incelenmesinden, Davacının İstihkam Uzman Çavuş olarak 3üncü Or.İs.Svş.Tb. Kh. Ve Kh.Hiz.Bl. K.lığında görevli iken, 3üncü Or.İs.Svş.Tb.K.lığınca 23.12.2011 tarihinde yayımlanan Haftalık Eğitim Uygulama emri ile Doğu Nizamiye bölgesi sivil araç otopark yeri zemin dolgu ve düzeltme faaliyetiyle görevlendirildiği, faaliyetin dördüncü günü 29.12.2011 tarihinde altıncı seferde getirmiş olduğu malzemeyi boşaltıp son seferine giderken damperin açılması sonucu Doğu Nizamiye Tak'ına çarparak kaza geçirdiği, bu yaralanmadan sonra acil olarak hastaneye kaldırıldığı, son olarak GATA tarafından 09.08.2012 tarihinde vertabra füzyon ameliyatlısı teşhisi ile D/63, F-7, TSK.da Görev Yapamaz kararı verildiği, bu raporun 01.10.2012 tarihinde kesinleştiği, bu rapor üzerine davacının 14.03.2013 tarihinde TSK.dan terhis edildiği(ilişiğinin kesildiği), davacının da vekili aracılığıyla bu rahatsızlığının askerlik hizmeti sırasında oluştuğu sebebiyle zarara uğradığını beyan ederek, maddi ve manevi tazminatın hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Davacının, 1602 sayılı AYİM Kanununun 43üncü maddesinin amir hükmü uyarınca hakkında düzenlenen GATA Hastanesi Sağlık Kurulunun 09.08.2012 tarihli (01.10.2012 tarihinde kesinleşen raporu ile "vertabra füzyon ameliyatlısı teşhisi ile D/63, F-7, TSK.da Görev Yapamaz kararı verilmesini müteakip, Mahkememiz içtihatları uyarınca davacı lehine düşünülerek raporun kesinleştiği 01.10.2012 tarihinden itibaren bir yıllık yasal süre